صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1402/01/20
برگزار شده توسط: استان سازمان قضایی نیروهای مسلح/ شهر قم
موضوع
قرار منع تعقیب
پرسش
در پرونده ای که شکات متعددی وجود دارد و قرار منع تعقیب در دادسرا صادر شده است چنانچه تعدادی از شکات به این قرار اعتراض نمایند و دادگاه صالح قرار منع تعقیب را نقض نماید وضعیت پرونده در خصوص آن تعدادی از شکات که اعتراض نکردند به چه نحو می‌باشد؟ آیا دادگاه میتواند متهم را نسبت به این شکات هم محکوم نماید ؟
نظر هیات عالی
در پرونده های با شکات متعدد که قرار منع تعقیب صادر می‌شود مطابق ماده 265 قانون آیین دادرسی کیفری قرار به تمامی آنها ابلاغ می‌شود و مواعد قانونی در خصوص ایشان متناسب با شرایط هر کدام محاسبه می‌گردد که ممکن است زمان قطعیت حسب مواعد قانونی متفاوت باشد لیکن چنانچه یکی از شکات مایل به اعمال حق اعتراض خود باشد مقامات قضایی مکلف به رسیدگی می‌باشند، حال چنانچه منع تعقیب صادره به علل قانونی نقض شود، جنبه عمومی جرم به تمام و کمال متوجه متهم است جنبه خصوصی فقط نسبت به شاکی معترض قابل اعمال است؛ جنبه خصوصی دیگر شکات اگر دلیل جدیدی کشف شده باشد؛ نقض قرار به آن دلیل باشد سایرین در مهلت قانونی می‌توانند از دادستان درخواست تعقیب مجدد نمایند اما اگر دلیل جدیدی نباشد قرار در خصوص کسانی که اعتراض نکردند از اعتبار امر مختوم برخوردار است.
نظر اتفاقی
باید بین جرایم قابل گذشت و غیرقابل گذشت تفکیک قائل شد در جرایم قابل گذشت که فاقد جنبه عمومی است به آن دسته از شکاتی که اعتراض نکردند دادگاه نمی‌تواند رسیدگی و رای به محکومیت صادر نماید اما در صورتی که جرم واجد جنبه عمومی باشد از حیث جنبه عمومی (نه حقوق افراد خصوصی) دادگاه قواعد تعدد و تکرار را در نظر خواهد گرفت در خصوص افرادی که اعتراض نکرده‌اند و با تصمیم دادگاه برای آنها امکان ایجاد حق متصور است و در صورتی که رسیدگی دادگاه متضمن کشف دلیل جدید باشد میتواند با تجویز دادستان رسیدگی مجدد را پیشنهاد نماید.