صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1403/08/22
برگزار شده توسط: استان سازمان قضایی نیروهای مسلح/ شهر هرمزگان
موضوع
فرار بالغ بر شش ماه
پرسش
هرگاه فردی نظامی در فرار بالغ بر شش ماه محکومیت حاصل نماید و متخصص مجرب باشد آیا در صورت عدم مراجعه مجدد به خدمت مجددا یگان الزامی به ارسال گزارش فرار دارد؟
نظر هیات عالی
کارکنان متخصص مجرب از شمول مقررات اخراج قوانین استخدامی نیروهای مسلح خارج بوده و اصل بر ادامه رابطه خدمتی انان است. بنا براین در فرض پرسش چنانچه فرار کارکنان متخصص بیش از 6 ماه باشد پرونده آنان جهت رسیدگی قضایی به دادگاه فرستاده می‌شود لیکن این اقدام باعث قطع رابطه خدمتی ارکان نشده و چنانچه ادامه خدمت آنان به مصلحت نیروهای مسلح نباشد، در هیات انضباطی نیروهای مسلح تعیین تکلیف می‌شوند.
نظر اتفاقی
با توجه به قانون استخدامی ارتش در تبصره ماده 96 و سپاه در تبصره ماده 105 و در ناجا در تبصره 1 ماده 112 بیان نموده است پرسنلی که فرارشان بیش از شش ماه باشد از آغاز فرار اخراجی محسوب می گردند و لذا قسمت اخیر آن که بیان داشته است در صورت منع یا موقوفی تعقیب یا برائت به خدمت باز می‌گردد به این مفهوم است که در غیر از سه حالت فوق و صدور محکومیت ولو تعلیقی، اخراج آنان قطعی می‌گردد. حال فردی که محکومیت کسب کرده در صورتی که متخصص مجرب نباشد که امکان بازگشت آن توسط هیات بدوی انضباطی میسر نمی‌باشد اخراج آنان با محکومیت در دادگاه نظامی قطعی شده و به قوت خود باقی است و در قانون تشکیل هیات های انضباطی امکان بازگشت آنان به خدمت پیش بینی نشده است لکن در صورتی که متخصص مجرب باشد بر اساس بند ت ماده 5 این قانون (قانون تشکیل هیات های انضباطی رسیدگی به شکایات و تخلفات) می‌بایست در آن هیات مطرح و در خصوص ادامه خدمت یا رهایی (تایید اخراج بر اساس قانون استخدامی) تصمیم گیری شود. حال ابهامی که بعضاً وجود دارد این است که فاصله بین محکومیت فردی که متخصص بوده است تا زمان تشکیل هیات انضباطی به چه نحو است؟ بر اساس مطالب فوق اصل بر اخراج چنین فردی است مگر اینکه توسط هیات به خدمت برگردد و یگان الزامی به گزارش فرار در این فرجه ندارد و دادسرا نیز در خصوص فردی که دیگر نظامی محسوب نمی گردد تکلیفی در خصوص تعقیب نداشته و می‌بایست قرار منع تعقیب وی را صادر نماید.و سوال بعدی که پیش می‌آید این است که فرد متخصص از چه زمانی مجددا نظامی محسوب می‌شود؟ آیا از زمان صدور رای هیات یا تاریخ ابلاغ رای هیات بدوی به فرد که بر اساس ماده 9 قانون تشکیل هیات ها تکلیف را مشخص و از تاریخ ابلاغ به فرد لازم الاجرا می‌باشد که در صورتی که تصمیم هیات بر بازگشت فرد به خدمت باشد و آن فرد مجددا در خدمت حاضر نشود تاریخ ابلاغ رای هیات تاریخ شروع فرار می‌باشد و ایام محکومیت در دادگاه نظامی تا تاریخ ابلاغ رای هیات انضباطی به عنوان خلاء خدمتی محسوب می‌گردد و این فرد در این ایام، نظامی محسوب نمی گردد.
بدیهی است مادامی که فرد فراری باشد و فرار آن از شش ماه گذر کرده و در دادگاه نظامی منجر به صدور رای نشده باشد جرم مستمر خواهد بود و دادسرا ملزم به تعقیب تا دستگیری و محاکمه خواهد بود و بعد از آن به شرح فوق عمل خواهد شد.