قانون الحاق دولت جمهوری اسلامی ایران به پروتکل کیوتو در مورد کنوانسیون چارچوب سازمان ملل متحد در مورد تغییر آب و هوا

ماده واحده - به دولت جمهوری اسلامی ایران اجازه داده می‌شود با رعایت اصول پنجاهم (50) و یکصد و سی و نهم (139) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران نسبت به الحاق به پروتکل کیوتو از ملحقات کنوانسیون تغییر آب و هوا 1371 هجری شمسی (1992 میلادی) مشتمل بر یک مقدمه و بیست و هفت ماده و دو ضمیمه به شرح پیوست اقدام و اسناد مربوط را تسلیم نماید. دولت جمهوری اسلامی ایران در صورتی مجاز به استفاده از ماده (18) پروتکل و ماده (14) کنوانسیون در مورد حل اختلاف می‌باشد که در این مورد مراتب به تصویب مجلس شورای اسلامی برسد.

بسم الله الرحمن الرحیم
پروتکل کیوتو در مورد کنوانسیون چارچوب سازمان ملل متحد
در مورد تغییر آب و هوا
اعضای این پروتکل؛
که عضو کنوانسیون چارچوب سازمان ملل متحد در مورد تغییر آب و هوا هستند که از این پس با عنوان « کنوانسیون» نامیده خواهند شد؛
در پیگیری هدف نهایی کنوانسیون به گونه‌ای که در ماده (2) آن بیان شده است؛
با در نظر گرفتن مفاد کنوانسیون؛
با بهره جوئی از ماده (3) کنوانسیون
پیرو دستورالعمل برلین که بر اساس تصمیم 1.پ س‌/1 کنفرانس اعضای کنوانسیون در اولین جلسه آن به تصویب رسیده است؛
به شرح زیر توافق نمودند:

ماده 1 - از نظر این پروتکل، تعاریف ارائه شده در ماده (1) کنوانسیون به کار برده خواهد شد؛ به علاوه:

1 - «کنفرانس اعضاء» به کنفرانس اعضای کنوانسیون اطلاق می‌شود.

2 - «کنوانسیون» به کنوانسیون چارچوب سازمان ملل متحد راجع به تغییر آب و هوا که در تاریخ نهم مه 1992 میلادی (برابر 1371/02/19 هجری شمسی) در نیویورک به تصویب رسیده است، اطلاق می‌شود.

3 - «هیات بین‌الدولی تغییر آب و هوا» به هیات بین‌الدولی تغییر آب و هوا اطلاق می‌شود که در سال 1988 میلادی (1377 هجری شمسی) به طور مشترک به وسیله سازمان هواشناسی جهانی و برنامه زیست محیطی سازمان ملل متحد تشکیل شد.

4 - «پروتکل مونترال» به پروتکل مونترال در مورد مواد کاهنده لایه ازن اطلاق می‌شود که در شانزدهم سپتامبر 1987 میلادی (1366/06/26 هجری شمسی) در مونترال به تصویب رسید و متعاقبا" جرح و تعدیل و اصلاح شد.

5 - «اعضای حاضر و رای دهنده» به اعضائی که حاضر هستند و رای مثبت یا منفی می دهند، اطلاق می‌شود.

6 - «عضو» به عضو این پروتکل اطلاق می‌شود، جز در صورتی که متن به گونه دیگری مشخص نماید.

7 - «عضو مندرج در ضمیمه (1)» به عضوی اطلاق می‌شود که در ضمیمه (1) کنوانسیون آمده، به گونه‌ای که ممکن است اصلاح شود، یا عضوی به موجب جزء (ج) بند (2) ماده (4) کنوانسیون اطلاعیه‌ای را ارائه کرده است.

ماده 2 -

1 - هر عضو مندرج در ضمیمه (1) به منظور رسیدن به حد کمی انتشار و تعهدات مربوط به کاهش به موجب ماده (3) و همچنین ترغیب توسعه پایدار موارد زیر را انجام خواهد داد:

الف - اجرا و یا تشریح بیشتر سیاستها و اقدامات طبق شرایط ملی خود مانند:
(1) - افزایش کارآئی انرژی در بخشهای مربوط اقتصاد ملی؛
(2) - محافظت و افزایش چاهک ها و انباره‌های گازهای گلخانه‌ای که به وسیله پروتکل مونترال کنترل نشده‌اند، با توجه به تعهدات خود به موجب موافقتنامه‌های بین‌المللی زیست محیطی مربوط؛ ارتقاء فعالیتهای پایدار مدیریت جنگلها، جنگلکاری و ایجاد جنگلهای جدید؛
(3) - ترغیب اشکال پایدار کشاورزی در پرتو ملاحظات مربوط به تغییر آب و هوا؛
(4) - ترغیب تحقیق، توسعه و گسترش استفاده از انواع جدید و تجدید پذیر انرژی و فناوری‌های کنترل انتشار دی‌اکسید کربن و فناوری‌های پیشرفته و جدید بی‌خطر برای محیط زیست؛
(5) - کاهش تدریجی یا حذف نقایص بازار، انگیزه‌های مالی، معافیت از عوارض و مالیات و یارانه‌ها در تمام بخشهای انتشار دهنده گازهای گلخانه‌ای که در تضاد با هدف کنوانسیون و اجرای مکانیزم‌های بازار هستند؛
(6) - تشویق اصلاحات مناسب در بخشهای مربوط با هدف ترغیب سیاستها و اقداماتی که نشر گازهای گلخانه‌ای را که به وسیله پروتکل مونترال کنترل شده است، کاهش داده یا محدود می نماید؛
(7) - اقداماتی در بخش حمل و نقل به منظور محدود کردن و یا کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای که به وسیله پروتکل مونترال کنترل نشده است؛
(8) - محدود کردن و یا کاهش گاز متان از طریق بهبود و به کارگیری مدیریت مواد زائد و نیز تولید، انتقال و توزیع انرژی.

ب - همکاری با سایر اعضاء برای افزایش کارآئی فردی و مشترک سیاستها و اقدامات مصوب آنها به موجب این ماده، در اجرای ردیف (1) جزء (ت) بند (2) ماده (4) کنوانسیون. به این منظور اعضای مزبور برای مشارکت در تجربیات و تبادل اطلاعات خود در مورد سیاستها و اقدامات مزبور از جمله روشهای در حال توسعه برای بهبود، مقایسه، شفافیت و کارآئی آنها اقداماتی را اتخاذ خواهند کرد. کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند در اولین جلسه خود یا به محضاین کهپس از آن عملی باشد راههای تسهیل همکاری یاد شده را با در نظر گرفتن کلیه اطلاعات مربوط بررسی خواهد کرد.

2 - اعضای مندرج در ضمیمه (1) محدود کردن یا کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای که به وسیله پروتکل مونترال کنترل نشده‌اند و ناشی از سوختهای مخزنی هوایی و دریائی هستند را به ترتیب از طریق کار با سازمان بین‌المللی هواپیمایی بین‌المللی کشوری و سازمان بین‌المللی دریانوردی ادامه خواهند داد.

3 - اعضای مندرج در ضمیمه (1) در جهت اجرای اقدامات و سیاستهای موضوع این ماده تلاش خواهند کرد به صورتی که اثرات نامطلوب از جمله اثرات نامطلوب تغییر آب و هوا، تاثیر بر تجارت بین‌المللی و تاثیرات اجتماعی، محیطی و اقتصادی بر سایر اعضاء بویژه اعضای در حال توسعه و خصوصا" اعضائی که در بندهای (8) و (9) ماده (4) کنوانسیون مشخص شده‌اند را با توجه به ماده (3) کنوانسیون به حد اقل برسانند. کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، می‌تواند در صورت اقتضا برای ترغیب اجرای مفاد این بند اقدامات بیشتری را معمول دارد.

4 - چنانچه کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند تصمیم بگیرد که هماهنگ کردن سیاستها و اقدامات موضوع جزء (الف) بند (1) بالا با توجه به شرایط و تاثیرات بالقوه ملی متفاوت مفید خواهد بود، راهها و روشهائی را برای تشریح هماهنگی اقدامات و سیاستهای مزبور بررسی خواهد نمود.

ماده 3 -

1 - اعضای مندرج در ضمیمه (1) به طور منفرد یا مشترک تضمین خواهند نمود که کل میزان انتشار دی‌اکسید کربن آنها که ناشی از دخالت انسان در طبیعت است معادل گازهای گلخانه‌ای فهرست شده در ضمیمه (الف) است و از مقدار تعیین شده برای آنها تجاوز نمی کند. این مقدار به موجب تعهد مربوط به کاهش و محدویت کمی انتشار آنها که در ضمیمه (ب) درج شده و طبق مفاد این ماده با دیدگاه کاهش انتشار این گازها در سطح جهان به میزان حد اقل پنج درصد(5 %) زیر میزان انتشار در سال 1990 میلادی (1369 هجری شمسی) در دوره تعهد 2008 تا 2012 میلادی (1387 تا 1391 هجری شمسی) محاسبه می‌شود.

2 - هر عضو مندرج در ضمیمه (1) باید تا سال 2005 میلادی (1384 هجری شمسی) در نیل به تعهدات خود به موجب این پروتکل پیشرفت قابل اثباتی داشته باشد.

3 - تغییرات خالص در انتشار گازهای گلخانه‌ای از منابع نشر و جابجائی آنها توسط چاهک ها که از تغییر به کارگیری زمین توسط دخالت مستقیم انسان و فعالیتهای مربوط به جنگلها (که محدود به جنگلکاری، ایجاد مجدد جنگل و تخریب جنگلها از سال 1990 میلادی - 1369 هجری شمسی - شده است) ناشی می‌شود و به صورت تغییرات اثبات پذیر موجودی در هر دوره تعهد اندازه گیری شده باید در جهت ایفای تعهدات هر عضو مندرج در ضمیمه (1) به موجب این ماده به کار گرفته شوند. انتشار گازهای گلخانه‌ای از منابع و جابجائی آنها به وسیله چاهک ها که با فعالیتهای مزبور ارتباط دارند باید به صورت شفاف و قابل اثبات گزارش شده و طبق مواد (7) و (8) مورد تجدید نظر قرار گیرند.

4 - قبل از اولین اجلاس کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، هر عضو مندرج در ضمیمه (1) داده‌هائی را به منظور احراز میزان موجودی کربن خود در سال 1990 میلادی (1369 هجری شمسی) و امکان برآورد تغییر در موجودی کربن در سالهای بعدی برای هیات فرعی مشاوره علمی و فنی فراهم خواهد نمود. کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، اولین جلسه خود و به محض امکان پس از آن، با در نظر گرفتن عدم قطعیت، شفافیت گزارش، قابلیت اثبات پذیری، روشهای هیات بین‌الدولی تغییر آب و هوا، مشاوره ارائه شده توسط هیات فرعی مشاوره علمی و فنی طبق ماده (5) و تصمیمات کنفرانس اعضاء درباره الگوها، قواعد و رهنمودهای مربوط به این که چطور و کدامیک از فعالیتهای انسانی اضافی مرتبط با تغییرات انتشار و جابجائی گازهای گلخانه‌ای در خاکهای کشاورزی و تغییر به کارگیری زمین و طبقه بندی جنگلها باید به مقدار مشخص شده برای اعضای مندرج در ضمیمه (1) افزوده شود یا از آن کاسته شود، تصمیم گیری کند. این گونه تصمیمات باید در دوره دوم و دوره‌های بعدی تعهد به کار گرفته شود. یک عضو می‌تواند تصمیمات مربوط به فعالیت های انسانی اضافی را در اولین دوره تعهد خود به کار بندد مشروط به این که این فعالیتها از سال 1990 میلادی (1369 هجری شمسی) صورت پذیرفته باشد.

5 - اعضای مندرج در ضمیمه (1) که دستخوش فرآیند عبور به سوی اقتصاد بازار هستند و سال یا دوره مبنای آنها به موجب تصمیم 2.پ س/9 دومین اجلاس کنفرانس اعضاء مشخص شده است باید همان سال یا دوره را برای اجرای تعهدات خود به موجب این ماده استفاده کنند. هر عضو دیگر مندرج در ضمیمه (1) که دستخوش فرآیند عبور به سوی اقتصاد بازار است و هنوز اولین گزارش ملی خود را به موجب ماده (12) کنوانسیون تسلیم نکرده است نیز می‌تواند کنفرانس اعضاء را که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند از قصد خود برای استفاده از سال یا دوره مبنای تاریخی دیگری غیر از سال 1990 میلادی (1369 هجری شمسی) برای اجرای تعهدات خود به موجب این ماده مطلع نماید. کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند در مورد قبول این اطلاعیه تصمیم گیری خواهد کرد.

6 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، با توجه به بند (6) ماده (4) کنوانسیون، مقدار معینی قابلیت انعطاف را برای اعضای مندرج در ضمیمه (1) که دستخوش فرآیند عبور به سوی اقتصاد بازار هستند، در اجرای تعهدات آنها به موجب این پروتکل به غیر از تعهدات مندرج در این ماده، در نظر خواهد گرفت.

7 - مقدار تعیین شده برای هر عضو مندرج در ضمیمه (1) در اولین دوره تعهد مربوط به کاهش و محدودیت کمی انتشار، از سال 2008 تا سال 2012 میلادی (1387 تا 1391 هجری شمسی) برابر با درصد مشخص شده برای آن در ضمیمه (ب)، مربوط به کل دی‌اکسید کربن ناشی از دخالت انسان در طبیعت که معادل انتشار گازهای گلخانه‌ای فهرست شده در ضمیمه (الف) در سال 1990 میلادی (1369 هجری شمسی) یا سال یا دوره مبنایی است که طبق بند (5) بالا مشخص شده ضرب در (5) خواهد بود. آن دسته از اعضای مندرج در ضمیمه (1) که در مورد آنها تغییر کاربری زمین و جنگلکاری منبع خالص انتشار گازهای گلخانه‌ای در سال 1990 میلادی (1369 هجری شمسی) می‌باشد، باید کل دی‌اکسید کربن ناشی از دخالت انسان در طبیعت که معادل انتشار منهای مقدار جابجا شده در سال 1990 میلادی (1369 هجری شمسی) و ناشی از تغییر کاربری زمین است را برای محاسبه مقدار تعیین شده خود در سال یا دوره مبنای انتشار 1990 میلادی (1369 هجری شمسی) خود به حساب آورند.

8 - هر عضو مندرج در ضمیمه (1) می‌تواند به منظور محاسبه موضوع بند (7) فوق سال مبنای خود را در مورد هیدرو فلوروکربن ها، پروفلورو کربن ها و هگزافلورید سولفور، سال 1995 میلادی (1374 هجری شمسی) قرار دهد.

9 - تعهدات مربوط به دوره‌های بعدی برای اعضای مندرج در ضمیمه (1) در اصلاحیه‌های ضمیمه (ب) این پروتکل که طبق بند (7) ماده (20) به تصویب خواهد رسید، احراز خواهد شد. کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، بررسی تعهدات مزبور را حد اقل هفت سال قبل از اتمام دوره اول تعهد مذکور در بند (7) فوق شروع خواهد کرد.

10 - هر واحد کاهش نشر، یا هر بخش از مقدار تعیین شده که عضوی از عضو دیگر طبق ماده (6) و ماده (16) مکرر کسب می کند، باید به مقدار تعیین شده برای آن عضو اضافه شود.

11 - هر واحد کاهش نشر، یا هر بخش از مقدار تعیین شده که عضوی به عضو دیگر طبق مفاد ماده (6) یا (16) مکرر انتقال می دهد، باید از مقدار تعیین شده برای آن عضو کسر شود.

12 - هر کاهش نشر تایید شده که عضوی از عضو دیگر طبق مفاد ماده (12) کسب می کند، باید به مقدار تعیین شده برای آن عضو اضافه شود.

13 - اگر میزان انتشار عضو مندرج در ضمیمه (1) در خلال دوره تعهد کمتر از مقدار تعیین شده برای آن به موجب این ماده باشد، این اختلاف به درخواست آن عضو به مقدار تعیین شده برای آن عضو برای دوره‌های بعدی تعهد اضافه خواهد شد.

14 - هر عضو مندرج در ضمیمه (1) باید تلاش کند که تعهدات اشاره شده در بند (1) فوق را به گونه‌ای اجرا کند که تاثیرات نامطلوب اجتماعی، زیست محیطی و اقتصادی بر روی اعضای در حال توسعه بویژه اعضائی که در بندهای (8) و (9) ماده (4) کنوانسیون مشخص شده‌اند را به حداقل برساند. در راستای تصمیم‌های مربوط کنفرانس اعضاء در مورد اجرای بندهای مذکور، کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند باید اقدامات لازم را برای به حداقل رساندن تاثیرات نامطلوب تغییر آب و هوا و یا تاثیرات اقدامات واکنشی بر اعضای موضوع بندهای مذکور در اولین جلسه خود بررسی کند. در میان موضوعاتی که باید بررسی شوند، تامین اعتبارات مالی، بیمه و انتقال فناوری قرار خواهد داشت.

ماده 4 -

1 - آن دسته از اعضای مندرج در ضمیمه (1) که توافق نموده‌اند که تعهدات خود به موجب ماده (3) را به صورت مشترک اجرا کنند، چنین تلقی خواهد شد که تعهدات مزبور را انجام داده‌اند مشروط به این که مقدار کل دی‌اکسید کربن ناشی از دخالت انسان در طبیعت که معادل میزان انتشار گازهای گلخانه‌ای می‌باشد که در ضمیمه (الف) فهرست شده نباید از مقادیر تعیین شده برای آنها که بر اساس تعهدات مربوط به کاهش و محدودیت مقدار کمی آنها که در ضمیمه (ب) توضیح داده شده و طبق مفاد ماده (3) محاسبه شده است، تجاوز نکند. سطح انتشار مربوط که به هر یک از اعضاء موافقتنامه تخصیص داده شده است در آن موافقتنامه درج خواهد شد.

2 - اعضای هرگونه موافقتنامه مزبور، شرایط موافقتنامه را در تاریخ تودیع اسناد تنفیذ، پذیرش، تصویب یا الحاق خود به اطلاع دبیرخانه خواهند رساند. دبیرخانه نیز به نوبه خود، اعضاء و امضا کنندگان کنوانسیون را از شرایط موافقتنامه مطلع خواهد کرد.

3 - موافقتنامه در طول دوره تعهدی که در بند (7) ماده (3) مشخص شده است، همچنان مورد اجرا خواهد بود.

4 - چنانچه اعضاء به طور مشترک، در چارچوب و همراه با سازمان وحدت اقتصادی منطقه‌ای فعالیت کنند، هر تغییری که در ترکیب سازمان بعد از تصویب این پروتکل صورت گیرد، بر روی تعهدات موجود به موجب این پروتکل تاثیر نخواهد گذاشت. هر تغییری در ترکیب سازمان فقط در مورد مقاصد تعهدات مزبور به موجب ماده (3) که به دنبال تجدید نظر مزبور تصویب شده، اعمال خواهد شد.

5 - در صورتی که اعضای چنین موافقتنامه‌ای نتوانند به سطح کلی کاهش انتشار در مجموع نائل شوند، هر عضو چنین موافقتنامه‌ای مسئول سطح انتشار مربوط به خود که در موافقتنامه درج شده است، خواهد بود.

6 - چنانچه اعضاء به طور مشترک، در چارچوب و همراه با سازمان وحدت اقتصادی منطقه‌ای فعالیت کنند که خود عضو این پروتکل است، هر کشور عضو آن سازمان وحدت اقتصادی که به طور انفرادی و همراه با سازمان وحدت اقتصادی منطقه‌ای طبق ماده (23) فعالیت می کند، در صورتی که نتواند به سطح کلی کاهش انتشار در مجموع نائل شود، مسئول سطح انتشار خود به گونه‌ای که در این ماده توضیح داده شده است، خواهد بود.

ماده 5 -

1 - هر عضو مندرج در ضمیمه (1) باید حد اکثر یک سال قبل از شروع اولین دوره تعهد، نظام ملی را برای برآورد میزان انتشار تمامی گازهای گلخانه‌ای از طریق منابع و جابجائی آنها توسط چاهکها که در اثر دخالت انسان در طبیعت بوجود می‌آیند و به وسیله پروتکل مونترال کنترل نمی شوند، در محل داشته باشد. کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند در اولین جلسه خود در مورد رهنمودهایی برای نظامهای ملی مزبور که باید شامل روشهای مشخص شده در بند (2) زیر باشد، تصمیم گیری خواهد کرد.

2 - روشهای مربوط به برآورد میزان انتشار تمامی گازهای گلخانه‌ای از منابع و جابجائی آنها توسط چاهکها که در اثر دخالت انسان در طبیعت بوجود می‌آیند و به وسیله پروتکل مونترال کنترل نمی شوند باید مورد قبول هیات بین‌الدولی تغییر آب و هوا بوده و در سومین جلسه کنفرانس اعضاء مورد توافق قرار گرفته باشد. در صورتی که روشهای مزبور به کار گرفته نشوند باید اصلاحات مناسبی اعمال شود که طبق روشهائی هستند که کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند در اولین جلسه خود در مورد آنها توافق کرده است. کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند باید از جمله بر اساس کار هیات بین‌الدولی تغییر آب و هوا و مشاوره تخصصی هیات فرعی مشاوره علمی و فنی با توجه کامل به تصمیمات مربوط کنفرانس اعضاء به طور منظم روشها و اصلاحات مزبور را بررسی کرده و در صورت اقتضاء مورد تجدید نظر قرار دهد. تجدید نظر در مورد روشها یا اصلاحات باید تنها در جهت تعیین رعایت تعهدات به موجب ماده (3) در مورد هر دوره تعهد تصویب شده، پس از آن تجدید نظر به کار گرفته شوند.

3 - توانائی بالقوه در گرم کردن کره زمین مورد استفاده برای محاسبه مقدار دی‌اکسید کربن که معادل انتشار گازهای گلخانه‌ای از طریق منابع و جابجائی به وسیله چاهک ها است که در اثر دخالت انسان در طبیعت بوجود می‌آیند و به وسیله پروتکل مونترال کنترل نمی شوند و در ضمیمه (الف) فهرست شده‌اند باید مورد قبول هیات بین‌الدولی تغییر آب و هوا بوده و در سومین جلسه کنفرانس اعضاء مورد توافق قرار گرفته باشد. کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند باید از جمله بر اساس کار هیات بین‌الدولی تغییر آب و هوا و مشاوره تخصصی هیات فرعی مشاوره علمی و فنی، با توجه کامل به تصمیمات مربوط کنفرانس اعضاء، توانائی بالقوه گازهای گلخانه‌ای در گرم کردن کره زمین را بررسی کرده و در صورت اقتضاء مورد تجدید نظر قرار دهد. تجدید نظر در توانائی بالقوه در گرم کردن کره زمین تنها نسبت به تعهدات به موجب ماده (3) در مورد هر دوره تعهد تصویب شده پس از آن تجدید نظر، اعمال خواهد شد.

ماده 6 -

1 - هر عضو مندرج در ضمیمه (1) از نظر ایفای تعهدات خود به موجب ماده (3) می‌تواند واحدهای کاهش میزان انتشار را که از طرحهای کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای از طریق منابع و جابجائی به وسیله چاهکها که در اثر دخالت انسان در طبیعت بوجود آمده‌اند از افزایش مقدار جابجائی این گازها توسط چاهکها در هر یک از بخشهای اقتصاد به دست می‌آید، به اعضای دیگر انتقال داده یا از اعضاء دیگر بگیرد، مشروط بر آنکه:
الف - هر یک از این طرحها به تصویب اعضای ذی‌ربط رسیده باشد؛
ب - هر یک از این طرحها، کاهشی در انتشار از منابع یا افزایشی در جابجائی توسط چاهک ها را فراهم کند، یعنی اضافه بر میزانی که به گونه دیگری اتفاق می‌افتد؛
ج - هیچ واحد کاهش انتشار را در صورتی که مطابق تعهدات آن به موجب مواد (5) و (7) نباشد، دریافت نکند؛
د - کسب واحدهای کاهش انتشار باید مکمل فعالیت های داخلی از نظر ایفای تعهدات به موجب ماده (3) باشد.

2 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند می‌تواند در اولین جلسه خود یا در اولین فرصت بعد از آن، رهنمودهای اجرای این ماده را از جمله برای تایید و گزارش دهی بیشتر شرح دهد.

3 - هر عضو مندرج در ضمیمه (1) می‌تواند به موجب مسئولیت خود به اشخاص حقوقی اجازه شرکت در فعالیت هائی را که منجر به ایجاد، انتقال یا کسب واحدهای کاهش انتشار به موجب این ماده می‌شود، بدهد.

4 - اگر عضو مندرج در ضمیمه (1) در مورد اجرای الزامات موضوع این بند طبق مفاد مربوط ماده (8) سوالی را مطرح کند، اکتساب و انتقال واحدهای کاهش انتشار ممکن است تا بعد از این که سوال مطرح شود ادامه یابد، مشروط بر این که امکان استفاده از هر یک از واحدهای مزبور به وسیله یک عضو برای ایفای تعهدات خود به موجب ماده (3) تا وقتی که موضوع موافقت حل و فصل شود، وجود نداشته باشد.

ماده 7 -

1 - هر عضو مندرج در ضمیمه (1) باید در گزارش موجودی سالانه خود در مورد انتشار گازهای گلخانه‌ای از منابع و جابجائی به وسیله چاهکها که ناشی از دخالت انسان در طبیعت است و به وسیله پروتکل مونترال کنترل نمی شود و طبق تصمیمات مربوط کنفرانس اعضاء ارائه شده است، اطلاعات تکمیلی لازم را که طبق بند (4) زیر تعیین خواهد شد، از نظر حصول اطمینان از رعایت ماده (3) درج کند.

2 - هر عضو مندرج در ضمیمه (1) باید اطلاعات تکمیلی مورد نیاز جهت اثبات رعایت تعهدات خود به موجب این پروتکل را که طبق بند (4) زیر تعیین خواهد شد در گزارش ملی خود که به موجب ماده (12) کنوانسیون ارائه شده است، بگنجاند.

3 - هر عضو مندرج در ضمیمه (1) باید سالیانه اطلاعات مقرر به موجب بند (1) فوق را ارائه دهد که شروع آن با اولین گزارش موجودی به موجب کنوانسیون برای اولین سال دوره تعهد پس از لازم‌الاجراء شدن این پروتکل برای آن عضو، صورت خواهد گرفت. هر عضو مزبور باید اطلاعات مقرر به موجب بند (2) فوق را به عنوان قسمتی از اولین گزارش ملی خود به موجب کنوانسیون پس از لازم‌الاجراء شدن این پروتکل در مورد آن و پس از تصویب رهنمودهائی که در بند (4) زیر پیش بینی شده است، ارائه نماید. دفعات ارائه اطلاعات بعدی مقرر به موجب این ماده توسط کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، با توجه به جدول زمانی برای ارائه گزارش های ملی که کنفرانس اعضاء در مورد آن تصمیم گیری کرده است، تعیین خواهد شد.

4 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند در اولین جلسه خود رهنمود تهیه اطلاعات مقرر به موجب این ماده را تصویب خواهد کرد و پس از آن رهنمودهای تهیه اطلاعات به موجب این ماده را با توجه به رهنمودهای تهیه گزارش ملی توسط اعضای مندرج در ضمیمه (1) که به تصویب کنفرانس اعضاء رسیده است، به طور ادواری مورد تجدید نظر قرار خواهد داد. همچنین کنفرانس اعضاء که به عنوان احلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند باید پیش از اولین دوره تعهد در مورد چگونگی محاسبه مقادیر تعیین شده، تصمیم گیری نماید.

ماده 8 -

1 - اطلاعاتی که به موجب ماده (7) توسط هر عضو مندرج در ضمیمه (1) ارائه می‌شود، به وسیله گروههای متخصص بررسی به موجب تصمیمات مربوط کنفرانس اعضاء و طبق رهنمودهائی بدین منظور به موجب بند (4) توسط کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند تصویب شده‌اند، مورد بررسی قرار خواهد گرفت. اطلاعاتی که به موجب بند (1) ماده (7) توسط هر عضو مندرج در ضمیمه (1) ارائه می‌گردد به عنوان بخشی از گردآوری و محاسبه سالانه ذخیره انتشار و مقادیر تعیین شده، مورد تجدید نظر قرار خواهد گرفت. به علاوه اطلاعاتی که به موجب بند (2) ماده (7) توسط هر عضو مندرج در ضمیمه (1) ارائه می‌گردد به عنوان بخشی از بررسی گزارشات مورد بررسی و تجدید نظر قرار خواهد گرفت.

2 - گروههای متخصص بررسی به وسیله دبیرخانه هماهنگ خواهند شد و متشکل از متخصصینی خواهند بود که از میان افراد معرفی شده توسط اعضای کنوانسیون یا در صورت اقتضاء سازمانهای بین‌الدولی، طبق رهنمودی که به همین منظور توسط کنفرانس اعضاء پیش بینی شده است، انتخاب گردیده‌اند.

3 - فرآیند بررسی باید ارزیابی فنی جامع و کاملی از تمام جنبه‌های اجرا توسط عضو این پروتکل باشد. گروههای متخصص بررسی باید گزارشی را برای کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند تهیه کنند که اجرای تعهدات را ارزیابی کرده و مسائل بالقوه و عوامل موثر در اجرای تعهدات را مشخص کند. این گزارشها توسط دبیرخانه بین کلیه اعضای کنوانسیون توزیع خواهد شد. دبیرخانه سوالات مربوط به اجرا را که در این گزارشها مشخص شده است، برای بررسی بیشتر توسط کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، فهرست خواهد کرد.

4 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، در اولین جلسه خود رهنمودهای بررسی اجرا به وسیله گروههای متخصص بررسی را با توجه به تصمیم های مربوط کنفرانس اعضاء تصویب نموده و پس از آن به صورت ادواری آنها را مورد تجدید نظر قرار خواهد داد.

5 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند با کمک هیات فرعی اجرا و در صورت اقتضاء هیات فرعی مشاوره علمی و فنی موارد زیر را بررسی خواهد نمود:
الف - اطلاعات ارائه شده به موجب ماده (7) توسط اعضاء و گزارشهای انجام بررسی‌های کارشناسانه بر روی آنها به موجب این ماده؛ و
ب - سوالات مربوط به اجرا که توسط دبیرخانه به موجب بند (3) فوق فهرست شده و همچنین سوالاتی که توسط اعضاء مطرح شده است.

6 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، پیرو بررسی خود در مورد اطلاعات موضوع بند (5) فوق در مورد هر یک از موضوعات لازم برای اجرای این پروتکل تصمیم گیری خواهد نمود.

ماده 9 -
1 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، در پرتو بهترین اطلاعات علمی و ارزیابی موجود در مورد تغییر آب و هوا و اثرات آن و همچنین اطلاعات فنی، اجتماعی و اقتصادی مربوط، این پروتکل را به صورت ادواری مورد تجدید نظر قرار خواهد داد. این تجدید نظرها با تجدید نظرهای مربوط به موجب کنوانسیون بویژه موارد مقرر در جزء (ب) بند (2) ماده (4) و جزء (الف) بند (2) ماده (7) کنوانسیون هماهنگ خواهد شد. کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند بر پایه این بررسیها اقدامات مناسبی را اتخاذ خواهد کرد.
2 - اولین تجدید نظر در دومین اجلاس کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند صورت خواهد گرفت. تجدید نظرهای بعدی در فاصله‌های منظم و با روشی به موقع انجام خواهد شد.

ماده 10 - کلیه اعضاء با توجه به مسئولیت های مشترک و در عین حال متفاوت خود، اولویت های توسعه منطقه‌ای و ملی خاص خود، اهداف و شرایط، بدون عنوان کردن تعهدات جدید برای اعضائی که نام آنها در ضمیمه (1) درج نشده، همچنین تایید مجدد تعهدات موجود در بند (1) ماده (4) کنوانسیون و ادامه روند پیشرفت در اجرای این تعهدات به منظور دستیابی به توسعه پایدار با توجه به بندهای (3)، (5) و (7) ماده (4) کنوانسیون:

الف - در صورتی که مناسب باشد و در حد امکان به منظور بهبود کیفیت عوامل محلی نشر و داده‌های فعالیت و یا الگوهائی که منعکس کننده شرایط اقتصادیاجتماعی هر عضو برای تهیه و روزآمد کردن ادواری فهرستهای ملی انتشار گازهای گلخانه‌ایاز منابع و جابجائی از طریق چاهکهامی باشد که به وسیله پروتکل مونترال کنترل نمی شوند و ناشی از دخالت انسان در طبیعت می‌باشند، برنامه‌های مقرون به صرفه و در صورت اقتضاء منطقه‌ای را با استفاده از روشهای قابل مقایسه‌ای که کنفرانس اعضاء در مورد آنها توافق نموده است و سازگار با رهنمودهای تهیه گزراش ملی مصوب کنفرانس اعضاء است، تنظیم خواهند نمود؛

ب - برنامه‌های ملی و در صورت اقتضاء منطقه‌ای را که شامل اقداماتی برای تعدیل تغییر آب و هوا و اقداماتی برای تسهیل انطباق لازم با تغییر آب و هوا می‌باشد تنظیم، اجراء و منتشر کرده و به طور منظم بروز خواهند کرد:
(1) - این برنامه‌ها باید از جمله با بخشهای انرژی، حمل و نقل، صنعت و نیز کشاورزی، جنگلداری، مدیریت مواد زائد ارتباط داشته باشد. به علاوه فناوریهای انطباق و روشهای بهبود طرحهای فضائی باید قابلیت انطباق با تغییر آب و هوا را افزایش دهد؛ و
(2) - اعضای مندرج در ضمیمه (1) باید اطلاعات مربوط به اقدامات به موجب این پروتکل از جمله برنامه‌های ملی را طبق رهنمودهای مقرر در ماده (8) ارائه دهند و سایر اعضاء باید تلاش کنند تا در صورت اقتضاء اطلاعات مربوط به برنامه‌هائی که شامل اقداماتی است که هر عضو معتقد است می‌تواند در مورد تغییر آب و هوا و اثرات نامطلوب آن انجام دهد، از جمله جلوگیری از افزایش نشر گازهای گلخانه‌ای و گسترش جابه جائی از طریق چاهکها و ظرفیت سازی و اقدامات تطبیق پذیری می‌شود را در گزارشات ملی خود ملحوظ نماید.

ج - در زمینه ارتقاء الگوهای موثر توسعه، به کارگیری و انتشار و اتخاذ کلیه اقدامات عملی برای ارتقاء، تسهیل و در صورت اقتضاء تامین هزینه انتقال یا دستیابی به فناوریهای بی خطر از نظر زیست محیطی، دانش فنی، رویه‌ها و فرآیندهای مربوط به تغییر آب و هوا خصوصا" در کشورهای در حال توسعه، از جمله تنظیم سیاستها و برنامه‌هائی برای انتقال موثر فناوری‌های بی‌خطر از نظر زیست محیطی که متعلق به عموم بوده یا در دسترس همگان است و ایجاد محیطی برای بخش خصوصی برای این که بتواند فناوریهای بی‌خطر از نظر زیست محیطی را ترغیب نموده، دسترسی به آنها را ارتقاء بخشیده و انتقال دهد، همکاری خواهند نمود؛

د - در تحقیقات علمی و فنی همکاری نموده و نگهداری و توسعه نظامهای نظارتی اصولی و توسعه بایگانی داده‌ها را ارتقاء خواهند بخشید تا عدم قطعیت‌های مرتبط با سیستم آب و هوا، تاثیرات نامطلوب ناشی از تغییر آب و هوا و نتایج اقتصادی و اجتماعی استراتژیهای واکنشی مختلف را کاهش دهند و توسعه و تقویت ظرفیتهای درونی و توانائی‌های آنها را ارتقاء بخشند تا در تلاشهای بین‌المللی و بین‌الدولی، برنامه‌ها و شبکه‌های تحقیقاتی و نظارت اصولی با توجه ماده (5) کنوانسیون مشارکت داشته باشند؛

ه- - در توسعه و اجرای برنامه‌های آموزشی و پرورشی از جمله تقویت ظرفیت سازی ملی بویژه ظرفیتهای انسانی و سازمانی و تبادل یا مامور نمودن کارکنان برای آموزش متخصصین در این زمینه بویژه برای کشورهای در حال توسعه و تسهیل آگاهی عمومی و دسترسی همگان به اطلاعات راجع به تغییر آب و هوا در سطح ملی و در صورت اقتضاء با استفاده از هیاتهای موجود همکاری نموده و آن را ارتقاء خواهند بخشید. الگوهای مناسب برای انجام این فعالیتها از طریق هیاتهای مربوط کنوانسیون با توجه به ماده (6) آن توسعه خواهند یافت.

و - اطلاعات مربوط به برنامه‌ها و فعالیت های متقبل شده به موجب این ماده را طبق تصمیم های مربوط کنفرانس اعضاء در گزارش ملی خود درج خواهند کرد.

ز - در اجرای تعهدات موضوع این ماده، بند (8) ماده (4) کنوانسیون را مورد توجه کامل قرار خواهند داد.

ماده 11 -

1 - اعضاء در اجرای ماده (10) مفاد بندهای (4)، (5)، (7)، (8)و (9) ماده (4) کنوانسیون را مد نظر قرار خواهند داد.

2 - در زمینه اجرای بند (1) ماده (4) کنوانسیون، طبق بند (3) ماده (4) و ماده (11) کنوانسیون و از طریق واحدهای فعال یا واحدهای مکانیزم مالی کنوانسیون، اعضای توسعه یافته و سایر اعضای توسعه یافته و مندرج در ضمیمه (2) کنوانسیون باید:
الف - منابع مالی جدید و اضافی جهت تامین کل هزینه‌های مورد توافق که اعضای در حال توسعه در پیشبرد اجرای تعهدات موجود به موجب جزء (الف) بند (1) ماده (4) کنوانسیون که در بند (الف) ماده (10) گنجانده شده متحمل میشوند را تامین نمایند.
ب - همچنین منابع مالی را از جمله برای انتقال فناوری مورد نیاز اعضای در حال توسعه به منظور تامین کلیه هزینه‌های اضافی پیشبرد اجرای تعهدات موجود در بند (1) ماده (4) کنوانسیون که در بند (الف) ماده (10) گنجانده شده و بین یک عضو در حال توسعه و موسسه بین‌المللی یا موسسات موضوع ماده (11) کنوانسیون طبق آن ماده مورد توافق قرار گرفته است، فراهم خواهند کرد.
در اجرای این تعهدات باید لزوم صحت و قابل پیش بینی بودن جریان سرمایه‌ها و اهمیت مسئولیت مناسب که بین کشورهای توسعه یافته به طور مشترک وجود دارد، در نظر گرفته شود. راهنمائی مکانیزم مالی کنوانسیون در تصمیمات مربوط کنفرانس اعضاء از جمله تصمیمات اتخاذ شده قبل از تصویب این پروتکل با اعمال تغییرات لازم در مورد مفاد این بند به کار گرفته خواهد شد.

3 - همچنین اعضای توسعه یافته و دیگر اعضای توسعه یافته مندرج در ضمیمه (2) کنوانسیون می‌توانند منابع مالی برای اجرای ماده (10) را از طریق مجاری دو طرفه، منطقه‌ای و سایر مجاری چند جانبه فراهم کنند و اعضای در حال توسعه نیز می‌توانند از این منابع سود ببرند.

ماده 12 -

1 - بدین وسیله مکانیزم توسعه پاک تعریف می‌شود.

2 - هدف از مکانیزم توسعه پاک کمک به اعضای مندرج نشده در ضمیمه (1) جهت دستیابی به توسعه پایدار و کمک به هدف نهایی کنوانسیون و همچنین مساعدت به اعضای مندرج در ضمیمه (1) برای نیل به رعایت تعهدات کاهش و محدودیت کمی انتشار به موجب ماده (3) می‌باشد.

3 - به موجب مکانیزم توسعه پاک:
الف - اعضای مندرج نشده در ضمیمه (1) از فعالیتهای پروژه که منجر به کاهش نشر تایید شده میشوند، بهره خواهند برد؛ و
ب - اعضای مندرج در ضمیمه (1) می‌توانند از کاهش نشر تایید شده که از فعالیتهای پروژه مزبور حاصل شده است برای کمک به رعایت تعهدات کاهش و محدودیت کمی نشر به موجب ماده (3) به گونه‌ای که کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند معین کرده است، استفاده نمایند.

4 - مکانیزم توسعه پاک منوط به اختیار و راهنمائی کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، خواهد بود و هیات اجرایی مکانیزم توسعه پاک بر آن نظارت خواهد کرد.

5 - کاهش نشر که از هر فعالیت پروژه‌ای حاصل می‌شود باید به وسیله موسسات عملیاتی که توسط کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند انتخاب می گردند بر اساس موارد زیر تایید گردد:
الف - مشارکت داوطلبانه که توسط هر عضو مورد بحث پذیرفته شده باشد؛
ب - منافع واقعی، قابل اندازه گیری و دراز مدت که با کاهش تغییر آب و هوا ارتباط دارد؛ و
ج - کاهش نشری که اضافه بر مقداری است که در غیاب فعالیت پروژه تایید شده حاصل خواهد شد.

6 - مکانیزم توسعه پاک در صورت لزوم به تامین وجه فعالیتهای پروژه‌ای تایید شده کمک خواهد کرد.

7 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند در نخستین جلسه خود، الگوها و رویه‌هائی را با هدف تضمین شفافیت، کارآئی و قابلیت پاسخگوئی از طریق ممیزی مستقل و تایید فعالیتهای پروژه، تعیین خواهد کرد.

8 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند تضمین خواهد نمود که بخشی از عایدات فعالیت های پروژه تایید شده برای تامین هزینه‌های اجرایی و نیز کمک به اعضای در حال توسعه‌ای که بویژه در برابر تاثیرات نامطلوب تغییر آب و هوا از لحاظ تامین هزینه‌های انطباق آسیب پذیر هستند، به کار می رود.

9 - مشارکت به موجب مکانیزم توسعه پاک از جمله در فعالیتهای موضوع جزء (الف) بند (3) فوق و کسب کاهش نشر تایید شده، میتواند موسسات خصوصی و یا دولتی را در بر گیرد و تابع هرگونه راهنمائی که ممکن است توسط هیات اجرایی مکانیزم توسعه پاک ارائه گردد، می‌باشد.

10 - کاهش نشر تایید شده که در طی دوره زمانی از سال 2000 میلادی (1379 هجری شمسی) تا آغاز اولین دوره تعهد به دست آمده است می‌تواند جهت کمک به تحقق رعایت در اولین دوره تعهد به کار رود.

11 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند در چهارمین جلسه خود مفاهیم ضمنی بند (10) فوق را تجزیه و تحلیل خواهد کرد.

ماده 13 -

1 - کنفرانس اعضاء که رکن عالی کنوانسیون است، به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت خواهد کرد.

2 - اعضای کنوانسیون که عضو این پروتکل نیستند، می‌توانند به عنوان ناظر در جریان هر یک از جلسات کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، شرکت داشته باشند. هنگامی که کنفرانس اعضاء به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، اتخاذ تصمیمات به موجب این پروتکل تنها توسط آن اعضائی انجام خواهد شد که عضو این پروتکل هستند.

3 - زمانی که کنفرانس اعضاء به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، هر عضو دفتر کنفرانس اعضاء که نماینده یک عضو کنوانسیون می‌باشد که در آن زمان عضو پروتکل نیست، به وسیله عضو دیگری که از میان اعضای این پروتکل توسط آنها انتخاب میگردد، جایگزین خواهد شد.

4 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند، اجرای این پروتکل را به طور منظم بررسی و در حوزه اختیار خود برای ترغیب اجرای موثر آن، تصمیمات لازم را اتخاذ خواهد کرد. کنفرانس وظایفی را که توسط پروتکل به آن محول شده، انجام خواهد داد و:

الف - اجرای این پروتکل توسط اعضاء اثرات کلی ناشی از اقدامات انجام شده به موجب این پروتکل بویژه اثرات زیست محیطی، اقتصادی و اجتماعی و نیز تاثیرات فزاینده و مقدار پیشرفتی که در جهت هدف کنوانسیون حاصل شده را بر پایه کلیه اطلاعات در دسترس آن طبق مفاد این پروتکل ارزیابی خواهد کرد.

ب - با توجه به بررسی‌های مقرر به موجب جزء (ت) بند (2) ماده (4) و بند (2) ماده (7) کنوانسیون، در پرتو هدف کنوانسیون و تجربیاتی که از اجرای کنوانسیون به دست آمده و تکامل تدریجی آگاهی علمی و فنی، تعهدات اعضاء به موجب این پروتکل را به صورت دوره‌ای مورد رسیدگی قرار خواهد داد و در این خصوص گزارشات منظم درباره اجرای این پروتکل را بررسی و تصویب خواهد نمود.

ج - تبادل اطلاعات در مورد اقدامات اتخاذ شده توسط اعضاء برای پرداختن به موضوع تغییر آب و هوا و تاثیرات آن را با توجه به شرایط، مسئولیتها و توانائی‌های متفاوت اعضاء و تعهدات مربوط آنها به موجب این پروتکل ترغیب و تسهیل خواهد نمود.

د - به درخواست دو یا تعداد بیشتری از اعضاء هماهنگی اقدامات اتخاذ شده توسط آنها برای پرداختن به موضوع تغییرات آب و هوا و تاثیرات آن را با توجه به شرایط، مسئولیتها و توانائیهای متفاوت اعضاء و تعهدات مربوط آنها به موجب این پروتکل تسهیل خواهد نمود.

ه- - طبق هدف کنوانسیون و مفاد این پروتکل و توجه کامل به تصمیمات مربوط کنفرانس اعضاء، توسعه و بهبود دوره‌ای روشهای قابل مقایسه برای اجرای موثر این پروتکل را که کنفرانس اعضاء (که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند) با آن موافقت کرده، ترغیب و هدایت خواهد نمود.

و - موارد ضروری برای اجرای این پروتکل را توصیه خواهد کرد.

ز - برای بسیج منابع مالی اضافی طبق بند (2) ماده (11) تلاش خواهد کرد.

ح - هیاتهای فرعی را که برای اجرای این پروتکل ضروری به نظر میرسند تاسیس خواهد نمود.

ط - در صورت اقتضاء خدمات و همکاری و اطلاعات تهیه شده توسط سازمان بین‌المللی ذی‌صلاح و هیاتهای بین‌الدولی و غیر دولتی را درخواست و مورد استفاده قرار خواهد داد.

ی - وظایفی را که ممکن است برای اجرای این پروتکل لازم باشد، انجام داده و کارهای محوله ناشی از تصمیم کنفرانس اعضاء را بررسی خواهد کرد.

5 - آیین کار کنفرانس اعضاء و تشریفات مالی کنوانسیون با اعمال تغییرات لازم به موجب این پروتکل اعمال خواهد شد مگر در مواردی که کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند به اتفاق آراء به گونه دیگری تصمیم گیری کرده باشد.

6 - اولین جلسه کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند توسط دبیرخانه به دنبال اولین جلسه کنفرانس اعضاء که بعد از تاریخ لازم‌الاجراء شدن این پروتکل برنامه ریزی شده است، تشکیل خواهد شد. جلسات عادی بعدی کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند هر سال و به دنبال جلسات عادی کنفرانس اعضاء تشکیل خواهد شد. مگر در صورتی که کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند به گونه دیگری تصمیم گیری کرده باشد.

7 - جلسات فوق‌العاده کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند در مواقع دیگری تشکیل خواهد شد که به وسیله کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند ضروری تشخیص داده شود یا به درخواست کتبی هر یک از اعضاء مشروط براین که ظرف شش ماه از زمان ارسال درخواست به اعضاء توسط دبیرخانه حد اقل یک سوم اعضاء از آن حمایت کنند.

8 - سازمان ملل متحد، آژانسهای تخصصی آن و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و نیز هر کشور عضو آنها یا ناظر در آنها که عضو کنوانسیون نیستند می‌توانند در جلسات کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند به عنوان ناظر نمایندگی داشته باشند. هر هیات یا آژانس اعم از ملی یا بین‌المللی، دولتی یا غیر دولتی که در مورد موضوعات مشمول این پروتکل واجد شرایط هستند و دبیرخانه را از خواسته خود مبنی بر نمایندگی داشتن به عنوان ناظر در جلسه کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند مطلع ساخته باشند نیز می‌توانند به عنوان ناظر پذیرفته شوند، مگراین که حد اقل یک سوم اعضای حاضر با آن مخالفت کنند. پذیرش و شرکت ناظرین با رعایت آیین کار موضوع بند (5) فوق خواهد بود.

ماده 14 -
1 - دبیرخانه‌ای که به موجب ماده (8) کنوانسیون تاسیس شده است به عنوان دبیرخانه این پروتکل انجام وظیفه خواهد کرد.
2 - بند (2) ماده (8) کنوانسیون در مورد وظایف دبیرخانه و بند (3) ماده (8) کنوانسیون درباره ترتیبات ایجاد شده برای وظایف دبیرخانه با اعمال تغییرات لازم، در مورد این پروتکل اعمال خواهد شد. به علاوه دبیرخانه وظایفی را که به موجب این پروتکل به آن محول شده است، انجام خواهد داد.

ماده 15 -
1 - هیات فرعی مشاوره علمی و فنی و هیات فرعی اجرایی که به موجب مواد (9) و (10) کنوانسیون تاسیس شده‌اند به ترتیب به عنوان هیات فرعی مشاوره علمی و فنی و هیات فرعی اجرایی این پروتکل فعالیت خواهند کرد. مفاد مربوط به وظایف این دو هیات به موجب کنوانسیون با اعمال تغییرات لازم، در مورد این پروتکل اعمال خواهد شد. جلسات هیات فرعی مشاوره علمی و فنی و هیات فرعی اجرایی این پروتکل به ترتیب به دنبال اجلاس هیات فرعی مشاوره علمی و فنی و هیات فرعی اجرایی کنوانسیون تشکیل خواهد شد.
2 - آن دسته از اعضای کنوانسیون که عضو این پروتکل نمی‌باشند می‌توانند به عنوان ناظر در جریان جلسات هیاتهای فرعی حضور داشته باشند. هنگامی که هیاتهای فرعی به عنوان هیاتهای فرعی این پروتکل فعالیت می کنند اتخاذ تصمیمات به موجب این پروتکل تنها به وسیله اعضای این پروتکل انجام خواهد شد.
3 - هنگامی که هیاتهای فرعی که به موجب مواد (9) و (10) کنوانسیون تاسیس شده‌اند، وظایف خود را در مورد موضوعات مربوط به این پروتکل انجام می دهند، هر عضو دفاتر هیاتهای فرعی مزبور که نماینده یک عضو کنوانسیون است که در آن زمان عضو این پروتکل نیست، توسط عضو اضافی که از بین اعضای این پروتکل و توسط خود آنها انتخاب می‌شود، جایگزین خواهد شد.

ماده 16 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند به محض امکان، اعمال این پروتکل را بررسی خواهد نمود و در صورت اقتضاء فرآیند شورائی چندجانبه موضوع ماده (13) کنوانسیون را با توجه به تصمیمات مربوطی که ممکن است توسط کنفرانس اعضاء گرفته شده باشد، اصلاح خواهد نمود. هر فرآیند شورائی چند جانبه که در مورد این پروتکل اعمال می‌شود، بدون لطمه زدن به رویه‌ها و مکانیزم‌هائی که مطابق ماده (17) ایجاد شده است، عمل خواهد نمود.

ماده 16 مکرر - کنفرانس اعضاء، اصول، الگوها، قواعد و رهنمودهای مربوط را بویژه برای تایید، گزارش و مسئولیت تجارت نشر تعریف خواهد کرد. اعضای مندرج در ضمیمه (ب) می‌توانند در تجارت نشر در جهت اجرای تعهدات خود به موجب ماده (3) شرکت کنند. این تجارت مکمل فعالیت های داخلی در جهت ایفای تعهدات کاهش و محدودیت کمی انتشار به موجب ماده مذکور می‌باشد.

ماده 17 - کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند در اولین جلسه خود، رویه‌ها و مکانیزم‌های مناسب و موثری را برای تعیین و مورد بحث قرار دادن موارد عدم رعایت مفاد این پروتکل، از جمله از طریق تهیه فهرست گزارشی از نتایج با توجه به علت، نوع، درجه و دفعات عدم رعایت، تصویب خواهد نمود. هر یک از رویه‌ها و مکانیزم ها به موجب این ماده که متضمن نتایج الزام‌آور باشد، از طریق اصلاحیه این پروتکل تصویب خواهد شد.

ماده 18 - مفاد ماده (14) کنوانسیون در مورد حل و فصل اختلاف ها با اعمال تغییرات لازم، در مورد این پروتکل اعمال خواهد شد.

ماده 19 -
1 - هر عضو می‌تواند اصلاحیه‌هایی را در مورد این پروتکل پیشنهاد دهد.
2 - اصلاحیه‌های این پروتکل در جلسه عادی کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند تصویب خواهد شد. متن هر اصلاحیه پیشنهادی این پروتکل توسط دبیرخانه حد اقل (6) ماه قبل از جلسه‌ای که در آن اصلاحیه جهت تصویب پیشنهاد می‌شود، به کلیه اعضاء ارسال خواهد شد. دبیرخانه همچنین متن هر یک از اصلاحیه‌ها را به اعضاء و امضا کنندگان و جهت اطلاع به امین اسناد ارسال خواهد کرد.
3 - اعضاء برای نیل به اتفاق آراء در مورد هر اصلاحیه پیشنهادی این پروتکل همه تلاش خود را به کار خواهند گرفت. اگر تمام تلاشها برای نیل به اتفاق آراء به نتیجه نرسد و توافقی حاصل نشده باشد، به عنوان آخرین راه، اصلاحیه با رای اکثریت سه چهارم حاضر و رای دهنده در جلسه تصویب خواهد شد. اصلاحیه تصویب شده توسط دبیرخانه به امین اسناد ارسال خواهد شد و وی آن را برای پذیرش به تمامی اعضاء ارسال خواهد نمود.
4 - اسناد پذیرش مربوط به اصلاحیه، نزد امین اسناد تودیع خواهد شد. اصلاحیه‌ای که طبق بند (3) فوق به تصویب رسیده است، در نودمین روز پس از تاریخ دریافت اسناد پذیرش سه چهارم اعضای این پروتکل توسط امین اسناد در مورد اعضایی که آن را پذیرفته‌اند، لازم‌الاجرا خواهد شد.
5 - اصلاحیه برای هر عضو دیگر، در نودمین روز پس از تاریخی که در آن، عضو مزبور اسناد پذیرش اصلاحیه مذکور را نزد امین اسناد تودیع نماید، لازم‌الاجرا خواهد شد.

ماده 20 -

1 - ضمیمه‌های این پروتکل بخش تفکیک ناپذیر آن را تشکیل خواهد داد و ارجاع به این پروتکل همزمان در حکم ارجاع به ضمائم آن می‌باشد مگراین که به گونه دیگری به طور صریح پیش بینی شده باشد. هر ضمیمه‌ای که بعد از لازم‌الاجرا شدن این پروتکل تصویب گردد، منحصر به فهرستها، اشکال و دیگر موارد توصیفی خواهد بود که دارای ویژگی علمی، فنی، رویه‌ای یا اجرایی است.

2 - هر عضو می‌تواند درباره الحاق ضمیمه‌ای به این پروتکل و اصلاح ضمائم این پروتکل پیشنهاداتی را ارائه دهد.

3 - ضمیمه‌های این پروتکل و اصلاحیه‌های ضمیمه‌های آن در جلسه عادی کنفرانس اعضاء که به عنوان اجلاس اعضای این پروتکل فعالیت می کند تصویب خواهد شد. متن هر ضمیمه پیشنهادی یا اصلاحیه ضمیمه توسط دبیرخانه حد اقل شش ماه قبل از جلسه‌ای که در آن موارد مزبور برای تصویب پیشنهاد شده به اعضاء ارسال خواهد شد. دبیرخانه همچنین متن هر ضمیمه پیشنهادی یا اصلاحیه ضمیمه را به اعضاء و امضا کنندگان کنوانسیون و جهت اطلاع به امین اسناد ارسال خواهد نمود.

4 - اعضاء برای نیل به اتفاق آراء در مورد ضمیمه پیشنهادی یا اصلاحیه ضمیمه همه تلاش خود را به کار خواهند گرفت. اگر تمام تلاشها برای نیل به اتفاق آراء به نتیجه نرسد و توافقی حاصل شده باشد به عنوان آخرین راه، ضمیمه یا اصلاحیه ضمیمه با رای اکثریت سه چهارم اعضای حاضر و رای دهنده در جلسه، تصویب خواهد شد. ضمیمه یا اصلاحیه تصویب شده، توسط دبیرخانه به امین اسناد ارسال خواهد شد و وی آن را برای پذیرش به تمام اعضاء ارسال خواهد کرد.

5 - هر ضمیمه‌ای به جز ضمیمه‌های (الف) و (ب) که طبق بندهای (3) و (4) فوق به تصویب رسیده یا اصلاح شده باشد، در مورد تمامی اعضای این پروتکل شش ماه بعد از تاریخ مکاتبه امین اسناد با اعضای مزبور در مورد تصویب یا اصلاح ضمیمه، لازم‌الاجرا خواهد شد، جز در مورد اعضایی که ظرف مدت مزبور عدم پذیرش ضمیمه یا اصلاحیه ضمیمه را به طور کتبی به امین اسناد اعلام کرده باشند. ضمیمه یا اصلاحیه ضمیمه در مورد اعضایی که از اعلام عدم پذیرش خود انصراف داده‌اند در نودمین روز بعد از تاریخ دریافت اعلام انصراف مزبور توسط امین اسناد، لازم‌الاجرا خواهد شد.

6 - اگر تصویب ضمیمه یا اصلاحیه ضمیمه مستلزم اصلاح این پروتکل باشد، آن ضمیمه یا اصلاحیه ضمیمه تا قبل ازاین که اصلاحیه پروتکل لازم‌الاجراء نشود، لازم‌الاجرا نخواهد شد.

7 - اصلاحیه ضمیمه‌های (الف) و (ب) این پروتکل طبق رویه مذکور در ماده (19) تصویب و لازم‌الاجرا خواهد شد مشروط براینکه هر اصلاحیه ضمیمه (ب) تنها با موافقت کتبی عضو مربوط تصویب گردد.

ماده 21 -
1 - هر عضو، یک رای خواهد داشت مگر در مواردی که در بند (2) زیر پیش بینی شده است.
2 - سازمانهای وحدت اقتصادی منطقه‌ای، در موضوعاتی که در حیطه صلاحیت آنها است، از حق رای خود با تعداد رای‌هایی معادل تعداد دولتهای عضو خود که عضو این پروتکل هستند، استفاده خواهند کرد. در صورتی که هر یک از دولتهای عضو چنین سازمانی از حق رای خود استفاده کند، سازمان از حق رای خود استفاده نخواهند کرد و برعکس.

ماده 22 -
دبیرکل سازمان ملل متحد، امین اسناد این پروتکل خواهد بود.

ماده 23 -
1 - این پروتکل برای امضا مفتوح خواهد بود و منوط به تنفیذ، پذیرش یا تصویب کشورها و سازمانهای وحدت اقتصادی منطقه‌ای که عضو کنوانسیون هستند، می‌باشد. این پروتکل در مقر سازمان ملل متحد در نیویورک از تاریخ 16 مارس 1998 الی 15 مارس 1999 (1376/12/25 تا 1377/12/24 هجری شمسی) برای امضا مفتوح خواهد بود. این پروتکل بعد از تاریخ بسته شدن آن برای امضاء، برای الحاق مفتوح خواهد بود. اسناد تنفیذ، پذیرش تصویب یا الحاق نزد امین اسناد تودیع خواهد شد.
2 - هر سازمان وحدت اقتصادی منطقه‌ای که بدون آنکه شرکتهای عضو آن عضو پروتکل باشند عضو این پروتکل می‌شود، نسبت به کلیه تعهدات به موجب این پروتکل ملزم می‌باشد. در مورد سازمانهای مزبور که یک یا چند کشور عضو آن، عضو این پروتکل باشند سازمان و کشورهای عضو آن باید در مورد مسئولیتهای مربوط خود برای اجرای تعهداتشان به موجب این پروتکل تصمیم گیری کنند. در چنین مواردی، سازمان و کشورهای عضو آن مجاز نخواهند بود به طور همزمان حقوق مربوط به این پروتکل را اعمال کنند.
3 - سازمانهای وحدت اقتصادی منطقه‌ای باید حدود صلاحیت خود را در مورد موضوعاتی که در این پروتکل مورد حکم قرار گرفته است، در اسناد تنفیذ، پذیرش، تصویب یا الحاق خود تبیین کنند. این سازمانها همچنین باید امین اسناد را که به نوبه خود بقیه اعضاء را مطلع می سازد، در جریان هر تغییر اساسی در حدود صلاحیت خود قرار دهند.

ماده 24 -
1 - این پروتکل در نودمین روز بعد از تاریخی که حد اقل (55) عضو کنوانسیون، که شامل آن دسته اعضای مندرج در ضمیمه (1) باشند که در مجموع حد اقل پنجاه و پنج درصد (55 %) کل میزان انتشار دی‌اکسید کربن سال 1990 میلادی (1369 هجری شمسی) اعضای مندرج در ضمیمه (1) را تولید کرده‌اند، اسناد مربوط به تنفیذ، پذیرش، تصویب، یا الحاق خود را ارائه دهند، لازم‌الاجرا خواهد شد.
2 - از نظر این ماده، «میزان انتشار کل دی‌اکسید کربن اعضای مندرج در ضمیمه (1) در سال 1990 میلادی (1369 هجری شمسی)» به معنای مقداری است که در زمان تصویب این پروتکل یا قبل از آن توسط اعضای مندرج در ضمیمه (1) در اولین مکاتبات ملی آنان که طبق ماده (12) کنوانسیون ارائه کرده‌اند، ذکر شده است.
3 - این پروتکل در مورد هر کشور یا سازمان وحدت اقتصادی منطقه‌ای که بعد از انجام شرایط مندرج در بند فوق، این پروتکل را تنفیذ، قبول یا تصویب کند یا به آن ملحق شود، در نودمین روز پس از تاریخ تودیع سند تنفیذ، پذیرش تصویب یا الحاق آن، لازم‌الاجرا خواهد شد.
4 - از نظر این ماده، هر سندی که توسط سازمان وحدت اقتصادی منطقه‌ای تودیع گردیده است، علاوه بر اسناد تودیع شده توسط کشورهای عضو این سازمان محاسبه نخواهد شد.

ماده 25 - هیچ گونه حق شرطی را نمی توان برای این پروتکل منظور نمود.

ماده 26 -
1 - در هر زمان پس از گذشت سه سال از تاریخ لازم‌الاجراء شدن این پروتکل برای یک عضو، آن عضو میتواند با ارسال اطلاعیه کتبی به امین اسناد از این پروتکل کناره گیری نماید.
2 - این کناره گیری بعد از خاتمه یک سال از زمان دریافت اطلاعیه کناره گیری توسط امین اسناد یا تاریخ موخری که ممکن است در اطلاعیه انصراف تعیین شده باشد، قابل اجرا خواهد شد.
3 - اعلام انصراف هر عضو از کنوانسیون به عنوان انصراف از این پروتکل نیز تلقی می‌گردد.

ماده 27 -
نسخه اصلی این پروتکل که متن‌های عربی، چینی، انگلیسی، فرانسوی، روسی و اسپانیولی آن از اعتبار یکسان برخوردار هستند نزد دبیرکل سازمان ملل متحد تودیع خواهد شد.
تنظیم شده در کیوتو در دهمین روز دسامبر هزار و نهصد و نود و هفت میلادی (1376/09/19 هجری شمسی)

ضمیمه الف)
گازهای گلخانه‌ای
دی‌اکسید کربنco2))
متان (CH4)
اکسید نیتروژن (O2N)
هیدروفلورو کربن‌ها (HFCs)
پروفلورو کربن‌ها (PFCs)
سولفور هگزافلورید (6SF)
طبقه بندی بخش ها/منابع
انرژی
احتراق سوخت
صنایع انرژی
صنایع تولیدی و ساخت
حمل و نقل
سایر بخشها
سایر
انتشار فرار ناشی از سوخت ها
سوخت های جامد
گازهای طبیعی و نفت
سایر
فرآیندهای صنعتی
فرآورده‌های معدنی
صنایع شیمیائی
تولید فلزات
سایر تولیدات
تولید هالوکربن ها و سولفور هگزافلورید
مصرف هالوکربن ها و سولفور هگزافلورید
مصرف حلالها و دیگر محصولات
کشاورزی
تخمیر روده‌ای
مدیریت کود
کاشت برنج
خاکهای کشاورزی
سوزاندن تجویز شده زمینهای هموار
سوزاندن باقیمانده مواد کشاورزی در مزارع
سایر
ضایعات
دفع ضایعات جامد روی زمین
مدیریت فاضلاب
سوزاندن مواد زائد
سایر

ضمیمه ب)
اعضاء. ........................................تعهدات مربوط به حد کمی میزان
انتشار یا کاهش (تغییر درصد از سال یا دوره مبنا)
استرالیا. .......................108
اتریش............................ 92
بلژیک............................ 92
*بلغارستان.................... 92
کانادا........................... 94
*کرواسی..................... 95
*جمهوری چک............... 92
دانمارک....................... 92
*استونی..................... 92
اتحادیه اروپا (1).......... 92
فنلاند......................... 92
فرانسه....................... 92
آلمان......................... 92
یونان......................... 92
*مجارستان................ 94
ایسلند...................... 110
ایرلند...................... 92
ایتالیا....................... 92
ژاپن....................... 94
*لتونی................... 92
لیختن اشتاین............. 92
*لیتوانی.................. 92
لوکزامبورگ............ 92
موناکو.................... 92
هلند...................... 92
نیوزیلند................. 100
نروژ.................... 101
*لهستان................ 94
پرتغال................... 92
*رومانی................ 92
*فدراسیون روسیه... 100
*اسلواکی................ 92
*اسلوونی................. 92
اسپانیا...................... 92
سوئد...................... 92
سوئیس...................... 92
*اکراین................... 100
پادشاهی بریتانیای کبیر و ایرلند شمالی 92
ایالات متحده امریکا..................... 93
بلاروس
* کشورهائی که در حال فرآیند عبور به سوی اقتصاد بازار می.باشند.
1 - اتحادیه اروپا و کشورهای عضو آن تعهدات مربوط خود به موجب بند (1) ماده (3) را طبق مفاد ماده (4) انجام خواهند داد.

قانون فوق مشتمل بر ماده واحده منضم به متن پروتکل شامل مقدمه و بیست و هفت ماده و دو ضمیمه در جلسه علنی روز سه‌شنبه مورخ دهم خرداد ماه یکهزار و سیصد و هشتاد و چهار مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 1384/03/25 به تایید شورای نگهبان رسید.

رئیس مجلس شورای اسلامی - غلامعلی حداد عادل

دریافت فایل پی‌دی‌اف