تاریخ دادنامه قطعی: 1395/05/26
شماره دادنامه قطعی: ---
پیام: 1 - در معاملاتی که در زمره عقود معاوضی میباشند، در هر مورد که دادگاه با تحقق شرایط لازم، نسبت به انتقال یکی از عوضین و تنظیم سند رسمی حکم صادر می کند، به موازات آن با لحاظ تعهدات طرفین، باید در خصوص تادیه معوض نیز تعیین تکلیف شود. 2 - صدور حکم به تادیه خسارت قراردادی، مستلزم تحقق تعهدات متقابل متقاضی دریافت خسارت است.
شماره پرونده: --- شماره دادنامه: --- شعبه: شعبه سوم دیوان عالی کشور تاریخ: 1395/05/26 - 10 : 16 قاضی: حسن غفارپور قاضی: محمدرضا سلطانیان
خلاصه جریان پرونده
آقای الف. ن. به وکالت از آقای الف. ح.م. و خانم س.ز. ه. در تاریخ 92/11/28 با تقدیم دادخواست به دادگستری شهر تهران علیه آقای د. س.ن. و خانم ز. ح.ی. و بانک تجارت شعبه ایران مهر اقامه دعوی کرده و درخواست رسیدگی با خواسته مطالبه خسارت از خواندگان ردیف اول و دوم به جهت عدم اجرای تعهد وفق بند 5 ماده 6 قرار داد تا زمان تنظیم دادخواست و الباقی روزانه یکصد هزار تومان تا زمان اجرای حکم و الزام خواندگان به تنظیم سند رسمی پلاک ثبتی شماره 598 فرعی از --- اصلی بخش هفت مفروز از شماره 115 فرعی و الزام به فک رهن و مطالبه خسارت دادرسی را نموده است در متن دادخواست توضیح داده موکلین به موجب مبایعه نامه شماره 5544998 مورخه 91/10/28 شش دانگ یکدستگاه آپارتمان به پلاک فوق الذکر را از خواندگان ردیف اول و دوم خریداری و ثمن را در موعد مقرر پرداخت کرده و مبیع را در تصرف دارند خواندگان در تاریخ 92/6/30 متعهد گردیده که در تاریخ 92/8/10 در دفترخانه جهت تنظیم سند انتقال حاضر و اقدام نمایند که از اجرای تعهد امتناع کرده اند و علاوه بر آن ملک را در رهن خوانده ردیف سوم قرار داده اند و از فک رهن خود داری می نمایند خواندگان ردیف اول و دوم وفق بند 5 ماده 6 قرار داد مکلف به پرداخت خسارات بدلیل تاخیر در اجرای تعهدات شده مبلغ خسارت تا تنظیم دادخواست نود میلیون ریال و بعد از طرح دعوی روزانه یک میلیون میباشد لذا به شرح ستون خواسته تقاضای رسیدگی و صدور حکم را دارم 0 با ارجاع پرونده به شعبه هشتاد و هشت دادگاه عمومی حقوقی تهران و جری تشریفات قانونی تعیین وقت رسیدگی شده و طرفین دعوی به دادرسی دعوت گردیده اند به جهت عدم شناسائی خواندگان ردیف اول و دوم و بنا به تقاضای وکیل خواهانها دعوت به دادرسی از طریق نشر آگهی به عمل آمده است وکیل خواهانها با تقدیم لایحه دعوی موکلین خود را به شرح دادخواست تقدیمی دانسته و خواندگان در جلسه دادرسی حضور نیافته اند دادگاه از اداره ثبت اسناد و املاک وضعیت ثبتی ملک را استعلام نموده اداره ثبت اسناد و املاک طی جوابیه شماره 34280 مورخه 93/6/24 گزارش کرده بنای احداثی در پلاک --- فرعی از پلاک --- اصلی واقع در بخش هفت برابر صورت مجلس تفکیکی به چهار دستگاه آپارتمان و سه واحد پارکینگ تفکیک و قطعات تفکیکی بین مالکین تقسیم و اسناد مالکیت جداگانه تحت شماره های فرعی جداگانه صادر و تسلیم شده است ضمنا شش دانگ آپارتمان واقع در طبقه سوم به مساحت 85 متر مربع قطعه سوم تفکیکی به شماره 1742 فرعی از --- اصلی مفروز و مجزی شده از پلاک --- فرعی از اصلی مذکور واقع در بخش هفت بانضمام پارکینگ مسکونی به نام خانم ز. ح.ی. بوده و به موجب سند رهنی شماره 125228 مورخه 91/4/6 در رهن بوده و در قید بازداشت نمیباشد موخر بر این استعلام وکیل خواهانها اعلام داشته که از ملک مذکورفک رهن به عمل آمده و جوابیه به شماره 91 / 224 / 36 مورخه 94/4/3 بانک تجارت نیز مبین فک رهن از پلاک مختلف فیه میباشد با تعیین وقت رسیدگی دیگر طرفین دعوت گردیده در این مقطع از دادرسی آقایان الف. ح.ش. و فخرالدین بدریان با ارائه وکالت نامه شماره 324439 مورخه 94/4/1 خود را وکلای خواندگان ردیف اول و دوم به دادگاه تعرفه کرده اند در جلسه مورخه 94/7/11 وکیل خواهانها دعوی موکلین خود را در خصوص فک رهن مسترد داشته و درخواست رسیدگی نسبت به سایر خواسته ها شده است وکلای خواندگان در مقام دفاع بیان داشته تاریخ حضور 92/8/10 و تاریخ 92/8/11 بوده مبلغ بیست و پنج میلیون باقی مانده که پرداخت نشده تعهدات طرفین معاوضی بوده که هیچ یک از طرفین به تعهدات خود عمل نکرده اند صرف حضور خریدار آنهم در خارج از تاریخ مورد توافق و بدون همراه داشتن باقیمانده ثمن معامله حقی برای آنها ثابت نمی گردد 0 نماینده حقوقی بانک اظهار داشته چون دعوی فک رهن استرداد گردیده مطلبی ندارم 0 وکلای خواندگان ردیف اول و دوم لایحه تقدیم کرده و به موجب آن مرقوم داشته در صورتی وجه التزام قرار دادی خسارت ناشی از تاخیر در انجام تعهد قابل مطالبه است که طرف مقابل به تعهدات خود عمل کرده باشد در حالی که خواهانها به تعهد خود عمل نکرده و جهت آنان اظهارنامه رسمی ارسال شده و از این حیث حق مطالبه وجه التزام قرار دادی را ندارند از سوئی تاریخ توافق حضور در دفترخانه 92/8/10 بوده لیکن آنان در تاریخ 92/8/11 حاضر شده و گواهی عدم حضور تحصیل کرده اند صرف حضور بدون بهمراه آوردن باقیمانده ثمن مثبت حق برای آنان نمیباشد وکیل خواهانها طی لایحه پاسخ داده که موکل اینجانب در روز مراجعه به دفترخانه الباقی ثمن را به موجب چک بانکی بهمراه داشته که تصویر آن در دفترخانه اسناد رسمی به ثبت رسیده است ارسال اظهارنامه بعد از تنظیم و تقدیم دادخواست پرونده حاضر بوده و موکلین پاسخ اظهارنامه آنان را داده اند هر چند تاریخ تنظیم سند 95/8/10 مقرر گردیده لیکن تاریخ حضور با توافق قبلی انجام شده است 0 دادگاه با تعیین وقت دادرسی مجدد در جلسه مورخه 94/11/12 اظهارات طرفین دعوی را استماع کرده که مطالب طرفین دعوی تکرار مطالب قبلی بوده که فوقا گزارش گردیده و النهایه دادگاه با اعلام کفایت در رسیدگی مبادرت به صدور دادنامه شماره --- مورخه 95/2/22 نموده و با استدلال مرقوم در رای خوانده ردیف دوم را به تنظیم سند رسمی شش دانگ آپارتمان مختلف فیه و پرداخت مبلغ روزانه یک میلیون ریال از تاریخ 92/8/11 لغایت زمان ایفای تعهد با احتساب خسارات دادرسی در حق خواهانها محکوم کرده در خصوص الزام به فک رهن به جهت گواهی بانک به انجام تسویه حساب و فک رهن قرار رد دعوی خواهانها و در ارتباط با دعاوی مطروحه به طرفیت خواندگان ردیف اول و سوم به لحاظ عدم توجه دعوی قرار رد دعوی صادر نموده است 0 این رای در تاریخ 95/2/28 به وکیل خواندگان ردیف اول و دوم ابلاغ گردیده که از این رای فرجام خواهی در تاریخ 95/4/5 به عمل آمده است فرجام خواهانها در دادخواست فرجامی مرقوم داشته « 000 1 - فرجام خواندگان نسبت به پرداخت الباقی ثمن اقدام نکرده و برای آنان اظهارنامه ارسال شده صرف حضور در دفترخانه بدون بهمراه آوردن الباقی ثمن برای آنان ایجاد حقی نمینماید 2 - فرجام خواندگان در صورتی حق مطالبه وجه التزام قرار دادی را دارند که ثابت نمایند به تعهدات قرار دادی عمل کرده اند و این در حالی است که طرفین به تعهدات عمل نکرده اند 3 - دادگاه به مفاد اظهارنامه توجه نکرده و اگر عنایت می نمود خسارت قرار دادی تا آن زمان محاسبه میگردید 4 - تاریخ حضور در دفترخانه 92/8/10 بوده در حالی که گواهی عدم حضور مربوط به 92/8/11 میباشد لذا تقاضای نقض دادنامه فرجام خواسته را دارد 0 با جری تشریفات و انجام تبادل لوایح فرجام خواندگان پاسخ داده که عمده مطالب تکرار اظهارات مرحله بدوی است و لزومی به گزارش مجدد نمیباشد پرونده تکمیلا به دیوانعالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع گردیده و در دستور کار قرار دارد 0 هیات شعبه در تاریخ بالا تشکیل گردید پس از قرائت گزارش آقای سلطانیان عضو ممیز و ملاحظه اوراق پرونده مشاوره نموده چنین رای میدهد
رای
اعتراضات فرجامخواه بر دادنامه ی صادره با توجه به محتویات پرونده و مستندات دعوی موجه و قانونی است زیرا طبق آخرین توافق به عمل آمده بین طرفین در تاریخ 91/11/24 مقرر شده آخرین فقره چک بابت ثمن در مورخه 91/12/12 تادیه شود و نیز در تاریخ 92/6/3 توافق گردیده است که روز حضور در دفتر اسناد رسمی برای تنظیم سند 92/8/10 است طبق این توافق باید قبل از حضور در دفترخانه و تنظیم سند تمام ثمن پرداخت می شد علیهذا فرجامخواهان در رد دعوی مدعی شده اند که هنوز بخشی از ثمن تادیه نشده است و روز حضور در دفتر اسناد رسمی هم تاریخ مزبور بوده است لیکن در غیر موعد تعیین شده فرجامخواندگان یعنی 92/8/11 در دفتر اسناد رسمی حاضر شده اند و گواهی دفتر اسناد رسمی شماره ی 746 تهران موید آن است 0 به علاوه با توجه به خواسته دعوی که الزام به تنظیم سند انتقال رسمی است و معامله از عقود معاوضی است با تحویل مبیع در هر مورد که دادگاه با تحقق شرایط و زمینه ی صدور حکم به آن چون دستور انتقال رسمی مبیع را صادر می کند بموازات آن با لحاظ تعهدات طرفین تادیه ثمن و معوض هم باید تعیین تکلیف گردد این موضوع هم مسکوت مانده است حکم به تادیه خسارات پیش بینی شده در قرار داد هم مستلزم تحقق تعهدات متقابل است.علیهذا چون قبل از رسیدگی به صحت و سقم مراتب یاد شده مبادرت به صدور رای شده است دادنامه ی صادره در مورد فرجامخواهان و از جهاتی که مورد فرجامخواهی واقع شده است به لحاظ نقص رسیدگی و تحقیقات مستندا به بند 5 ماده 371 قانون آیین دادرسی مدنی نقض و رسیدگی بعدی طبق بندهای الف مواد 401 و 405 قانون مزبور به دادگاه صادر کننده رای تفویض میشود.
رئیس شعبه سوم دیوانعالی کشور - حسن غفار پور عضو معاون - محمدرضا سلطانیان