در اجرای بخشنامه شماره 13309/93/1000 مورخ 27/12/1393 با موضوع "تنقیح بخشنامه ها و دستورالعمل های سازمان" و به منظور شفاف سازی مقررات، تسهیل در ارائه خدمات و ارتقاء امور، ایجاد وحدت رویه و همچنین بازنگری در ضوابط مربوط به ماده (5) قانون بیمه های اجتماعی مصوب 1339 (موضوع بخشنامه شماره 233 مورخ 6/9/1351 فنی)، قانون بیمه های اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری مصوب 28/2/1379 مجلس شورای اسلامی، آیین نامه اجرایی مصوب 9/3/1380 هیات وزیران و اصلاحات بعدی مصوب 6/5/1387 و سایر مقررات موضوعه و به منظور رضایتمندی ذینفعان، توجه ادارات کل استان ها و واحدهای تابعه را به رعایت و اجرای دقیق مفاد این بخشنامه جلب می نماید.
- فصل اول: قوانین و مقررات
- فصل دوم: تعاریف
- فصل سوم: نحوه شناسایی و نامنویسی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر
- فصل چهارم: فرآیند بیمه پردازی رانندگان
- فصل پنجم: احتساب سوابق پرداخت حق بیمه
- فصل ششم: حمایتها و تعهدات
- فصل هفتم: مقررات مالی
- فصل هشتم: سایر موارد
فصل اول: قوانین و مقررات
1 - قوانین:
الف - قانون تامین اجتماعی مصوب 1354 مجلس شورای ملی.
ب - قانون الزام شرکت ها و موسسات ترابری جاده ای به استفاده از صورت وضعیت مسافری و بارنامه مصوب 1368.
پ - قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری مصوب 28/2/79 مجلس شورای اسلامی.
ت - بند (ض) تبصره (14) قانون بودجه سال 1386 کل کشور.
ث - قانون استفساریه در مورد قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری مصوب 7/11/1386 مجلس شورای اسلامی.
ج - قانون اصلاح قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری مصوب6/5/1387مجلس شورای اسلامی.
چ - قانون هدفمند کردن یارانه ها مصوب 15/10/1388 مجلس شورای اسلامی.
2 - آییننامه ای اجرایی و مصوبات هیات وزیران، شورای عالی تامین اجتماعی، هیات امناء و هیات مدیره سازمان:
الف - آییننامه اجرایی شماره 12750/ت 23904ه- مورخ 28/3/1380 هیات وزیران.
ب - مصوبه شماره 10313/100 مورخ 3/4/1380 شورای عالی تامین اجتماعی.
پ - مصوبه شماره 24832/1100 مورخ 29/3/1381 هیات مدیره سازمان.
ت - مصوبه شماره 80405/1100 مورخ 8/8/1386 هیات مدیره سازمان.
ث- آییننامه اجرایی ماده (7) قانون هدفمند کردن یارانه ها مصوب 31/1/1389 هیات وزیران.
ج - مصوبه شماره 119281/47234 مورخ 12/6/1390 هیات وزیران.
چ - مصوبه شماره 162179/ 47324 مورخ 14/8/1390 هیات وزیران.
ح - مصوبه شماره 20334/ت50501 ه- مورخ 22/2/1395 هیات وزیران.
خ - مصوبه شماره 2974/96/1100 مورخ 13/8/1396 هیات مدیره سازمان.
3 - دادنامه های هیات عمومی دیوان عدالت اداری و نظریه های حقوقی:
الف - دادنامه شماره 635 مورخ 24/9/1387 هیات عمومی دیوان عدالت اداری.
ب - دادنامه شماره 243-244 مورخ 2/5/1391 هیات عمومی دیوان عدالت اداری.
پ - دادنامه شماره 72 مورخ 27/2/1395 هیات تخصصی بیمه، کار و تامین اجتماعی (دیوان عدالت اداری).
ت - نظریه شماره 3621/95/7100 مورخ 24/07/1395 دفتر امور حقوقی و دعاوی سازمان(وقت).
4 (اصلاحی 1401/08/18)- تفاهم نامه ها، توافق نامه ها و ابلاغیه ها:
الف - موافقت نامه مورخ 12/2/1372 فی مابین وزارت راه و ترابری (وقت) و سازمان تامین اجتماعی و توافق به عمل آمده با سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای (حمل و نقل و پایانه های کشور) تاریخ شمول رانندگان ترانزیت از 1/2/1374 تعیین شده است.
ب - موافقت نامه مورخ 20/11/1372 فی مابین سازمان حمل و نقل و پایانه های کشور(وقت) و سازمان تامین اجتماعی.
پ - تفاهم نامه سه جانبه فی مابین وزرای رفاه و تامین اجتماعی (وقت)، تعاون (وقت) و سازمان تامین اجتماعی مورخ 27/3/1386.
ت- ابلاغیه توافقات به عمل آمده فی مابین سازمان هدفمندسازی یارانه ها و ستاد سوخت کشور موضوع ابلاغیه مربوط به صدور پروانه کار/ پروانه فعالیت رانندگان فعال در حمل و نقل بار و مسافر درون شهری مصوب 22/3/1392.
فصل دوم: تعاریف
5 (اصلاحی 1401/08/18)- راننده حمل و نقل بار و مسافر بین شهری:
الف (اصلاحی 1401/08/18)- راننده حمل و نقل بار و مسافر بین شهری به راننده ای اطلاق میگردد که دارای گواهینامه رانندگی معتبر و متناسب با وسیله نقلیه عمومی بین شهری (وانت بار، سواری، مینی بوس، کامیونت، اتوبوس و کامیون) بوده و کارت هوشمند (دفترچه کار) رانندگی وی توسط سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای (سازمان حمل و نقل و پایانه ها) صادر و فاقد کارفرما میباشد.
ب (اصلاحی 1401/08/18)- کلیه رانندگانی که تا قبل از سال 1372 بر اساس دفترچه های پرداخت حق بیمه و از تیرماه سال 1372 تا تاریخ تصویب آیین نامه اجرایی قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری (لغایت شهریور ماه 1380) طبق صورت وضعیت مسافر یا بارنامه، حق بیمه پرداخت و دارای دفترچه کار معتبر رانندگی و فاقد کارفرما و هرگونه پوشش بیمه ای بوده اند، مشمول قانون مزبور تلقی و میبایست حق بیمه مربوطه را راساً پرداخت نمایند.
پ - سایر رانندگانی که از تاریخ 1/7/1380 (تاریخ اجرای آیین نامه یادشده) به بعد جهت آنان دفترچه کار یا کارت هوشمند رانندگی صادر میشود از تاریخ صدور مشمول این قانون قرار می گیرند.
6 (اصلاحی 1401/08/18)- راننده حمل و نقل بار و مسافر درون شهری:
الف (اصلاحی 1401/08/18)- راننده حمل و نقل بار و مسافر درون شهری به راننده ای اطلاق میگردد که دارای گواهینامه معتبر و متناسب با وسیله نقلیه عمومی درون شهری (وانت بار، کامیونت، سواری، مینی بوس، اتوبوس و. ..) بوده و مجوز فعالیت معتبر رانندگی (پروانه، کارت و...) وی توسط مراجع ذیصلاح صادر و فاقد کارفرما میباشد.
توجه: سازمان های متولی در امور مربوط به ناوگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری تحت نظارت شهرداری ها شامل سازمان های مدیریت و نظارت بر تاکسیرانی شهری، حمل و نقل همگانی بار و مسافر، اتوبوسرانی و سازمان مدیریت حمل و نقل بار و واحدهای تحت نظارت وزارت صنعت، معدن و تجارت مانند اتحادیه ها و اصناف مرتبط با حمل و نقل بار و مسافر درون شهری میباشند.
ب (اصلاحی 1401/08/18)- با توجه به قانون اصلاح قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری مصوب 6/5/1387 مجلس شورای اسلامی، از تاریخ تصویب این قانون کلیه رانندگان وسایط نقلیه حمل و نقل بار و مسافر درون شهری که دارای مجوز فعالیت معتبر بوده اند همانند رانندگان بین شهری مشمول قانون بیمه اجتماعی رانندگان قرار گرفته اند.
تذکر: رانندگان دارای گواهینامه پایه 3 رانندگی با توجه به ضوابط مقرر و به شرط ارائه معرفی نامه از سازمان های متولی، صرفاً به عنوان راننده درون شهری شناخته میشوند.
7 - دفترچه کار(کارت هوشمند) رانندگی:
وفق بند (پ) ماده (1) آیین نامه اجرایی قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری موضوع تصویب نامه شماره 12750/ت23904ه- مورخ 28/3/1380 هیات وزیران، دفترچه کار رانندگی معتبر وفق قوانین و مقررات مربوط به حمل و نقل جاده ای، عبارت است از دفترچه یا برگه ای که به عنوان مجوز فعالیت رانندگان در بخش حمل و نقل عمومی بین شهری صادر گردیده و به منزله شناسنامه فعالیت راننده میباشد.
بر اساس اعلام سازمان حمل و نقل جاده ای طی نامه شماره 1/74/54305 مورخ 12/6/1384 کارت هوشمند رانندگی از تاریخ 1/6/1384 جایگزین دفترچه کار رانندگی حمل و نقل بار و مسافر بین شهری گردیده است، از این رو در این بخشنامه از عبارت کارت هوشمند به جای دفترچه کار رانندگی استفاده شده است.
8 (اصلاحی 1401/08/18)- مجوز فعالیت (پروانه/ کارت) رانندگان درون شهری:
مجوزی است که جهت فعالیت رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری توسط مراجع ذیصلاح صادر و دارای مدت اعتبار معین میباشد.
9 (اصلاحی 1401/08/18)- نرخ حق بیمه:
نرخ حق بیمه کلیه رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری و بین شهری مطابق با ماده (28) قانون تامیناجتماعی (27 % کامل) میباشد.
در اجرای بند (ض) تبصره (14) قانون بودجه سال 1386 کل کشور، بند «ب» ماده (11) آیین نامه اجرایی ماده (7) قانون هدفمندسازی یارانه ها، توافقات به عمل آمده فی مابین سازمان هدفمندسازی یارانه ها و ستاد سوخت کشور، کلیه رانندگان حمل و نقل عمومی بار و مسافر بین شهری و درون شهری که قبل از تاریخ 1/10/89 مشمول قانون اخیرالذکر قرار گرفته اند (رانندگان قدیم)، در صورت پرداخت حق بیمه در مهلت مقرر طبق ماده (39) قانون تامین اجتماعی کماکان از معافیت حق بیمه به میزان 27/10 (ده بیست و هفتم) سهم دولت و 27/3.5 (سه و نیم بیست و هفتم) سهم هدفمندسازی یارانه ها برخوردار خواهند شد.
سایر رانندگانی که از تاریخ 1/10/89 به بعد و تا تاریخ صدور این بخشنامه مشمول بهره مندی از معافیت حق بیمه سهم هدفمندسازی یارانه ها قرار گرفته اند (رانندگان جدید)، در صورت پرداخت حق بیمه در مهلت مقرر طبق ماده (39) قانون تامین اجتماعی از معافیت حق بیمه 27/13.5 (سیزده و نیم بیست و هفتم) سهم هدفمندسازی یارانه ها برخوردار خواهند شد.
د- با توجه به نامه شماره 21020/10/96/371 مورخ 11/11/1396 سازمان هدفمند سازی یارانه ها، پذیرش رانندگان جدیدالورود به استناد دستور اداری شماره 12923/1400/1000 مورخ 27/11/1400 و از محل جایگزینی به میزان (100 %) قطع بیمه پردازی ناشی از عدم اشتغال افراد غیر واقعی میسر میباشد.
توجه 1: کلیه رانندگانی که در یک سال آخر منتهی به تاریخ صدور این بخشنامه از معافیت مربوطه (کمک دولت و هدفمندسازی یارانه ها) برخوردار گردیده اند، در صورت احراز سایر شرایط مقرر در قانون و آیین نامه اجرایی مربوطه و اعتبار کارت هوشمند/ مجوز فعالیت رانندگی، تداوم برخورداری ایشان از تسهیلات معافیت بخشی از حق بیمه مندرج در قوانین مزبور بلامانع خواهد بود.
توجه 2: رانندگان بیمه پرداز مشمول معافیت بخشی از حق بیمه که ظرف مدت 6 ماه پس از انقضای اعتبار کارت هوشمند/ پروانه فعالیت رانندگی نسبت به تمدید یا تجدید کارت/ پروانه فعالیت رانندگی خود اقدام نمی نمایند، در صورت مراجعه بعد از مهلت مزبور و درخواست ادامه بیمه پردازی از طریق بیمه اجتماعی رانندگان، میتوانند حق بیمه متعلقه را طبق ماده واحده قانون بیمه های اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری مصوب 28/02/1379 مجلس شورای اسلامی پرداخت نمایند.
10 - دستمزد مقطوع:
درآمد ماهانه ای که طبق ماده (35) قانون تامین اجتماعی برای راننده تعیین و مبنای دریافت حق بیمه و ارائه خدمات قانونی قرار میگیرد.
الف - طبق مصوبه شماره 10313/100 مورخ 3/4/1380 شورای عالی تامین اجتماعی و مصوبه شماره 24832/1100 مورخ 29/3/1381 هیات مدیره سازمان و اصلاحات بعدی آنها، میزان دستمزد مقطوع برای کلیه رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری در سال 1380 معادل 3/1 برابر و از سال 1381 لغایت اسفند 1396 جهت رانندگان مینی بوس و سواری بین شهری معادل 1/1 برابر و سایر رانندگان بین شهری معادل 3/1 حداقل دستمزد تعیین گردیده است.
ب - طبق مصوبه شماره 2974/96/1100مورخ 13/8/1396 هیات مدیره سازمان و اصلاحات بعدی آن ضریب دستمزد رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری و درون شهری از تاریخ 1/1/1397 به شرح ذیل تعیین و مبنای دریافت حق بیمه و ارائه تعهدات قانونی قرار گرفته است:
- رانندگان بین شهری: وانت بار، سواری، مینی بوس و کامیونت 2/1 برابر حداقل دستمزد.
اتوبوس، کامیون و... 5/1 برابر حداقل دستمزد.
- رانندگان درون شهری: اعم از وانت بار، کامیونت، سواری، مینی بوس، اتوبوس و...، معادل 1/1 برابر حداقل دستمزد.
فصل سوم: نحوه شناسایی و پذیرش رانندگان حمل و نقل بار و مسافر
به موجب قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری مصوب مورخ 28/2/1379 مجلس شورای اسلامی و آیین نامه اجرایی مربوطه موضوع تصویب نامه شماره 12750/ت23904 ه- مورخ 28/3/1380 هیات وزیران و قانون اصلاح قانون مزبور مصوب 6/5/1387 مجلس شورای اسلامی، کلیه رانندگان وسایط نقلیه حمل و نقل بار و مسافر بین شهری و درون شهری مشمول مقررات عام قانون تامین اجتماعی قرار گرفته و مکلفند حق بیمه مقرر در این قانون را راساً و بر مبنای درآمدی که طبق ماده (35) قانون تامین اجتماعی تعیین میگردد، پرداخت نمایند.
11 (اصلاحی 1401/08/18)- مدارک مورد نیاز:
رانندگان حمل و نقل بار و مسافر فاقد کارفرما که جهت نامنویسی یا به روز رسانی رابطه بیمه ای/ اطلاعات شخصی، به واحد نامنویسی و حسابهای انفرادی شعبه مراجعه می کنند، لازم است مدارک ذیل را ارائه نمایند:
الف - تکمیل فرم درخواست و ثبت آن در دبیرخانه شعبه.
ب - اصل گواهینامه رانندگی معتبر و متناسب با نوع وسیله نقلیه.
پ - اصل کارت هوشمند رانندگی (بین شهری)، پروانه فعالیت/کار معتبر رانندگی (درون شهری) پس از دریافت از مراجع مربوطه
ت - معرفی نامه صادره از سوی مراجع ذیربط (ذکر شده در بند 6 بخشنامه) جهت رانندگان جدیدالورود.
توجه 1: کلیه مدارک فوق میبایست پس از رویت و تصویر برداری به متقاضی عودت داده شود. بدیهی است در صورت فراهم شدن امکان دریافت اطلاعات برخط از سامانه های ذیربط، تصویر برداری از مدارک مذکور نیز موضوعیت نخواهدداشت.
توجه 2: دوره اعتبار مجوز فعالیت / پروانه کار رانندگان درون شهری و کارت هوشمند رانندگان بین شهری میبایست توسط واحد نامنویسی و حسابهای انفرادی در سیستم ثبت گردد.
توجه 3: حداکثر سن مجاز رانندگان درون شهری برای مردان و زنان تا پایان سال 1394، پنجاه (50) سال تمام در زمان ثبت درخواست در دبیرخانه واحد اجرایی و پس از تاریخ مزبور و با توجه به تسری قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری به رانندگان درون شهری، کنترل شرط سنی و انعقاد قرارداد فاقد موضوعیت میباشد.
12 - راننده متقاضی میبایست راساً به واحد نامنویسی و حسابهای انفرادی شعبه که نشانی محل سکونت و یا اشتغال وی در محدوده آن قرار دارد، مراجعه و نسبت به تکمیل فرم شماره 1 پیوست و ارائه مدارک مندرج در بند (11) اقدام نماید.
توجه: نظر به اهمیت اخذ و بروزرسانی نشانی محل سکونت رانندگان به منظور پیگیری احکام مطالباتی، لازمست تمهیدات نرم افزاری لازم در سامانه خدمات غیرحضوری جهت تکمیل و یا اصلاح آن پیش بینی گردد. بدیهی است نحوه ابلاغ احکام مطالباتی این قبیل بیمه شدگان مطابق بخشنامه تلخیص، تجمیع و تنقیح ابلاغ احکام و اوراق به شماره 8971/99/1000 مورخ 01/10/1399 میباشد.
13 - واحد نامنویسی و حسابهای انفرادی شعب سازمان موظفند پس از ثبت کلیه اطلاعات مورد نیاز در سیستم (از جمله مجوزهای اشتغال به امر رانندگی) و تطبیق مندرجات فرم با اصل مدارک، ضمن احراز هویت، نسبت به انجام کنترل های لازم در خصوص همپوشانیهای درون سازمانی (بر اساس ماتریس همپوشانی های بیمه ای موضوع بخشنامه شماره (4) نامنویسی و حسابهای انفرادی) و تخصیص شماره تامین اجتماعی و یا بروزرسانی رابطه بیمه ای اقدام و متعاقب آن متقاضی را به منظور انجام معاینات پزشکی و تایید سلامت و قابلیت استعداد جسمانی جهت شغل رانندگی به واحد امور بیمه شدگان ارجاع نماید.
توجه: کنترل همپوشانی برون سازمانی (علی الخصوص همپوشانی با صندوق بیمه های اجتماعی کشاورزان، روستائیان و عشایر موضوع قانون استفساریه مصوب هفتم بهمن ماه یکهزار و سیصد و هشتاد و شش مجلس شورای اسلامی) و سایر سازمانهای پایه بیمه گر، پس از امکان استعلام برخط از پایگاههای ذیربط اجرایی خواهد شد.
14 - چنانچه واحد امور بیمه شدگان پس از بررسی های لازم، شرایط معافیت از انجام معاینات پزشکی اولیه متقاضی را مطابق بخشنامه شماره 1965/99/1000 مورخ 13/03/1399 احراز ننماید، مکلف است فرم شماره 2 پیوست را وفق ضوابط اجرایی مقرر در بخشنامه شماره 13469/94/1000 مورخ 22/12/1394 حوزه معاونت درمان و فنی و درآمد (وقت) از سیستم دریافت و وی را به منظور انجام معاینات پزشکی و تائید سلامت و قابلیت استعداد جسمانی جهت شغل رانندگی به مرجع معاین معرفی نماید.
15 - در صورتی که متقاضی از انجام معاینات پزشکی اولیه معاف یا بر اساس نظریه مرجع مربوطه، دارای قابلیت و استعداد جسمانی جهت شغل رانندگی باشد و سلامت وی تایید گردد، همچنین از کارافتاده کلی نباشد و یا درصورت ازکارافتادگی کلی قادر به امر رانندگی باشد، واحد امور بیمه شدگان مکلف است راننده درون شهری را به منظور اختصاص کد مربوطه و بیمه پردازی به واحد وصول حق بیمه و متقاضی راننده بین شهری را برای صدور برگ پرداخت علی الحساب سه ماهه به واحد امور مالی شعبه راهنمایی نماید.
توجه 1: بیمه شدگان صاحبان حرف و مشاغل آزاد و بیمه اختیاری که در زمان انعقاد قرارداد مربوطه نسبت به انجام معاینات پزشکی فوق الذکر اقدام نموده اند، با احراز سایر شرایط مقرر در زمره مشمولین بیمه رانندگان درون شهری/ بین شهری قرار می گیرند و میتوانند بدون انقطاع در پرداخت حق بیمه از طریق بیمه رانندگان نسبت به ادامه بیمه پردازی خود با رعایت نرخ دستمزد مربوطه اقدام نمایند که در این صورت از انجام معاینات پزشکی اولیه معاف خواهند بود.
توجه 2: نحوه انجام معاینات پزشکی رانندگان، همانند معاینات صاحبان حرف و مشاغل آزاد و با هزینه متقاضی خواهد بود.
توجه 3: در صورتی که متقاضی بر اساس نتیجه معاینات پزشکی در ارتباط با شغل رانندگی از کارافتاده کلی شناخته شود، لازمست نتیجه معاینات پزشکی در سیستم ثبت و اطلاعات مربوط به اینگونه رانندگان در فایل جداگانه نگهداری و سیستم به طور هوشمند از دریافت حقبیمه و اقدامات بعدی خودداری نماید.
16 - رانندگان درون شهری پس از اتمام مراحل ثبت نام، انجام معاینات پزشکی و اخذ کد راننده با لحاظ اعتبار مجوز فعالیت مشمول مقررات بیمه اجتماعی رانندگان قرار گرفته و میبایست با مراجعه به سامانه خدمات غیرحضوری سازمان نسبت به اخذ برگ پرداخت حق بیمه و پرداخت آن بر اساس ضوابط مربوطه در مهلت مقرر اقدام نمایند.
17 - رانندگان بین شهری میبایست به منظور دریافت برگ پرداخت و واریز مبلغ علی الحساب به واحد امور مالی و پس از واریز آن، جهت اخذ فرم شماره 3 پیوست (که به صورت سیستمی صادر میشود) و معرفی به سازمان حمل و نقل و پایانه های کشور به واحد امور بیمه شدگان مراجعه نمایند.
توجه: مبلغ علی الحساب واریزی راننده، میبایست توسط واحد امور مالی شعبه در کد حساب معین تحت عنوان علی الحساب رانندگان به تفکیک هر راننده (با کد شناسایی شماره ملی ذینفع) نگهداری گردد.
18 - از تاریخ صدور این بخشنامه رانندگان بین شهری که جهت صدور/ تمدید کارت هوشمند رانندگی به مرجع ذیصلاح معرفی میشوند پس از دریافت کارت هوشمند رانندگی، منحصراً در دوره اعتبار کارت هوشمند مشمول قانون بیمه اجتماعی رانندگان قرار گرفته و بعد از اینکه اصل کارت هوشمند خود را به شعبه مربوطه ارائه می نمایند، اطلاعات آن میبایست توسط واحد نامنویسی و حسابهای انفرادی در سیستم ثبت (در خصوص رانندگان جدید که فاقد کد راننده میباشند پس از تخصیص کد راننده بین شهری) و متقاضی را جهت اخذ برگ پرداخت حق بیمه (بر اساس ضوابط مربوطه در مهلت مقرر) به سامانه خدمات غیرحضوری راهنمایی نماید.
توجه: همزمان با ثبت اعتبار کارت هوشمند رانندگان جدید بین شهری توسط واحد مربوطه، مبلغ علی الحساب واریزی میبایست به صورت سیستمی در حساب پرداختی حق بیمه ماهانه (از تاریخ اعتبار کارت و در کد راننده) منظور گردد.
19 (اصلاحی 1401/08/18)- به هنگام مراجعه رانندگان جهت اخذ گواهی پرداخت حق بیمه به منظور تجدید و تمدید کارت هوشمند رانندگی و یا پروانه فعالیت و یا در زمان اخذ صورتحساب بدهی (بیلان)، می بایستی وضعیت پرداخت حق بیمه راننده توسط واحد وصول حق بیمه کنترل و با توجه به قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری و بین شهری برابر مقررات نسبت به اخذ گردش حساب بدهی در دوره اعتبار کارت هوشمند یا پروانه فعالیت راننده اقدام و پاسخ مرجع ذیصلاح (سازمان حمل و نقل و پایانه های کشور/ سازمان شهرداری ها/ ادارات کل صنعت، معدن و تجارت و. ..) طی فرم شماره 4 پیوست صادر گردد.
توجه: ایجاد سوابق رانندگان در دوره اعتبار کارت هوشمند رانندگی/ مجوز فعالیت منوط به پرداخت حق بیمه متعلقه بوده و میبایست تمهیدات مکانیزه لازم در این ارتباط پیش بینی گردد.
فصل چهارم: فرآیند بیمه پردازی رانندگان
بیمه پردازی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری و درون شهری که با رعایت قانون و آییننامه اجرایی و مصوبات ذیربط نامنویسی و مبلغ علی الحساب مربوطه را به حساب سازمان واریز نموده اند، به شرح ذیل میباشد:
الف) - بیمه پردازی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر به صورت انفرادی:
20 - با توجه به اینکه دستمزد مبنای پرداخت حق بیمه از ابتدای هر سال تغییر می یابد، برگه های پرداخت حق بیمه به صورت ماهانه جهت ماه قبل، ماه جاری و ماه آتی و حداکثر تا پایان اسفند ماه همان سال صادر خواهد شد.
21 - پس از اخذ کدکارگاهی جهت صدور برگ پرداخت با احتساب علی الحساب پرداختی عنداللزوم نسبت به محاسبه مابه التفاوت اقدام و در سایر ماه ها برای روزهای کامل ماه صادر میگردد.
22 - نظر به اینکه صدور، تجدید و تمدید کارت هوشمند رانندگی منوط به ارائه گواهی سازمان تامین اجتماعی مبنی بر پرداخت حق بیمه از سوی راننده میباشد، لذا در خصوص رانندگانی که درخواست اخذ گواهی پرداخت حق بیمه را می نمایند، واحد وصول حق بیمه میبایست ضمن کنترل پرداختی ها و اخذ گردش حساب رانندگان، حق بیمه متعلقه را با لحاظ مدت و دوره اعتبار کارت هوشمند رانندگی دریافت و سپس گواهی مورد نظر را طبق فرم شماره (4) پیوست از سیستم اخذ و ممهور به مهر برجسته واحد وصول حق بیمه جهت ارائه به مرجع ذیربط به آنان ارائه نمایند.
توجه 1: در صورت عدم توان پرداخت یکجای بدهی از سوی بیمه شده، صدور گواهی مزبور با ترتیب پرداخت بدهی (تقسیط) امکان پذیر خواهد بود.
توجه 2: پس از راه اندازی سامانه استعلام وضعیت اعتبار کارت هوشمند رانندگی با سازمان حمل و نقل و پایانه ها، صدور و تمدید کارت هوشمند از طریق سامانه مزبور و به صورت برخط انجام خواهد شد.
23 (اصلاحی 1401/08/18)- با توجه به اینکه کلیه رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون و بین شهری مشمول بیمه های اجتماعی میباشند لذا در صورتی که در مهلت مقرر قانونی از پرداخت حق بیمه خود به سازمان خودداری نموده اند، مشروط بر اینکه کارت هوشمند/ پروانه فعالیت رانندگی آنان در دوره مذکور دارای اعتبار باشد واحدهای اجرایی تابعه میبایست وفق قانون تامین اجتماعی نسبت به اخذ گردش حساب و همچنین مطالبه حق بیمه متعلقه با نرخ کامل و با رعایت دستمزد مقطوع رانندگان به همراه جرائم مربوطه با رعایت ماده 50 قانون تامین اجتماعی اقدام نمایند.
24 (اصلاحی 1401/08/18)- در مواردی که کارت هوشمند/ پروانه فعالیت رانندگان بین شهری و درون شهری منقضی و فاقد اعتبار باشد، سیستم اجازه صدور برگ پرداخت و یا هر خدمت دیگری را به راننده موصوف نداده و به صورت مکانیزه وضعیت بیمه شده "غیر فعال/ مختومه" خواهد گردید.
25 - با توجه به صراحت ماده واحده قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری و بین شهری، مبنی براینکه "رانندگان راساً میبایست نسبت به بیمه پردازی خود اقدام نمایند"، تبدیل بیمه پردازی رانندگانی که به صورت انفرادی نامنویسی و حق بیمه خود را پرداخت می نمایند، از انفرادی به گروهی (شرکتهای تعاونی کارگزار) مجاز نبوده و باید ترتیبی اتخاذ گردد که این گونه رانندگان راساً و به صورت الکترونیکی نسبت به ادامه پرداخت حق بیمه اقدام نمایند.
ب) - بیمه پردازی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر به صورت گروهی (کارگزاری رانندگان):
با توجه به اینکه بر اساس بند(3) تفاهم نامه همکاری مورخ 27/3/86 فیمابین وزارتین وقت رفاه و تعاون و این سازمان مقرر گردید در جهت تسهیل امور رانندگان، شرکتهای تعاونی حمل و نقل به عنوان کارگزار نسبت به تهیه و تنظیم لیست بیمه مشمولین قانون بیمه اجتماعی رانندگان حوزه ذیربط خود به طور ماهیانه با توجه به شرایط مربوطه اقدام نمایند، لذا در اجرای دقیق قانون یاد شده و تفاهم انجام گرفته نحوه اقدام واحدهای اجرایی به شرح ذیل میباشد:
26 (اصلاحی 1400/08/18)- شرکت های تعاونی حمل و نقل جهت تضمین ارسال لیست و پرداخت حق بیمه رانندگان، میبایست معادل حق بیمه سه ماهه وفق ماده (28) قانون تامین اجتماعی و بر اساس بیشترین لیست ارسالی و میزان افزایش دستمزد هر سال نسبت به ارائه ضمانت نامه بانکی معتبر یا ملکی با تعهد کتبی صاحبان امضا شرکت در دفترخانه اسناد رسمی مبنی بر پرداخت حق بیمه در مهلت مقرر قانونی به شعبه مربوطه اقدام نمایند". بدیهی است مسئولیت هرگونه اقدام مغایر با مراتب فوق و عدم اخذ تضامین فوق الذکر بر عهده مدیران کل استانها و روسای واحدهای اجرایی تابعه و مسئولین ذیربط خواهد بود. همچنین واحدهای اجرایی در صورت استنکاف شرکتهای موصوف از ارائه ضمانت یادشده، میبایست ترتیبی اتخاذ نمایند تا رانندگان موصوف سریعاً با تبدیل بیمه خود از گروهی به انفرادی، راساً نسبت به پرداخت حق بیمه سهم متعلقه و بهره مندی از قانون اقدام نمایند.
توجه 1: در خصوص آندسته از شرکتهای تعاونی حمل و نقل کارگزاری که در گذشته نسبت به ارسال لیست افرادی اقدام نمودهاند که اسامی آنها در فهرست احصاء شده مندرج در سیستم موجود نبوده و موجب بهرهمندی من غیرحق از مزایای مقرر در قانون به نفع خود و یا دیگران گردیده اند، واحدهای اجرایی میبایست باهماهنگی واحد حقوقی ادارات کل استان در اجرای ماده 97 قانون نسبت به پیگیری موضوع از طریق مراجع قضایی و وصول خسارات مربوطه وفق مفاد ماده قانونی یاد شده اقدام و از اخذ لیست مجدد شرکتهای مزبور اکیداً خودداری نمایند.
توجه 2: در خصوص آن دسته از شرکتهای تعاونی حمل و نقل کارگزار که لیست مربوطه را بدون پرداخت تمام و یا بخشی از وجه حق بیمه ارسال و یا در برخی از ماهها از ارسال لیست و پرداخت حق بیمه به طور کامل خودداری و یا اینکه روزهای کارکرد همه و یا تعدادی از رانندگان را به صورت ناقص ارسال نموده اند، میبایست ترتیبی اتخاذ گردد تا ضمن پیگیری و وصول مطالبات مربوطه وفق ماده50 قانون و آیین نامه اجرایی آن و جلوگیری از اخذ لیست مجدد کارگزاریهای موصوف، رانندگان یاد شده را راهنمایی تا راساً نسبت به پرداخت حق بیمه خود به صورت انفرادی اقدام نمایند.
توجه 3: در اجرای دستورالعمل های جامع تهیه صورتحساب بدهی کارفرمایان و حسابجاری کارگاهها، لازمست با توجه به نرم افزار تعبیه شده نسبت به اخذ گردش حساب بدهی کارگزاریهای مذکور در مهلت های مقرر و همچنین پیگیری و وصول مطالبات اقدام لازم به عمل آید.
27 - واحدهای اجرایی تابعه، مجاز به دریافت لیست و حق بیمه تعاونی های حمل و نقل با حق بیمه کمتر از حق بیمه تعیین شده و یا لیست بدون وجه نبوده و میبایست به هنگام محاسبه ریاضی و فنی لیستهای ارسالی موضوع را دقیقاً بررسی و کنترل نمایند.
توجه: بدیهی است در صورت عدم پرداخت حق بیمه متعلقه، واحد اجرایی میبایست از تایید لیست خودداری و برابر مقررات اقدام نمایند.
28 - شرکتهای تعاونی حمل و نقل کارگزار از تاریخ صدور این بخشنامه مجاز به پذیرش راننده جدید جهت ارسال لیست و پرداخت حق بیمه نبوده ولیکن تداوم ارسال لیست و پرداخت حق بیمه آندسته از رانندگانی که لیست و حق بیمه آنان توسط شرکتهای مزبور قبلا به سازمان ارسال و پرداخت گردیده است، با رعایت مفاد این بخشنامه بلامانع میباشد.
تذکر 1: واحدهای اجرایی تا فراهم شدن امکان کنترل سیستمی، موظف به بررسی و تطبیق نفرات مندرج در لیستهای ارسالی توسط شرکتهای موصوف جهت رعایت مفاد بند فوق از جانب شرکت های تعاونی کارگزار میباشند.
تذکر 2: در صورت عدم رعایت و تخلف شرکت در اجرای مفاد بند فوق (فارغ از تایید/ عدم تایید اشتغال فرد در شغل رانندگی و شمول / عدم شمول بهره مندی از معافیت حق بیمه سهم سازمان هدفمندی یارانه ها)، شعب مجاز به پذیرش لیستهای آتی شرکت تعاونی کارگزار نبوده و در اسرع وقت میبایست نسبت به تبدیل بیمه پردازی کلیه رانندگان از گروهی به انفرادی اقدام نمایند.
تذکر 3: مرکز فناوری اطلاعات، آمار و محاسبات موظف به فراهم نمودن امکان پایش و کنترل فهرست اسامی رانندگانی که لیست و حق بیمه آنها توسط شرکتهای تعاونی حمل و نقل (کارگزار) به سازمان ارسال و پرداخت میگردد با فهرست احصاء شده مندرج در سیستم و صحت سنجی امکان برخورداری آنان از معافیت حق بیمه (یارانه) سهم سازمان هدفمندسازی یارانه ها میباشد.
29 - با توجه به این که طبق قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری و بین شهری، رانندگان مشمول قانون مکلفند راساً نسبت به پرداخت حق بیمه خود اقدام نمایند، لذا واحدهای اجرایی مجاز به تخصیص کد کارگاهی تعاونی کارگزار (66714) به شرکت های جدید نخواهند بود و آن دسته از شرکت های موصوف که قبلاً با اخذ کد مربوطه در زمره شرکت های تعاونی کارگزار قرار گرفته اند مجاز به پذیرش راننده جدید و ارسال لیست و پرداخت حق بیمه متعلقه نخواهند بود.
30 - ارسال لیست و پرداخت حق بیمه کارکنان ثابت (پرسنل اداری و دفتری غیرراننده) شرکت های تعاونی حمل و نقل کارگزار از طریق کد فعالیت اقتصادی 66714 به همراه لیست رانندگان مجاز نبوده و جهت ارسال لیست و پرداخت حق بیمه اینگونه کارکنان میبایست از طریق کد کارگاهی دفتر مرکزی شرکت و با رعایت مواد 39، 47 و 101 قانون تامین اجتماعی و لیست جداگانه اقدام گردد.
توجه: به منظور جلوگیری از بروز مشکلات اجرایی بیمه پردازی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر به صورت گروهی، مسئولیت رعایت مفاد این بخشنامه مستقیماً به عهده مسئولین بلافصل شعبه ذیربط و اداره کل استان خواهد بود.
فصل پنجم : احتساب سوابق پرداخت حق بیمه
31 (اصلاحی 1401/08/18)- با توجه به تغییرات به عمل آمده در قوانین و مقررات بیمه رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری و درون شهری و اصلاحات بعدی آن و تفاوت در فرآیند نحوه بیمه پردازی رانندگان موصوف در مقاطع زمانی مختلف، نحوه احتساب سوابق به شرح ذیل میباشد:
الف) - بازه زمانی آذر ماه سال 1351 لغایت پایان سال 1371:
بر اساس رسید اوراق دفترچه های پرداخت حق بیمه رانندگان و کمک رانندگان کامیون های باربری، سوابق پرداخت حق بیمه توسط اداره کل نامنویسی و حسابهای انفرادی محاسبه و به واحدهای اجرایی ذیربط اعلام میگردد.
ب - بازه زمانی سال1372 لغایت شهریور ماه سال1380:
با توجه به ثبت اطلاعات بارنامه و صورت وضعیت رانندگان باربری و مسافربری بین شهری در سیستم، استعلام سوابق در دوره یاد شده توسط واحد نامنویسی و حسابهای انفرادی واحدهای اجرایی از طریق درگاه مرکزی ورود کاربران به نشانی http://individual.tamin.ir انجام و سوابق پرداخت حق بیمه راننده توسط اداره کل نامنویسی و حسابهای انفرادی استخراج و اعلام میگردد.
ج) - بازه زمانی مهر ماه سال1380 به بعد:
سوابق پرداخت حق بیمه رانندگان به صورت مکانیزه تولید و واحدهای اجرایی میبایست اطلاعات سوابق را از پایگاه سوابق استخراج و احصاء نمایند.
توجه: در صورت عدم تایید اشتغال رانندگان، در بدو امر سوابق غیرکارا و تداوم بیمه پردازی آنان از طریق بیمه رانندگان مجاز نبوده و پذیرش سوابق گذشته آنان منوط به ارائه درخواست از سوی ایشان و محاسبه و وصول حق بیمه ایام مربوطه بر اساس ماده 40 قانون تامین اجتماعی و به کسر مبالغ دریافتی خواهد بود. بدیهی است در صورت عدم ارائه درخواست، احتساب سوابق منتفی و استرداد وجوه دریافتی پس از کسر هزینه ها بلامانع خواهد بود.
فصل ششم : حمایتها و تعهدات
رانندگان مشمول قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری (مصوب 28/2/1379 و اصلاحات بعدی آن) با توجه به تبصره (1) قانون مزبور با پرداخت حق بیمه و احراز شرایط مقرر در قانون تامین اجتماعی همانند سایر بیمه شدگان تامین اجتماعی از مزایای مندرج در ماده (3) قانون و تبصره های آن به استثنای مقرری بیمه بیکاری برخوردار خواهند شد.
درمان:
32 - ارائه حمایت درمان به رانندگان و افراد تحت تکفل ایشان منوط به پرداخت حق بیمه جاری میباشد.
تعهدات کوتاه مدت:
33 (اصلاحی 1401/08/18)- غرامت دستمزد ایام بیماری و بارداری:
پرداخت غرامت دستمزد ایام بیماری و بارداری به رانندگان بین شهری و درون شهری با رعایت شرایط ذیل و احراز سایر مقررات مربوطه میباشد:
الف - حق بیمه متعلقه در دوره های اعتبار کارت هوشمند و پروانه فعالیت راننده تا تاریخ شروع استراحت به طور کامل پرداخت شده باشد.
ب - راننده دارای کارت هوشمند یا مجوز فعالیت معتبر در مقطع شروع استراحت پزشکی باشد.
پ - مدارک مربوط به ایام استراحت پزشکی (به استثناء کمک بارداری) حداکثر ظرف یکماه از تاریخ شروع استراحت یا تاریخ ترخیص از بیمارستان (در موارد بستری) به شعبه ارائه شود.
توجه: تنظیم فرم استعلام وضعیت و معرفی به کار جهت پرداخت غرامت دستمزد ایام بیماری و بارداری ضروری نمیباشد.
34 - کمک هزینه ازدواج:
پرداخت کمک هزینه ازدواج به رانندگان بین شهری و درون شهری با احراز سایر مقررات مربوطه بلامانع میباشد.
35 - سایر تعهدات:
پرداخت هزینه پروتز و اورتوز، کمک هزینه مراسم ترحیم (کفن و دفن)، کمک هزینه سفر، اقامت بیمار و همراه به رانندگان بین شهری و درون شهری با احراز سایر مقررات مربوطه بلامانع میباشد.
36 - حوادث:
بررسی حوادث بیمه شدگان راننده موضوع این بخشنامه حسب ضوابط مقرر در بخشنامه شماره (16) امور بیمه شدگان خواهد بود.
تعهدات بلندمدت :
برخورداری رانندگان مشمول قانون بیمه اجتماعی رانندگان و اصلاحیه آن از مزایای بازنشستگی، از کارافتادگی (کلی و جزئی) و فوت با توجه به سوابق پرداخت حق بیمه و درصورت احراز شرایط مربوطه همانند سایر بیمه شدگان بلامانع خواهد بود.
37 (اصلاحی 1401/08/18)- با توجه به دادنامه شماره 635 مورخ 24/09/1387 هیات عمومی دیوان عدالت اداری، برقراری مستمری بازنشستگی، ازکارافتادگی و بازماندگان حسب مقررات مربوطه از تاریخ استحقاق صورت می پذیرد. بنابراین وصول حقبیمه رانندگان از تاریخ استحقاق تا تاریخ انقضای اعتبار دفترچه یا کارت هوشمند، پروانه فعالیت موضوعیت نخواهد داشت.
38(اصلاحی 1401/08/18)- رانندگانی که جهت معاینه به مراجع معاین پزشکی و یا جهت دریافت کارت هوشمند و پروانه فعالیت رانندگی به مراجع ذیصلاح معرفی میشوند بیمه شده محسوب نشده و قبل از احراز شرایط بیمه شدن و پرداخت حق بیمه مقرر در قانون نمی توانند از حمایتهای مندرج در این بخشنامه برخوردار گردند.
39 - در خصوص نحوه پرداخت غرامت دستمزد ایام بیماری و بارداری در صورت پیش پرداخت حق بیمه، واحدهای اجرایی میبایست وفق دستورالعمل شماره 12929/94/1000 مورخ 5/12/1394 اقدام نمایند.
40 - طبق دادنامه شماره 243 - 244 مورخ 2/5/1391 هیات عمومی دیوان عدالت اداری، واحدهای اجرایی مجاز به صدور گواهی پرداخت حق بیمه جهت تمدید، تجدید و یا صدور کارت هوشمند رانندگان بازنشسته و یا ازکارافتاده کلی نخواهند بود. بدیهی است در صورت تمدید، تجدید و یا صدور کارت هوشمند رانندگی افراد موصوف، مراتب به منزله اشتغال به کار مجدد محسوب و ضمن محاسبه و مطالبه حق بیمه متعلقه با نرخ کامل به همراه جرائم متعلقه در خصوص قطع مستمری برقراری نیز میبایست برابر مقررات موضوعه عمل نمایند.
توجه: بر اساس استعلام به عمل آمده از سازمان هدفمندسازی یارانه در صورت اشتغال مجدد رانندگان پس از بازنشستگی و یا ازکارافتادگی، افراد موصوف از معافیت حق بیمه سهم سازمان اخیرالذکر خارج خواهند بود.
41 - چنانچه بیمه پردازی بدون انجام معاینات اولیه انجام شده باشد، در صورت درخواست متقاضی برای معرفی به کمیسیون پزشکی به منظور بهرهمندی از حمایت ازکارافتادگی، لازم است ضمن اخذ مدارک و مستندات درمانی مربوطه، مطابق بند 34 بخشنامه شماره (19) امور بیمه شدگان اقدام گردد. بدیهی است در صورت تشخیص از کارافتادگی کلی قبل از بیمه پردازی، معرفی متقاضی به کمیسیون پزشکی در خصوص آن بیماری امکان پذیر نخواهد بود.
فصل هفتم : مقررات مالی
42 - کدهای نگهداری حساب های درآمد قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری و بین شهری:
| ردیف | -عنوان | کد حساب | استفاده کننده مجاز | |
| واحد | خزانه | |||
| 1 | بدهی سازمان هدفمندسازی یارانه ها بابت حق بیمه رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری از طرح هدفمندسازی یارانه ها سه و نیم بیست و هفتم | 3312619100 | * | |
| 2 | بدهی سازمان هدفمندسازی یارانه ها بابت حق بیمه رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری از طرح هدفمندسازی یارانه ها سه و نیم بیست و هفتم | 3312619200 | * | |
| 3 | بدهی سازمان هدفمندسازی یارانه ها بابت حق بیمه رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری از محل منابع حاصله از هدفمندسازی یارانه ها سیزده و نیم بیست و هفتم | 3312619300 | * | |
| 4 | بدهی سازمان هدفمندسازی یارانه ها بابت حق بیمه رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری از محل منابع حاصله از هدفمندسازی یارانه ها سیزده و نیم بیست و هفتم | 3312619300 | * | |
| 5 | پیش دریافت پوشش بیمه ای به گروههای خاص از محل منابع حاصله از هدفمندسازی یارانه ها (بخشنامه 3/2 مشترک فنی و درآمد) | 4212000002 | * | |
| 6 | حق بیمه رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری و بین شهری سیزده و نیم بیست و هفتم | 6193000000 | * | |
| 7 | حق بیمه رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری و بین شهری هفده بیست و هفتم | 6191000000 6192000000 | * | |
| 8 | علی الحساب بیمه پردازی رانندگان | 4211000000 | * | |
43 - با توجه به بهره مندی رانندگان درون شهری و بین شهری از تعهدات کوتاه مدت و تعهدات بلندمدت موضوع -ماده (3) قانون تامین اجتماعی، کدهای نگهداری حساب های هزینه مربوطه به همراه تفصیلی به شرح ذیل میباشد:
| تفصیلی | معین | کل | |
| کمک ازدواج رانندگان | 000003 | 30 | 71 |
| کمک هزینه فوت و کفن و دفن رانندگان | 100003 | 40 | 71 |
| کمک هزینه فوت و کفن و دفن (مستمری بگیر) رانندگان | 200003 | 40 | 71 |
| هزینه سفر و اقامت بیمار و همراه رانندگان | 100003 | 60 | 71 |
| هزینه سفر و اقامت بیمار و همراه (مستمری بگیر) رانندگان | 200003 | 60 | 71 |
| غرامت دستمزد ایام بیماری رانندگان | 000003 | 10 | 71 |
| غرامت ایام بارداری رانندگان | 000003 | 20 | 71 |
| هزینه پروتز و اروتز (مستمری بگیر) رانندگان | 200003 | 50 | 71 |
| هزینه پروتز و اروتز رانندگان | 100003 | 50 | 71 |
| مستمری بازنشستگی رانندگان | 000015 | 10 | 74 |
| مستمری ازکارافتادگی کلی ناشی از کار رانندگان | 000015 | 10 | 73 |
| مستمری از کارافتادگی کلی غیرناشی از کار رانندگان | 000015 | 30 | 73 |
| غرامت مقطوع نقص عضو رانندگان | 000015 | 20 | 73 |
| مستمری از کار افتادگی جزئی ناشی از کار رانندگان | 000015 | 40 | 73 |
| مستمری بازماندگان فوت ناشی از کار رانندگان | 000015 | 10 | 75 |
| مستمری بازماندگان فوت غیر ناشی از کار رانندگان | 000015 | 30 | 75 |
| غرامت مقطوع فوت رانندگان | 000015 | 40 | 75 |
| -بند (2) مصوبه افزایش سال 1392 | 000015 | 61 | 72 |
| حق سنوات رانندگان | 000015 | 10 | 76 |
| عیدی رانندگان | 000015 | 13 | 72 |
| کمک به تامین معیشت | 000015 | 14 | 72 |
| کمک به سبد خانوار رانندگان | 000015 | 60 | 72 |
| کمک هزینه اولاد رانندگان | 000015 | 11 | 72 |
| کمک هزینه عائله مندی رانندگان | 000015 | 12 | 72 |
| کمک هزینه مسکن رانندگان | 000015 | 16 |
فصل هشتم: سایر موارد
44 (اصلاحی 1400/08/18)- با توجه به این که قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری مصوب 28/2/1379، قانون خاص محسوب میگردد و تنها قشر خاصی از افراد را به تبع شغل آنان تحت پوشش قرار می دهد و از طرفی صدور کارت هوشمند رانندگی از سوی سازمان حمل و نقل و پایانه های کشور جهت رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری صرفاً مجوز فعالیت در امر حمل و نقل جاده ای بوده و در دوره اعتبار کارت، این قبیل افراد میتوانند در مشاغل دیگری نیز اشتغال به کار یابند، لذا به استناد ماده (8) آییننامه اجرایی قانون مزبور چنانچه افراد موصوف بهعنوان بیمه شده اجباری در کارگاه های مشمول قانون تامین اجتماعی شاغل و لیست و حق بیمه آنان ارسال و پرداخت گردد، در دوره ی مذکور از شمول قانون بیمه اجتماعی رانندگان خارج و کارفرمایان مربوطه میبایست لیست و حق بیمه آنان را همانند سایر کارکنان خود با رعایت مواد (28) و (39) قانون تامین اجتماعی به سازمان ارسال و پرداخت نمایند. به منظور جلوگیری از تداخل و همپوشانی سوابق پرداخت حق بیمه، در صورت احراز اشتغال به کار و صحت لیست های ارسالی از هر حیث، وصول حق بیمه در اجرای قانون بیمه اجتماعی رانندگان بین شهری برای ماه هایی که لیست و حق بیمه آنان از طریق سایر کارگاه های مشمول قانون تامین اجتماعی با نرخ 27 % کامل حق بیمه متعلقه با لحاظ دستمزد مقطوع رانندگان و روزهای کارکرد پرداخت گردیده است، موضوعیت نخواهد داشت و صدور گواهی جهت تمدید و یا تجدید کارت هوشمند بیمه شدگان مذکور بلامانع خواهد بود.
توجه: درصورت عدم سابقه بیمه پردازی در کارگاه های مشمول قوانین کار و تامین اجتماعی (طبق لیست و یا بازرسی) در تمام و یا بخشی از دوره اعتبار کارت هوشمند رانندگی، واحدهای اجرایی میبایست نسبت به محاسبه و مطالبه حق بیمه متعلقه رانندگان در ایام مزبور برابر مقررات اقدام نمایند.
45 (اصلاحی 1401/08/18)- وفق ماده واحده قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری و اصلاحات بعدی آن و آیین نامه اجرایی مربوطه، مراجع صادر کننده کارت هوشمند رانندگی مکلفند به هنگام صدور، تمدید و یا تجدید کارت هوشمند، پروانه فعالیت گواهی پرداخت حق بیمه را از راننده اخذ نمایند، لذا واحدهای نامنویسی و حسابهای انفرادی میبایست در مواجهه با رانندگانی که بدون اخذ گواهی مزبور کارت هوشمند رانندگی آنان صادر و یا تمدید گردیده است، نسبت به احصاء فهرست مشخصات آنان و ارسال به اداره کل ذیربط جهت انعکاس به مراجع صادر کننده کارت هوشمند اقدام نمایند.
تذکر: بدیهی است در صورت الزام و یا اجرای مقررات فوق الذکر در خصوص تمدید، تجدید یا صدور مجوز فعالیت رانندگان درون شهری از سوی مراجع صادر کننده مجوز، رعایت مراتب فوق از تاریخ لازم الاجرا شدن آن ضروری خواهد بود.
46 - در ارتباط با نحوه شمول رانندگان شاغل در آژانس های تاکسی تلفنی و وانت بار به قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری و درون شهری، لازم است ضمن انجام بازرسی کارگاهی از کلیه کارگاههای موصوف همانند سایر کارگاهها نسبت به درج نام راننده و شماره پلاک وسیله نقلیه ای که با آن به امر رانندگی حمل و نقل بار و مسافر مشغول میباشد اقدام نمایند. بدیهی است برابر مصوبه شماره 6754/1100 مورخ 28/5/1376 هیات مدیره سازمان، از تاریخ 1/7/1376 منحصرا رانندگان خود مالک میتوانند از طریق قانون فوق الذکر و به صورت انفرادی نسبت به بیمه پردازی خود اقدام نمایند. سایر رانندگان و کارکنان دفتری شاغل در کارگاه های مزبور مشمول قانون عام تامین اجتماعی بوده و کارفرمای ذیربط میبایست بر اساس مقررات اقدام به ارسال لیست و پرداخت حق بیمه متعلقه نماید.
47 (اصلاحی 1401/08/18)- کارفرمایان صنفی، باغداران و مالکین مزارع کشاورزی و... که دارای هریک از وسایط نقلیه موضوع قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون و بین شهری بوده و با وسیله نقلیه مزبور در کارگاه خود فعالیت می نمایند از شمول قانون اخیرالذکر خارج خواهند بود. بدیهی است این قبیل کارفرمایان در صورت نیاز به گواهی پرداخت حق بیمه جهت ارائه به مراجع ذیربط به منظور صدور، تمدید یا تجدید کارت هوشمند/ پروانه فعالیت رانندگی میتوانند در چارچوب بخشنامه شماره 9 مشترک فنی و درآمد و با عقد قرارداد نسبت به بیمه پردازی خود اقدام و گواهی سازمان مربوط به پرداخت حق بیمه را جهت صدور، تمدید یا تجدید کارت هوشمند/ پروانه فعالیت رانندگی از سازمان اخذ نماید.
48 (اصلاحی 1401/08/18)- طبق ماده واحده قانون بیمه رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری (مصوب 28/2/79) و اصلاحات بعدی آن مصوب 31/5/88 و مواد (3) و (4) آیین نامه اجرایی قانون مزبور (مصوب 9/3/1380)، رانندگان حمل بار و مسافر درون و بین شهری به ترتیب به شرط داشتن پروانه کار و کارت هوشمند معتبر رانندگی، مشمول بیمه اجتماعی رانندگان میباشند و تمامی رانندگان زندانی اعم از تمام وقت در طول یک دوره، بند باز و متهمینی که بواسطه قرار تامین بازداشت موقت، مدتی را در زندان بسر میبرند، به شرط داشتن پروانه فعالیت معتبر اشتغال رانندگی (پروانه/کارت و. ..)، در خصوص رانندگان درون شهری و(کارت هوشمند / دفترچه کار) بابت رانندگان بین شهری، مشمول قانون بوده و حق بیمه مربوطه و متفرعات آن از رانندگان مزبور وصول خواهد شد. در مورد رانندگان موصوف لازمست پس از استعلام تاریخ اعتبار کارت هوشمند/ پروانه فعالیت رانندگی از مراجع صادر کننده ذیربط، نسبت به وصول حق بیمه وفق مقررات اقدام گردد.
توجه: در مواردی که بر اساس آرای قطعی محاکم قضایی رانندگان مشمول قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر درون شهری و بین شهری به محرومیت از حقوق اجتماعی محکوم گردند، علی رغم اعتبار کارت هوشمند رانندگی، از شمول قانون اخیرالذکر خارج خواهند بود.
49 - طبق تبصره (4) ماده واحده قانون بیمه های اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری و ماده (7) آیین نامه اجرایی آن، نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران و پلیس راه مکلفند به هنگام تردد وسایط نقلیه باربری و مسافربری کارت هوشمند رانندگان را کنترل و در صورت عدم ارائه یا فقدان اعتبار آن طبق ماده (7) قانون «الزام شرکت ها و موسسات ترابری جاده ای به استفاده از صورت وضعیت مسافری و بارنامه مصوب 1368» برخورد نموده و مشخصات راننده، بارنامه یا صورت وضعیت مسافری و مشخصات و آدرس شرکت و موسسه حمل و نقل صادر کننده بارنامه و یا صورت وضعیت را به اداره تامین اجتماعی محل اعلام نمایند.
50 - برابر تبصره (3) ذیل ماده واحده قانون بیمه های اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری، کلیه شرکت ها و موسسات حمل و نقل بار و مسافر بین شهری مکلفند از تحویل کالا یا مسافر به راننده ای که فاقد کارت هوشمند (یا مجوز فعالیت) معتبر از سازمان حمل و نقل و پایانه های کشور و مراجع ذیربط میباشد خودداری نمایند. در صورتی که شرکت ها و موسسات مزبور بارنامه و یا صورت وضعیت مسافر جهت رانندگان فاقد کارت هوشمند معتبر صادر نمایند، برای بار اول مکلف به پرداخت معادل سه ماه حق بیمه یک راننده به ازای هر بارنامه و یا صورت وضعیت مسافر و در صورت تکرار مکلف به پرداخت معادل یک سال حق بیمه یک راننده به سازمان تامین اجتماعی میباشند و واحدهای اجرایی میبایست حق بیمه مذکور را طبق ماده (50) قانون تامین اجتماعی از شرکت ها و موسسات صادرکننده بارنامه مطالبه و وصول نمایند.
51 - با توجه به اینکه مشخصات کلیه رانندگانی که مشمول معافیت حق بیمه سهم دولت و یا هدفمندسازی یارانه ها میباشند قبلا احصاء و در سیستم مکانیزه مربوطه بارگذاری گردیده است، لذا سایر رانندگانی که اسامی آنان در فهرست مزبور درج نمیباشد از شمول معافیت حق بیمه خارج و میبایست نسبت به پرداخت حق بیمه متعلقه با نرخ 27 درصد کامل اقدام نمایند.
52 (اصلاحی 1401/08/18)- تغییر شعبه بیمه پردازی رانندگان بین شعب به شرح ذیل میباشد:
الف - واحد اجرایی مبدا (وصول حق بیمه) میبایست نسبت به اخذ گردش حساب بر مبنای کل دوره های اعتبار کارت هوشمند یا پروانه فعالیت تا تاریخ انتقال با رعایت تاریخ شمول هر یک از رانندگان بین شهری و درون شهری و وصول بدهی متعلقه برابر مقررات اقدام نماید.
ب - واحد وصول حق بیمه مبدا میبایست پس از وصول کلیه بدهی های بیمه رانندگان متقاضی و با درخواست واحد مقصد، نسبت به انتقال فایل پرونده وی از طریق سیستم نامنویسی متمرکز در واحد اجرایی مبدا اقدام نماید.
پ - واحد نامنویسی و حسابهای انفرادی شعبه جدید بیمه پردازی پس از تغییر شعبه توسط واحد مبدا، میبایست مراحل دوره های اعتبار و سایر اقلام اطلاعاتی راننده را (همانند راننده جدید) ثبت و وی را جهت اخذ برگه پرداخت به واحد وصول حق بیمه هدایت نماید.
53 - رانندگان ترانزیت:
الف - با توجه به موافقتنامه مورخ 12/2/72 و توافق به عمل آمده با سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای (حمل و نقل پایانه های کشور) تاریخ شمول رانندگان ترانزیت از 1/2/74 تعیین شده است. لازم به ذکر است رانندگان مذکور میبایست دارای کارت هوشمند رانندگی معتبر از سازمان متبوع باشند.
ب - در اجرای موافقتنامه فی مابین سازمان حمل و نقل و پایانه های کشور و این سازمان مقرر گردیده است کلیه موسسات و شرکت های حمل و نقل بین المللی حق بیمه مربوطه را به میزان 27 % دستمزد تعیین شده (5/1 برابر حداقل دستمزد سنواتی شورای عالی کار در هر سال) کسر و حداکثر در مهلت مقرر ماده (39) به شعب ذیربط ارسال و پرداخت نمایند.
54 - اتباع خارجی درصورت داشتن پروانه کار و مجوز اقامت معتبر از سوی مراجع ذیصلاح به صورت تواماً، با احراز شرایط مقرر در قانون بیمه اجتماعی رانندگان و آیین نامه مربوطه مشمول این قانون خواهند بود.
55 - برابر قانون استفساریه قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری مصوب 7/11/86 مجلس شورای اسلامی مادامی که رانندگان مشمول صندوق بیمه اجتماعی روستائیان و عشایر نزد صندوق مذکور بیمه باشند، الزامی به بیمه شدن مجدد نزد سازمان تامین اجتماعی نخواهند داشت.
56 - برابر ماده (8) آیین نامه اجرایی قانون بیمه اجتماعی رانندگان مصوب 9/3/80، شاغلان و بازنشستگان وزارتخانه ها و موسسات دولتی و وابسته به دولت و نیروهای نظامی و انتظامی که مشمول قانون خاص حمایتی هستند از شمول آیین نامه یاد شده و به تبع آن از شمول مقررات موضوع این بخشنامه مستثنی خواهند بود.
57 - واحدهای اجرایی که به اشتباه و یا سهواً لیست حق بیمه شرکت های تعاونی کارگزار رانندگان را خارج از مهلت مقرر اخذ نمایند، لازمست کماکان وفق مفاد بخشنامه شماره 1635/95/1000 مورخ 22/2/1395 حوزه فنی و درآمد اقدام نمایند. بدیهی است مسئولیت کنترل، نظارت و اجرای موارد فوق الذکر با ادارات کل استان ها و مسئولین ذیربط واحدهای اجرایی خواهد بود.
58 - در مواردی که مشمولین این بخشنامه در قالب بیمه صاحبان حرف و مشاغل آزاد و یا بیمه اختیاری حقبیمه را پیش پرداخت نموده باشند، چنانچه با استفاده از مقررات این بخشنامه مبادرت به پرداخت حق بیمه نمایند، واحد امور بیمه شدگان میبایست قرارداد بیمه حرف و مشاغل آزاد یا اختیاری آنان را از تاریخ شروع پرداخت حق بیمه رانندگان که به طور همزمان پرداخت شده است مختومه و نسبت به استرداد حق بیمه مربوطه و حذف سوابق مزبور با رعایت سایر شرایط مقرر اقدام نمایند.
59 (اصلاحی 1401/08/18)- افرادی که وفق قانون بیمه اجتماعی رانندگان حمل و نقل بار و مسافر بین شهری، آیین نامه اجرایی مصوب 09/30/1380 هیات وزیران و اصلاحات بعدی مصوب 06/05/1387 بیمه پرداز هستند، درصورت دارا بودن هرگونه مدارک و مستندات کارفرمایی از جمله پروانه کسب صنفی معتبر و... و فعالیت اشخاص مذکور در صنف مربوطه، شرایط بهره مندی از معافیت در پرداخت حق بیمه، از تاریخ تشخیص (انجام بازرسی تحقیقی، دریافت اطلاعات از سامانه های مرتبط و. ..) در خصوص آنها زایل گردیده، لذا با پرداخت حق بیمه بماخذ کامل مشمول مقررات بیمه اجتماعی رانندگان خواهند بود.
60 - مرکز فناوری اطلاعات، آمار و محاسبات میبایست حداکثر ظرف مدت یک ماه پس از صدور این بخشنامه تمهیدات لازم را به منظور بروزرسانی نرم افزارهای موجود و طراحی و پیاده سازی سایر نرم افزارهای مورد نیاز و ایجاد امکان اخذ کلیه آمار و اطلاعات مربوطه را با همکاری شرکت مشاور مدیریت و خدمات ماشینی تامین فراهم نمایند.
61 - این بخشنامه ضمن بازنگری در مفاد بخشنامه ها و دستورهای اداری صادره (طبق فهرست پیوست) تهیه و از تاریخ صدور جایگزین بخشنامه ها و دستورهای اداری مذکور میگردد.
مسئول حسن اجرای این بخشنامه مدیران کل درمان، مدیران کل بیمه ای، معاونین منابع و تعهدات بیمه ای، روسای ادارات وصول حق بیمه، نامنویسی و حساب های انفرادی، امور بیمه شدگان، مستمری ها و امور مالی و مسئولین متناظر ذیربط در واحدهای اجرایی خواهند بود.
مصطفی سالاری