قانون اصلاح قانون نظام صنفی مصوب 13/ 4/ 1359 شورای انقلاب جمهوری اسلامی ایران

مصوب 1368/02/31 مجلس شورای اسلامی

ماده 1 - تبصره 1 ماده 2 به صورت زیر اصلاح میگردد:
تبصره 1 - صنوفی که دارای قانون خاص هستند از شمول این قانون مستثنی میباشند.

ماده 2 - ماده 4 به شرح ذیل اصلاح میگردد:
ماده 4 - صنف: آن گروه از اشخاص صنفی اعم از اشخاص حقیقی و حقوقی و مشارکتهای مدنی که طبیعت فعالیت آنان از یک نوع میباشد تشکیل یک صنف را میدهند.

ماده 3 - ماده 12 به شرح ذیل اصلاح میگردد:
ماده 12 - کمیسیون نظارت: مجمعی است که طبق مقررات این قانون بر سازمانهای صنفی نظارت دارد.

ماده 4 - ماده 13 به شرح ذیل اصلاح میگردد:
ماده 13 - هیات عالی نظارت: مجمعی است که به منظور تعیین خط مشی، ارشاد، هماهنگی و نظارت بر کلیه سازمانهای صنفی کشور تشکیل میگردد و بالاترین مرجع نظارت بر امور اصناف کشور میباشد.
تبصره - سازمانهای صنفی عبارتند از اتحادیه های صنفی، مجمع امور صنفی و شورای مرکزی اصناف.

ماده 5 - تبصره های ذیل به بند 2 ماده 14 اضافه میگردد:
تبصره 1 - کلیه شرکتهائی که مشمول قانون نظام صنفی میباشند موظفند ظرف مدت یک سال پس از لازم الاجراء شدن این قانون نسبت به اخذ پروانه کسب از اتحادیه مربوطه اقدام نمایند در غیر این صورت ثبت آنها در اداره کل ثبت شرکتها غیرقانونی میباشد و همچنین از تاریخ لازم الاجرا شدن این قانون ثبت شرکتهای مشمول قانون نظام صنفی فاقد پروانه کسب ممنوع خواهد بود.
تبصره 2 - صدور بیش از یک پروانه کسب غیرتولیدی برای هر شخص در مواردی که متقاضی دیگری وجود دارد ممنوع میباشد.
تبصره 3 - کمیسیون نظارت هر شهر موظف است بر اساس امکانات و به منظور رعایت مصالح عمومی و حفظ حقوق دیگران در ابتدای هر سال بر اساس خط مشی تعیین شده از سوی هیات عالی نظارت تعداد واحدهای مورد نیاز هر صنف را در هر شهر مشخص و جهت صدور پروانه کسب به اتحادیه های صنفی مربوطه ابلاغ نماید.

ماده 6 - ماده 15 و تبصره آن به شرح ذیل اصلاح میگردد:
ماده 15 - تاسیس هر نوع محل کسب و واحد صنفی و اشتغال به هر نوع کسب و حرفه مستلزم داشتن صلاحیت و پروانه از اتحادیه صنفی مربوط خواهد بود در غیر این صورت فعالیت آنان غیرقانونی محسوب میگردد.
تبصره - اتحادیه های صنفی مکلفند قبل از صدور پروانه کسب به منظور رعایت قوانین و مقررات کتباً از شهرداری و سازمانهای مربوط به ترافیک، بیمه، مالیات، عوارض و سایر ارگانهای ذیربط استعلام و پس از کسب نظر نسبت به صدور پروانه کسب واحد صنفی اقدام نمایند. کلیه دستگاههای مذکور موظفند حداکثر ظرف مدت 15 روز اداری از تاریخ دریافت استعلام نظر خود را اعلام نمایند در غیر این صورت اتحادیه مجاز به صدور پروانه کسب خواهد بود.

ماده 7 - ماده جدید به عنوان ماده 15 مکرر به شرح ذیل به قانون نظام صنفی اضافه میگردد.
ماده 15 مکرر - واحدهای صنفی مکلفند در پایان هر سال عوارض مقرره، بیمه و مالیات را پرداخته و هر پنجسال یکبار نسبت به تمدید پروانه کسب اقدام نمایند.

ماده 8 - تبصره ذیل به عنوان تبصره 4 به ماده 22 اضافه میگردد:
تبصره 4 - تشخیص لزوم تشکیل اتحادیه های منطقه ای و تعداد اینگونه اتحادیه ها برای هر صنف در سطح شهرهائی که توسط شهرداری منطقه بندی شده است با هیات عالی نظارت خواهد بود.

ماده 9 - تبصره بند 3 ماده 23 به شرح ذیل اصلاح میگردد:
تبصره - در مورد آن دسته از صنوفی که ملزم به رعایت مقررات کمیته انقلاب اسلامی میباشند جلب نظر کمیته نیز ضروری است و واحدهای صنفی مشمول مکلف به رعایت آییننامه اماکن عمومی کمیته انقلاب اسلامی میباشند. ضمناً در شهرهائی که کمیته انقلاب اسلامی وجود ندارد مسئولیت فوق به عهده شهربانی جمهوری اسلامی ایران میباشد.

ماده 10 - تبصره ذیل به ماده 24 اضافه میگردد:
تبصره - مدت خدمت و مسئولیت اعضاء هیات مدیره اتحادیه های صنفی از تاریخ انتخابات چهار سال تمام میباشد کمیسیون نظارت موظف است قبل از پایان هر دوره انتخابات جدید را برگزار کند و در صورت عزل هیات مدیره کمیسیون نظارت موظف است حداکثر ظرف مدت دو ماه نسبت به برگزاری انتخابات جدید اقدام نماید.

ماده 11 - بند 2 ماده 25 به شرح ذیل اصلاح میگردد:
2 - صدور پروانه کسب بر اساس مدارک ارائه شده توسط اتحادیه های منطقه ای ضمن رعایت ماده 15 این قانون.

ماده 12 - بند ذیل به عنوان بند 9 و یک تبصره به شرح ذیل به ماده 25 اضافه میگردد:
9 - اجرای مصوبات و بخشنامه های هیات عالی و کمیسیون نظارت که در چهارچوب این قانون بوده از طریق مجمع امور صنفی به اتحادیه ابلاغ میگردد.
تبصره - مجمع امور صنفی موظف است مصوبات و بخشنامه های هیات عالی و کمیسیون نظارت را ظرف مدت 10 روز از تاریخ دریافت به اتحادیه های صنفی ابلاغ نماید. پس از انقضای مدت مذکور هیات عالی و کمیسیون نظارت میتوانند راساً مصوبات و بخشنامه های خود را به اتحادیه صنفی جهت اجراء ابلاغ نمایند.

ماده 13 - ماده 26 به شرح ذیل اصلاح میگردد:
ماده 26 - هیات رئیسه هر اتحادیه مرکزی یا اتحادیه های صنفی مکلفند یکنفر از اعضاء خود را به عنوان نماینده رسمی برای عضویت در مجمع امور‌صنفی به کمیسیون نظارت معرفی کنند.

ماده 14 - تبصره ماده 30 به شرح ذیل اصلاح میگردد:
تبصره - مدت ماموریت نماینده اتحادیه صنفی در مجمع امور صنفی با انتخاب هیات رئیسه جدید اتحادیه میباشد در صورت فوت و یا محرومیت از حقوق اجتماعی یا استعفا یا حجر، اتحادیه فرد دیگری را برای باقیمانده مدت به مجمع امور صنفی معرفی خواهد کرد.
عزل نماینده به پیشنهاد اتحادیه و تصویب مجمع امور صنفی خواهد بود و انتخاب مجدد در ادوار بعدی بلامانع است.

ماده 15 - بند 9 ماده 33 به شرح ذیل اصلاح میگردد:
9 - معرفی یکنفر نماینده از بین خود به کمیسیون نظارت جهت نظارت بر حسن اجرای انتخابات هیات مدیره اتحادیه های صنفی.

ماده 16 - ماده جدید به عنوان ماده 36 مکرر به شرح ذیل به قانون نظام صنفی اضافه میگردد:
ماده 36 مکرر - پرداخت عوارض توسط واحدهای کسبی بدون پروانه که در سطح شهرها ایجاد شده اند موجد هیچ حقی از حقوق صنفی مانند صدور پروانه کسب نخواهد بود و نیز پرداخت عوارض و صدور مفاصاحساب مانع از اجرای طرح جامع شهر و سایر ضوابط و مقررات مرتبط با وظایف و اختیارات شهرداریها نخواهد بود.

ماده 17 - بند 4 و 5 ماده 39 به شرح ذیل اصلاح میگردد:
4 - عدم اجراء ضوابط شهرداری و کمیته انقلاب اسلامی در مورد واحدهای صنفی و همچنین خودداری از پرداخت عوارض مربوط به کسب.
5 - عدم اجرای دستورات قانونی اتحادیه به تشخیص کمیسیون حل اختلاف مجمع امور صنفی.

ماده 18 - دو بند ذیل به عنوان بندهای 6 و 7 به ماده 39 اضافه میگردد:
6 - عدم اجرای مصوبات هیات عالی و کمیسیون نظارت در چهارچوب این قانون.
7 - تولید یا اصرار و تداوم در عرضه کالاهای غیراستاندارد از کالاهای مشمول استاندارد اجباری پس از سه بار اخطار توسط موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی.

ماده 19 - ماده 46 و تبصره آن به شرح ذیل اصلاح میگردد.
ماده 46 - مجمع امور صنفی در اولین جلسه خود پس از انتخاب هیات رئیسه از بین خود افرادی را به عنوان اعضاء شورای مرکزی اصناف برای مدت 4 سال انتخاب می‌نماید تصمیمات این شورا با اکثریت نصف به علاوه یک آراء حاضرین در جلسه معتبر خواهد بود.
تبصره - تعداد اعضاء شورای مرکزی اصناف به تناسب جمعیت شهرها در آییننامه ای که توسط وزارتخانه های بازرگانی و کشور تهیه و به تصویب وزرای هیات عالی نظارت خواهد رسید تعیین خواهد شد.

ماده 20 - بند 7 ماده 47 حذف گردید.

ماده 21 - ماده 48 و تبصره های آن به شرح ذیل اصلاح میگردد:
ماده 48 - کمیسیون نظارت با عضویت روسای ادارات:
1 - بازرگانی (‌رئیس کمیسیون)
2 - کار و امور اجتماعی
3 - کشاورزی
4 - امور اقتصادی و دارائی
5 - صنایع سنگین
6 - صنایع
7 - معادن و فلزات
8 - کمیته انقلاب اسلامی
9 - شهردار
10 - رئیس شورای شهر
11 - رئیس شورای مرکزی اصناف
12 - نماینده دادستان
13 - نماینده استانداری در مرکز استان و نماینده فرماندار یا بخشدار در مراکز فرمانداری و بخشداری تشکیل و تصمیمات با حداقل 7 رای معتبر خواهد بود.
تبصره 1 - در شهرهائیکه اداره بازرگانی وجود ندارد رئیس کمیسیون نظارت از بین سایر روسای ادارات دولتی فوق الذکر به پیشنهاد فرماندار و به موجب حکم مدیرکل بازرگانی استان تعیین خواهد شد.
تبصره 2 - در غیاب شورای شهر یکنفر معتمد محل به انتخاب شهردار و با تایید قائم مقام قانونی شورای شهر همان محل عضویت کمیسیون نظارت را خواهد داشت.
تبصره 3 - در تهران هیات عالی نظارت وظایف کمیسیون نظارت را انجام خواهد داد و میتواند تمام یا قسمتی از وظایف خود را به کمیسیون یا کمیسیونهایی مرکب از نمایندگان خود اعم از اعضاء هیات یا افراد دیگر واگذار کند.

ماده 22 - ماده 52 به شرح ذیل اصلاح میگردد:
ماده 52 - هیات عالی نظارت از اشخاص زیر تشکیل میشود:
1 - وزیر بازرگانی - رئیس هیات
2 - وزیر کشور
3 - وزیر امور اقتصادی و دارائی
4 - وزیر صنایع سنگین
5 - وزیر صنایع
6 - وزیر معادن و فلزات
7 - وزیر کار و امور اجتماعی
8 - وزیر کشاورزی
9 - شهردار تهران
10 - فرمانده کل کمیته های انقلاب اسلامی
11 - رئیس شورای مرکزی اصناف شهر تهران
12 - رئیس شورای شهر تهران
13 - سه نفر از افراد بصیر در امور اقتصادی و اجتماعی و حقوقی و صنفی که به پیشنهاد نخست وزیر و با حکم رئیس جمهور برای مدت چهار سال منصوب میشوند.
انتخاب مجدد آنان بلامانع است.

ماده 23 - یک بند به عنوان بند 8 و یک تبصره به شرح ذیل به ماده 54 اضافه میگردد:
8 - تعیین خط مشی کلی در خصوص صدور پروانه کسب و یکنواخت کردن شکل پروانه کسب در سطح کشور.
تبصره - کلیه سازمانهای صنفی که به موجب این قانون مکلف به تهیه آییننامه و ارسال آن به هیات عالی نظارت میباشند موظفند حداکثر ظرف مدت 3 ماه نسبت به تدوین آییننامه و ارسال آن به هیات مذکور اقدام نمایند در غیر این صورت ورزای هیات عالی نظارت میتوانند راساً نسبت به تهیه و تصویب آییننامه های مورد لزوم اقدام و مراتب را جهت اجرا به سازمانهای صنفی کشور ابلاغ نماید و تغییرات بعدی آییننامه توسط وزرای هیات عالی نظارت انجام میگیرد.

ماده 24 - اصلاح ذیل در قانون اصلاح ماده 56 قانون نظام صنفی مصوب بیستم آذرماه 1367 به عمل آمد.
- بعد از عبارت خارج از محدوده کلمه «‌حفاظتی» اضافه میگردد.

ماده 25 - ماده 67 به شرح ذیل اصلاح میگردد:
ماده 67 - اتحادیه های صنفی میتوانند برای خدمات اعضاء هیات مدیره خود برحسب آییننامه ای که به تصویب وزرای هیات عالی نظارت خواهد رسید مبالغی را از محل درآمدهای خود در بودجه سالانه پیش بینی و پرداخت نمایند.

ماده 26 - ماده جدید به عنوان ماده 67 مکرر به شرح ذیل به قانون نظام صنفی اضافه میگردد:
ماده 67 مکرر - سازمان های صنفی موظف به اجرای مصوبات هیات عالی و کمیسیون نظارت در چهارچوب این قانون میباشند.

قانون فوق مشتمل بر 26 ماده در جلسه علنی روز یکشنبه مورخ سی و یکم اردیبهشت ماه یکهزار و سیصد و شصت و هشت مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 11/ 3/ 1368 به تایید شورای نگهبان رسیده است.

رئیس مجلس شورای اسلامی - اکبر هاشمی