هیات وزیران در جلسه مورخ 11خرداد ماه 1325 بنا بر پیشنهاد وزارت کشاورزی به منظور بهبود حال روستائیان و خرده مالکین و تشکیل صندوقهای تعاون موارد زیر را تصویب نمودند:
ماده 1(اصلاحی 1325/07/01)- از این تاریخ به منظور کمک بکشاورزان و بهبود حال خرده مالکین و کسانی که در ده سکونت دارند در هر بخش و در صورت لزوم با تشخیص وزارت کشاورزی در هر دهستان صندوق هائی باسم صندوق تعاون تشکیل یافته و وظایف آنها از قرار زیر خواهد بود.
الف) سرپرستی مجانی اشخاص محلی علیل و آنهائیکه در اثر سوانح غیرمترقبه فاقد قدرت کار میشوند و نکاهداری [نگاهداری] پیران بیبضاعت، بیسرپرست و نکاهداری [نگاهداری] و تربیت اطفال یتیم و تهیه وسائل کار آنها و نکاهداری [نگاهداری] بیماران بیبضاعت.
ب) جلوگیری از تعدیات رباخواران و دادن وام با فرع نازل بکشاورزان بیبضاعت مخصوصا در مواردی که در نتیجه پیش آمدهای غیرمترقبه قادر بادامه رعیتی خود نباشند از قبیل تلف شدن گاو کار و یا نداشتن بذر و غیره.
پ) دادن وام بروستائیان جهت اصلاح اغنام و احشام و بهبود وضع زراعت.
ت) دفاع از دهقانان و حفظ حقوق آنها.
ث) ساختمان و تاسیس کودکستانها و دبستان ها و بیمارستان ها و داروخانهها و استخدام پزشک سیاره وزارت بهداری و فرهنگ نیز بنوبه خود تکالیف عمومی خود را انجام خواهند نمود.
ج) بیمههای اجتماعی در مقابل آفات - یخبندان - تگرگ - سیل - آفات عمومی دامی و نباتی و غیره.
چ (اصلاحی 1325/07/01)- تاسیس شرکتهای تعاونی جهه فروش و یا نگاهداری محصولهای کشاورزی و جلوگیری از سلفخری و سلففروشی و تعدیات واسطهها در معاملات و تهیه مایحتاج کشاورزان بقیمت مناسب.
ح) خریداری و نگهداری ماشینهای کشاورزی و اجاره دادن آنها بقیمت مناسب.
ماده 2- مالکین 3 درصد درآمد مالکانه خود و زارعینیکه دارای کاوبندی[گاوبندی] هستند یک و نیم درصد از کل درآمد خود و سایر ساکنین دهات و قصبات که دارای کسب های مختلف و دارای باغ و آسیاب میباشند معادل یک و نیم درصد از درآمد خود را بصندوق تعاون محل بپردازند.
تبصره - در مورد محصولهائیکه فاسد نمیشوند از قبیل غلات و حبوبات خشکبار پنبه و غیره عین جنس و در مورد محصولهای فاسد شدنی مانند ترهبار و میوهجات قیمت نقدی آن باقساط در عرض همانسال زراعتی باید تحویل شود.
ماده 3 (اصلاحی 1325/07/01)- برای اداره امور صندوق های تعاون هر بخش هیات مدیره مرکب از هفت نفر به شرح زیر تعیین خواهد شد.
زارعین هر ده یکنفر را با نظارت بانک تعیین و بنمایندگی کشاورزی بخش معرفی و تمام نمایندکان[نمایندگان] دهات در مرکز بخش پنج نفر را از بین خود یا از معتمدین محل انتخاب و بنماینده کشاورزی بخش معرفی خواهند نمود و دو نفر دیگر نمایندکان[نمایندگان] وزارت کشاورزی و بانک کشاورزی خواهند بود.
تبصره (اصلاحی 1325/07/01)- حقوق و مزایای قانونی نمایندکان[نمایندگان] وزارت کشاورزی و بانک کشاورزی از طرف وزارت کشاورزی و بانک کشاورزی پرداخت خواهد شد و چنانچه در بعضی نقاط بانک کشاورزی نماینده نداشته تنها نماینده وزارت کشاورزی کافی خواهد بود.
ماره [ماده] 4- درآمد هر ده که طبق ماده 2 این تصویبنامه جمعآوری میشود ثلث آن در اختیار شورای ده بوده و به مصارف لازمه فوری آن ده خواهد رسید و بقیه درآمد قسمت جنس آن در یک انبار مرکزی باختیار هیات مدیره صندوق تعاون محل یا در خود ملک تحویل شورای ده خواهد بود که در مواقع لازم برطبق حواله هیات مدیره صندوق بمصرفهای لازم برسد و وجوه نقد در شعبه بانک کشاورزی و در صورت نبودن شعبه آن بانک در نزدیکترین شعبه بانک ملی نگهداری خواهد شد.
ماده 5 - سود وامهای اعطائی از طرف صندوق بکشاورزان از نظر تشویق کلیتاً از 6 درصد در سال تجاوز نخواهد کرد.
ماده 6 - دولت مکلف است به تدریج بتشخیص وزارت کشاورزی در هر سال مبلغی در بودجه آن وزارت برای کمک بتاسیس صندوق های تعاونی منظور نموده که در موقع تاسیس هر صندوق از سی الی هزارریال بلاعوض بآن صندوق پرداخت شود.
ماده 7 (اصلاحی 1325/07/01)- صندوق های تعاونی بخش های مختلف یک شهرستان یک صندوق مشترکی به نام صندوق تعاون شهرستان در مرکز شهرستان تشکیل خواهند داد و سالیانه ده درصد از درآمد سالیانه خود را بآن صندوق خواهند سپرد تا در مواردی که در نتیجه پیش آمد فوقالعاده یا آفات عمومی صندوق یک بخش قادر بانجام تقاضاهای مراجعهکنندکان[مراجعه کنندگان] نباشد از طرف صندوق شهرستان بان صندوق به صورت وام بفرع نازل کمکشود بهمین ترتیب صندوق های شهرستان ها در مرکز استان و صندوق های استانها در تهران یک صندوق تعاونی تشکیل خواهند داد.
ماده 8 - وزارت کشاورزی در جریان امور این صندوق ها مخصوصا وصول درآمدها و رسانیدن آنها بمصارف لازم و حسن جریان کارها نظارت دائمی خواهد داشت.
ماده 9- در صورتی که مالک یا زارعی از پرداخت مبلغی که ضمن این تصویبنامه تعیین شده بصندوق تعاون استنکاف نمایند هیات مدیره صندوق تعاون حق خواهد داشت از اولین محصول آنها مقدار و مبلغ مورد تصویب را به علاوه صدی شش جریمه بنفع صندوق تعاون محلی وصول نماید.
ماده 10- بانک کشاورزی باین صندوقها و شرکتهای تابعه آنها وام های طویلالمدت یا فرع صدی سه با موافقت وزارت کشاورزی خواهد پرداخت.
ماده 11(اصلاحی 1325/07/01)- برای بیمه در مقابل آفاتی که جنبه عمومی دارد از قبیل آفات نباتی و حیوانی وغیره زارعین و مالکین که مایل باین بیمه باشند باید علاوه بر مواردیکه در ماده 2 این تصویبنامه ذکر شده مبلغ دیگری هم طبق آییننامهای که بعداً توسط وزارت کشاورزی تهیه و بمورد اجراء گذارده خواهد شد بپردازند.
ماده 12- از این تاریخ در هر بخش انجمنی به منظور شور در پیشرفت امورکشاورزی به نام انجمن کشاورزی تشکیل خواهد یافت.
ماده 13- انجمن کشاورزی بخش تشکیل میشود از بخشدار و نماینده وزارت کشاورزی و نماینده بانک کشاورزی (و در صورت نبودن بانک کشاورزی نماینده بانک ملی) و از 5 تا 7 نفر از معتمدین محل به انتخاب مالکین و زارعین آن بخش.
ماده 14- عضویت در انجمنهای کشاورزی عموماً افتخاری است ولی هزینههای اداری ضروری از محل صندوق تعاون هر محل تامین خواهد شد و مبلغ آن از صد پنج درآمد هر صندوق نباید تجاوز نماید.
تبصره (الحاقی 1325/07/01)- هیئتمدیره صندوق میتواند ده درصد از کل درآمد هر صندوقی را برای هزینههای اداری و حقوق اعضاء شورای ده و انبارداران ویژه بمصرف برساند.
ماده 15- در مرکز هر شهرستان انجمن کشاورزی مرکب از: فرماندار و رئیس کشاورزی و رئیس بانک کشاورزی محل و دو نفر نماینده انجمن های کشاورزی هر بخش تشکیل خواهد یافت و در صورت عدم امکان حضور نمایندگان بخشها از میان ملاکین مقیم مرکز شهرستان همان بخش عده لازم انتخاب خواهد شد.
ماده16(اصلاحی 1325/07/01)- آییننامههای مربوطه باجرای این تصویبنامه توسط وزارت کشاورزی تهیه و به موقع اجراء گذارده خواهد شد.
ماده 17- وزارت کشاورزی مامور اجرای این تصویبنامه میباشد.
از طرف نخست وزیر