اعمال حق فسخ و علم به فوری بودن آن

خلاصه متن: برای دسترسی به تمام قسمت‌ها، لطفاً وارد شوید یا ثبت‌نام کنید .

تاریخ دادنامه قطعی: 1393/05/15
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: صرف تاخیر در تقاضای فسخ عقد، مانع از اعمال حق نیست؛ بلکه علم به فوری بودن حق فسخ نیز لازم است.

رای خلاصه جریان پرونده

آقای ع.چ. با تقدیم دادخواستی به‌ طرفیت خانم ه.م. به‌ خواسته فسخ نکاح به ‌علت ازدواج قبلی زوجه و تدلیس، تقاضای رسیدگی نموده؛ شعبه --- دادگاه عمومی... به موضوع رسیدگی نموده، با استناد به اینکه زوجه قبلا با شخص دیگری ازدواج نموده بود و به‌ مدت سه سال مزاوجت و 9 مواقعه نموده و موضوع مورد تصدیق همسر قبلی وی قرارگرفته و وصف بکارت در زمره شروط نکاح بوده و خوانده اعلام نموده ‌است: عقد قبلی را به اطلاع زوج رسانده بود و زناشوئی با شوهر قبلی وجود نداشته است و دفاعیات خوانده مورد قبول دادگاه قرار نگرفته و با این بیان که خواهان در اسفند سال 1390 پس از بروز اختلاف و مطالبه مهریه و نفقه از سوی زوجه، متوجه موضوع زناشویی قبلی و ملاحظه شناسنامه ‌المثنی شده و در تاریخ 1391/12/05 دادخواست فسخ نکاح تقدیم نموده و علم به فوریت فسخ نکاح نداشته است، طی دادنامه شماره --- - 1392/08/26 رای به فسخ نکاح صادر نموده. تجدیدنظرخواهی زوجه در شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان... رسیدگی و دادگاه اخیر طی دادنامه فرجام‌خواسته با این استدلال که برای زوج اطلاع از موضوع زناشوئی قبلی ممکن بوده و ازدواج بر اساس شناسنامه‌ المثنی واقع شده که تاریخ صدور آن قبل از طلاق زوجه از همسر قبلی است و خیار فسخ فوری می‌باشد، رای بدوی را نقض و حکم به ردّ دعوی صادر نموده ‌است. فرجام‌خواهی زوج به این شعبه دیوان‌عالی‌کشور ارجاع، با قرائت گزارش به شرح آتی اقدام به صدور رای می‌گردد:

رای شعبه دیوان عالی کشور

با توجه به اینکه دادگاه بدوی با اذعان به فوریت خیار فسخ، بر اساس استدلال به عدم علم زوج به فوریت خیار، دعوی خواهان را موجه دانسته ‌است و حکم به فسخ نکاح صادرکرده ‌است و دادگاه تجدیدنظر بدون تعرض به موضوع علم یا جهل به فوریت حق فسخ و صرفا بر اساس فوریت حق فسخ، رای بدوی را نقض کرده ‌است، بدون آنکه پیرامون علم به فوریت بررسی یا استدلال نماید، در حالی که مطابق موازین، صرف تاخیر در تقاضای فسخ، مانع از اعمال فسخ نیست؛ بلکه علم به فوریت نیز لازم است. لذا رسیدگی در دادگاه تجدیدنظر ناقص بوده، فرجام‌خواهی آقای ع.چ. در وضعیت فعلی موجه تشخیص، دادنامه فرجام‌خواسته شماره 2227 - 1392/12/07 صادره از شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان... مستندا به بند 5 ماده 371 و بند (الف) ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی نقض، رسیدگی مجدد به‌همان دادگاه ارجاع می‌گردد.

رئیس و مستشار شعبه --- دیوان عالی کشور

مرتضی فاضل - عزیزالله رزاقی

منبع