رای وحدت رویه شماره 12 مورخ 1362/04/13 هیات‌ عمومی دیوان ‌عالی ‌کشور | صلاحیت دادگاه‌های کیفری یک در رسیدگی به جرائم مستوجب قصاص به‌ویژه در موارد جرح عضو و شکستن استخوان

خلاصه متن:
مستفاد از اطلاق و عموم مواد 55 و 56 قانون حدود و قصاص و مقررات آن مصوب شهریور 1361 شکستن استخوان، یکی از انواع جرح عضو و موجب قصاص است و نیز با توجه به عموم ماده 198 قانون اصلاح موادی از قانون آیین دادرسی کیفری مصوب همان سال و تبصره های ذیل آن رسیدگی به جرائمی که کیفر آن­ ها از باب قصاص باشد در صلاحیت دادگاه­ های کیفری یک است.

بسمه تعالی

ریاست محترم دیوان عالی کشور

احتراماً آقای رئیس کل دادگستری استان گیلان ضمن نامه 350/ د -1362/2/18 اشعار داشته­اند 1- طبق کیفرخواست شماره 1668-10/9/61 دادسرای عمومی رشت آقای داود قربانپور به اتهام ایراد صدمه عمدی بدنی منتهی به شکستگی استخوان فک آقای کوروش فدائی تعقیب و پرونده به دادگاه کیفری 1 ارجاع و دادگاه مرقوم به استناد ماده 198 قانون اصلاح موادی از قانون آیین دادرسی رسیدگی به بزه مزبور را در صلاحیت کیفری 2 دانسته و قرار عدم صلاحیت صادر نموده و با ارجاع به کیفری 2 شعبه 13 دادگاه مذکور نیز به استدلال اینکه برابر قانون رسیدگی به جرائمی که کیفر آن ده سال حبس و بالاتر باشد در صلاحیت کیفری 1 است و لذا به استناد ماده 198 قانون فوق ­الذکر به اعتبار صلاحیت کیفری 1 قرار عدم صلاحیت صادر کرده و به منظور حل اختلاف پرونده را به دیوان عالی کشور ارسال و با طرح آن در شعبه دوازدهم به صلاحیت دادگاه کیفری 1 حل اختلاف شده است.

1-به موجب کیفرخواست شماره 1400-29/7/60 دادسرای عمومی رشت آقایان غفار خدایار و ادریس شهرت همگی ملاپور به اتهام شرکت در ایراد ضرب عمدی منتهی به شکستگی استخوان بینی و دندان آقای حسین پاک اعتقاد تحت تعقیب و پرونده امر به علت حصول اختلاف در صلاحیت (بین شعبات هشتم کیفری 1 و سیزدهم کیفری 2 با همان استدلال قسمت 1 به منظور حل اختلاف پرونده را به دیوان عالی کشور ارسال و شعبه شانزدهم دیوان عالی کشور موضوع را در صلاحیت کیفری 2 شهرستان رشت تشخیص و با تایید نظریه دادگاه کیفری 1 حل اختلاف نموده است و در خاتمه درخواست طرح موضوع در هیات عمومی جهت ایجاد وحدت رویه نموده ­اند.

3-خلاصه جریان پرونده ­های واصله موضوع گزارش همان است که فوقاً معروض گردید و اینک آراء شعب دوازدهم و شانزدهم دیوان عالی کشور به ترتیب درج می­ شود:

4- پرونده 12-431-19 دادنامه 23/12 شعبه دوازدهم دیوان عالی کشور

رای – هرچند مبنای میزان مجازات ده سال مندرج در قرار عدم صلاحیت صادر از دادگاه کیفری 2 رشت به استناد آن قرار مذکور صادر گردید قید نشده و مقررات مربوط نیز به تصویب قوانین جزای اسلامی لغو گردیده لیکن اساساً با توجه به عنوان اتهام مندرج در کیفرخواست مورخ 8/8/61 صادر از دادسرای عمومی شهرستان رشت و تصویب قوانین جزای اسلامی و امکان نقص عضو به فرض ثبوت قصاص در مورد و بند ب 198 قانون اصلاح موادی از قانون آیین دادرسی کیفری و تبصره 2 آن با اعلام صلاحیت دادگاه کیفری 1 شهرستان رشت حل اختلاف می­ شود و مقرر می­دارد پرونده از موجودی کسر و جهت رسیدگی به دادگاه مذکور ارسال شود.

5- پرونده 19/433 تاریخ رسیدگی 23/1/62 دادنامه 59 شعبه 16 دیوان عالی کشور:

رای – با توجه به مجموع اوراق پرونده نظر به اینکه با تصویب قوانین شرعی و اسلامی (قانون راجع به مجازات اسلامی و قانون حدود و قصاص و مقررات آن) مجازات مقرره در قانون مجازات عمومی در مورد ایراد ضرب عمدی منتهی به شکستگی استخوان لغو گردیده است و در مانحن فیه با عنایت به مندرجات پرونده بالاخص گواهی پزشکی قانونی و نحوه کیفیت وقوع جرم و با التفات به مواد 55 و 58 به ویژه ماده 63 قانون حدود و قصاص که در مورد شکسته شدن استخوان­ ها به طوری که قصاص موجب تلف جانی یا زیاده از اندازه جنایت گردد باید دیه آن داده شود علیهذا بنا به جهات یاد شده با تایید نظریه دادگاه کیفری 1 رشت پرونده جهت رسیدگی به دادگاه کیفری 2 شهرستان رشت ارجاع می­ گردد.

نظریه – همان طور که ملاحظه می­ فرمایید بین آراء شعب 12 و 16 دیوان عالی کشور در موضوع واحد تفاوت و اختلاف به وجود آمده است لذا به استناد قانون وحدت رویه مصوب سال 1328 تقاضای طرح موضوع را در هیات عمومی دیوان عالی کشور جهت اتخاذ رویه واحد می­ نماید.

معاون اول دادستان کل کشور – حسن فاخری

به تاریخ روز دوشنبه 1362/04/13 جلسه هیات عمومی دیوان عالی کشور به ریاست حضرت آیت ­الله سید ابوالفضل میرمحمدی قائم مقام ریاست کل دیوان عالی کشور و با حضور جناب آقای حسن فاخری معاون اول دادستان کل کشور و جنابان آقایان روسا و مستشاران شعب کیفری و حقوقی دیوان عالی کشور به شرح ذیل تشکیل، پس از طرح موضوع و قرائت گزارش و بررسی اوراق پرونده و استماع عقیده جناب آقای حسن فاخری معاون اول دادستان کل کشور مبنی بر: «ارجاع پرونده به شعبه کیفری 2» مشاوره نموده و بدین شرح رای داده ­اند:

رای شماره 12 1362/04/13

رای وحدت رویه هیات عمومی دیوان عالی کشور

بسمه تعالی

مستفاد از اطلاق و عموم مواد 55 و 56 قانون حدود و قصاص و مقررات آن مصوب شهریور 1361 شکستن استخوان، یکی از انواع جرح عضو و موجب قصاص است و نیز با توجه به عموم ماده 198 قانون اصلاح موادی از قانون آیین دادرسی کیفری مصوب همان سال و تبصره های ذیل آن رسیدگی به جرائمی که کیفر آن­ ها از باب قصاص باشد در صلاحیت دادگاه­ های کیفری 1 است فلذا رای شعبه 12 دیوان عالی کشور در این زمینه صحیحاً صادر گردیده و مطابق با موازین قانونی است به اکثریت آراء تایید می­ شود. این رای به موجب ماده واحده قانون مربوط به وحدت رویه قضایی مصوب تیرماه 1328 برای شعب دیوان عالی کشور و دادگاه ­ها لازم الاتباع است.