امکان احتساب ایام بازداشت قبلی بابت دو محکومیت به صورت همزمان

صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1400/06/18
برگزار شده توسط: استان مازندران/ شهر رامسر

موضوع

امکان احتساب ایام بازداشت قبلی بابت دو محکومیت به صورت همزمان

پرسش

شخصی به اتهام سرقت دستگیر شده و هنگام دستگیری نیز مقداری مواد روانگردان از وی کشف می‌شود. با توجه به اتهامات نامبرده از وی دو قرار تامین اخذ می‌شود که نامبرده بابت هر دو قرار به جهت عجز از معرفی تامین به زندان معرفی می‌شود. سپس بابت هر دو پرونده محکوم می‌شود و محکومیت وی به زندان اعلام می‌گردد. با این وصف و با لحاظ ماده 27 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 ایام بازداشت قبلی برای هر دو پرونده لحاظ می‌گردد یا صرفاً یکی از محکومیت‌ها؟ اگر نظر بر صرفاً یکی از محکومیت‌ها باشد و تاریخ صدور هر دو دادنامه در یک روز باشد و تاریخ قطعیت آنها و تاریخ اعلام محکومیت به زندان نیز در یک روز باشد، ایام بازداشت باید بابت کدام پرونده لحاظ گردد؟

نظر هیات عالی

در فرض پرسش که از مصادیق تعدد جرم محسوب می‌گردد باید مطابق مقررات ماده 510 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 رای تجمیعی صادر شود و در این صورت صرفاً مجازات اشد قابل اجرا است و در هر حال ایام بازداشت قبلی قابل محاسبه در اجرای مجازات اشد خواهد بود.

نظر اکثریت

هرچند که شخص بابت هر دو محکومیت به‌صورت همزمان در زندان حضور دارد اما نمی‌توان این ایام را بابت هر دو محکومیت لحاظ کرد چراکه در این صورت در واقع، شخص بابت هر یک روزی که در بازداشت بوده است دو روز از محکومیت‌های وی کسر می‌شود که این نظر مبنای قانونی و منطقی نخواهد داشت و با اصول و قواعد قوانین مجازات و آیین دادرسی کیفری نیز متناسب نیست. در خصوص فرض انتهای سوال نیز هر محکومیت که اول به زندان اعلام شده باشد ایام بازداشت قبلی بابت همان محکومیت لحاظ می‌گردد و بازداشت قبلی شخص در محکومیت دوم نیز صفر خواهد بود و در واقع محکوم‌علیه، محکومیت دوم را تماماً تحمل خواهد نمود.

نظر اقلیت

طبق ماده 27 قانون مجازات اسلامی، چنانچه شخصی بابت اتهام یا اتهاماتی که در پرونده داشته بازداشت باشد، این ایام بازداشت از محکومیت قطعی وی به ترتیب مقرر در ماده مذکور کسر خواهد شد. در واقع ماده به‌طور صریح و مطلق این موضوع را بیان کرده و صرف‌نظر از این موضوع بوده است که متهم چه تعداد اتهام داشته یا تحت چند قرار تامین قرار می‌گیرد. چیزی که روشن است این است که متهم تا زمان اعلام محکومیت هم بابت اتهام سرقت در بازداشت به سر می‌برد و هم بابت اتهام مواد روانگردان. بنابراین طبق ماده 27 باید این ایام بازداشت برای هر یک از آنها به‌صورت مجزا لحاظ گردد و نمی‌توان صراحت ماده 27 قانون مجازات را در این خصوص نادیده گرفت. با توجه به اینکه در یافتن مراد قانونگذار نیز شک ایجاد گردیده است لذا نوبت به تفسیر به نفع متهم می‌رسد و تفسیر به نفع متهم نیز این اقتضا را دارد که این ایام بازداشت برای هر یک از محکومیت‌ها به‌نحو جداگانه لحاظ گردد. همچنین طبق آیین‌نامه سازمان زندان‌ها محکومیت‌های اعلامی به زندان برای هر محکوم‌علیه در نوبت اجرا قرار می‌گیرند و ترتیب تقدم این محکومیت‌ها بر اساس زمان آنها می‌باشد؛ لکن در خصوص قرارهایی که متهم بابت انها در بازداشت به سر می‌برد این قاعده مجری نیست؛ بلکه ممکن است که شخص به‌صورت همزمان تحت چندین قرار کیفری قرار گیرد و این قرارها مانعه‌الجمع نیستند. مضافاً این استدلال که شخص با گذراندن یک روز در زندان دو روز از محکومیت‌های وی کسر می‌شود نیز قابل قبول نیست و چنانچه قانونگذار مقصودش این نبوده است باید در این خصوص تعیین تکلیف نماید و تا آن زمان نمی‌توان متهم را از این ارفاق محروم نمود.

منبع
برچسب‌ها