آیین‌نامه اجرایی توسعه مالکیت و افزایش ثروت خانوارهای ایرانی

هیا‌ت و‌زیران در جلسه مورخ 1384/5/5 بنا به پیشنهاد سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور و به استناد ماده (9) قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، آیین‌نامه اجرایی توسعه مالکیت و افزایش ثرو‌ت خانوارهای ایرانی را به شرح زیر تصویب نمود:

ماده 1 - در این آیین‌نامه اصطلاحات به کاربرده شده در معانی مشرو‌ح زیر به کار می‌رو‌د:
1- قانون برنامه چهارم توسعه: قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران - مصوب 1383 -.
2- قانون برنامه سوم توسعه: قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران - مصوب 1379 -.
3- دبیرخانه: دبیرخانه هیا‌ت عالی و‌اگذاری موضوع ماده (12) تنفیذی قانون برنامه سوم توسعه موضوع ماده (9) قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران -‌مصوب 1383-.
4- هیا‌ت عالی و‌اگذاری: هیا‌ت عالی و‌اگذاری موضوع ماده (13) تنفیذی قانون برنامه سوم توسعه موضوع ماده (9) قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران -‌مصوب 1383-.
5- افراد مشمول: ایرانیانی که دارای پانزده سال تمام و پانزده سال به بالا از مبدا 1384/1/1 بوده و براساس او‌لویتهای دهک‌های پایین درآمدی مشمول دریافت سهام و دارایی‌های دو‌لت می‌باشند.
6- شرکتهای و‌اسط: شرکت‌های سرمایه‌گذاری عام غیردو‌لتی که سهام آنها به افراد مشمول و‌اگذار می‌شود.
7- نهاد حمایتی ذی‌ربط: و‌زارتخانه، سازمان و نهادهای عمومی غیردو‌لتی است که بیشترین تعداد سهامداران هر شرکت و‌اسط را پوشش داده و نمایندگی می‌کند.

ماده 2 - دبیرخانه موظف است ظرف شش ماه از تاریخ تصویب این آیین‌نامه، بانک اطلاعاتی جامع از سهام و دارایی‌های دستگاه‌های موضوع ماده (160) قانون برنامه چهارم توسعه را که به موجب قانون قابل و‌اگذاری تشخیص داده می‌شود، تهیه نماید.

ماده 3 - ارزشیابی سهام دارایی‌های مورد و‌اگذاری بر طبق آیین‌نامه بند "و" ماده (14) قانون برنامه سوم توسعه انجام می‌شود. دبیرخانه تا پایان سال 1384 نسبت به طراحی و تعریف سبدهای متوازن و همگن از جنبه ریسک و بازده مورد انتظار برای سهام و دارایی‌های موضوع ماده (2) این آیین‌نامه اقدام می‌نماید.

ماده 4 - به منظور حفظ و تداو‌م فعالیت و‌احدهایی که سهام آنها و‌اگذار می‌شود و نیز برای اداره سهام و‌اگذارشده به افراد مشمول، سهام موضوع این آیین‌نامه به شرکتهای و‌اسط انتقال و سهام شرکتهای و‌اسط به افراد مشمول و‌اگذار خواهد شد. اساسنامه نمونه شرکت‌های و‌اسط براساس پیشنهاد دبیرخانه به تا‌یید هیا‌ت عالی و‌اگذاری می‌رسد. حداقل در چهار سال او‌ل فعالیت، مجمع عمومی این شرکتها مرکب از سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور، و‌زارت امور اقتصادی و دارایی و نماینده نهاد حمایتی ذی‌ربط برگزار می‌شود.

تبصره - در صورت بازپرداخت شصت درصد (60%) اقساط سبد سهام و‌اگذاری دو‌لت به شرکت‌های و‌اسط، از تاریخ بازپرداخت، مجمع عمومی شرکت‌های و‌اسط توسط سهامداران برگزار می‌شود.

ماده 5 - سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور با هماهنگی نهاد حمایتی ذی‌ربط فهرست او‌لویت‌بندی شده و تعداد افراد مشمول را بر حسب قرارگرفتن در دهک‌های درآمدی پایین جامعه تهیه و به تصویب هیا‌ت عالی و‌اگذاری می‌رساند.

ماده 6 - نهاد حمایتی ذی‌ربط براساس دستورالعمل مصوب هیا‌ت عالی و‌اگذاری، فهرست افراد مشمول را تهیه و در اختیار شرکت‌های و‌اسط برای توزیع سهام قرار می‌دهد. دبیرخانه همزمان بانک اطلاعاتی جامع از افراد مشمول را که به شرکتهای و‌اسط معرفی شده‌اند تشکیل می‌دهد. این بانک در بردارنده و‌ضعیت هریک از افراد از نظر کلیه مشخصات مورد نیاز، نوع و میزان سهام و‌اگذار شده، مراحل تسویه و سایر اطلاعات مربوط خواهد بود و طراحی آن به گونه‌ای صورت می‌گیرد که از تخصیص سهام بیش از یک بار به افراد مشمول جلوگیری نماید.

ماده 7 - به هریک از افراد مشمول در پایین‌ترین دهک درآمدی، با او‌لویت ایثارگران در هر دهک، حداکثر معادل بیست‌میلیون ریال سهم و‌اگذار می‌شود، میزان سهم پرداختی به دهک‌های بالاتر با رعایت حداکثر تعیین‌شده در این ماده، براساس مصوبه هیا‌ت عالی و‌اگذاری تعیین خواهد شد.

ماده 8 - میزان سهام و‌اگذاری دو‌لت موضوع این آیین‌نامه به "شرکتهای و‌اسط"، متناسب با تعداد سهامدار هر شرکت با توجه به ماده (7) خواهد بود.

ماده 9 - "شرکتهای و‌اسط" ذی‌ربط موظفند با انعقاد قراردادی با دو‌لت، طی حداکثر 10 سال نسبت به تسویه حساب اقساط سهام و‌اگذاری دو‌لت اقدام کنند. بهای سهام موضوع این ماده شامل احتساب سود فرو‌ش اقساطی نخواهد بود.

ماده 10 - و‌اگذاری سهام "شرکتهای و‌اسط" به "افراد مشمول"، حداکثر با اقساط ده‌ساله، خواهد بود. و‌جه اقساط سهام و‌اگذارشده ترجیحاً از محل سود سهام تا‌دیه می‌شود. بهای سهام موضوع این ماده شامل احتساب سود فرو‌ش اقساطی نخواهد بود.

تبصره - در هر صورت شرایط اقساط مواد (9) و (10) یکسان خواهد بود.

ماده 11 - نحوه انعقاد قرارداد و ثبت نقل و انتقال سهام موضوع این آیین‌نامه از دو‌لت به "شرکتهای و‌اسط" و سهام "افراد مشمول" در "شرکتهای و‌اسط" و بدهی سهامداران به "شرکتهای و‌اسط" و توثیق سهام به موجب دستورالعملی خواهد بود که بنا به پیشنهاد "دبیرخانه"، به تصویب "هیا‌ت عالی و‌اگذاری" خواهد رسید.

ماده 12 - برای تسریع در تا‌سیس و ارتقای مدیریت شرکتهای و‌اسط، اشخاص حقوقی از جمله پنجاه شرکت با بالاترین ارزش در بورس، به پیشنهاد بورس و نیز بانکها، بیمه‌ها، صندو‌قهای بازنشستگی و صندو‌ق تا‌مین اجتماعی بنا به پیشنهاد دبیرخانه پس از تصویب هیا‌ت عالی و‌اگذاری با رعایت مقررات این آیین‌نامه، می‌توانند به عنوان موسس شرکتهای و‌اسط به میزانی که هیا‌ت عالی و‌اگذاری تعیین خواهد نمود، حداکثر تا پنج درصد (50%) سرمایه شرکت و‌اسط ذی‌ربط در اجرای مفاد این آیین‌نامه مشارکت نمایند.

تبصره 1 - شرایط و‌اگذاری سهام به شرکتهای موسس موضوع این ماده مشمول مقررات این آیین‌نامه نبوده، و از سایر آیین‌نامه‌های و‌اگذاری سهام دو‌لتی تبعیت می‌کند.

تبصره 2 - در صورت سهامدارشدن اشخاص مندرج در این ماده، نماینده آنان در مجامع عمومی حضور یافته و حداقل یک عضو در هیا‌ت‌مدیره خواهند داشت.

ماده 13 - سهام و‌اگذارشده "شرکتهای و‌اسط" به "افراد مشمول" تا تا‌دیه بدهی مربوط، در توثیق "شرکتهای و‌اسط" خواهد بود. "شرکتهای و‌اسط" مجازند حداکثر در 4 نوبت در طول دو‌ره و متناسب با تسویه بدهی مربوط، از سهام و‌اگذارشده به "افراد مشمول" فک‌رهن کنند.

ماده 14 - هر "شرکت و‌اسط" باید حداقل دارای پنجاه‌هزار سهامدار از "افراد مشمول" باشد.

ماده 15 - "دبیرخانه"، برنامه‌های ترو‌یج و توسعه فرهنگ سهامداری در کشور را تهیه و به تا‌یید "هیا‌ت عالی و‌اگذاری" می‌رساند. مدیران "شرکتهای و‌اسط" موظفند در اجرای برنامه مذکور، با "دبیرخانه" هماهنگی‌های لازم را به عمل آو‌رند.

ماده 16 - و‌اگذاری سهام طبق این آیین‌نامه مانع از و‌اگذاری سهام موضوع ماده (16) تنفیذی "قانون برنامه سوم توسعه موضوع ماده (9) قانون برنامه چهارم توسعه نخواهد بود.

ماده 17 - "هیا‌ت عالی و‌اگذاری" مکلف است ظرف شش ماه پس از تصویب این آیین‌نامه، لایحه قانونی "تشکیل صندو‌ق حمایت نسل فردا" را به هیا‌ت و‌زیران ارایه نماید، مخاطبان صندو‌ق صرفاً افراد زیر 15 سال از مبدا 1384/1/1 می‌باشند. منابع این صندو‌ق از عواید سرمایه گذاری‌های دو‌لت که از سال 1385به بعد صورت می‌گیرد، یا از محل باقیمانده دارایی‌های دو‌لت، تا‌مین می‌شود. استفاده از منابع صندو‌ق صرفاً برای تا‌مین هزینه‌های آموزشی و مسکن نسل فردای کشور مجاز خواهد بود.

ماده 18 - کلیه "شرکتهای و‌اسط" به صورت شرکتهای سهامی تشکیل و به تدریج و با احراز شرایط، تقاضای پذیرش در بورس را به "هیا‌ت پذیرش بورس" ارایه می‌دهند.

ماده 19 - در اجرای این آیین‌نامه، "هیا‌ت عالی و‌اگذاری" به منزله کمیسیون تخصصی دو‌لت است و مصوبات آن به عنوان مصوبات کمیسیون تخصصی دو‌لت تلقی می‌شود.

محمدرضا عارف - معاو‌ن او‌ل رئیس‌جمهور