قرارداد عاملیت
این قرارداد مستند به بند «د» ماده (1) قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران، آییننامه اجرایی مربوط (مصوبه شماره 22513/ت33332ه- مورخ 1384/4/12 هیات وزیران و اصلاحیه های بعدی آن) و «شرایط و ضوابط اعطای تسهیلات» (مصوب نشست مورخ 1386/5/16 هیات امنای حساب ذخیره ارزی)، در تاریخ. ./../1386 بین معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور به عنوان واگذارنده اعتبار و بانک. ...................... به عنوان بانک عامل، به منظور اعطای تسهیلات ارزی به طرح های متقاضیان واجد شرایط دریافت این تسهیلات منعقد شده است.
ماده 1- بانک عامل حداکثر به میزان ارز تخصیص یافته از محل حساب ذخیره ارزی، با متقاضیان استفاده از تسهیلات حساب ذخیره ارزی برای آن دسته از طرح هایی که به تشخیص خود و نیز وزارتخانه تخصصی ذی ربط از توجیه فنی، مالی و اقتصادی لازم برخوردار بوده و توانایی تامین درآمد لازم (اعم از ریالی و ارزی) را برای بازپرداخت اقساط تسهیلات مصوب به صورت ارزی دارا باشند، قرارداد منعقد می کند. بدیهی است لازمه پذیرش طرح ها در قالب بخش های مذکور اطمینان خاطر از وجود تضمین های لازم و کافی است.
ماده 2- بانک عامل در پذیرش طرح ها و اعطای تسهیلات موضوع این قرارداد به متقاضیان، ملزم به رعایت مفاد «شرایط و ضوابط اعطای تسهیلات از محل حساب ذخیره ارزی» (مصوب نشست مورخ 1386/5/16 هیات امنای حساب ذخیره ارزی) و همچنین سایر مصوبات هیات امنای حساب ذخیره ارزی است.
ماده 3- بانک عامل، تنها تا پایان برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران اقدام به پذیرش، بررسی طرح و انعقاد قرارداد با تسهیلات گیرنده می کند.
ماده 4- از سود متعلق به تسهیلات اعطایی 60 (شصت) درصد به بانک عامل و 40 (چهل) درصد بقیه به حساب ذخیره ارزی واریز میشود.
تبصره 1: نرخ سهم سود بانک عامل حداقل 2 (دو) واحد درصد یا 60 (شصت) درصد سود تسهیلات اعطایی، هر کدام که بیشتر باشد خواهد بود.
تبصره 2: در موارد استثنایی چنانچه بر اساس مصوبات هیات امنای حساب ذخیره ارزی نرخ سود تسهیلات کمتر از 2 (دو) درصد تعیین شود، کل سود تسهیلات اعطایی به بانک عامل تعلق خواهد گرفت.
ماده 5- بر اساس بند «و» ماده (11) آییننامه اجرایی ماده (1) برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران بانک های عامل، تنها نرخ کارمزدی که توسط هیات امنای حساب ذخیره ارزی تعیین میشود را ملاک عمل قرار خواهند داد.
ماده 6- بانک عامل تسهیلات موضوع این قرارداد را به ارزهای عمده مورد معامله و اعلام شده توسط بانک مرکزی و متناسب با نیازهای ارزی طرح پرداخت و وصول خواهد کرد.
ماده 7- بانک عامل مسئول ارزیابی، تایید یا رد توجیه فنی، مالی و اقتصادی طرح بوده و بررسی قابلیت تامین منابع برای بازپرداخت تسهیلات را نیز برعهده دارد. بانک عامل پس از حصول اطمینان کامل از واقعی و موجه بودن طرح با اخذ تاییدیه از وزارتخانه تخصصی ذی ربط در خصوص توجیه فنی و اقتصادی آن و رعایت اولویت های ابلاغی توسط هیات امنای حساب ذخیره ارزی، موضوع بند «الف» ماده (11) آییننامه اجرایی، نسبت به عقد قرارداد تامین مالی با تسهیلات گیرنده اقدام خواهد کرد.
ماده 8- بانک عامل ملزم به قبول ریسک بازپرداخت تسهیلات (اعم از اصل و سهم سود دولت)، وصول منظم اقساط از متقاضی و واریز آن به حساب ذخیره ارزی است.
تبصره: چنانچه وصول اقساط ارزی به هر دلیل ممکن نشود، بانک عامل باید تمهیدات لازم در خصوص تبدیل وثیقه های ماخوذه و ابتیاع ارز اقساط بازپرداختی بابت اصل، سود و دیرکرد برای واریز به حساب ذخیره ارزی را پیش بینی کند.
ماده 9- بانک عامل موظف است در سررسید اقساط و حداکثر ظرف مدت چهار روز کاری اصل و سهم سود دولت را به حساب ذخیره ارزی واریز کند. در این خصوص هیچ گونه اعلام و ادعایی در مورد عدم وصول اصل و سود تسهیلات اعطایی به متقاضیان از جانب بانک عامل قابل قبول نخواهد بود.
تبصره: در صورت تاخیر در تادیه بدهی، اعم از اصل و سود، از طرف تسهیلات گیرنده در سررسید بازپرداخت، جریمه دیرکرد بر اساس نرخی که توسط هیات امنای حساب ذخیره ارزی تعیین شده است محاسبه و وصول میشود. با توجه به الزام رعایت مفاد این ماده، کل جریمه دیرکرد دریافتی از تسهیلات گیرنده به بانک عامل تعلق خواهد داشت.
ماده 10- در مواقع لزوم برای تبدیل ارزها همواره نرخ روز بازپرداخت ملاک عمل خواهد بود.
ماده 11- بانک عامل در چارچوب دستورالعمل های اجرایی و شرایط و ضوابط مصوب هیات امنای حساب ذخیره ارزی و بخشنامه های بانک مرکزی، نحوه اقدام برای استفاده از تسهیلات موضوع این قرارداد را به صورت آگهی در روزنامه های کثیرالانتشار اعلام می کند. بانک عامل باید گزارش اقدامات انجام شده و عملکرد قراردادهای منعقده را مطابق فرم های دریافتی به صورت ماهانه تنظیم، یک نسخه از آن را به دبیرخانه هیات امنای حساب ذخیره ارزی و یک نسخه آن را به اداره آمار و تعهدات ارزی بانک مرکزی ارسال کند.
ماده 12- حسابرس (بازرس قانونی) بانک عامل موظف است حسب مورد و با اعلام معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور و موافقت وزیر امور اقتصادی و دارایی نسبت به چگونگی اقدامات بانک عامل موضوع این قرارداد رسیدگی و نتیجه را به معاونت مزبور اعلام دارد. هزینه رسیدگی به عهده معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور خواهد بود.
ماده 13- بانک عامل موظف است با نمایندگان معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور که برای نظارت بر اجرای مفاد موضوع این قرارداد معرفی میشوند همکاری لازم را به عمل آورد.
ماده 14- این قرارداد، که جایگزین قرارداد / قراردادهای شماره. ..................... مورخ. .......................... میشود، در دو نسخه و 14 ماده و 4 تبصره تنظیم شده و هر دو نسخه که به امضای مجاز طرفین رسیده در حکم واحد است.
معاون امور اقتصادی و هماهنگی برنامه و بودجه مدیرعامل بانک............................
معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور
بانک های دولتی و خصوصی، پس از تایید توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، با انعقاد قرارداد عاملیت با معاونت برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور در چارچوب شرایط و ضوابط زیر اجازه اعطای تسهیلات از محل حساب ذخیره ارزی را دارا خواهند بود.
الف) نوع ارز و واحد محاسبات
1(اصلاحی 1388/05/17)- واحد پول محاسبات یورو است.
پرداخت هایی که از محل حساب ذخیره ارزی به طرح ها صورت میگیرد، بر اساس ارز مورد نیاز طرح به هر ارز جهان روای دیگر که توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران اعلام میشود، امکان پذیر خواهد بود.
بازپرداخت تسهیلات ارزی استفاده شده به همان ارزی خواهد بود که به طرح پرداخت شده است.
ب) بخش های مجاز
بخش های مجاز برای اخذ تسهیلات توسط متقاضیان عبارت اند از: بخش های صنعت، معدن، کشاورزی، حمل و نقل، خدمات (از جمله گردشگری و...)، فن آوری اطلاعات، صادرات کالاها و خدمات و صدور خدمات فنی - مهندسی
پ) اشخاص مجاز
اشخاص مجاز برای استفاده از تسهیلات حساب ذخیره ارزی عبارتند از:
تمام اشخاص حقیقی ایرانی که در بخش های مجاز مذکور در بند «ب» فعالیت می کنند و مجوزهای قانونی در این خصوص را دارا هستند.
تمام اشخاص حقوقی ایرانی که واجد شرایط زیر باشند:
الف - اکثریت سهام یا سرمایه آنها متعلق به بخش خصوصی یا تعاونی باشد.
ب - محل فعالیت تولیدی آنها در ایران باشد. در صورتی که فعالیت آنها خدماتی است محل اصلی فعالیت خدماتی آنها در ایران باشد.
پ (منسوخ 1388/12/01)- در صورت وجود سهامدار حقیقی یا حقوقی غیرایرانی، سهم این بخش از سهام و حق رای آنها از 25(بیست و پنج) درصد بیشتر نباشد.
ت (اصلاحی 1388/12/01)- در صورت وجود سهامدار بخش دولتی، سهم این بخش از 40 (چهل) درصد سهام دارای حق رای تجاوز نکند.
«3- شرکت های ایرانی که با سرمایه گذاری خارجی در چارچوب قانون تشویق و حمایت سرمایه گذاری خارجی- مصوب 1380- فعالیت می نمایند.»
تبصره(منسوخ 1388/12/01): اعطای تسهیلات به این دسته از شرکت ها حداکثر به میزان 40 (چهل) درصد ارزش کل طرح مجاز خواهد بود.
تبصره(الحاقی 1389/04/26)- این سهم برای سازمان های توسعه ای که در چارچوب قانون اصلاح موادی از قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران و اجراء سیاست های کلی اصل چهل و چهارم (44) قانون اساسی - مصوب 1387- فعالیت می نمایند تا چهل و نه درصد (49%) افزایش می یابد.
ت) فعالیت های قابل قبول
1- تمام فعالیت های سرمایه گذاری در طرح های تولیدی و کارآفرینی صنعتی، معدنی، کشاورزی، حمل و نقل، خدمات (از جمله گردشگری و...)، فن آوری اطلاعات، صادرات کالاها و خدمات و صدور خدمات فنی - مهندسی بخش های تعاونی و خصوصی
2- سرمایه گذاری برای ایجاد ظرفیت های جدید از جمله خرید تجهیزات و ماشین آلات، دانش فنی و پرداخت هزینه های نصب و راه اندازی مربوط به طرح های تولیدی و کارآفرینی مذکور در بند بالا
3- سرمایه گذاری برای توسعه و بازسازی ظرفیت های تولیدی موجود
4- تمام طرح هایی که در چارچوب بخش های فوق به تشخیص بانک عامل و وزارتخانه تخصصی ذی ربط از توجیه فنی، اقتصادی و مالی لازم برخوردارند (اعم از آن که طرح صادراتی یا غیرصادراتی باشد) و قادر به تامین درآمد لازم (اعم از ریالی یا ارزی) برای بازپرداخت اقساط اصل و سود تسهیلات به صورت ارزی با تضمین کافی باشند.
تبصره: در تمام موارد بالا، سرمایه گذاری در طرح های بهینه سازی انرژی و کاربرد فن آوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) و گردشگری از اولویت برخوردار خواهد بود.
صدور ضمانتنامه برای شرکت هایی ایرانی برنده در مناقصات بین المللی
طرح های سرمایه گذاری مشترک که در چارچوب قانون تشویق و حمایت سرمایه گذاری خارجی به تصویب برسند.
طرح های صادراتی کالاها و خدمات ایرانی، در قالب اعتبار فروشنده (Supplier Credit) و اعتبار خریدار (Buyer Credit) و اعطای خطوط اعتباری کوتاه مدت (حداکثر یک ساله)، به منظور تشویق و توسعه صادرات غیرنفتی.
ث) سودآوری طرح ها
حداقل نرخ بازده مورد انتظار طرح نباید از نرخ سود تامین مالی تسهیلات کمتر باشد.
ج) نرخ سود، کارمزد، دیرکرد و تخفیف
1 - نرخ سود مورد انتظار تسهیلات اعطایی بر اساس تفاهم بانک عامل و تسهیلات گیرنده، به طور عام نرخ بین بانکی ارزهای مربوط در بازار بین المللی (Libor) شش ماهه به اضافه 2 (دو) درصد یا CTRR به اضافه 2 (دو) درصد در سال خواهد بود.
در خصوص تسهیلات ارزی اعطایی به صادرات، بانک عامل با توافق تسهیلات گیرنده میتواند علاوه بر دو نرخ یاد شده، نرخ بهره بین بانکی اتحادیه اروپایی (Euribor) را نیز به عنوان نرخ مبنا برای محاسبه سود تسهیلات مورد استفاده قرار دهد. در این صورت نرخ سود مورد انتظار تسهیلات اعطایی برای نرخ بهره بین بانکی اتحادیه اروپایی نیز (Euribor) به اضافه 2 (دو) درصد خواهد بود.
2- نرخ سود مورد انتظار تسهیلات اعطایی به طرح های استان ها و مناطق کمتر توسعه یافته موضوع آییننامه قانون الزام دولت به جبران عقب ماندگی های مناطق مختلف کشور که اسامی آنها توسط هیات امنای حساب ذخیره ارزی مشخص و اعلام میشود نرخ بین بانکی ارزهای مربوط در بازار بین المللی (Libor) شش ماهه تعیین میشود.
3- نرخ سود تسهیلات ترجیحی، نرخ بهره بین بانکی ارزهای مربوط در بازار بین المللی (Libor) شش ماهه به اضافه 5/0 (نیم) درصد و یا CIRR به اضافه 5/0 (نیم) درصد در سال خواهد بود.
4-نرخ سود مورد انتظار در موارد خاص بر اساس تصمیمات هیات امنای حساب ذخیره ارزی تعیین میشود.
5- 60 (شصت) درصد سود تسهیلات اعطایی به بانک عامل و 40 (چهل) درصد بقیه به حساب ذخیره ارزی واریز میشود.
تبصره: نرخ سود سهم بانک عامل حداقل 2(دو) واحد درصد یا 60 (شصت) درصد سود تسهیلات اعطایی، هر کدام که بیشتر باشد، خواهد بود.
6-استرداد سود به متقاضیانی که زودتر از پایان مدت قرارداد تسهیلات مورد استفاده را به بانک پرداخت می کنند، طبق ضوابط بانکی خواهد بود.
7(اصلاحی 1388/05/17)-نرخ دیرکرد در صورت تاخیر در تادیه بدهی، اعم از اصل سود در سررسید بازپرداخت، شش درصد(6%) در سال علاوه بر نرخ سود متعلق خواهد بود.
تبصره- چنانچه تسهیلات گیرنده بخشی از اقساط را در سر رسید خود پرداخت کند، تنها مابه التفاوت اقساط مشمول نرخ دیرکرد خواهد بود.
8-در صورتی که مجموع نرخ بهره بین بانکی ارزهای مربوط در بازار بین المللی (Libor) یا (CIRR) یا (Euribor) علاوه بر حاشیه سود متعلق (Margin) در مورد پاره ای از اسعار و برای مصارف خاص، کمتر از دو درصد در سال باشد، در این گونه موارد حداقل نرخ سود تسهیلات اعطایی برابر 2(دو) درصد در سال محاسبه خواهد شد.
چ) محدودیت ها و احکام خاص
1- متقاضی برای استفاده از منابع حساب ذخیره ارزی، نحوه تامین منابع ریالی مورد نیاز طرح شامل اعتبارات بانکی و آورده های سهامداران را به بانک اعلام می کند.
2- آورده متقاضی (اعم از شخص حقیقی یا حقوقی) به تشخیص بانک عامل در هر طرح حداقل معادل 25 (بیست و پنج) درصد کل هزینه ریالی و ارزی طرح (بر مبنای ارزیابی فنی، مالی و اقتصادی بانک عامل) خواهد بود.
تبصره 1: آورده متقاضی در طرح هایی که تامین مالی آنها ترکیبی از تسهیلات اعطایی بانک از سایر منابع، تسهیلات فاینانس (خودگردان - غیرخودگردان) و حساب ذخیره ارزی است، از 25 (بیست و پنج) درصد معادل ریالی تسهیلات که از محل حساب ذخیره ارزی تامین خواهد شد کمتر نخواهد بود.
تبصره 2: آورده متقاضی در نقاط کمتر توسعه یافته موضوع جزء (2) بند «ج» حداقل 10 (ده) درصد کل هزینه ارزی و ریالی طرح است.
تبصره 3: آورده متقاضی برای طرح های صادراتی حداقل 15 (پانزده) درصد کل هزینه ارزی و ریالی طرح است.
تبصره 4: آورده سرمایه گذار خارجی در سرمایه گذاری های مشترک، که در چارچوب قانون تشویق و حمایت سرمایه گذاری خارجی به تصویب می رسند، به صورت نقدی و غیرنقدی (مانند ماشین آلات طرح) خواهد بود.
3- اعطای تسهیلات برای سرمایه در گردش طرح ها (از جمله برای تامین مواد اولیه، قطعات یدکی و...) ممنوع است.
4-ورود ماشین آلات و کالاهای مستعمل از محل تسهیلات حساب ذخیره ارزی ممنوع و موارد استثناء در صورت تایید بانک عامل، موکول به تایید هیات امنای حساب ذخیره ارزی است.
تبصره - خرید هواپیما و قطعات مستعمل مربوط از شمول ممنوعیت این جزء مستثنی است.
5-ورود ماشین آلات و تجهیزات انباری (stock) نو از محل تسهیلات حساب ذخیره ارزی به شرط انطباق مشخصات آن با هدف طرح و استانداردهای فنی و تایید دستگاه تخصصی ذی ربط بلامانع است.
6-استفاده از تسهیلات ارزی برای طرح های مربوط به مناطق آزاد تجاری - صنعتی در چارچوب مفاد بند (1) صورتجلسه مورخ 1385/5/28 هیات امنای حساب امکان پذیر است.
7-استفاده از تسهیلات ارزی در مناطق ویژه اقتصادی، تنها برای طرح های سرمایه گذاری در زمینه های تولیدی بخش های صنعت و معدن امکان پذیر است.
تبصره (اصلاحی 1389/05/09)- برای رفع تعهد از اعتبارات گشایش شده در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی که اسناد آنها تا زمان ابلاغ این مصوبه به بانک های عامل توسط بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، معامله شده است، براساس گواهی صادره توسط سازمان هر منطقه و برای کالاهای وارده (اسناد معامله شده) بعد از ابلاغ این مصوبه بر اساس نمونه پیوست که به مهر «دفتر هیات دولت» تایید شده است، اقدام میشود.
8-اعطای تسهیلات به شرکت های مجاز، مشروط به آن است که نسبت حقوق صاحبان سهام به مجموع دارایی های شرکت در هر مقطع زمانی از 20 (بیست) درصد کمتر نباشد.
9-رعایت مفاد «قانون حداکثر استفاده از توان فنی، مهندسی تولیدی، صنعتی و اجرایی کشور در اجرای پروژه ها و ایجاد تسهیلات به منظور صدور خدمات - مصوب 1375/12/12 - در چارچوب اعلام شده از طرف هیات امنای حساب ذخیره ارزی، برای تمام استفاده کنندگان از تسهیلات موضوع این دستورالعمل الزامی است.
10-میزان تسهیلات پرداختی به صادرکنندگان بر اساس ارز مورد نیاز برای صادرات به تشخیص بانک عامل و به استناد ارزیابی اعتبار متقاضی تسهیلات (ترجیحاً بر اساس روند صادرات سه سال گذشته واحد مربوط) تعیین خواهد شد.
تبصره: صادرکنندگانی که نسبت به انعقاد قرارداد و صدور کالاها و خدمات به شعب یا نمایندگی های خود یا خریدارانی که وابسته یا تابع آنها هستند، اقدام کنند، مشمول استفاده از تسهیلات ارزی نخواهند بود.
11-در مورد تسهیلات مربوط به صدور کالاها و خدمات و صدور خدمات فنی و مهندسی، پرداخت تسهیلات ارزی از طریق گشایش اعتبار و معامله اسناد حمل و یا بر اساس قرارداد تسهیلات و صورت وضعیت های انجام کار و یا اسناد حمل در وجه صادر کننده، که به تایید بانک عامل میرسد، امکان پذیر خواهد بود.
12-اعطای تسهیلات صادراتی در قالب اعتبار خریدار و اعطای خطوط اعتباری کوتاه مدت در سقف اعتباری تعیین شده توسط هیات امنای حساب ذخیره ارزی برای این امر امکان پذیر خواهد بود.
13-نحوه عمل در موارد مسکوت این دستورالعمل تابع مصوبات شورای پول و اعتبار خواهد بود.
ح) مدت تامین مالی
دوره استفاده از تسهیلات برای سرمایه گذاری و بهره برداری آزمایشی از طرح ها حداکثر 3 سال، دوره تنفس حداکثر 6 ماه و دوره بازپرداخت تسهیلات اعطایی حداکثر 5 سال پس از دوره های یاد شده بنا به تشخیص بانک عامل است. مجموع دوره های استفاده، تنفس و بازپرداخت از حداکثر هشت سال تجاوز نخواهد کرد.
تبصره 1: مجموع دوره تامین مالی برای مناطق کمتر توسعه یافته و طرح های دارای شرایط ترجیحی، موضوع جزء (2) و جزء (3) بند «ج» تا 10 سال (دوره استفاده حداکثر 3 سال، تنفس حداکثر 1 سال و بازپرداخت حداکثر 7 سال) مجاز است.
تبصره 2: در موارد خاص بانک عامل به تشخیص خود مجاز است حداکثر 12 ماه به دوره استفاده افزوده و به طور متناسب از دوره بازپرداخت بکاهد.
تبصره 3: مجموعه دوره تامین مالی صادرات، در قالب اعتبار فروشنده و خریدار برای کالاهای مصرفی حداکثر دو سال و برای صادرات کالاهای سرمایه ای (به ازای عمر مفید آن) و همچنین صدور خدمات فنی و مهندسی حداکثر پنج سال خواهد بود. تفکیک این زمان به دوره استفاده، تنفس و بازپرداخت به تشخیص بانک عامل خواهد بود.
تبصره 4: مدت تامین مالی خطوط اعتباری اعطایی کوتاه مدت برای صادرات حداکثر یک سال خواهد بود.
تبصره 5: در موارد استثنای تغییر مدت دوره های استفاده، تنفس و بازپرداخت توسط هیات امنای حساب ذخیره ارزی تعیین میشود.
خ) انواع وثیقه
هر یک از دارایی ها و ابزارهای زیر به تشخیص بانک عامل به عنوان وثیقه پذیرفته خواهد شد:
زمین
ماشین آلات و تجهیزات
سهام شرکت های پذیرفته در بورس
سهام شرکت های خارج از بورس
تضمین بانکی و اعتبارات اسنادی معتبر بانک های خارجی به نفع متقاضی ایرانی
اسناد قابل وصول
پروانه بهره برداری از معدن
صورت وضعیت های تایید شده و بدهی های قطعی دستگاه های اجرایی دولتی به متقاضی همراه تاییدیه ذی نفع مبنی بر انتقال منافع متضمنه به بانک
اوراق مشارکت
10- تضمین صندوق ضمانت صادرات ایران (برای امر صادرات)
11- هر نوع تامین معتبر دیگری که برای بانک قابل قبول باشد.
د) شرایط بازپرداخت
1- برنامه بازپرداخت تسهیلات طبق روش بانک و در مورد هر طرح با توجه به شرایط طرح طبق تشخیص بانک و در مورد مناطق کمتر توسعه یافته و طرح های دارای شرایط ترجیحی، در چارچوب اعلام شده توسط هیات امنا حساب ذخیره ارزی تنظیم خواهد شد.
2- بانک عامل مکلف است در سررسید بازپرداخت، اصل و سود سهم دولت را به همان ارز پرداخت شده به اعتبار/ اعتبارات اسنادی گشایش یافته با مشتری، بلافاصله و حداکثر تا چهار روز کاری به حساب ذخیره ارزی واریز کند. در غیر این صورت مشمول نرخ دیرکرد مندرج در بند. «ج» خواهد بود. بدیهی است در صورت درخواست متقاضی مبنی بر پرداخت تعهد خود به ارز جهان روای دیگری به جز ارز اعتبار پرداخت شده، نرخ روز بازپرداخت ملاک عمل خواهد بود، اما بانک عامل موظف است ارز موضوع اعتبار را به حساب ذخیره ارزی واریز کند.
تبصره (الحاقی 1389/12/18)- درصورتی که بانک عامل ظرف ده روز بعد از سررسید اقساط، آن را دریافت ننماید،
به عنوان بدهکار دولت تلقی و بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران موظف است ظرف ده روز به میزان اقساط معوق (اصل و سود سهم دولت) از منابع بانک یاد شده، برداشت و به حساب ذخیره ارزی واریز نماید.
3- متقاضیان استفاده از تسهیلات حساب ذخیره ارزی میتوانند مخاطرات نوسانات نرخ برابری ارزها در مقابل یکدیگر را با استفاده از خدمات بانک های داخلی و خارجی برای مبلغ تسهیلات ارزی دریافتی پوشش دهند. در صورت عدم پوشش، آثار ریسک نوسانات بر عهده استفاده کننده از تسهیلات خواهد بود.
4- بازپرداخت اقساط تسهیلات، به تشخیص بانک عامل، به روش ساده یا پلکانی امکان پذیر است. در روش بازپرداخت پلکانی مبلغ قسط اول نباید از 40 (چهل) درصد مبلغ قسط آخر کمتر باشد.
ذ) نرخ تسعیر
نرخ تسعیر در هر مورد که ضرورت پیدا کند، نرخ روز خواهد بود.
ر) مسئولیت بانک عامل
1- اطلاع رسانی و آگاه ساختن مردم از امکانات، شرایط و تسهیلات موضوع حساب ذخیره ارزی از طریق رسانه های جمعی.
2- ایجاد واحد پذیرش طرح های متقاضیان استفاده از تسهیلات موضوع این دستورالعمل در حد نیاز در شعب بانک های عامل در تهران، مراکز استان ها و سایر شهرستان ها.
3- تجهیز واحدهای پذیرش بانک از نظر تخصص های فنی، مالی و اقتصادی.
4- احراز خصوصی یا تعاونی بودن طرح های پیشنهادی متقاضیان استفاده از تسهیلات موضوع این دستورالعمل.
5- احراز کفایت بازدهی طرح ها به میزانی که از نرخ مورد انتظار سود تامین مالی تسهیلات کمتر نباشد.
6- ارزیابی گزارش های توجیه فنی، مالی و اقتصادی طرح ها.
7- ارسال گزارش های توجیه فنی، مالی و اقتصادی طرح های موجه به وزارتخانه های تخصصی ذی ربط.
8- انعقاد قرارداد تامین مالی طرح های موجه و تایید شده با متقاضی.
9- احراز اطمینان از تامین منابع ریالی مورد نیاز طرح ها توسعه متقاضی.
10- تعیین مدت دقیق و برنامه ریزی شده تامین مالی طرح ها و برنامه بازپرداخت تسهیلات.
11- نظارت بر پیشرفت طرح ها و ارسال گزارش های ماهانه پیشرفت اقدامات و عملکرد طرح ها به دبیرخانه هیات امنای حساب ذخیره ارزی و بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران.
12- الزام به قبول ریسک بازپرداخت و وصول اقساط متقاضی و بازپرداخت به هنگام تسهیلات (اعم از اصل و سود سهم دولت) به حساب ذخیره ارزی.
13- رعایت دقیق مصوبات هیات امنای حساب ذخیره ارزی که توسط دبیر هیات امنای حساب ذخیره ارزی یا بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران ابلاغ شده است.
14- برای جلوگیری از تضییع منابع حساب ذخیره ارزی و حصول اطمینان از مصرف بهینه آن - منطبق با درخواست های واصله - بانک عامل موظف است به طرق مختلف، از جمله استعلام از موسسات بازرسی کننده مجاز یا اخذ نظرات.
15- مشورتی گمرک یا وزارتخانه تخصصی ذی ربط، از مناسب بودن قیمت موضوع پروفرم ها و اصالت صادر کننده آن اطمینان حاصل کند. روش مورد استفاده برای حصول اطمینان مذکور باید در سوابق و مدارک هر یک از معاملات و خریدها منعکس و ثبت شود. در صورتی که اطمینان از مناسب بودن قیمت های مورد اشاره و اصالت صادر کننده پروفرم ها به روش مذکور امکان پذیر نباشد، کمیته ای متشکل از نمایندگان وزارت صنایع و معادن (به عنوان دبیرکمیته)، بانک عامل، گمرک جمهوری اسلامی ایران و در صورت لزوم، دستگاه تخصصی ذی ربط نسبت به بررسی موضوع اقدام و تصمیم لازم را اتخاذ خواهند کرد.
16- بانک عامل موظف است پیش بینی لازم را برای اخذ مبلغ موضوع گران نمایی به منظور دریافت اصل، سود و تمام خسارت های وارده در صورت حصول اطمینان از عدم انطباق کالا و قیمت آن با مدارک موجود، را به عمل آورد.
17- آگاه سازی مشتریان به هنگام انعقاد قرارداد، از شیوه های پوشش ریسک تغییرات برابری نرخ ارزها در دوران تامین مالی.
امیر منصور برقعی- معاون برنامه ریزی و نظارت راهبردی رئیس جمهور