صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1401/08/08
برگزار شده توسط: استان سمنان/ شهر دامغان
موضوع
تکلیف دادگاه در صورت نقض رای غیابی غیر قابل تجزیه نسبت به خواندگانی که رای نسبت به ایشان حضوری بوده است
پرسش
در صورتیکه دادگاه در مرحله رسیدگی به واخواهی احدی از محکومعلیهم که حکم نسبت به ایشان غیابی بوده است تصمیم به نقض رای سابقالصدور داشته باشد در فرضی که رای غیر قابل تفکیک و تجزیه بوده و نسبت به برخی محکومعلیهم حضوری بوده باشد نسبت به خواندگانی که رای صادره نسبت به ایشان حضوری بوده است؛ چه تصمیمی اتخاذ مینماید؟
نظر هیات عالی
با تصریح مندرج در ماده 308 قانون آیین دادرسی مدنی، چنانچه رای غیر قابل تجزیه نسبت به محکومعلیهم غایب صادر شود و برخی واخواهی ننمایند، در صورت نقض رای با واخوهی برخی از آنان، مشمول سایر محکومعلیهم غایب که واخواهی نکردهاند نیز خواهد شد؛ لذا چنین رایی هیچگونه تسری به محکومعلیهم که رای آنان حضوری بوده نخواهد داشت، لذا نظریه اقلیت مورد تایید هیات عالی میباشد.
نظر اکثریت
علیرغم این امر که در ماده 308 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی صراحتاً موضوع ماده را به محکومعلیهم غیابی و در حدود واخواهی مقید نموده است؛ لیکن با عنایت به فلسفه وضع ماده و توجهاً بدین امر که در صورت نقض رای صرفا نسبت به برخی از محکومعلیهم و فرض این امر که موضوع رای صادره غیر قابل تفکیک و تجزیه بوده است عملا محذوری که قانونگذار با وضع مواد 308، 359 و 404 قانون صدرالذکر در مراحل مختلف اعم از واخواهی و تجدیدنظرخواهی و فرجامخواهی در صدد اجتناب از آن بود پیش خواهد آمد؛ لذا دادگاه در این موارد رای صادره را حتی نسبت به خواندگانی که رای نسبت به ایشان حضوری نیز بوده است نقض و مبادرت به اتخاذ تصمیم واحد مینماید.
نظر اقلیت
با عنایت به تصریح صورت گرفته در متن ماده 308 قانون آیین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی و اختصاص موضوع به محکومعلیهم غیابی رای صادره هرگونه برداشتی خلاف تصریح مزبور اجتهاد در مقابل نص محسوب و قابلیت دفاع نخواهد داشت و محذور ایجاد شده نیز با طرق عادی و فوقالعاده اعتراض به آراء قابلیت جبران خواهد داشت.