بخشنامه نخست وزیر در خصوص افزودن به تعداد دبستانها در شهرها و تاسیس دبستان در دهات به منظور آموزش خواندن و نوشتن و افزایش سواد

مصوب 1325/08/08 وزارت کشور

از طرف جناب اشرف آقای نخست وزیر بخشنامه به این مضمون به عنوان استانداران و فرمانداران صادر شده است.

مسلم است که اولین وسیله ترقی و تعالی هر ملت بسته به این است که افراد آن دارای سواد بوده خواندن و نوشتن را بدانند تا بتوانند از ورطه هولناک جهالت خارج و به شاهراه ترقی و تکامل وارد گردند برای نیل به این مقصود و تعمیم این منظور بایستی در درجه اول اطفال و در درجه دوم کسانی که بیسواد هستند به آموزش خواندن و نوشتن بپردازند و چون تربیت عمومی از این مرحله شروع می‌شود باید بر هر کاری مقدم شمرده شود تا در نتیجه پیروی از آن اهالی کشور شاهنشاهی عموماً دارای سواد گردیده و کشور به ترقیات عالیه نائل و اوضاع سیاسی و اجتماعی و اقتصادی و کشاورزی بهبود کلی حاصل نماید بدیهی است برای انجام این امر مهم لازم است در شهرها بقدر احتیاج بر تعداد دبستانها افزوده شود و در دهات هم دبستان تاسیس گردد نظر به اینکه اعتباری که از بودجه عمومی دولت به وزارت فرهنگ داده می‌شود برای این مصرف کافی نیست و عملی شدن این مقصود وقتی میسر است که عموم اهالی در هر جا برای پیشرفت این کار کمک کنند بنابراین نسبت به شهرها چون قانون شهرداری اجازه داده است که انجمنهای شهر می‌توانند برای کمک به فرهنگ عوارض وضع نمایند که پس از تصویب هیات وزیران به موقع اجرا گذارده شود بایستی فوراً کمیسیونی با شرکت رئیس انجمن و رئیس فرهنگ و رئیس آمار در هر شهر تشکیل و از روی آمار تعداد اطفال لازم التعلیم را تشخیص داده و معلوم دارند که افزایش چند دبستان مورد احتیاج است و هزینه ساختمان و تهیه وسایل آن چیست و سپس برآوردی که می‌شود در انجمن مطرح و با در نظر گرفتن مقتضیات هر محل مطابق احتیاج عوارض متناسبی پیشنهاد نمایند برای بخشها و دهات علاوه از آنچه که در بخشنامه شماره 320555/3004 و 1325/4812 ذکرشده و از کمک مالکین و متمکنین و اشخاص خیّر و دانش پرور (به وسیله هدایا اعم از وجه - ساختمان - مصالح - زمین واگذاری عمارت و غیره) استفاده شده و می‌شود شورای بخش با در نظرگرفتن قانون عمران کمکهای محلی برای اینکار بنمایند مثلاً یکی از شقوقی که به نظر می‌رسد این است برای هر یک از دهات به تناسب احتیاج سهمی از کلیه عواید آن ده تخصیص دهند که قبل از تقسیم عواید جنسی و نقدی بین مالک و رعیت از آن برداشته و به مصرف ساختمان و تهیه لوازم دبستان آن ده برسد و همچنین نظارت این قبیل منابع که باید شورای بخش با مطالعه در اوضاع و مقتضیات و تناسب جمعیت و استعداد محل در نظر گرفته به فراخوار اعتباری که مورد ضرورت است معین نماید و چنانچه عوارض دیگری برای شهر و بخشها مخصوصا برای این کار به نظر برسد که به مجلس شورای ملی باید پیشنهاد شود (مانند اضافه نمودن به مالیات یا اخذ عوارض از بعضی کالاها) آن را هم در گزارش خود ذکر کنند البته بخشداران شورای بخش را با شرکت نماینده فرهنگ و نماینده آمار هر محل تشکیل داده و نتیجه اقدامات و نظری که شورای بخش اتخاذ می‌نماید هر چه زودتر گزارش دهند تا به طورکلی مراتب مورد مطالعه و تکلیف آن معلوم و دستور لازم داده شود. در مورد پیشنهاد انجمنهای شهرداری نیز تسریع به عمل آید مخصوصاً سعی و مراقبت بشود که در شهرها انجمن شهرداری و در بخشها شورای بخش سرعت اقدام را مرعی دارند تا زودتر نتیجه مطلوبه حاصل گردد.

نخست وزیر و وزیر کشور - احمد قوام

دریافت فایل پی‌دی‌اف