قانون اصلاح پاره ای از مواد قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری مصوب 1361/09/01 و قانون اصلاح قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری و انتخابات شوراهای مزبور مصوب 1365/04/29

مصوب 1369/09/05 مجلس شورای اسلامی

‌بخش اول (منسوخ 1396/04/20)- اصلاح موادی از قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری
مصوب 1/ 9 /1361

‌ماده 1 - بند 3 و 13 ماده 19 به شرح ذیل اصلاح و بند 18 آن حذف می‌گردد.
3 - نظارت دقیق بر اداره امور حوزه انتخابیه و حسن اجرای تصمیمات شورا و طرحهای مصوب.
13 - هر شورا می‌تواند با رعایت مصالح مصوبات خود را از موضوعات مهمه و آنچه که جنبه عمومی دارد به وسائل ممکنه به اطلاع اهالی برساند.

ماده 2 - تبصره ذیل به ماده 31 اضافه می‌گردد.
تبصره - شهرهائیکه کمتر از هفت محله دارند، شورای اسلامی محله در آنجا تشکیل نخواهد شد.

ماده 3 - تبصره 1 ماده 32 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌تبصره 1 - تعداد اعضای شورای اسلامی منطقه هفت نفر خواهد بود.

ماده 4 - بند 1 ماده 35 به شرح ذیل اصلاح و دو بند به عنوان بندهای 7 و 8 به آن اضافه می‌گردد:
1 - مادامی که درآمدهای پیش بینی شده کافی نباشد شورای شهر می‌تواند با تصویب وزارت کشور و تنفیذ ولی امر عوارضی متناسب با امکانات اقتصادی محل و خدمات ارائه شده تعیین نماید.
7 - انتخاب شهردار برای مدت چهار سال و معرفی به وزیر کشور جهت صدور حکم.
‌تبصره 1 - انتخاب مجدد شهردار به صورت متوالی تنها برای یک دوره در آن شهر بلامانع خواهد بود.
‌تبصره 2 - عزل شهردار مطابق مفاد ماده 53 قانون شهرداری توسط شورای شهر انجام خواهد گرفت و در فاصله بین عزل شهردار تا انتخاب شهردار جدید، معاون شهردار عهده دار امور شهرداری خواهد بود.
8- نصب و عزل شهردار تهران و مراکز استانها به پیشنهاد شورای شهر و حکم وزیر کشور خواهد بود.

ماده 5 - تبصره ماده 36 حذف می‌گردد.

ماده 6 - تبصره ماده 37 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌تبصره - در صورتی که شهرستان کمتر از چهار بخش داشته باشد، بقیه اعضاء تا پنج نفر از بین شورای شهر، مرکز شهرستان یا بخش ها به تناسب جمعیت به وسیله نمایندگان منتخب شورای شهر، مرکز شهرستان و بخش ها برای شورای شهرستان تعیین می‌شود.

ماده 7 - بند 4 ماده (40) به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
4 - شورای استان در اجرای بودجه استان حق نظارت دارد.

بخش دوم - اصلاح موادی از قانون اصلاح قانون تشکیلات شوراهای اسلامی
کشوری و انتخابات شوراهای مزبور مصوب 29/ 4/ 1365

الف (منسوخ 1396/04/20)- اصلاحات فصل اول:

ماده 8 - ماده 5 به شرح ذیل اصلاح و تبصره های 1 و 2 آن عیناً ابقاء گردید:
ماده 5 - در هر یک از شوراهای اسلامی که انتخابات آنها به روش مستقیم برگزار می‌شود تعداد پنج نفر به ترتیب آراء به عنوان اعضاء علی البدل انتخاب می گردند.

ماده 9 - تبصره های ذیل به عنوان تبصره های 3 و 4 به ماده 5 اضافه می‌گردد.
تبصره 3 - در شوراهای متشکله به روش غیرمستقیم به جای آن عده از اعضاء شورا که به عللی از عضویت شورا خارج می‌شوند، کسری اعضاء از شورای مادون مربوط تامین می‌شود.
‌تبصره 4 - در صورتی که عضو معرفی شده از شورای مادون به عضویت شورای مافوق انتخاب نشود از عضویت شورای مادون خارج نمی شود.

ماده 10 - تبصره 4 ماده 21 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌تبصره 4 - در صورتی که طبق مقررات قانونی هر یک از شوراها منحل شود وزارت کشور باید ظرف مدت 3 ماه انتخابات را تجدید نماید و تا انتخابات بعدی وزارت کشور قائم مقام شورا خواهد بود.

‌ماده 11 - بند الف ماده 24 به شرح ذیل اصلاح و یک بند به عنوان بند ت به ماده فوق اضافه می‌گردد:
‌الف - حداقل سن 25 سال تمام.
ت - دارا بودن سواد خواندن و نوشتن.

ماده 12 - ماده 25 و تبصره آن به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
ماده 25 - تعداد اعضاء شوراهای اسلامی روستا پنج نفر می‌باشد.
تبصره - پس از شمارش آراء اگر به علت تساوی آراء دو یا چند نفر از منتخبین، تعیین اعضای شورا ممکن نباشد اولویت با فرد یا افرادی است که دارای مدرک تحصیلی بالاتر بوده و در صورت یکسان بودن مدرک تحصیلی با قید قرعه انتخاب می گردند.

ب (منسوخ 1396/04/20)- اصلاحات فصل دوم:

ماده 13 - ماده 9 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌ماده 9 - در مجتمع های مسکونی واقع در خارج از محدوده قانونی و حریم شهرها و روستاها که با حداقل 500 قطعه زمین برای احداث واحدهای مسکونی به صورت مستقل یا آپارتمان، قابل تملک اشخاص، به اضافه ساختان‌ها و تاسیسات مورد نیاز عمومی و اجتماعی سکنه جهت شاغلین بخشهای مختلف اقتصادی و اجتماعی یک منطقه یا استفاده مردم بودجه آمده و یا دارای جمعیتی بیش از ده هزار نفر بوده و عرفاً یا قانوناً شهرک نیز خوانده می‌شود شورائی به نام شورای اسلامی شهرک تشکیل می‌گردد.
تبصره 1 - اعضای شورای اسلامی شهرک از طریق اهالی به طور مستقیم انتخاب می گردند تعداد اعضاء پنج نفر خواهند بود.
‌تبصره 2 - مقررات قانون نحوه تملک آپارتمان در خصوص نحوه اداره و وصول هزینه های مشترک مربوط به حفظ و نگاهداری اعیانات و تاسیسات اختصاصی و اشتراک در مورد شهرک رعایت می‌گردد.
وظایف و اختیارات شورای شهرک:
‌شورای شهرک علاوه بر وظایف مندرج در ماده 19 قانون تشکیلات شوراهای اسلامی کشوری، دارای وظایف زیر خواهد بود:
1 - مراقبت در اجرای مقررات بهداشتی و حفظ نظافت و ایجاد زمینه مناسب برای تامین بهداشت محیط.
2 - تشویق و ترغیب مردم جهت انجام امور خیریه و ایجاد اماکن و موسسات عام المنفعه.
3 - برنامه ریزی و ایجاد هماهنگی در جهت تشکیل تعاونیها و نظارت بر آنها در حوزه فعالیت خود.
4 - تاسیس کتابخانه و قرائت خانه های عمومی از طریق جلب همکاری اهالی و سازمانهای ذیربط.
5 - نظارت و پیگیری در جهت پروژه های اختصاص یافته عمرانی.
6 - تصویب و تعیین نرخ کرایه وسایل نقلیه در شهرک.

ج (منسوخ 1396/04/20)- اصلاحات فصل چهارم:

‌ماده 14 - ماده 14 به شرح ذیل اصلاح و دو تبصره به آن اضافه می‌گردد.
‌ماده 14 - پس از صدور دستور شروع انتخابات از طرف وزارت کشور، در مرکز هر شهرستان و بخش هیات اجرایی شهرستان و بخش به ریاست فرماندار، بخشدار و به عضویت بالاترین مرجع قضایی محل، رئیس ثبت احوال، رئیس اداره آموزش و پرورش و نماینده جهاد سازندگی و شش نفر از معتمدین محل تشکیل می‌گردد.
‌تبصره 1 - در محلهائی که به علت بروز حوادث غیرمترقبه و مسائل سیاسی، امنیتی امکان انجام انتخابات میسر نباشد با پیشنهاد وزارت کشور و تصویب هیات مرکزی نظارت انتخابات متوقف می‌گردد.
‌تبصره 2 - در بخشها در صورت عدم وجود ادارات آموزش و پرورش و ثبت احوال و دادگستری، نمایندگان ادارات مذکور جانشین آنان خواهند بود.

‌ماده 15 - ماده 16 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌ماده 16 - معتمدین منتخب موضوع ماده 15 به دعوت فرماندار یا بخشدار ظرف دو روز پس از انتخاب تشکیل جلسه داده، پس از حضور دو سوم مدعوین از بین خود شش نفر را به عنوان معتمدین اصلی و شش نفر را به عنوان معتمدین علی البدل هیات اجرایی با رای مخفی و اکثریت نسبی آراء انتخاب می نمایند.

‌ماده 16 - ماده 17 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌ماده 17 - فرماندار یا بخشدار مکلف است شش نفر معتمد اصلی را برای شرکت در جلسات هیات اجرایی انتخابات دعوت نماید.

‌ماده 17 - ماده 18 به شرح ذیل اصلاح و 3 تبصره آن عیناً ابقاء گردید.
‌ماده 18 - جلسات هیات اجرایی با حضور دو سوم اعضاء رسمیت یافته و در صورت استعفاء یا غیبت غیرموجه هر یک از معتمدین هیات اجرایی در سه جلسه که به منزله استعفاء تلقی می‌گردد، فرماندار یا بخشدار از اعضای علی البدل به ترتیب آراء به جای آنان دعوت خواهد نمود.

‌ماده 18 - ماده 20 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
ماده 20 - اعضاء اداری هیات اجرایی تا زمانی که از سمت اداری خود مستعفی یا برکنار نشده اند، شخصاً مکلف به شرکت در جلسات هیات اجرایی می‌باشند و غیبت غیرموجه آنان در جلسات هیات اجرایی تمرد از وظایف قانونی محسوب می‌گردد و فرماندار یا بخشدار موظف است بلافاصله پس از غیبت اعضای اداری هیات اجرایی مراتب را با ذکر علت غیبت به مقام مافوق وی اعلام دارد.

‌ماده 19 - ماده 22 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌ماده 22 - هیات اجرایی مرکز شهرستان موظف است انتخابات شوراهای اسلامی محلات و شهرهای واقع در محدوده شهرستان و بخش را به انجام رساند.

‌ماده 20 - ماده 23 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌ماده 23 - هیات اجرایی بخش موظف است انتخابات شوراهای اسلامی روستاها را به انجام رساند.

‌د (منسوخ 1396/04/20)- اصلاحات فصل پنجم:

ماده 21 - تبصره 1 و 3 ماده 29 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌تبصره 1 - مهلت مراجعه داوطلبان به فرمانداری یا بخشداری جهت اعلام داوطلبی ده روز از تاریخ مقرر در آگهی ثبت نام می‌باشد.
‌تبصره 3 - هیات اجرایی بخش در هر بخش موظف است پس از انتشار آگهی مزبور برای یک یا چند روستا هیاتی مرکب از سه نفر جهت ثبت نام از داوطلبان روستاها تعیین و اعزام نماید تا ظرف مدت ده روز از داوطلبان ثبت نام نماید.

ماده 22 - ماده 30 به شرح ذیل اصلاح و تبصره آن عیناً ابقاء گردید.
ماده 30 - در مورد بررسی سوابق داوطلبان عضویت در شوراهای اسلامی روستاها هیات اجرایی بخش، اطلاعات لازم را از اداره اطلاعات و منابع محلی کسب می نمایند. اداره اطلاعات موظف است ظرف مدت ده روز نظر خود را در مورد سوابق داوطلبان به هیات اجرایی بخش کتباً اعلام نماید.

ماده 23 - ماده 31 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌ماده 31 - بررسی صلاحیت داوطلبان شهری در رابطه با صلاحیت های مذکور در این قانون در هیات اجرایی شهرستان و پس از استعلام سوابق آنان از اداره ثبت احوال شهرستان، وزارت اطلاعات، وزارت دادگستری، اداره تشخیص هویت و پلیس بین الملل انجام خواهد شد.

ماده 24 - ماده 32 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
ماده 32 - مراجع مذکور در ماده 31 موظفند ظرف مدت 15 روز از تاریخ دریافت اسامی و مشخصات داوطلبان، نتیجه بررسی سوابق آنان را کتباً اعلام نمایند.

ماده 25 - ماده 33 به شرح ذیل اصلاح و تبصره آن حذف می‌گردد:
‌ماده 33 - هیات اجرایی شهرستان پس از دریافت نتیجه رسیدگی به سوابق داوطلبان موظف است ظرف مدت پنج روز به صلاحیت داوطلبان رسیدگی نموده و نتیجه را اعلام نماید.

ه(منسوخ 1396/04/20)- - اصلاحات فصل ششم:

‌ماده 26 - تبصره ماده 36 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌تبصره - هیاتهای اجرایی بخش پس از دریافت شکایات موظفند شکایات واصله را ظرف پنج روز بررسی نموده و فوراً نظریه خود را جهت اخذ تصمیم در جلسه مشترک به هیات اجرایی شهرستان تسلیم نمایند.

ماده 27 - ماده 38 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌ماده 38 - در صورتی که رای هیات نظارت دائر بر بطلان انتخابات باشد پس از تایید هیات مرکزی نظارت در اولین فرصت تجدید انتخابات خواهد شد.

ماده 28 - ماده 40 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌ماده 40 - هیچ یک از اعضای هیاتهای اجرایی و نظارت و اعضای شعب ثبت نام و اخذ رای نباید با کاندیداها خویشاوندی نسبی (‌پدر - مادر - فرزند - بردار [برادر] - خواهر) یا سببی درجه یک داشته باشند باستثناء روستاها که وجود ارتباط خویشاوندی سببی درجه یک بلامانع خواهد بود.

‌ماده 29 - تبصره ذیل به ماده 42 اضافه می‌گردد:
تبصره - گزارش واصله از بازرسین موضوع این ماده در هیاتهای ماده 36 بررسی و اتخاذ تصمیم خواهد شد.

و - اصلاحات فصل هفتم:

‌ماده 30 - تبصره 1 ماده 45 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌تبصره 1 - اعضاء اداری هیاتهای اجرایی در صورت تخلف از وظایف مندرج در این قانون برابر ماده 75 قانون انتخابات مجلس شورای اسلامی توسط محاکم قضایی مجازات خواهند شد، و در مورد بقیه اعضاء محرومیت در دو نوبت انتخابات از عضویت هیاتهای اجرایی و نظارت و شعب اخذ رای می‌باشد.

ز (منسوخ 1396/04/20)- اصلاحات فصل هشتم‌:

ماده 31 - ماده 56 به شرح ذیل اصلاح و تبصره آن عیناً ابقاء گردید.
‌ماده 56 - در انتخابات شورای اسلامی محله هفت نفر به عنوان اعضاء اصلی و پنج نفر به عنوان اعضاء علی البدل با رای مستقیم مردم طبق مقررات این قانون انتخاب خواهند شد.

ماده 32 - ماده 59 به شرح ذیل اصلاح می‌گردد:
‌ماده 59 - پس از حضور حداقل دو سوم دعوت شدگان موضوع ماده فوق رسمیت جلسه وسیله فرماندار یا نماینده وی اعلام سپس حاضرین در جلسه از بین خود با رای مخفی و اکثریت نسبی هفت نفر را به عنوان اعضای شورای اسلامی منطقه انتخاب و مراتب را در صورت جلسه ای که به امضای حاضرین و اعضای هیات نظارت رسیده باشد، منعکس می نماید.

‌قانون فوق مشتمل بر سی و دو ماده در جلسه علنی روز دوشنبه مورخ پنجم آذرماه یکهزار و سیصد و شصت و نه مجلس شورای اسلامی تصویب و در تاریخ 11/ 9/ 1369 به تایید شورای نگهبان رسیده است.

رئیس مجلس شورای اسلامی - مهدی کروبی

دریافت فایل پی‌دی‌اف