هیات وزیران در جلسه 1399/2/21 به پیشنهاد شماره 1205 /100 مورخ 1398/9/16 وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و در اجرای ماده (2) آییننامه چگونگی تنظیم و انعقاد توافق های بین المللی - مصوب 1371 - تصویب کرد:
وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مجاز است نسبت به مذاکره، پیش امضا (پاراف) و امضای موقت موافقتنامه بین دولت جمهوری اسلامی ایران و سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (یونسکو) راجع به تاسیس مرکز بین المللی علوم پایه پزشکی و تغذیه انسانی، تحت نظارت یونسکو (مقوله 2)، در چهارچوب متن پیوست که تایید شده به مهر دفتر هیات دولت است، اقدام و مراحل قانونی را تا تصویب نهایی پیگیری نماید.
اسحاق جهانگیری
معاون اول رئیس جمهور
بسم الله الرحمن الرحیم
موافقتنامه بین دولت جمهوری اسلامی ایران
و سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (یونسکو) راجع به
تاسیس مرکز بین المللی علوم پزشکی و تغذیه انسانی، تحت نظارت یونسکو (مقوله 2)
جمهوری اسلامی ایران و سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد (یونسکو)
با یادآوری قطعنامه شماره ی 93 و سند مربوط 37 سی 18 قسمت اول که به موجب آن کنفرانس عمومی در سال 2013 (1392) استراتژی جامع یکپارچه اصلاح شده ای را برای موسسات و مراکز مقوله 2 به تصویب رساند، و از مدیرکل یونسکو درخواست کرد که این استراتژی را در مورد کلیه پیشنهادها برای تاسیس موسسات و مراکز مقوله 2 به کار برد.
با در نظر گرفتن این که کنفرانس عمومی به موجب تصمیم خود به شماره 39 سی / 18، بخش هشتم به مدیرکل یونسکو اجازه داده است که با دولت جمهوری اسلامی ایران موافقت نامه ای را مطابق پیش نویسی که به کنفرانس عمومی ارائه شد منعقد کند؛
با تمایل به تعیین مواد و شرایط حاکم بر چارچوب برای همکاری با یونسکو که به مرکز یاد شده در این موافقت نامه اعطا خواهد شد، به شرح زیر توافق کرده اند:
ماده 1 - تعاریف
در این موافقتنامه، "یونسکو" به سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد اطلاق میشود.
1 - "دولت ایران" به معنی دولت جمهوری اسلامی ایران است.
2 - "مرکز" به مرکز بین المللی علوم پایه پزشکی و تغذیه انسانی" اطلاق میشود.
ماده 2 - تاسیس
دولت موافقت خواهد کرد که در خلال سال های 1397 - 1398 (2019)، هرگونه اقدامی که برای تاسیس مرکز در جمهوری اسلامی ایران تحت نظارت یونسکو به نحو مقرر در این موافقتنامه و طبق قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران لازم باشد انجام دهد.
ماده 3 - هدف موافقتنامه
هدف این موافقتنامه، تعریف شرایط حاکم بر همکاری بین یونسکو و دولت و نیز حقوق و تعهدات ناشی از این موافقتنامه برای طرف ها است.
ماده 4 - شخصیت حقوقی
1 - مرکز مستقل از یونسکو است.
2 - دولت باید اطمینان حاصل نماید که مرکز در داخل سرزمین آن از استقلال کارکردی ضروری برای اجرای فعالیت های خود و اهلیت قانونی برای انجام امور زیر برخوردار میباشد:
الف) انعقاد قرارداد؛
ب) اقامه دعوی؛
پ) تملک و انتقال اموال منقول و غیرمنقول.
ماده 5 - اساسنامه
اساس نامه مرکز باید دارای مقرراتی باشد که به طور دقیق موارد زیر را شرح دهد:
الف) وضعیت قانونی اعطا شده به مرکز در داخل سیستم قانونی ملی، اهلیت قانونی ضروری برای انجام وظایف آن و دریافت وجوه، اخذ مبالغ بابت خدمات انجام شده و به دست آوردن کلیه وسایل ضروری برای کارکرد آن،
ب) ساختار حاکمه برای مرکز که به یونسکو اجازه نماینده داشتن و اعمال نمایندگی در هیات حکام را بدهد.
ماده 6 - اهداف و وظایف
1 - اهداف مرکز عبارت است از:
* گسترش تحقیق، آموزش و تعلیم در تعامل میان علوم پایه و علوم زیستی، برای مثال، بیوشیمی، ژنتیک پزشکی، تغذیه انسانی، زیست فیزیک، فیزیولوژی پزشکی، آناتومی، میکروب شناسی و آسیب شناسی، ایمنی شناسی، پزشکی مولکولی (علوم سلولی و مولکولی زیستی).
* گسترش خدمات مشاوره ای با کیفیت عالی در سطح موسسات و سازمان های ملی، منطقه ای و بین المللی در زمینه های علم، فن آوری و نوآوری.
* ارتقاء برنامه های پژوهشی مشارکتی در زمینه های تغذیه انسانی از پژوهش های پایه ای تا بالینی و پژوهش های کاربردی سازی
ت) ارتقاء کارشناسی و بهبود همکاری با صنایع مربوطه
ث) توسعه همکاری با نهادهای مربوط سازمان ملل و سازمان های منطقه ای / بین المللی از قبیل سازمان بهداشت جهانی به منظور تقویت تحقیقات علمی در حوزه ی سلامت با تمرکز بر علوم پایه پزشکی و ظرفیت سازی
2 - وظایف مرکز عبارت است از:
الف) هدف مرکز گسترش و توسعه برنامه های دکترای تخصصی در سطح آموزش جهانی در زمینه های مرتبط با فن آوری، داروسازی، تغذیه بالینی، علوم پایه پزشکی مربوط به تغذیه در دوران سلامت و بیماری است.
مرکز برنامه ی آموزش چند رشته ای در زمینه ی آزمایشگاه ها، تغذیه بالینی و سلامت عمومی ارایه خواهد کرد و راه های جدیدی را برای بکارگیری آن دانش به منظور بهبود سلامت مردمانی مشخص ارتقاء خواهد بخشید، و در سراسر جهان با موسسات و جوامعی مختلف کار خواهد کرد تا به این اهداف خود برسد. کار برای توانمند سازی جنسیتی در علم از اهمیت حیاتی برخوردار خواهد بود.
ب) مرکز خواستار ارتقاء پژوهش های کاربردی سازی و ارتباط دادن دانشگاهیان با صنعت به منظور تسهیل انتقال اطلاعات بین بخش های عمومی و خصوصی و توسعه صنایع به خوبی طرح ریزی شده دانش بنیان مرتبط در کشورهای همسایه مشارکت کننده خواهد بود.
پ) مرکز باید فارغ التحصیلان دوره های کارشناسی و کارشناسی ارشد را در مهارت های مختلفی که در مرکز تعیین خواهد شد آموزش بدهد. مطلوب آن است که دوره های کارورزی برای تسهیل حصول مهارت های حرفه ای دانشجویان بهبود یابد.
ت) ایجاد و به روزرسانی یک سیستم اطلاعات خودکار برای ثبت و مرتبط سازی موسسه های دولتی و غیردولتی، موسسه های تحقیقاتی، آموزشی و سازمان های مرتبط با علوم پایه پزشکی و تغذیه انسانی مرتبط با سلامت، و افراد متخصص دخیل در علوم پایه پزشکی و تغذیه انسانی مرتبط با سلامت در آن دسته از کشورهای منطقه که آمادگی خود را برای همکاری از طریق مرکز اعلام کرده اند؛
ث) گردآوری و انتشار مقالات در زمینه ی تحقیقات علوم پایه پزشکی و تغذیه انسانی مرتبط با سلامت، و همکاری با کشورهای شرکت کننده در مرکز با هدف توسعه تحقیقات و فعالیت های فوق الذکر برای بالا بردن سبک زندگی و سلامت انسان؛
ج) برگزاری کارگاه ها، گردهمایی ها، همایش ها و اجلاس ها با هدف توسعه ی روش شناسی های پژوهشی و پیشبرد مطالعات راجع به تحقیقات علوم پایه پزشکی و تغذیه انسانی
چ) ایجاد شبکه ای از نمایندگان مراکز تحقیقاتی مرتبط، برای هماهنگ سازی فعالیت ها با هدف ظرفیت سازی و توسعه تحقیقات علوم پایه پزشکی و تغذیه انسانی
ح) همکاری و تبادل اطلاعات با سایر مراکز مقوله ی 2 در آسیا و فراتر از آسیا و منطقه ی اقیانوس آرام که در زمینه ی تحقیقات علوم فناوری زیستی و علوم طبیعی و تحقیقات سلامت فعال هستند.
ماده 7 - هیات حکام
1. هدایت مرکز و نظارت بر آن توسط هیات حکامی صورت خواهد گرفت که هر سه سال یکبار تجدید خواهند شد، و مرکب از اعضای زیر خواهد بود:
الف) وزیر بهداشت درمان و آموزش پزشکی به عنوان نماینده ی دولت، یا نماینده منتصب آن وزیر، به سمت رئیس هیات حکام؛
ب) نماینده کشور (های) عضو که طبق مقررات بند 2 ماده 10 برای عضویت به مرکز اطلاعیه فرستاده و ابراز تمایل کرده اند که در هیات نماینده داشته باشند (پنج عضو)
پ) نماینده ی مدیرکل یونسکو؛
ت) نماینده ای از کمیسیون ملّی یونسکو ایران؛
ث) سه متخصص برجسته در زمینه ی علوم پایه پزشکی و تغذیه انسانی مرتبط با سلامت به پیشنهاد رئیس دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مشهد و تصویب وزیر بهداشت درمان و آموزش پزشکی؛
ج) استاندار استان خراسان رضوی جمهوری اسلامی ایران
چ) رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی جمهوری اسلامی؛
ح) نمایندگان سازمان های بین المللی، دانشگاهی و یا مراکز تحقیقاتی که مورد قبول هر دو طرف بوده، و تمایل به شرکت در فعالیتهای مرکز دارند و یا مشارکت قابل توجهی در بودجه عملیاتی یا راه اندازی مرکز به عمل آورند. (تا 4 نفر)
2 - هیات حکام باید:
الف) برنامه های میان مدت و بلند مدت مرکز را تصویب کند؛
ب) برنامه ی کاری سالانه ی مرکز شامل جدول سازمانی کارکنان را تصویب کند؛
پ) گزارش های سالانه ی تقدیم شده توسط رئیس مرکز شامل گزارش های خود ارزیابی دو سالانه مشارکت مرکز در اهداف برنامه های یونسکو را بررسی کند؛
ت) گزارش های حسابرسی مستقل دوره ای صورت های مالی مرکز را بررسی، و بر ارائه سوابق حسابداری ضروری برای تهیه صورت های مالی نظارت کند؛
ث) قوانین و مقررات را تصویب، و آیین های مدیریت مالی، اداری و کارکنان را برای مرکز طبق قوانین کشور تعیین کند؛
ج) در خصوص مشارکت سازمان های بین دولتی منطقه ای و سازمان های بین المللی در کار مرکز اتخاذ تصمیم کند.
3 - هیات حکام باید حداقل یک بار در هر سال تقویمی در فواصل زمانی منظمی نشست عادی، و در صورت فراخوان رئیس آن، بنا به ابتکار عمل خود وی یا بنا به درخواست مدیرکل یونسکو یا دو سوم اعضای آن جلسه ی فوق العاده برگزار کند.
4 - هیات حکام، آیین کار خود را اتخاذ خواهد کرد. برای اولین جلسه، آیین توسط دولت و یونسکو وضع خواهد شد.
ماده 8 - مشارکت یونسکو
1 - یونسکو میتواند در صورت نیاز، از طرق زیر، کمک به شکل کمک های فنی برای فعالیتهای برنامه ای مرکز بر اساس اهداف و مقاصد استراتژیک یونسکو ارائه کند:
الف) ارائه کمک کارشناسان خود در زمینه های تخصصی مرکز؛
(و/ یا)
ب) هر زمان که مقتضی باشد، اقدام به تبادل کارکنان خود به صورت موقتی، که در این صورت، کارکنان مربوط در لیست پرداخت دستمزد کارکنان سازمان اعزام کننده باقی خواهند ماند؛
(و/ یا)
پ) به ماموریت فرستادن کارکنان خود به صورت موقت، که به گونه ای که بر مبنایی استثنایی ممکن است توسط مدیرکل تصمیم گیری شود، در صورتی که چنین ماموریتی به واسطه اجرای فعالیت/ پروژه ای مشترک در داخل منطقه دارای اولویت راهبردی موجه باشد.
2 - در کلیه موارد لیست شده در بالا، چنان کمک هایی به جز در محدوده برنامه ها و بودجه ی یونسکو ارائه نخواهد شد، و یونسکو به دولت های عضو حسابهای مربوط به استفاده کارکنان خود و هزینه ای مرتبط را ارائه خواهد کرد.
ماده 9 - همکاری دولت
1 - دولت باید کلیه منابع اعم از مالی یا مثلی مورد نیاز برای اداره و کارکرد صحیح مرکز را فراهم آورد.
2 - دولت متعهد میشود:
الف) ساختمان محل مرکز را ارائه دهد، و نگهداشت ساختمان را به طور کامل بر عهده بگیرد و کلیه منابع اعم از مالی یا مثلی مورد نیاز برای اداره و کارکرد صحیح مرکز شامل منابع مورد نیاز برای کارکنان مرکز، برای ساختمان محل آن، برای سازماندهی فعالیت های مرکز و برای برگزاری جلسات هیات حکام را ارائه دهد.
ب) در قانون بودجه سالیانه ملی ردیف بودجه جداگانه ای در اختیار مرکز بگذارد. برای سال های نخست، مبلغی معادل 000 /500 دلار آمریکا در دسترس قرار خواهد داشت.
ماده 10 - شرکت
1 - مرکز دولت های عضو و اعضای پیوسته یونسکو را که با توجه به منافع مشترکشان در اهداف مرکز متمایل به همکاری با مرکز میباشند تشویق و ترغیب خواهد کرد.
2 - کشورهای عضو و اعضای پیوسته یونسکو که تمایل دارند به گونه پیش بینی شده به موجب این موافقت نامه در فعالیت های مرکز شرکت داشته باشند باید اطلاعیه ای را به همین مضمون برای مرکز ارسال کنند مدیر باید طرف های این موافقت نامه و سایر دولت های عضو را از وصول اطلاعیه مزبور مطلع کند.
ماده 11 - مسئولیت
از آن جا که مرکز از لحاظ قانونی از یونسکو مستقل است لذا یونسکو از لحاظ قانونی در قبال افعال یا ترک فعل های مرکز مسئول نخواهد بود و نباید موضوع هیچ جریان رسیدگی قانونی قرار گیرد، و هیچ گونه مسئولیتی اعم از مالی و غیره به استثنای مقرراتی را که صراحتا در این موافقتنامه ذکر شده بر عهده نخواهد داشت.
ماده 12 - ارزیابی
1 - یونسکو میتواند در هر زمان از فعالیت های مرکز یک ارزیابی برای اطمینان یافتن از موارد زیر به عمل آورد:
الف) آیا مرکز مشارکت مهمی در اهداف برنامه راهبردی و نتایج مورد انتظار در راستای دوره ی برنامه ای چهارساله ی سند سی 5 (برنامه و بودجه) شامل دو اولویت جهانی سازمان، و اولویت ها و مضامین بخشی یا برنامه های مربوط به عمل می آورد (و یا نه)؛
ب) آیا فعالیت هایی که به طور موثر توسط مرکز دنبال میشود در تطابق با مواردی است که در این موافقت نامه مقرر شده است.
2 - به منظور بررسی این موافقتنامه، یونسکو میتواند یک ارزیابی از مشارکت موسسه/ مرکز شماره 2 در اهداف برنامه راهبردی یونسکو انجام دهد. هزینه آن توسط کشور میزبان و یا موسسه/ مرکز میزبان پرداخت میشود.
3 - یونسکو تعهد می کند که در زودترین فرصت ممکن، گزارشی از ارزیابی انجام شده را به دولت ارائه دهد.
4 - پیرو نتایج ارزیابی، هر یک از طرف های متعاهد اختیار درخواست بازنگری مفاد موافقت نامه یا فسخ آن را به گونه ای که در موارد (16) و (17) پیش بینی شده را دارد.
ماده 13 - استفاده از نام و آرم یونسکو
1 - مرکز میتواند وابستگی خود را به یونسکو ذکر کند. بنابراین، مرکز میتواند پس از عنوان خود از عبارت «تحت نظارت یونسکو» استفاده کند.
2 - موسسه / مرکز مجاز است طبق شرایط مقرر توسط نهادهای حاکمه یونسکو از آرم یونسکو یا نسخه ای از آن در سربرگ کاغذی و اسناد خود شامل اسناد الکترونیکی و صفحات وب استفاده کند.
ماده 14 - لازم الاجرا شدن
این موافقت نامه پس از امضای آن توسط طرف های متعاهد هنگامی که آنها به یکدیگر به صورت کتبی اطلاع دادند که کلیه تشریفات به موجب قوانین داخلی کشور و مقررات داخلی یونسکو برای لازم الاجرا شدن تکمیل گردیده لازم الاجرا خواهد شد.
تاریخ دریافت آخرین اطلاعیه تاریخ لازم الاجرا شدن این موافقتنامه تلقی خواهد شد.
ماده 15 - مدت
این موافقت نامه برای یک دوره شش ساله از زمان لازم الاجرا شدن آن منعقد میشود. این موافقت نامه با توافق مشترک بین طرفین، همین که هیات اجرایی نظریات خود را بر اساس نتایج ارزیابی تمدید ارائه شده توسط مدیرکل اعلام داشت، تمدید خواهد شد.
ماده 16 - فسخ قرارداد
1 - هر یک از طرف های متعاهد حق خواهد داشت که این موافقت نامه را به صورت یکجانبه فسخ کند.
2 - فسخ شصت روز پس از وصول اطلاعیه ارسال شده توسط یک طرف متعاهد به طرف دیگر نافذ خواهد شد.
ماده 17 - تجدیدنظر
این موافقت نامه با رضایت کتبی بین دولت و یونسکو مورد تجدید نظر قرار گیرد.
ماده 18 - حل و فصل اختلافات
1 - هرگونه اختلاف بین یونسکو و دولت در مورد تفسیر یا اجرای این موافقت نامه، چنان چه از طریق مذاکره یا هر روش مناسب دیگری که مورد توافق طرف ها قرار گیرد، حل و فصل نشود، یونسکو یا دولت، با رعایت قوانین و مقررات خود، برای صدور تصمیم نهایی به دیوانی داوری متشکل از سه عضو تقدیم خواهد شد که یکی از آنان منصوب از طرف نماینده ی دولت، دیگری از طرف مدیرکل یونسکو و سومی که ریاست دیوان را به عهده خواهد داشت توسط دو عضو نخست انتخاب میشود. چنان چه دو داور نتوانند در مورد انتخاب نفر سوم به توافق برسند، انتصاب توسط رئیس دیوان بین المللی دادگستری انجام خواهد شد.
2 - رای دیوان قطعی خواهد بود.
ماده 19 - مرجع ملی
به منظور تسهیل و تسریع در اجرای همکاری مندرج در این موافقت نامه، هر کدام از طرف ها به طرف دیگر از طریق کانالهای دیپلماتیک به صورت کتبی مرجعی ملی را به طور رسمی برای انجام تماس مستقیم با طرف دیگر معرفی خواهد کرد.
با تایید مراتب فوق، امضاکنندگان زیر این موافقت نامه را امضا کرده اند.
این موافقت نامه در دو نسخه ی با اعتبار یکسان به دو زبان انگلیسی و فارسی تنظیم گردیده است.
دکتر سعید نمکی
وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی جمهوری اسلامی ایران
دولت جمهوری اسلامی ایران
دکتر آئودری آزولای
مدیرکل
سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی سازمان ملل متحد