نظریه مشورتی شماره 7/1404/615 مورخ 1404/10/28

تاریخ نظریه: 1404/10/28
شماره نظریه: 7/1404/615
شماره پرونده: 1404-168-615

استعلام:

چنانچه دادگاه در خصوص بزه ضرب عمدی فاقد اثر که دارای مجازات تخییری حبس یا شلاق تعزیری درجه هفت و در صلاحیت دادگاه صلح است، حکم به شلاق تعزیری درجه هفت صادر کند، آیا این حکم قابل تجدیدنظر است و یا آنکه قطعی محسوب می‌شود؟

نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:

اولاً، با توجه به اطلاق تبصره ماده 104 (اصلاحی 1399) قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 با اصلاحات و الحاقات بعدی، حکم مقرر در این تبصره شامل تمامی مجازات‌های حبس تعزیری درجه چهار تا درجه هشت برای جرایم قابل گذشت در تمام قوانین عام و خاص است و به لحاظ تصریح صدر این ماده در خصوص قابل گذشت ‌بودن «جرایم تعزیری مندرج در کتاب دیات»، جرم موضوع ماده 567 قانون یاد‌شده که مجازات آن حبس یا شلاق تعزیری درجه هفت است، قابل گذشت محسوب می‌شود؛ به همین سبب مشمول تقلیل مجازات حبس موضوع تبصره مذکور نیز می‌باشد؛ بدین توضیح که، حداقل و حداکثر مجازات حبس درجه هفت به نصف تقلیل می‌یابد؛ در نتیجه، مجازات حبس جرم موضوع این ماده چهل و پنج روز تا سه ماه حبس است. بر این اساس، با توجه به شاخص ماده 19 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، جرم موضوع ماده 567 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392 دارای دو مجازات قانونی تخییری یعنی حبس درجه هشت و شلاق درجه هفت می‌باشد؛ در نتیجه بالاترین درجه مجازات قانونی که شلاق درجه هفت است، ملاک تعیین درجه جرم یاد‌شده می‌باشد و از آنجا که این جرم، درجه هفت محسوب می‌شود، با عنایت به تبصره یک ماده 12 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1402 ناظر به بند 10 ماده پیش‌گفته، به این جرم به طور مستقیم در دادگاه صلح رسیدگی می‌شود.
ثانیاً، با عنایت به صدر تبصره 5 و ماده 12 قانون شوراهای حل اختلاف مصوب 1402 و بند «ج» این تبصره، ناظر به بند 10 همین ماده و از آنجا که معیار قابلیت تجدید نظرخواهی آرای کیفری؛ از جمله آرای کیفری دادگاه صلح مجازات قانونی جرم است و نه مجازات مندرج در دادنامه، رای صادره از دادگاه صلح در خصوص جرم عمدی موضوع ذیل ماده 567 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، که با عنایت به مراتب پیش‌گفته مجازات قانونی آن حبس درجه هشت یا شلاق درجه هفت است، قطعی و غیر قابل تجدید نظر می‌باشد.

منبع