صورتجلسه نشست قضایی
تاریخ برگزاری: 1397/06/04
برگزار شده توسط: استان بوشهر/ شهر جم
موضوع
ایراد رد دادرس بعنوان ادعای تجدیدنظرخواه
پرسش
در صورتیکه قاضی محکمه حقوقی مبادرت به صدور رای ماهوی نسبت به موضوعی نماید در حالیکه ایشان سابقاً راجع به همین موضوع در شورای حل اختلاف اظهارنظر ماهوی نموده باشد و این امر مورد اعتراض تجدیدنظرخواه قرار گیرد، دادگاه تجدیدنظر در صورت وارد دانستن ایراد چگونه می بایست اتخاذ تصمیم نماید؟
نظر هیئت عالی
بنابر وحدت ملاک ماده 352 ق.آ.د.م هرگاه دادگاه تجدیدنظر در مقام رسیدگی، دادگاه بدوی را فاقد صلاحیت تشخیص دهد رأی را نقض و پرونده را برای رسیدگی مجدد به دادگاه یا مرجع صالح ارسال میکند و این قاعده در خصوص قاضی فاقد صلاحیت در رسیدگی نیز اعمال میگردد و بهطوریکه حتی اگر طرفین حق تجدیدنظرخواهی را هم از خود ساقط کرده باشند، طبق ماده 333 ق.آ.د.م اعتراض آنان در خصوص صلاحیت قابل استماع میباشد.
نظر اکثریت
با عنایت به اینکه از جمله جهات درخواست تجدیدنظر (حسب بند د ماده 348 قانون آئین دارسی مدنی) ادعای عدم صلاحیت قاضی ذکر شده است و با وحدت ملاک از ماده 352 قانون مذکور که بیان داشته هرگاه دادگاه تجدیدنظر، دادگاه بدوی را فاقد صلاحیت تشخیص دهد رای را نقض و پرونده را به مرجع صالح ارسال می دارد فلذا در صورتیکه قاضی صادر کننده رای بدوی نیز فاقد صلاحیت باشد می توان بیان داشت که محکمه تجدیدنظر رای را نقض و پرونده را جهت رسیدگی قاضی صلاحیتدار به محکمه بدوی ارسال مینماید و نمی توان بیان نمود که محکمه تجدیدنظر با نقض دادنامه صادره توسط قاضی فاقد صلاحیت، خود مبادرت به رسیدگی و انشاء رای نماید.
نظر اقلیت
سابقاً ماده 329 قانون آئین دارسی مدنی، صراحتاً بیان می داشت که چنانچه عدم صلاحیت قاضی صادر کننده رای ادعا گردد، دادگاه تجدیدنظر در صورت احراز رای را نقض و دوباره رسیدگی خواهد کرد.لکن ماده ی مذکور به موجب نسخ ماده 326 و تبصره های آن، بصورت ضمنی نسخ گردیده است. لکن در حال حاضر نیز با توجه به ماده 358 قانون آئین دارسی مدنی و بند د ماده 348 قانون مذکور که از جمله جهات تجدیدنظرخواهی را ادعای عدم صلاحیت قاضی ذکر کرده است، دادگاه تجدیدنظر چنانچه ادعا را موجه تشخیص دهد رای دادگاه را نقض و رای مقتضی صادر مینماید.