ماده واحده :
متن ماده یک و مواد یازده تا بیست و دو و بیست و چهار تا بیست و شش قانون تشکیل انجمنهای شهرستان و استان به شرح زیراصلاح میشود:
ماده 1 - به منظور مشارکت اهالی هر محل در اداره امور محلی و در اجرای اصل سپردن کار مردم بمردم و تهیه موجبات آبادانی و عمران شهری وروستائی و تشخیص و تعیین نیازمندیهای محلی و مراقبت در تامین آن در مرکز هر شهرستان انجمن شهرستان و در مرکز هر استان انجمن استان طبقمقررات این قانون تشکیل میشود و انجمنهای مزبور دارای شخصیت حقوقی خواهند بود.
ماده 11 - پس از وصول دستور وزارت کشور مبنی بر شروع انتخابات فرماندار یا جانشین او و بخشدار یا جانشین او مکلف است حداکثر ظرف 10روز مراتب را جهت اطلاع داوطلبان نمایندگی انجمن شهرستان در حوزه انتخابیه آگهی نماید.
داوطلبان باید از تاریخ انتشار آگهی ظرف 15 روز آمادگی خود را کتباً بفرمانداری یا بخشداری محل انتخاب اطلاع دهند و برای اینکه داوطلب نمایندگی شناخته شوند باید معرفینامهای به امضا 30 تا 150 نفر اشخاصی که صلاحیت رای دادن دارند به ترتیب زیر:
1 - در نقاطی که تا سی هزار نفر جمعیت دارند 30 نفر.
2 - در نقاطی که از 30 هزار نفر تا 50 هزار نفر جمعیت دارند 50 نفر.
3 - در نقاطی که از 50 هزار تا 100 هزار نفر جمعیت دارند 75 نفر.
4 - در نقاطی که از 100 هزار تا 200 هزار نفر جمعیت دارند 100 نفر.
5 - در نقاطی که از 200 هزار تا 500 هزار نفر جمعیت دارند 125 نفر.
6 - در نقاطی که از 500 هزار نفر ببالا جمعیت دارند. 150 نفر.
ضمیمه نامه خود بفرمانداری و یا بخشداری محل انتخاب تسلیم و رسید دریافت نمایند.
برگ داوطلبی و معرفینامه طبق نمونهایست که از طرف وزارت کشور تهیه خواهد شد. معرفی کاندیدای احزاب قانونی برای عضویت در انجمن شهرستان از طرف احزاب مذکور به جای معرفی نامه قابل قبول خواهد بود.
ماده 12 - پس از انتشار آگهی مذکور در ماده 11 فرماندار بلافاصله کمیسیونی مرکب از خود و روسای ادارات دادگستری و بهداری و آموزش وپرورش و در صورت غیبت یا نبودن در محل قائم مقام آنان و یکنفر معتمد محل تشکیل میدهد. در نقاطی که هر یک از ادارات مذکور در این ماده وجود نداشته باشد از روسای سایر ادارات یا معتمدین محل برای تشکیل کمیسیون پنج نفری دعوت میشود. کمیسیون بدواً به صلاحیت داوطلبان نمایندگی کلیه حوزههای انتخابیه آنشهرستان رسیدگی و پس از آن اسامی واجدین شرایط در حوزه انتخابیه را بتفکیک تهیه و به وسیله فرماندار یا بخشدار اعلام مینماید و رای دهندگان فقط میتوانند به آنان رای دهند.
ماده 13 - فرماندار یا بخشدار هر حوزه انتخابیه بمحض وصول دستور وزارت کشور مبنی بر تشکیل انجمن نظارت 15 نفر از طبقات زیر:
1 - علماء.
2 - استادان دانشکدهها و دبیران و پزشکان و مهندسین و وکلای دادگستری.
3 - بازرگانان و پیشهوران.
4 - کشاورزان.
5 - کارگران.
از هر طبقه سه نفر را که واجد شرایط انتخاب شدن باشند تعیین و دعوت مینماید در صورتی که یک یا چند طبقه از طبقات پنجگانه وجود نداشته باشد معادل کسری عده از سایر طبقات دعوت میشود.
ماده 14 - دعوت شدگان در اولین جلسه از بین خود یا خارج هفت نفر را که واجد شرایط انتخاب شدن باشند به رای مخفی و اکثریت نسبی به عنوانعضو اصلی و هفت نفر را بهمین ترتیب به عنوان عضو علیالبدل انجمن نظارت برانتخابات تعیین میکنند برای انجام انتخاب مزبور حضوردو ثلثاز دعوت شدگان کافی خواهد بود.
ماده 15 - اعضای انجمن نظارت پس از انتخاب بلافاصله تحت ریاست مسنترین اعضاء تشکیل جلسه داده و یک رئیس و یک نایب رئیس و لااقل سه منشی از بین خود با رای مخفی انتخاب مینمایند. انتخاب رئیس و نایب رئیس فردی و با اکثریت تام خواهد بود و در صورت عدم حصول اکثریت تام دفعه دوم انتخاب به اکثریت نسبی صورت میگیرد انتخاب منشیها جمعی و به اکثریت نسبی است.
ماده 16 - انجمن نظارت حوزه انتخابیه مکلف است برای تسهیل و تسریع در امر انتخابات و اخذ رای به تعداد لازم شعب جداگانه مرکب از پنج نفر ازاهالی همان محل که واجد شرایط انتخاب شدن باشند تشکیل دهند.
ماده 17 - انجمن نظارت و شعب آن غیر قابل انحلال است. مگر آنکه موجبات تعطیل و تعویق انتخابات را فراهم کنند و یا برخلاف وظائفی که برطبقاین قانون به عهده انجمن گذاشته شده عمل نمایند. در این صورت اگر اخلال از طرف شعبه باشد بنا بر رای اکثریت انجمن با موافقت فرماندار یا بخشدارشعبه مزبور منحل میشود و اگر از طرف انجمن باشد فرماندار یا بخشدار با موافقت کمیسیون پنج نفری موضوع ماده 12 ضمن تنظیم صورتمجلسی که حاکی از دلائل انحلال و کیفیت اخلال در انجمن باشد اعضاء علیالبدل را برای ادامه امر انتخابات دعوت مینماید در صورتی که از آن اقدام نیزنتیجهای حاصل نشود بلافاصله به ترتیب مقرر در ماده 13 مجدداً نسبت به تشکیل انجمن نظارت اقدام به عمل خواهد آمد.
ماده 18 - انجمن نظارت باید آگهی که حاوی مطالب زیر باشد از 3 تا 5 روز قبل از روز اخذ رای در حوزه انتخابیه منتشر کند.
1 - محل انعقاد انجمن و شعب آن و ساعات اخذ رای که باید در تمام شعب در روز جمعه به عمل آید و کمتر از شش ساعت و بیش از هشت ساعت نباشد ساعات اخذ رای از ساعت 8 صبح الی 12 و از ساعت 14 تا خاتمه مدت خواهد بود.
2 - شرایط انتخابکنندگان.
3 - عده اعضائی که باید در آن حوزه انتخاب شوند.
4 - اسامی داوطلبان عضویت انجمن شهرستان که صلاحیت آنها مورد تائید قرار گرفته و واجد شرایط مندرج در این قانون باشند با تصریح باین امر که رای دهندگان فقط میتوانند از میان داوطلبان معرفی شده از طرف انجمن نظارت اشخاصی را که مایل باشند انتخاب نمایند.
ماده 19 - رای گیری در یک روز به عمل خواهد آمد و دادن رای باید مخفی باشد و نحوه اخذ رای و استخراج آن و تشخیص حائزین اکثریت طبقآییننامهای است که از طرف وزارت کشور تهیه و به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.
ماده 20 - هرگاه در اثناء جریان انتخابات یک یا چند نفر از اعضاء انجمن در آمدن بجلسات تعلل یا از حضوراستنکاف نماید، مادام که اکثریت باقیاست جریان امر تعقیب و بعضو یا اعضاء مذکور اخطار میشود که حضور یابند چنانچه عضوی تا دو جلسه پس از اخطار در استنکاف و تعلل خود باقی باشد انجمن با اطلاع فرماندار یا بخشدار یک یا چند نفر از اعضاء علیالبدل را به حکم قرعه برای عضویت انجمن دعوت مینماید و اگر اکثریت اعضاء انجمن نظارت از حضور در انجمن استنکاف نمایند و یا پس از ختم انتخابات از دادن اعتبارنامه خودداری کنند فرماندار یا بخشدار علل وموجبات آن را تحقیق و در رفع محظور اهتمام مینماید و در صورتی که اهتمام فرماندار یا بخشدار موثر نشود و اکثریت اعضاء انجمن یا تمام اعضاء انجمن اعم از اصلی و علیالبدل همچنان استنکاف و یا استعفا نمایند یا بواسطه فقدان اکثریت انجمن نتوانند به وظائف قانونی خود عمل نماید کمیسیون مقرر در ماده 12 در تجدید انتخاب اعضاء انجمن نظارت به تعداد کسری اعضاء اقدام مینماید.
ماده 21 - اگر کسی در جریان انتخابات شکایت یا ایرادی در امر انتخابات داشته باشد مانع سیر قانونی جریان انتخابات نخواهد بود، ولی خلاصه شکایت یا ایراد در دفتر مخصوص انجمنهای نظارت ثبت میشود.
ماده 22 - انجمن نظارت پس از خاتمه رای گیری و شمارش و قرائت آراء بلافاصله اسامی دارندگان رای را جهت اطلاع عموم آگهی مینماید و از تاریخ انتشار این آگهی تا یک هفته ایرادات و شکایات از انتخابات را میپذیرد و منتهی ظرف یک هفته دیگر بشکایات یا ایرادات رسیدگی و نتیجه را اعلاممیدارد.
شاکیان از انتخابات یا ازانجمن نظارت میتوانند پس ازافتتاح انجمن شهرستان شکایات خود را ظرف هفته اول به انجمن تسلیم نمایند و نظر انجمن که ظرف یک هفته از تاریخ وصول شکایات اعلام خواهد شد قطعی است. حق اعتراض بر انتخابات را اشخاصی دارند که حق انتخاب کردن را داشتهباشند.
ماده 24 - در صورتی که ایراد و شکایتی از انتخابات نشود و یا ایرادات و شکایتهای رسیده پس از رسیدگی مورد تایید واقع نگردد انجمنهای نظارت پس از تنظیم صورتمجلس نهایی به نام کسانی که به عضویت انجمن شهرستان انتخاب شدهاند اعتبارنامه را با امضای اکثریت اعضاء انجمن و فرمانداریا بخشدار مربوطه در چهار نسخه صادر کرده، نسخه اول را بعضو منتخب تسلیم خواهد نمود نسخه دوم را به وزارت کشور و نسخه سوم را بفرمانداری و نسخه چهارم را به انضمام دفاتر صورتجلسات و ثبت نام توسط فرمانداری یا بخشداری مربوطه به انجمن شهرستان ارسال میدارد و درصورتی که منتخب قبل از صدور اعتبارنامه فوت یا استعفا کند انجمن نظارت برای نفر بعدی که دارای رای بیشتری باشد به شرح فوق اعتبارنامه صادرمینماید.
ماده 25 - پس از صدور اعتبارنامه اعضاء انجمن شهرستان با حضور اعضاء انجمن مزبور و رئیس و اعضاء انجمن نظارت بر انتخابات و فرماندار و یا بخشدار اوراق آراء ماخوذه معدوم میشود و در این موقع رئیس انجمن نظارت انحلال انجمن نظارت را اعلام میدارد.
ماده 26 - ترتیب انتخابات نمایندگان بخشها بر اساس انتخابات انجمنهای شهرستان و به نحوی خواهد بود که در ماده 11 اصلاحی منظور شده است.
اصلاح فوق مشتمل بر یک ماده به استناد تبصره یک ماده یک قانون تشکیل انجمنهای شهرستان و استان (مصوب 1349.3.24) پس از تصویب کمیسیون کشور مجلس سنا در تاریخ 1351.4.6 در تاریخ روز شنبه هفدهم تیر ماه یکهزار و سیصد و پنجاه و یک شمسی به تصویب کمیسیون کشورمجلس شورای ملی رسید.
رئیس مجلس شورای ملی - عبداله ریاضی