ماده 1) برای هماهنگ کردن برنامه های شهرسازی به منظور ایجاد محیط زیست بهتر برای مردم همچنین به منظور اعتلای هنر معماری ایران و رعایت سبکهای مختلف معماری سنتی و ملی و ارائه ضوابط و جنبه های اصیل آن با در نظر گرفتن روشهای نوین علمی و فنی و در نتیجه یافتن شیوههای اصولی و مناسب ساختمانی در مناطق مختلف کشور با توجه بشرایط اقلیمی و طرز زندگی و مقتضیات محلی، شورای عالی شهرسازی و معماری ایران تاسیس میشود.
ماده 2) وظایف شورای عالی شهرسازی و معماری ایران به شرح زیر است:
1 - بررسی پیشنهادهای لازم در مورد سیاست کلی شهرسازی برای طرح در هیات وزیران.
2) اظهارنظر نسبت به پیشنهادها و لوایح شهرسازی و مقررات مربوط بطرحهای جامع شهری که شامل منطقه بندی - نحوه استفاده از زمین - تعیین مناطق صنعتی - بازرگانی - اداری - مسکونی - تاسیسات عمومی - فضای سبز و سایر نیازمندیهای عمومی شهر میباشد.
3) بررسی و تصویب نهایی طرحهای جامع شهری و تغییرات آنها خارج از نقشه های تفصیلی.
4) تصویب معیارها و ضوابط و آیین نامه های شهرسازی.
ماده 3)(اصلاحی 1390/03/31) اعضای شورای عالی شهرسازی و معماری ایران عبارتند از:
1) وزیر آبادانی و مسکن.
2) وزیر کشور
3) وزیر اقتصاد
4) وزیر فرهنگ و هنر.
5) وزیر آب و برق.
6) وزیر کشاورزی و منابع طبیعی.
7) وزیر جنگ.
8) رئیس سازمان برنامه و بودجه.
9)یک نفر از اعضای کمیسیون مسکن و شهرسازی و راه و ترابری مجلس شورای اسلامی به پیشنهاد کمیسیون و انتخاب مجلس به عنوان ناظر در جلسات شورای عالی شهرسازی و معماری شرکت خواهد کرد.
10) وزیر جهاد سازندگی.
11) وزیر راه و شهرسازی.
ریاست شورای عالی شهرسازی و معماری ایران با وزیر آبادانی و مسکن خواهد بود.
تبصره 1 - در مورد بررسی طرحهای جامع شهری و تغییرات آنها نظرات استاندار یا فرماندار کل و انجمن شهرستان و انجمن شهر و شهردار و کارشناسان ذیصلاحیت کسب و مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
تبصره 2) جلسات شورا با حضور اکثریت اعضاء رسمیت خواهد داشت و تصمیمات شورا با حداقل 5 رای معتبر خواهد بود.
تبصره 3) در صورتی که هر یک از اعضای شورا نتواند شخصاً در هر یک از جلسات شورا شرکت کند یکی از معاونان خود را به شورا اعزام خواهد داشت.
ماده 4) وزارت آبادانی و مسکن به جای دبیرخانه شورای عالی شهرسازی در تشکیلات خود واحدی ایجاد میکند که تحت نظر معاون شهرسازی و معماری آن وزارت وظایف زیر را انجام دهد:
1 - بررسی و اظهار نظر در مورد طرحهای جامع شهری از طریق کمیته های فنی که اعضای آن به انتخاب اعضای شورای عالی شهرسازی و موسسات ذیربط تعیین میشوند.
2 - تهیه معیارها و ضوابط و آیین نامه های شهرسازی.
3 - نظارت در تهیه طرحهای جامع و تفصیلی و جلب نظر انجمن شهر و شهرداری مربوط در حین تهیه طرحهای تفصیلی.
4 - نظارت در اجرای مراحل مختلف طرحهای تفصیلی شهری.
5 - ابلاغ مصوبات شورای عالی شهرسازی و معماری ایران به وزارتخانه ها و سازمانهای مسئول و ارشاد و راهنمائی دستگاههای مربوط در مورد مسائل ناشی از اجرای طرحهای جامع شهری.
6 - ایجاد یک مرکز مطالعاتی و تحقیقاتی شهرسازی و معماری.
7 - جمع آوری اطلاعات و آمار اقتصادی و اجتماعی و شهرسازی و معماری.
8 - تشکیل نمایشگاهها از کارهای مختلف معماری و شهرسازی با همکاری سازمانهای مربوط و انجام مسابقات شهرسازی و معماری و تشکیل کنفرانسهای لازم به منظور نیل بهدفهای مذکور در این قانون.
ماده 5(اصلاحی 1390/03/31)- بررسی و تصویب طرحهای تفصیلی شهری و تغییرات آنها در هراستان به وسیله کمیسیونی به ریاست استاندار (ودر غیاب وی معاون عمرانی استانداری) و با عضویت شهردار و نمایندگان وزارت راه و شهرسازی، وزارت جهاد کشاورزی، وزارت کشاورزی و سازمان میراث فرهنگی و گردشگری و صنایع دستی و همچنین رئیس شورای اسلامی شهر ذی ربط و نماینده سازمان نظام مهندسی استان (با تخصص معماری یا شهرسازی) بدون حق رای انجام میشود.
تغییرات نقشه های تفصیلی اگر بر اساس طرح جامع شهری موثر باشد باید به تایید مرجع تصویب کننده طرح جامع (شورای عالی شهرسازی و معماری ایران یا مرجع تعیین شده از طرف شورای عالی) برسد.
تبصره 1(اصلاحی 1388/01/23)- بررسی های فنی این کمیسیون برعهده کارگروه (کمیته) فنی کمیسیون متشکل از نمایندگان کمیسیون و مشاور طرح تفصیلی شهر میباشد.
تبصره 2(الحاقی 1388/01/23)- دبیرخانه کمیسیون در سازمان مسکن و شهرسازی استان میباشد.
تبصره 3 (اصلاحی 1390/03/31)- در مورد شهرتهران معاونین ذی ربط وزراء راه و شهرسازی، کشور، نیرو، جهاد کشاورزی و معاونین روسای سازمانهای حفاظت محیط زیست و میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی و شهردار تهران (رئیس کمیسیون) و همچنین رئیس شورای اسلامی شهر تهران بدون حق رای، اعضاء کمیسیون میباشند.
محل دبیرخانه این کمیسیون در شهرداری تهران خواهد بود. جلسات کمیسیون با حضور اکثریت اعضاء رسمیت یافته و تصمیمات کمیسیون حداقل با چهار رای موافق معتبر است.
تبصره 4 (الحاقی 1388/01/23)- در صورت فقدان شورای اسلامی شهر در تهران، نماینده وزیر کشور و در سایر شهرها نماینده معرفی شده از سوی استاندار به جای رئیس شورای اسلامی شهر در کمیسیون ذی ربط شرکت خواهد نمود.
ماده 6 - در شهرهائیکه دارای نقشه جامع میباشند ثبت کل مکلف است در مورد هر تفکیک طبق نقشه ایکه شهرداری براساس ضوابط طرح جامع تفصیلی یا هادی تایید کرده باشد اقدام بتفکیک نماید و در مورد افراز دادگاهها مکلفند طبق نقشه تفکیکی شهرداری اقدام نمایند. هرگاه ظرف مدت چهار ماه نقشه تفکیکی از طرف شهرداری حسب مورد به ثبت یا دادگاه ارسال نشود ثبت یا دادگاه نسبت بتفکیک یا افراز راساً اقدام خواهند نمود.
ماده 7 - شهرداریها مکلف باجرای مصوبات شورای عالی شهرسازی و معماری ایران طبق مفاد ماده 2 میباشند.
تبصره - در موارد ابهام و اشکال و اختلاف نظر در نحوه اجرای طرحهای جامع و تفصیلی شهری موضوع ماده 5 مراتب در شورای عالی شهرسازی مطرح و نظر شورای عالی قطعی و لازم الاجرا خواهد بود.
ماده 8 - کلیه سازمانهای دولتی و وابسته به دولت مکلفند در صورت درخواست وزارت آبادانی و مسکن هر نوع اطلاع مربوط بشهرسازی و معماری را در اختیار وزارت مذکور بگذارند.
ماده 9 - عقد قراردادهای مربوط بنقشه های جامع شهری با مهندسین مشاور همچنین تهیه شرح وظیفه فنی برای تهیه طرحهای مذکور موکول بکسب نظر از وزارت آبادانی و مسکن خواهد بود.
ماده 10 - آییننامه اجرایی این قانون از طرف وزارت آبادانی و مسکن و وزارت کشور تهیه و پس از تایید شورای عالی شهرسازی و معماری به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.
ماده 11 - مواد 97 و 98 اصلاح پارهای از مواد قانون شهرداری و قوانین و مقررات مغایر با مفاد این قانون از تاریخ تصویب این قانون ملغی است.
قانون فوق مشتمل بر یازده ماده و پنج تبصره پس از تصویب مجلس سنا در جلسه روز شنبه 1351/12/12 در جلسه روز سه شنبه بیست و دوم اسفند ماه یکهزار و سیصد و پنجاه و یک شمسی به تصویب مجلس شورای ملی رسید.
نایب رئیس مجلس شورای ملی - حسین خطیبی