تاریخ نظریه: 1131/10/12
شماره نظریه: 7/1403/824
شماره پرونده: 1403-76-824ح
استعلام:
چنانچه شخصی که با سند عادی ملکی را خریداری کرده، همان ملک را با سند عادی به دیگری بفروشد و در آن وجه التزام روزانه بابت تاخیر در تنظیم سند رسمی انتقال قرار دهد؛ اما همین شخص که در معامله اول خریدار بوده است، به علت عدم پرداخت ثمن آن معامله و حق فسخ موجر در آن قرارداد به موجب رای دادگاه به فسخ معامله محکوم شود، با توجه به رای وحدت رویه شماره 810 مورخ 1400/3/4 هیات عمومی دیوان عالی کشور که به موجب آن با فسخ معامله اولی، معاملات بعدی کان لمیکن میشوند، آیا محکومیت خریدار اول (فروشنده معامله دوم) به پرداخت وجه التزام تخلف از تنظیم سند رسمی انتقال که در معامله دوم درج شده است، دارای وجاهت قانونی است؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
در فرض سوال که بهرغم درج شرط وجه التزام روزانه بابت تاخیر در انجام تعهد راجع به تنظیم سند رسمی انتقال در معامله دوم، در اجرای رای وحدت رویه شماره 810 مورخ 1400/3/4 هیات عمومی دیوان عالی کشور معامله اول فسخ شده است و مالکیت مالک اولیه (فروشنده در معامله دوم) نسبت به عین مال زایل شده است، در عمل امکان اجرای موضوع شرط وجه التزام (تنظیم سند رسمی انتقال) وجود ندارد و نمیتوان خریدار اول (فروشنده در معامله دوم) را به پرداخت وجه التزام تا زمان تنظیم سند رسمی انتقال محکوم کرد؛ بدیهی است حق خریدار معامله اخیر بر مطالبه خسارت، وفق عمومات حاکم به قوت خود باقی است.