شورای عالی شهرسازی و معماری ایران در جلسه مورخ 1399/12/11، پیرو مصوبات پیشین خود در مورد بافت پیرامون حرم مطهر حضرت امام رضا (ع) و در راستای اجرای تکلیف بند 4 مصوبه مورخ 1399/3/19 شورای عالی، طرح ویژه تفصیلی بافت پیرامون حرم مطهر امام رضا (ع)، تایید شده در جلسه مورخ 1399/11/23 کمیسیون ماده پنج شهر مشهد را بررسی و تصویب نمود. این طرح جایگزین طرح های قبلی شده و ملاک عمل اقدامات بعدی در این محدوده خواهد بود.
همچنین شورای عالی شهرسازی و معماری ضمن تاکید بر ضرورت تداوم اقدامات در راستای بازنگری بنیادین رویکردهای مواجهه با محدوده پیرامون حرم مطهر و اعاده هویت معنوی، فرهنگی و تاریخی بافت و استیفای حقوق عمومی، مقرر نمود:
1. با عنایت به شان و جایگاه منحصر بفرد بافت شهری پیرامون حرم مطهر امام رضا (ع) و مقیاس فراملی آن به عنوان یکی از کانون ها و مقاصد مهم جریان های مذهبی و فرهنگی جهان اسلامی و ارزش های معنوی، فرهنگی و تاریخی موجود در بافت، اصول و سیاست های بنیادین طرح ویژه به مثابه خطوط هدایت کننده اجرا و پایش طرح، به شرح زیر مورد تاکید است:
1 - 1 - تقویت همپیوندی حرم با شهر (ایده حرمشهر) بر اساس الگوی ساختاری تار و پود (محورهای تشرف و شارها) و پهنه بندی حرایم زیارت، منعکس در سازمان فضایی طرح.
1 - 2 - تقویت زمینه های حضور و اقامت طیف متنوع اقتصادی - اجتماعی زائران در محدوده پیرامون حرم از طریق پیش بینی کاربری ها، فعالیت ها و ضوابط شهرسازی و معماری متناسب با توان آنان.
1 - 3 - تسهیل و ترغیب استمرار سکونت پایدار مجاوران در محدوده از طریق ارتقای کیفیت اجتماعی فضا، ارتقاء خدمات عمومی و اجرای ضوابط و مقررات متناسب به منظور احیاء و نوسازی بافت توسط ساکنان.
1 - 4 - بهبود دسترس پذیری حرم مطهر و بافت برای زائران و مجاوران با اولویت پیاده مداری و توجه به مراتب تشرف.
1 - 5 - حفظ و احترام به حقوق مالکانه
1 - 6 - اعاده جایگاه حرم مطهر در سیمای شهری محدوده از طریق کنترل ارتفاع و سایر مشخصات کالبدی ابنیه و توجه ویژه به الزامات پدافند غیرعامل و مدیریت بحران بالاخص موضوع سیل و زلزله.
1 - 7 - هماهنگی و انطباق مقیاس مداخله و اقدامات پیشنهادی طرح با توان اجرایی - مدیریتی نهادهای دخیل از طریق اجتناب از پیشنهاد ابرپروژه های شهری و حداکثر مشارکت ساکنان، صاحبان کسب و کارهای موجود و نهادهای محلی در اقدامات احیاء و نوسازی بافت.
2. اسناد این طرح شامل: نقشه کاربری اراضی، نقشه شبکه معابر و حرکت سواره و پیاده (محورهای تشرف، شارها و تمام معابر دیگر)، نقشه تراکم های ساختمانی و ارتفاعی، نقشه سازمان فضایی و عرصه های عمومی، نقشه حوزه بندی توده گذاری، نقشه و دفترچه ضوابط و مقررات شهرسازی و معماری، فهرست طرح های موضعی و موضوعی و سند اساس طرح و آستانه های مغایرت اساسی، توسط دبیرخانه شورای عالی شهرسازی و معماری ابلاغ گردد.
3. با توجه به مذاکرات جلسه مورخ 1399/12/5 در محل وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، مقرر شد مغایرت های احتمالی طرح ویژه تفصیلی با ضوابط حرایم آثار ملی به طور موردی ظرف مدت یک ماه کاری (پس از ابلاغ این مصوبه) توسط نمایندگان وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی و دبیرخانه شورای عالی شهرسازی و معماری با حضور مشاور طرح مورد بررسی قرار گرفته و نتیجه جهت اعمال در طرح ویژه تفصیلی اعلام گردد.
4. تعیین تکلیف تعهدات و پروژه های سرمایه گذاری ساخته نشده، وفق شیوهنامه مصوب شورای عالی شهرسازی و معماری و به روش پیشنهاد شده در صورتجلسه کمیسیون ماده پنج مورخ 1399/11/23 حداکثر ظرف مدت دو ماه از تاریخ تصویب طرح، انجام شده و نتایج به دبیرخانه شورای عالی منعکس شود. با عنایت به مصوبه مورخ 1399/3/19 شورای عالی شهرسازی و معماری، تعیین شیوه مواجهه با تعهدات و پروژه های مذکور، نافی لزوم رسیدگی قانونی به تخلفات صورت گرفته نبوده و وفق بند 3 مصوبه مذکور، ضروری است تخلفات صورت گرفته در اقدامات اجرایی و صدور مجوزها، توسط استاندار محترم و سایر مراجع ذیربط برای پیگیری به مراجع قضایی و حقوقی اعلام شود.
5. به منظور نظارت و ارزیابی فرآیند اجرای طرح، شفاف سازی و امکان رصد تغییرات، سامانه پایش هوشمند اجرای طرح، توسط شرکت بازآفرینی شهری و شهرداری مشهد طراحی و اجرا گردد. اداره کل راه و شهرسازی خراسان رضوی، مسئولیت نظارت و پایش اقدامات را برعهده خواهد داشت.
6. الزامات و ملاحظات پدافند غیرعامل در اسناد طرح منعکس و ملاک اقدام اجرایی قرار گیرد.
مراتب جهت استحضار و صدور و دستور انعکاس و اقدام اعلام میشود.
معاون شهرسازی و معماری و دبیر شورای عالی شهرسازی و معماری ایران - فرزانه صادق مالواجرد