بسمه تعالی
هیات تخصصی اراضی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست
شماره پرونده: ه ت/ 0300223 شماره دادنامه سیلور: 140331390003006597 تاریخ: 1403/12/13
شاکی: آقای علیرضا رشوند آوهء
طرف شکایت: وزارت راه و شهرسازی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال تبصره 3 ماده 9 دستورالعمل اجرایی مواد 3 و 4 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت به لحاظ مغایرت شرعی
شاکی دادخواستی به طرفیت وزارت راه و شهرسازی به خواسته ابطال تبصره 3 ماده 9 دستورالعمل اجرایی مواد 3 و 4 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت به لحاظ مغایرت شرعی به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است. متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
" دستورالعمل اجرایی مواد 3 و 4 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت
مقدمه
در راستای اجرای ماده 3 و 4 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت و آییننامه اجرایی آن ابلاغی به شماره 117173/ت 59791 ه مورخ 1401/07/04، برای خانواده های مشمول این دستورالعمل اجرایی مبنای عمل میباشد.
واگذاری زمین با واحد مسکونی آماده تحویل در قالب این دستور العمل بر اساس شرایط زیر خواهد بود.
.......
9- اولویت در اجرای قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت واگذاری زمین به متقاضیان واجد شرایط این قانون به صورت انفرادی حداکثر به میزان 200 متر مربع منطبق با ضوابط حد نصاب تفکیک بر اساس طرح های جامع و تفصیلی شهری و طرح هادی روستایی مصوب میباشد. در صورت وجود واحد مسکونی آماده تحویل و تمایل متقاضیان به دریافت واحد مسکونی به این متقاضیان واحد تکمیل شده واگذار میگردد.
.........
تبصره 3: قیمت کارشناسی روز کل زمین/ قدرالسهم زمین و یا عرصه واحد مسکونی مد نظر جهت واگذاری در اجرای طرح قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت به صورت خام میبایست کمتر از هشت میلیارد ریال باشد این مبلغ هر ساله با ابلاغ وزرات راه و شهرسازی با توجه به تورم عمومی افزایش می یابد. چنانچه قیمت کارشناسی زمین یا عرصه واحد مسکونی مد نظر بیشتر از هشت میلیارد باشد، در صورت تمایل متقاضی، زمین مد نظر (چنانچه قیمت کارشناسی آن بیش از شانزده میلیارد ریال نباشد) حداکثر به دو متقاضی واجد شرایط واگذار میگردد یا متقاضی میبایست ما به التفاوت قیمت کارشناسی تا مبلغ مذکور را به صورت نقدی پرداخت نماید."
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
شاکی به موجب دادخواست تقدیمی تبصره 3 ماده 9 دستورالعمل اجرایی مواد 3 و 4 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت را به استناد آیه 80 سوره مبارکه نحل و احادیث و روایات دیگر، خلاف موازین و قواعد شرعی دانسته است و بدین جهت تقاضای ابطال تبصره پیشگفته را مطرح کرده است.
خلاصه مدافعات طرف شکایت:
علی رغم ابلاغ دادخواست و ضمایم آن به وزارت راه و شهرسازی، تا زمان رسیدگی به پرونده در جلسه هیات تخصصی، پاسخی از طرف آن مرجع واصل نشده است.
در خصوص ادعای شاکی مبنی بر مغایرت مقرره مورد شکایت با قواعد شرعی، قایم مقام دبیر شورای نگهبان به موجب نامه شماره 102/43956 مورخ 1403/08/12 اعلام کرده است:
"موضوع تبصره 3 ماده 9 دستورالعمل اجرایی مواد 3 و 4 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت در خصوص قیمت کارشناسی روز زمین، در جلسه مورخ 1403/08/06 فقهای شورای نگهبان مورد بحث و بررسی قرار گرفت که به شرح ذیل اعلام نظر میگردد:
-مصوبه مورد شکایت خلاف موازین شرع شناخته نشد."
پرونده شماره ه ت/0300223 مبنی بر درخواست ابطال تبصره 3 ماده 9 دستورالعمل اجرایی مواد 3 و 4 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت به لحاظ مغایرت شرعی در جلسه مورخ 1403/11/07 هیات تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست مورد رسیدگی قرارگرفت و اعضای محترم هیات به اتفاق به شرح ذیل اعلام نظر نمودند:
رای هیات تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست
با عنایت به اینکه به موجب نظریه فقهای محترم شورای نگهبان مندرج در نامه شماره 43956/102 مورخ 1403/08/12 قایم مقام دبیر شورای نگهبان در خصوص بررسی مغایرت شرعی تبصره 3 ماده 9 دستورالعمل اجرایی مواد 3 و 4 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت تصریح گردیده: «مصوبه مورد شکایت فی نفسه خلاف موازین شرع شناخته نشد.»، لذا با تبعیت از نظریه فقهای محترم شورای نگهبان و در راستای اجرای حکم مندرج در تبصره 2 ماده 84 قانون دیوان عدالت اداری اصلاحی مصوب 1402، تبصره 3 ماده 9 دستورالعمل اجرایی مواد 3 و 4 قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت مغایر شرع نبوده و قابل ابطال نمیباشد. این رای به استناد ماده 33 آییننامه اداره جلسات هیات عمومی و هیات های تخصصی دیوان عدالت اداری مصوب 1393 قطعی است. همچنین این رای به استناد ماده 93 قانون مذکور پس از قطعیت در رسیدگی و تصمیم گیری های آتی مراجع قضایی و اداری، معتبر و ملاک عمل خواهد بود.
شهریار قلعه
رییس هیات تخصصی شهرسازی، منابع طبیعی و محیط زیست
دیوان عدالت اداری