فرجام خواهی از رای صادره توسط شعبه همعرض

در پرونده پیش رو اقای ک. ع. م. فرزند ا. طی بخشی از دادنامه شماره *- 98/7/24 شعبه *به قصاص نفس در قبال قتل عمدی مرحومه س. م. ا. ح. ر. با رد فاضل دیه از سوی اولیا دم مقتوله به وی پیش از استیفا قصاص محکوم و این رای برابر دادنامه شماره *- 99/4/16 شعبه *ابرام شده است.محکوم علیه با استناد به گواهی دو نفر گواه درخواست تجویز اعاده دادرسی نموده این شعبه از دیوان عالی کشور (شعبه 39 سابق و 51 فعلی) برابر دادنامه شماره *- 99/7/27 خود قرار قبولی اعاده دادرسی را صادر و اعاده دادرسی را تجویز نموده است. (ص 468) رسیدگی در این مرحله به شعبه *ارجاع (ص 471 مورخ 99/9/9) دادرسان دادگاه اخیر عقیب رسیدگیهای گسترده خود اقدام به اصدار دادنامه فرجام خواسته بالا به شماره *- 1400/09/22 در اوراق 648 650 نموده‌اند که به جهت انکه مشتمل بر گردشکار اجمالی موضوع و نیز مشتمل بر استدلالات موجهی در ناموجه دانستن اعاده دادرسی است.متن ان عینا اورده می‌شود. و چنین است:

رای دادگاه حسب کیفرخواست شماره 193 …. 98 مورخه 98/1/31 دادسرای عمومی و انقلاب شهرستان *اقایان 1ک. ع. م. فرزند ا. 40 ساله معروف به (س. د.) شغل کشاورز، متاهل، کم سواد، دارای سابقه کیفر ی موثر، اهل خانقاه ساکن *، زندانی از تاریخ 97/11/8 که وکالت تسخیری وی را اقای ع. م.، به عهده دارد. 2 سیدسیام. ر.، فرزند ع. ساله، بازنشسته بانک، باسواد، متاهل. بدون سابقه کیفری، وکالت تسخیری وی را خانم م. ک. به عهده دارد. 3 ا. ا. فرزند م.، 40 ساله، بنگاهدار، متاهل، کم سواد، بدون سابقه کیفری، زندانی از مورخ 97/11/8به لحاظ محکومیت، ساکن *، وکالت ویرا اقای م. ج. به عهده دارند. متهمند:: به ردیف اول الف مباشرت در ضرب وجرح با اسلحه جنگی از طریق شلیک گلوله جنگی منجر قتل عمد خانم م. ا. ح. ر.، فرزند ع.، ب تهیه، حمل نگهداری اسلحه کلت کمری 7 میلی بههمراه مهمات، 2و3 ردیف های دوم و سوم معاونت درقتل عمدی خانم مذکور ازطرق تطمیع، ترغیب مباشر و تسهیل در موجبات جرم و ارائه طرق ارتکاب بزه؛ با توجه به شکایت شاکی، اقرار متهمان، گواهی پزشک قانونی و گزارش مرجع انتظامی و دادستان محترم *با ذکر مستندات قانونی برای متهمان تقاضای رسیدگی و تعیین کیفر نموده است.….پس از وصول پرونده به دادگاه کیفری یک *وتهیه گزارش مفصل در صفحه 288 و صدور دادنامه شماره *درصفحه 378 بزه های انتسابی رانسبت به متهمان موجه و وارد دانسته و با احراز بزه کاری مسئولیت قبلی هریک، باسبق تصمیم قبلی با قصد واختیار توام با علم و اگاهی به موضوع و رد مدافعات.بلا وجه و غیرموثر متهما ن و وکیل مدافع ایشان به استناد مواد 1 و 1 و 12 و 14 (بندهای ب و ت) و 144 و 143 و 140 و 127 و 126 و 19 و 18 و 16 (بندالف) 290 و 289 و 212 و 211 و 161 و 382 و 289 و 212 و 211 و 161 و 382 و 160 و 381 و 360 و 351 و 348 و 347 و 301 قانون مجازات اسلامی و 436 و 419 و 418 و 417 مواد 2 و 4 و 6 (بند ب (، 18 قانون مجازات قاچاق اسلحه و مهمات و دارندگان ا سلحه و مهمات غیرمجاز مصوب 90، ردیف اول را از بابت مباشرت در ارتکاب جنایت عمدی نسبت به خانم م. ا. به مورخ 97/11/3از طریق تیراندازی به نواحی حساس بدن وی از فاصله نزدیکتر (2 3 متری) با کلت کمری انهم بدون مجوز شرعی و قانونی و به ناحق، به مجازات قصاص نفس در قبال پرداخت نصف دیه کامل از سوی ولی دم در حق جانی پس از استیذان از سوی ر. م. قوه قضاییه به عنوان نماینده م. م. ر. و از بابت تهیه و نگهداری غیرمجاز اسلحه کلت کمری و مهمات ان علاوه بر ضبط ان به نفع وزرات دفاع و پشتیبا نی نیروهای مسلح مشارالیه را به تحمل دو سال حبس وردیف های 2 و 3 را از بابت معاونت در ارتکاب جنایت و قتل عمدی از طریق ترغیب، تطمیع و تحر یک و فراهم نمودن موجبات قتل (تسهیل وقوع جرم) با احراز وحدت قصد و تقدم زمانی بین رفتار معاونین و مباشر جرم (جنایت) هرکدام را به تحمل بیست سال حبس درجه سه بااحتساب ایام بازداشت قبلی محکوم می نماید.. سپس اعلام نموده اولا هر سه متهم با جنسیت مرد نسبت به یک جنسیت مونث به تناسب جرمشان نقش و مداخله داشته اند. ثانیا جنایت مذکور احساسات عمومی و جامعه را جریحه دار نموده است.ثالثا جنایت و قتل ها ی یک سال اخیر افزایش یافته است. رابعا بیم تجری مرتکبین و دیگران وجود دارد. لذا استنادا به ماده 499 قانون ایین دادرسی کیفری مقرر می دارد. مجازات قصاص در *(محل ملاقات ردیف اول با رد یف3) به صورت علنی اجرا شود. رای حضور ی ظرف مدت بیست روز از تاریخ ابلاغ در دیوان محترم عالی کشور قابل فرجامخواهی است.… پس از ابلاغ دادنامه از سوی وکلای انها تقاضای فرجام خواهی می‌شود. برابر دادنامه شماره*صادر شده از شعبه35 دیوان عالی محترم کشور ضمن رد فرجام خواهی، رای صادر شده ابرام … وبه اجرای احکام ارسال می‌شود.، وکیل محکوم علیه ردیف اول دو نفر گواه، مبنی بر اینکه انها از زندانیان هم بند ردیف اول بنامهای:1 بهاا. ع. ر.، 2 ح. ن. خ.، را معرفی می کند، اولی گویا مدتی نیز هم بند س. (ردیف دوم) بوده است.وشاهد دومی نیز در زمانی که س. و ردیف اول در اداره اگاهی *جهت باز جویی وتحقیقات در انجا بوده است، شاهد، بر پیشنهاد اقرار صوری بر، به عهده گرفتن قتل، توسط س. به ک. ع. م. (موکل وی) را بوده اند …. وبا ارسال لایحه به شعبه *می نماید. وان مرجع محترم نیزبرابر دادنامه990997092541631به استنادبند ج مواد 474، 476و478 قانون ایین دادرسی کیفری قرار قبولی اعاده داد رسی مجدد صادر وبه شعبه هم عرض ارسال می کند.با ارجاع پرونده به این شعبه، دادگاه با تشکیل چندین جلسه رسیدگی، ودعوت از شهود تعریف شده، نحوه وجزییات اشنایی گواهان با محکومان، نحوه اطلاع از موضوعات ومحلهای استماع مشاهدات را از انها تحقیق میکند. شاهد اول میگوید: وقتی ک. از بازجویی امد، س. به ک. گفت: چه مطلبی گفتی!. ک. هم گفت: همان مطالب که شما گفتید، انگاه س. از او خواست؛ قتل همسرش را به عهده به گیرد … ک. هم گفت: من به خاطر پول این کاررا انجام می دهم. وشاهد دوم نیز می گوید: ما در بند موقت با انها با هم بودیم (در جای دیگری گفته در اگاهی با هم بودیم) س. می گفت: اول می خواستم، ک. بکشم، بعد همسرم را … من اظهارات اولی خودم را درفتراسناد قبول دارم. … لکن س. همه اظهارات گواهان رامنکرشده ومیگوید: اصلا در اگاهی ما را جدا نگه داشته بودند ومانع ملاقات ما می شدند اتاقهای ما جدا بود، امکان صحبت بین من و ک. نبود چه رسد براینکه صحبت هم بکنیم ویا از او بخواهم موضوع اتهام را به عهده بگیرد از طرفی گواه دختر ک. را به پسرش عقد کرده است. وفامیل هستند.در حالی که ک. قبلا در مراحل بازجویی وباز سازی صحنه جرم، همه اعترافها را کرده بود … و درادامه وکیل س. نیز اعلام میکند: اولا، گواهان ازصحنه قتل چیزی مشاهده نکردند. تا انرا بیان کنند، بلکه مطلبی را شنیدند وان را بیان می کنند.ثانیا، در شهادت؛ عدالت و ایمان، شرط است. شاهدان به لحاظ انجام جرم وگناه زندانی هستند واین دو شرط را ندارند لذاشهادت انها صحیح نیست. و درمورد شاهد دوم باتوجه در زندان بودن وی در زمان بازجویی های متهمان امکان حضور وی در اگاهی وجود ندارد. واقای ک. در قبال قتل پول گرفته است. ع. ای حال با توجه به تحقیقات مفصل دادگاه و ملاحظه سوابق کیفری گواهان که در زندان بوده و هر دو مبتلا به اعتیاد می‌باشند و دارای سوابق کیفری متعدد اعم ازسرقت، اعتیاد ونگهداری مواد وغیره وبه دفعات مکرر به حبس های طولانی محکوم شده اند واز طرف متهم ردیف دوم و وکیل وی مورد جرح قرار گرفتند.از طرفی نحوه گواهی انها با هم متفاوت می‌باشد.، علاوه براین در مکالمات ک. ع. در گوشی همراه وی به صورت خودکار مکالمات این سه نفر را ضبط کرده است، دلیل اشکار برموضوع مباشرت قتل م. ا. ح.، توسط ک. ع. م. می‌باشد. و اینکه اگر س. قرار بود زنش را خودش بکشد نیازی به وجود و یا بردن ک. ع. م. به عنوان شاهد نداشته است.وسایر دلایل، قرائن و امارات موجود در پرونده، دادگاه با احراز ارتکاب بزه از طرف ک. ع. م. مبنی بر قتل عمد زن مسلمان که مطابق با محتویات پرونده و همه اقدامات ایشان به صورت عامدانه وقاصدانه و هماهنگ شده با معاونان جرم، اتفاق افتاده است.با توجه به مواد 290٫301و 347، قانون مجازات اسلامی حکم بر مجازات قصاص نفس با پرداخت تفاضل دیه یعنی نصف دیه کامل از سوی ولی دم در حق متهم مذکور پس از استیذان از ریاست محترم قوه قضاییه به نمایندگی از ولی امر مسلمین محکوم می نماید.با توجه به اینکه قبول اعاده دادرسی از سوی مرجع محترم دیوان عالی کشور صرفا در خصوص اتهام قتل بوده است. بدیهی است.در خصوص سایر اتهامات نامبرده و همچنین اتهام سایر متهمین پرونده مذکور رای سابق الصدور به قوت خود باقی است.رای صادره حضوری وظرف بیست روز پس از ابلاغ قابل فرجام خواهی در دیوان عالی محترم کشور می‌باشد.

مستشاران شعبه *: ا. ش. *. ک. خ.

این رای عقیب صدور ابلاغ برابر درخواست مورخ 1400/10/13 و لایحه تکمیلی ان مورخ 1400/10/15در اوراق 656 و 665 - 667 مورد فرجام خواهی وکیل ک. ع. م. به نام ع. م. قرار گرفته است.و اقایان س. ر. و ا. ا. که به اتهام معاونت در قتل س. م. ا. ح. به حبس محکوم شده اند به حکایت لایحه مورخ 1400/10/14 در برگ 664 و 1400/10/18 در برگ 670 تسلیم به رای شده و درخواست تخفیف موضوع ماده 442 ق.ا.د.ک را نموده‌اند وکیل ک. ع. م. در لایحه فرجامی خود اجمالا یاداور شده است.که دادگاه گواهی گواهان موکل را نادیده گرفته و این کار نا صحیح است.گواهان اظهارات ضد و نقیضی نداشته و در جلسه دادگاه تمام مشاهدات خود را بیان نموده‌اند تنها دلیل اقرار موکل است.که بعدا انکار کرده و ان اقرار تحت ازار روحی اخذ و اعتبار ندارد. موکل هیچ خصومتی و یا اختلافی با مرحومه و خانواده وی و هیچ انگیزه ای برای کشتن او نداشته و سابقه دار نیز نیست اما س. همسر مقتوله با همسرش اختلاف و انگیزه قتل داشته و قرائن نشان می دهد که او همسرش را به قتل رسانده است.و … رسیدگی فرجامی به این شعبه ارجاع و پس از تهیه گزارش از سوی عضو ممیز اقای م. ح. و قرائت ان و اظهارنظر کتبی دادیار دادسرای دیوان عالی کشور اقای ح. خ. مبنی بر غیر قابل طرح بودن و مشاوره پیرامون موضوع ذیلا مبادرت به اصدار رای می‌گردد.

رای شعبه دیوان عالی کشور

هرچند دادرسان دادگاه همعرض در مرحله رسیدگی به درخواست اعاده دادرسی محکوم علیه به قصاص نفس ک. ع. م. در ماهیت استدلالات موجهی را نموده و ان استدلالات بزهکاری مشارالیه را اثبات و در واقع تجویز اعاده دادرسی و صدور حکم بر بی گناهی محکوم علیه را ناممکن می سازند لکن از انجا که دادگاه هم عرض در مرحله رسیدگی به درخواست تجویز اعاده دادرسی برابر ماده 480 ق.ا.د.ک 1392 لازم الاجرا از تاریخ 94/4/1 تنها در صورتی که درخواست اعاده دادرسی را وارد تشخیص دهد حکم مورد اعاده دادرسی را نقض و رای مقتضی صادر می نماید. و این حکم از حیث تجدیدنظر با فرجام خواهی تابع مقررات مربوط است، از طرفی دادرسان دادگاه درخواست اعاده دادرسی را موجه تشخیص نداده و حکم قبلی را نقض نکرده تا حکمی خلاف ان صادر نمایند بلکه در ماهیت وارد شده و بدون نقض رای قبلی حکمی همانند همان رای صادر نموده‌اند که در واقع محمول بر قرار رد و عدم موافقت با ادعای دادرسی است.فرجام خواهی از چنین رای و تصمیمی و حکمی قابلیت رسیدگی در دیوان عالی کشور را به عنوان فرجام خواهی ندارد. زیرا حکمی جدید و مغایر با حکم قبلی صادر نشده است.علیهذا این شعبه رای بعدم قابلیت طرح اعتراض به دادنامه شماره *- 1400/09/22 شعبه *به عنوان فرجام خواهی در دیوان عالی کشور، صادر و اعلام می نماید. هر چند مفاد این رای مثبت بزهکاری ک. ع. م. بوده و اگر قابلیت فرجام خواهی داشت قابل ابرام بود./ح

شعبه *

رئیس: ع. ر. مستشار:م. ح.