اول - کلیات
ماده1- عملیات مالی بنیاد مسکن انقلاب اسلامیکه در این آییننامه اختصاراً «بنیاد» نامیده میشود بر طبق مقررات مندرج در این آییننامه انجام میشود.
«عملیات مالی: عبارت از عملیات مربوط به تولید،تخصیص و تسهیم هزینهها، احتساب استهلاک، اصلاح و بستن حسابها و نظایر آنهاست، که در حسابها ثبت میگردد.»
ماده2- چگونگی تنظیم دفاتر و حسابها و اسناد بنیاد مرکز، استانها و موسسات تابعه براساس «اصول پذیرفتهشده حسابداری» خواهد بود.
«اصول پذیرفتهشده حسابداری: عبارتست از میثاقها، قواعد و رویههای رسماً پذیرفته شده حسابداری در یک زمان معین که در انجام عملیات حسابداری و ارائه صورتهای مالی باید رعایت شود و ضوابطی را برای اظهارنظر حرفهای حسابرسان نسبت به صورتهای مالی موسسات فراهم آورد.»
تبصره - چگونگی طبقهبندی و نگهداری حسابها به موجب دستورالعمل سیستم حسابداری مصوب بنیاد خواهد بود، که پس از تصویب رئیس بنیاد به مورد اجراء گذاشته خواهد شد.
سیستم حسابداری مصوب مشتمل بر سیستم حسابداری و حسابداری مدیریت میباشد:
سیستم حسابداری، مجموعهای شامل سازمان، انواع فرمها، دفاتر، وسایل پردازش اطلاعات و همچنین اصول، روشها، دستورالعملها و شیوههایی که در طبقهبندی حسابها، انجام و ثبت معاملات و عملیات مالی، کنترل دارائیها، بدهیها، درآمدها، هزینهها و تهیه گزارشهای مالی به کار میرود.
حسابداری مدیریت: آن بخش از حسابداری است که هدف از استقرار و اجرای آن، تهیه و کنترل عملیات بنیاد و فراهم آوردن مبنایی است برای برنامهریزی و بهبود تصمیمگیریهای مدیران در سطوح مختلف سازمانی به منظور ارتقاء و بهرهوری لازم.
ماده3- ارتباط شعبات بنیاد استانها با مرکز استان مربوط، به صورت تنخواه و در چارچوب دستورالعمل سیستم حسابداری مصوب بنیاد خواهد بود.
ماده 4- کلیه چکها و اوراق مالی و تعهدآور، در ارتباط با حسابهای مختلف بانکی بنیاد، به شرح زیر معتبر میباشد:
الف - در ارتباط با حساب 100 حضرت امام (ره)، با امضای مشترک نماینده و لیفقیه و رئیس بنیاد با مهر بنیاد.
ب - در ارتباط با حسسابهای خزانه (تمرکز وجوه درآمدها)، در مرکز با امضای مشترک رئیس بنیاد و معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها با مهر بنیاد و در استانها با امضای مشترک رئیس بنیاد استان و مدیر امور مالی و اداری با مهر بنیاد.
ج - در ارتباط با حسابهای ارزی، با امضای مشترک رئیس بنیاد و معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها با مهر بنیاد.
د - در ارتباط با بقیه حسابهای جاری بانکها، در مرکز با امضای مشترک معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها و مدیرمالی با مهر بنیاد و در استانها با امضای مشترک رئیس بنیاد استان و مدیر امور مالی و اداری با مهر بنیاد.
ه- - در ارتباط با حسابهای مشترک فیمابین دفتر مرکزی و بنیاد استانها (بابت فروش اموال سرمایهای استانها اعم از منقول و غیرمنقول) با امضا مشترک معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها و رئیس بنیاد استان با مهر بنیاد استان.
تبصره - افتتاح و انسداد حسابهای جاری بانکها در مراکز استانها، دفتر مرکزی و شعبات با تایید رئیس بنیاد و معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها امکانپذیر خواهد بود، لکن تغییر امضا صاحبان امضا مجاز در شهرستانها با رئیس بنیاد استان و مدیرمالی اداری آن استان میباشد.
ماده 5- کلیه قراردادهای بنیاد به شرح مفاد مواد 13، 15، 17 آییننامه معاملات، نافذ و معتبر میباشد.
ماده6- مسئولیت پیشنهاد و توجیه خط مشی و سیاستها و روشهای مالی موردنیاز به رئیس بنیاد جهت تصویب، همچنین مسئولیت اجرای خط مشی و سیاستهای تصویبشده، به عهده معاونت پشتیبانی و هماهنگی امور استانها میباشد.
ماده7- مدیران امور مالی و اداری بنیاد استانها، به پیشنهاد رئیس بنیاد استان، پس از تایید صلاحیت ایشان از جانب کمیته سازمانی بنیاد مرکز، با حکم معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها، به این سمت منصوب میشوند.
تبصره - مدیران امور مالی و اداری بنیاد استانها از لحاظ اداری تحت نظر روسای بنیاد استان مربوط بوده و مسئولیت تطبیق امور مربوطه را با ضوابط و مقررات جاری به عهده داشته و مکلف به گزارش موارد عدم رعایت مفاد آییننامهها به معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها خواهند بود.
ماده8- بررسی فعالیتهای بنیاد، ارزیابی مدیریت و ارائه گزارشات و پیشنهادات در راستای بهبود روشها، تحتنظر رئیس بنیاد و توسط دفتر نظارت و ارزیابی مدیریت، در چارچوب شرح وظایف، با استفاده از کارکنان دفتر پیشگفته و یا خرید خدمت افراد و موسسات انجام میگیرد.
ماده 9- سال مالی بنیاد، یک سال هجری شمسی است که از اول فروردینماه هر سال آغاز میشود و در پایان اسفندماه همان سال پایان مییابد.
ماده10- کلیه فعالیتهای مالی بنیاد، در دفاتر قانونی ثبت میگردد و بنیاد استانها مکلفند به طور ماهانه اطلاعات مالی استان را به امور مالی بنیاد مرکز منعکس نمایند.
تبصره - بنیاد استانها مکلفند که صورتهای مالی نهایی هر سال مالی را حداکثر تا پایان اردیبهشتماه و سازمانهای تابعه تا پایان خرداد ماه سال بعد به امور مالی دفتر مرکزی تسلیم نمایند و امور مالی در مهلت مقرر پس از تلفیق حسابها و اقدامات لازم به مراجع ذیربط ارائه نماید.
ماده 11- کلیه عملیات مالی بنیاد، با صدور سند حسابداری انجام میشود.
ماده 12- رئیس بنیاد میتواند به تشخیص خود و با رعایت کامل صرفه و صلاح بنیاد، براساس دستورالعملی که به تصویب ایشان خواهد رسید، نسبت به گرفتن تضمین یا تعیین میزان تضمین مستخدمانی که به عنوان صاحب جمع دارائیهای نقدی یا غیرنقدی بنیاد منصوب میشوند، تصمیم مقتضی اتخاذ نماید.
ماده 13- کلیه دریافتهای بنیاد در مرکز استانها، از محل درآمدها، مطالیات از اشخاص، وام، کمکهای دولت و مردم و نظایر آن، بدون استثنا به موجب مقررات و قوانین جاری،به حسابهای بانکی مخصوص تمرکز وجوه درآمد بنیاد (خزانههای بنیاد مرکز و استانها) واریز خواهد شد.
1 - به منظور رفاه حال مراجعین در مراکز استان و شعب و دفاتر نمایندگی و به لحاظ جلوگیری از تراکم امور بانکی افتتاح حساب یکطرفه و غیرقابل برداشت معین خزانه در شعب نزدیک به فعالیت بنیاد بلامانع بوده و در پایان هر ماه، موجودی اینگونه حسابها به حساب خزانه مرکزی استان انتقال داده خواهد شد.
2 - افتتاح حساب سپرده کوتاهمدت به منظور بهرهمندی از مزایای بانکی اینگونه سپردهها توسط بنیاد مرکز و استانها بلامانع بوده و بنیاد میتواند موجودی حسابهای خود را به اینگونه حسابها براساس توافقات حاصله با بانک مربوطه منتقل نماید. هر گونه سود و مزایای حاصله به عنوان درآمد بنیاد منظور و براساس مقررات این آییننامه هزینه خواهد شد.
ماده 14- وجوهی که توسط بنیاد به عنوان سپرده یا و جهالضمان یا وثیقه و نظایر آنها دریافت میشود، باید در مرکز و استانها، به حساب مخصوصی که به همین منظور نزد یکی از بانکها افتاح میشود، واریز گردد. رد وجوه دریافتی مذکور طبق مقررات مربوط خواهد بود.
ماده 15- هر واحد ستادی و کارگاهی میتواند جهت پرداختهای جزئی و یا به علت شرایط خاص، مبلغی را به عنوان تنخواه از امور مالی دریافت نماید. تشخیص پرداخت تنخواه گردان و سقف ریالی آن در بنیاد مرکز با پیشنهاد مدیرمالی و تصویب معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها و در بنیاد استانها با درخواست واحد مربوطه و پیشنهاد مدیرمالی و اداری و تصویب رئیس بنیاد استان، امکانپذیر خواهد بود.
ماده 16- امحای اسناد مالی بنیاد، مطابق دستورالعملی خواهد بود که با رعایت مقررات مربوط، به پیشنهاد رئیس بنیاد و تصویب شورای مرکزی میرسد.
ماده 17- در مواردی که اصل مدارک و اسناد در دسترس نباشد یا مفقود شدهباشد، قبول تصویر یا مستندات آنها در بنیاد مرکز، منوط به تنظیم صورتجلسه مشترک رئیس حسابداری و مدیرمالی و معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها و تنفیذ رئیس بنیاد و در بنیاد استانها منوط به تنظیم صورتجلسه مشترک رئیس حسابداری، مدیرمالی و اداری و رئیس بنیاد استان و تنفیذ معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها خواهد بود.
تبصره - ارائهدهنده مدرک مسئولیت خواهد داشت که تنها یکبار نسبت به ارائه اقدام نموده و به حساب مربوطه منظور شود و فقدان سابقه قبلی را نیز متعهد گردد. ضمناً فقد مدارک بایستی خارج از قصور و تقصیر مسئول مربوطه باشد.
دوم - مقررات انجام هزینهها و سایر پرداختها
ماده 18- هزینه عبارت است از پرداختهایی که به ذینفع، به طور قطعی در قبال انجام تعهد یا هر عنوان دیگری که در بودجه بنیاد مسکن انقلاب اسلامی منظور شده است، با رعایت قوانین و مقررات مربوط، صورت میگیرد.
ماده 19- و جود اعتبار در بودجه بنیاد به خودی خود برای اشخاص، اعم از حقیقی و حقوقی، ایجاد حق نمیکند و استفاده از اعتبارات باید با رعایت مقررات مربوط به خود به عمل آید.
ماده 20- اعتبار منظور شده در بودجه هر سال تا پایان سال مالی قابل تعهد و پرداخت است و برای آن مقدار از هزینههایی که تا پایان سال مالی، تعهد شده ولی پرداخت نشدهاند، ذخیره مناسب در حسابها منظور میشود. این هزینهها در سال مالی بعد از محل ذخیرههای ایجاد شده قابل پرداخت است.
ماده 21- پرداخت هزینهها به ترتیب، پس از طی مراحل تشخیص و تامین اعتبار و تعهد و تسجیل و حواله توسط امور مالی به عمل خواهد آمد.
ماده 22- تشخیص، عبارت است از تعیین و انتخاب کالا یا خدمات و سایر پرداختهایی که تحصیل یا انجام آنها برای نیل به هدفها و برنامههای مصوب بنیاد ضروری است.
ماده 23- تامین اعتبار، عبارت است از تخصیص تمام یا قسمتی از اعتبار مصوب برای هزینه معین.
ماده 24- تعهد، عبارت است از الزاماتی بر ذمه بنیاد ناشی از:
الف - تحویل کالا یا انجام دادن خدمت.
ب - اجرای قراردادهایی که با رعایت قوانین و مقررات، منعقد شده باشد.
ج - احکام صادر شده از مراجع قانونی و ذیصلاح.
د - ذخائری که در پایان سال، بر طبق موازین مربوط، در نظر گرفته میشود.
ه- - پیوستن به قراردادهای بینالمللی و عضویت در سازمانها یا مجامع بینالمللی با اجازه شورای مرکزی بنیاد.
ماده 25- تسجیل، عبارت است از تعیین میزان بدهی قابل پرداخت به موجب اسناد و مدارک اثباتکننده بدهی.
ماده 26- حواله، عبارت است از مجوزی که کتباً توسط معادن پشتیبانی و هماهنگی امور استانها (در استانها رئیس بنیاد) برای تادیه تعهدات و سایر پرداختها، از محل اعتبارات مربوط، عهده مدیرمالی (در استان مدیرمالی و اداری)، در و جه ذینفع صادر میشود.
ماده 27- اختیار و مسئولیت تشخیص با معاون ذیربط و انجام تعهد، تسجیل و اجازه پرداخت، به عهده معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها (روسای بنیاد استانها در استان مربوط) و مسئولیت تامین اعتبار و ممیزی اسناد و تطبیق هزینهها و پرداختها با قوانین و مقررات، به عهده مدیرمالی بنیاد (در استان مدیرمالی و اداری) میباشد.
1 - اختیارات و مسئولیتهای موضوع این ماده حسب مورد از طرف مقامات فوق به مسئولین ذیربط قابل تفویض بوده، لیکن در هیچ مورد تفویض اختیار رافع مسئولیت تفویضکننده نمیباشد.
2 - در اجرای مفاد این ماده، تفویض اختیارات نمیتواند منجر به جمع اختیارات و مسئولیتهای معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها و بالاترین مقام بنیاد استانها و مدیر امور مالی ذیربط، در یک شخص واحد باشد.
ماده 28- تنخواه گردان، عبارت از وجهی است که از طرف مدیرمالی با تایید معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها بنیاد (در بنیاد استانها با تایید رئیس بنیاد استان مربوط) برای انجام هزینهها در اختیار واحد یا ماموران مجاز قرار میگیرد تا به تدریج که هزینههای مربوط حسب ضوابط جاری انجام میشود، در قبال اسناد هزینههای پرداختشده، مجدداً وجه لازم را دریافت دارند.
تبصره - چگونگی پرداخت، تامین، کنترل، تسویه و تحویل و تحویل تنخواهگردان و نوع هزینههایی که میتوان از محل آن انجام داد با رعایت مقررات مربوط براساس دستورالعملی خواهد بود که به تصویب رئیس بنیاد مرکز خواهد رسید.
ماده 29- علیالحساب، وجهی است که طبق مقررات از محل اعتبارات مربوط، برای ادای قسمتی از تعهد پرداخت میشود.
ماده 30- پیشپرداخت، وجهی است که از محل اعتبارات مربوط، طبق مقررات، قبل از انجام تعهد، براساس احکام و یا قراردادها به ذینفع پرداخت میشود.
ماده 31- پیش پرداخت در موارد زیر در حدود اعتبارات مصوب قابل پرداخت میباشد:
الف - وجوه مربوط به هزینه ماموریت موقت بر طبق احکام صادر شده و برای مدتی که در احکام ذکر شود.
ب - وجوهی که بر طبق قرارداد منعقده به عنوان پیشپرداخت تادیه میشود:
ج - وجوهی که برای خرید کالا یا کار یا خدمات، قبل از تحویل مورد معامله باید در و جه وزارتخانه یا موسسات و شرکتهای دولتی و یا اشخاص و سایر شرکتها پرداخت شود.
د - مساعده حقوق و مزایای کارکنان بنیاد، که حداکثر دوسوم حقوق پایه با تقاضای پرسنل و موافقت مدیر امور مالی بنیاد در مرکز و مدیرمالی و اداری در استانها پرداخت میشود.
ه- - وجوه مربوط به اشتراک روزنامه و مجله و سایر نشریات موردنیاز و نظایر آنها، حداکثر برای یک سال مالی بنیاد.
1 - پیشپرداختهای موضوع این ماده به ترتیب زیر واریز یا تسویه میشود:
1- پیش پرداختهای موضوع بند (الف)، حداکثر یک ماه پس از تاریخ خاتمه ماموریت.
2- پیشپرداختهای موضوع بند (ب)، به ترتیبی که در قرارداد ذکر شده است.
3- پیش پرداختهای موضوع بند (ج)، بعد از دریافت کالا یا انجام خدمات.
4- پیش پرداختهای موضوع بند (د)، در موقع پرداخت قطعی.
5- پیشپرداختهای موضوع بند (5)، پس از تحویل کالا یا انجام خدمات.
2 - در صورتی که پیش پرداخت در موعد مقرر از طرف گیرنده وجه، واریز یا تسویه نشود، مدیرمالی موظف است علاوه بر کلیه اقدامات لازم برای واریز آن، معادل مبلغ پیش پرداخت را از محل هرگونه وجهی که باید به بدهکار پرداخت شود کسر نماید.
ماده 32- وجوهی که توسط بنیاد طبق مقررات و قوانین و به موجب قراردادها تحت عنوان حقاشتراک و ودیعه اجاره، آب، برق، تلفن، تلکس، گاز و غیره به موسسات دیگر پرداخت میشود، مشمول مقررات و قراردادهای مربوط به خود میباشد.
ماده 33- کسر و تسویه به موقع کسور قانونی که جمع آوری و کسر آنها را، قانون به عهده کارفرما و موسسات گذاشته است، به عهده مدیرمالی است.
ماده 34- کسری حاصل در ابوابجمعی مستخدمانی که وظایف صاحب جمع دارائیهای نقدی و غیرنقدی بنیاد به آنها محول میشود، به قیمت تمام شده و نرخ روز ایجاد کسری (ارزش جایگزینی) پس از تنظیم صورتمجلس کسری و اظهارنظر رئیس واحد مربوط، برای رسیدگی و اقدامات قانونی، به معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها و مدیرمالی بنیاد گزارش میشود.
تبصره - چگونگی تسویه کسری موضوع این ماده به موجب دستورالعملی خواهد بود که با رعایت قوانین و مقررات مربوط تهیه و به تصویب رئیس بنیاد مرکز میرسد.
ماده 35- در صورتی که مدیرمالی پرداخت و جهی را مخالف قانون و مقررات تشخیص دهد، مراتب را با ذکر مستند قانونی مربوط کتباً به معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها اعلام میکند. معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانها پس از وصول گزارش مدیرمالی، چنانچه پرداخت را منطبق با قوانین و مقررات تشخیص داده و مسئولیت قانونی بودن پرداخت را کتباً با ذکر مستند قانونی به عهده گیرد و مراتب را به مدیر مالی اعلام نماید، مدیرمالی مکلف است وجه سند هزینه مربوط را پس از ضمیمه نمودن دستور کتبی متضمن قبول مسئولیت مذکور، پرداخت و مراتب را به رئیس بنیاد گزارش نماید.
تبصره - چنانچه مورد فوق در بنیاد استان موضوعیت پیدا نماید، پرداخت توسط مدیرمالی و اداری آن استان صورت گرفته و مراتب به معاون پشتیبانی و هماهنگی امور استانهای بنیاد مرکز گزارش میگردد.
ماده 36- در صورتی که براساس گواهی خلاف و اقع، مدیرمالی دفتر مرکزی و در استانها مدیرمالی و اداری استان، نسبت به تامین اعتبار یا در اثر اقدام یا دستور رئیس بنیاد یا مقامات مجاز از طرف وی، دینی زاید بر اعتبار و یا برخلاف قانون بر ذمه بنیاد ایجاد شود، هر یک از تخلفات در حکم تصرف غیرقانونی در وجوه و اموال بیتالمال محسوب خواهد شد و مراتب به رئیس بنیاد مرکز جهت تصمیمگیری منعکس خواهد شد.
ماده 37- کلیه پرداختها در مرکز و استانها، توسط امور مالی بنیاد مرکز و یا بنیاد استانهای ذیربط و با رعایت بودجه مصوب، از طریق صدور چک و یا حواله بانکی انجام میشود، به استثنای آن قسمت از پرداختهایی که توسط ماموران مجاز از محل تنخواهگردان انجام میشود و ماهیتاً پرداخت آن به و سیله چک مقدور نمیباشد.
1 - وجوهی که از طریق حواله بانکی پرداخت میشود با گواهی بانک مبنی بر انتقال وجوه به حساب ذینفع، به مربوط منظور خواهد شد.
2 - پرداختهای نقدی با احراز هویت گیرنده و جه و گرفتن امضا یا اثر انگشت وی، قابل پرداخت میباشد.
ماده 38- اعتباری که در بودجه بنیاد، برای پرداخت کمکهای بلاعوض یا انجام هزینههای اضطراری به تصویب میرسد، تابع مقررات این آییننامه نمیباشد و بنا به تشخیص و تصویب رئیس بنیاد با رعایت ضوابط قانونی مربوط پرداخت و به حساب هزینههای قطعی منظور میشود.
تبصره - میزان سقف کلی کمکهای بلاعوض در هر سال و سقف کمکهای موردی آن را شورای مرکزی تعیین مینماید.
ماده 39- مواردی که در این آییننامه ذکری از آنها به عمل نیامده است برابر قوانین مالی و تجاری و مقررات موضوعه و عرف متداول در حرفه حسابداری انجام خواهد شد.
ماده 40- از تاریخ تصویب این آییننامه کلیه مقررات مغایر آن ملغی میگردد.
- این آییننامه در 40 ماده و 16 تبصره تهیه و در جلسه شورای مرکزی مطرح و به تصویب رسید که از تاریخ تصویب لازمالاجراء میباشد.
| سیدهاشم رسولی محلاتی | علی عبدالعلیزاده | محمد سعیدیکیا |
| نماینده و لیفقیه در بنیاد مسکن و ریاست شورا | وزیر مسکن و شهرسازی و عضو شورا | رئیس بنیاد مسکن و عضو شورا |
| حسینعلی روحانی | جلیل حبیباللهیان | |
| عضو شورا | عضو شورا |