تکلیف دادگاه درباره حقوق مالی زوجه در دعوای طلاق

تاریخ دادنامه قطعی: 1392/04/04
شماره دادنامه قطعی: ---

پیام: در صورت درخواست طلاق ازجانب زوج، دادگاه باید، حتی در فرض عدم حضور خوانده، تکلیف حقوق مالی زوجه مانند مهریه و نفقه را معین نماید.

آقای ف.و. فرزند الف. با وکالت خانم ط.ب. دادخواستی به طرفیت خانم ف.ش. فرزند و. به خواسته صدور گواهی عدم امکان سازش جهت اجرای صیغه طلاق به دادگاه‌های خانواده تهران تقدیم داشته و به شعبه --- ارجاع گردیده است وکیل خواهان توضیح داده است که به دلالت سند نکاحیه از دفترخانه.... تهران به شماره 603270 - 1382/04/20 موکّل خوانده را به عقد نکاح دائم درآورده است و به تاریخ 1385/08/11 به موجب اقرارنامه شماره 124637 - 1385/08/01 دفترخانه شماره.... تهران خوانده اقرار به دریافت کل مهریه خود به میزان 250 عدد سکه بهار آزادی نموده است لکن پس از مدتی کراهتی حاصل گشته که متاسفانه دوام زوجیت مختل گردیده و با توجه به موارد معنونه و صراحت ماده 1133 قانون مدنی و رعایت جوانب شرعی و دریافت حقوق از موکّل تقاضای صدور حکم طلاق دارد دادگاه پس از تعیین وقت دادرسی و دعوت از طرفین به تاریخ 1391/02/27 در وقت مقرر جلسه دادگاه را تشکیل داده خواهان حضور ندارد وکیل وی حضور دارد خوانده نیز حضور ندارد وکیل خواهان اظهار داشت خواسته به شرح دادخواست تقدیمی است مبنی بر صدور گواهی عدم امکان سازش زیرا خوانده دارای فساد اخلاقی و اعتیاد است که در سال 85 یک بار (خوانا نیست) محکوم شده است و حسب اظهارات خواهان خوانده 6 ماه است به منزل مادرش رفته است و درخواست حضانت فرزند مشترک به علّت عدم صلاحیت خوانده نسبت به حضانت فرزند مشترکشان دارد دادگاه قرار ارجاع موضوع به داوری صادر و به طرفین تذکر داده در ظرف مدت معین داوران خودشان را معرفی نمایند وکیل خواهان طیّ لایحه اعلام کرده موکّل وی قادر به معرفی داور نمی‌باشد طبق مقررات اقدام شود سپس آقای ح.ص. از طرف دادگاه به عنوان داور زوج معرفی می‌گردد و آقای خ.م. نیز به عنوان داور زوجه معرفی شده است مرکز پزشکی قانونی واحد ش.ت. طیّ شرحی اعلام کرده خانم ف.ش. در حال حاضر حامله نمی‌باشد داور زوجه نظریه خود را تقدیم و پیوست پرونده می‌باشد داور زوج نیز نظریه خود را طیّ شرحی اعلام و پیوست پرونده می‌باشد دادگاه پس از طیّ مراحل دادرسی به شرح دادنامه شماره --- - 1391/04/12 مبادرت به صدور رای می‌نماید دادگاه استدلال کرده است به اینکه با توجه به محتویات پرونده و سند نکاحیه که حکایت از وجود علقه زوجیت بین طرفین از تاریخ 1382/04/29 دارد و اظهارات وکیل خواهان دایر بر اینکه خوانده دارای سوء رفتار و سوء اخلاق بوده و مدت 6 ماه است که به منزل مادرش رفته و ادامه زندگی مشترک برای خواهان مقدور نمی‌باشد و نظر به عدم حضور و دفاع خوانده در جلسه دادگاه و با عنایت به حدیث نبوی الطلاق بید من اخذ بالساق و ماده 1133 قانون مدنی که اختیار طلاق را به مرد داده است و علی رغم تلاش دادگاه و داوران جهت سازش که منتهی به مصالحه نشده دادگاه خواسته را وارد دانسته و مستندا به مواد 1133 و 1143 و 1148 و 1168 و 1174 قانون مدنی و ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق مصوب 1371 مجمع تشخیص مصلحت نظام گواهی عدم امکان سازش را صادر می‌نماید نوع طلاق رجعی است و حسب گواهی پزشکی قانونی زوجه باردار نمی‌باشد در خصوص حقوق مالی زوجه با توجه به اقرار وی حسب سند ثبتی شماره 124637 - 1385/08/11 دفتر اسناد رسمی... تهران به وصول مهریه دادگاه در این خصوص مواجه با تکلیف نمی‌باشد در خصوص سایر حقوق مالی زوجه با توجه به عدم حضور وی در دادگاه و اینکه علی رغم ابلاغ جهت ادای توضیحات در دادگاه حاضر نشده است این دادگاه خود را مواجه با تکلیف نمی داند لکن خواهان موظف به پرداخت نفقه ایام عده ماهانه سیصد هزار تومان به زوجه می‌باشد حضانت فرزند مشترک به نام م.ر. متولد 1387/05/08 با خوانده (مادرش) می‌باشد و نفقه وی بر عهده خواهان است و خواهان طبق مقررات حق ملاقات دارد و قیدشده است که اعتبار دادنامه مذکور سه ماه پس از ابلاغ می‌باشد پس از ابلاغ دادنامه وکیل خانم ف.ش. نسبت به دادنامه صادر طیّ دادخواست تجدیدنظرخواهی کرده و پرونده به شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران ارجاع گردیده است شعبه مذکور پس از رسیدگی ضمن رد اعتراض به شرح دادنامه شماره --- - 1391/08/27 دادنامه تجدیدنظر خواسته را تایید می‌نماید خانم ف.ش. پس از ابلاغ دادنامه به تاریخ 1391/09/22 طیّ دادخواست و لایحه نسبت به دادنامه مذکور فرجام خواهی کرده و پرونده به دیوان عالی کشور ارسال و به این شعبه ارجاع گردیده است موضوع فرجام خواهی به فرجام خوانده ابلاغ وی از ناحیه وی لایحه واصل نگردیده است با بررسی و مطالعه شرح لایحه فرجام خواه ملاحظه می‌شود که مشارٌالیها در ذیل لایحه فوق اشاره کرده است به اینکه هرچند بنده به خاطر تمایل به مادر بودن و بچه دار شدن و امتناع از ناحیه زوج حاضر به گذشت مهریه خود در ازاء بچه دار شدن گردیده و لکن خواهشمند است نظر به اینکه در حکم سایر حق و حقوق این حقیر که در دادگاه خانواده مکلف است در حین تصمیم راجع به طلاق نسبت به آن ها ازجمله نحله و اجرت المثل ایام زناشویی نیز اتخاذ تصمیم نماید.

با بررسی محتویات پرونده و اوراق و مندرجات آن ایرادهای ذیل به دادنامه فرجام خواسته وارد است زیرا اولا با توجه به تجدیدنظرخواهی فرجام خواه نسبت به رای نخستین گرچه از ناحیه وی اعتراضی در مورد حقوق مالی مشارٌالیها در دادخواست تجدیدنظرخواهی و لایحه تقدیمی منعکس نشده است لکن نظر به اینکه درخواست طلاق از ناحیه زوج بوده شایسته بود دادگاه محترم صادرکننده رای قطعی با عنایت به تبصره 6 ماده واحده قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق مصوب 1371/08/28 مجمع تشخیص مصلحت نظام و با استفاده از وحدت ملاک ماده 377 قانون آیین دادرسی مدنی نسبت به آن اتخاذ تصمیم می نمود ثانیا دادگاه محترم بدوی در دادنامه صادره قید نموده است که در خصوص سایر حقوق مالی زوجه با توجه به عدم حضور وی در دادگاه و اینکه علی رغم ابلاغ جهت ادای توضیحات در خصوص حقوق مالی خویش در دادگاه حاضر نشده است این دادگاه خود را مواجه با تکلیف نمی داند در صورتی که تبصره 3 ماده مذکور تکلیف را روشن کرده مبنی بر اینکه اجرای صیغه طلاق و ثبت آن در دفتر موکول به تادیه حقوق شرعی و قانونی (اعم از مهریه - نفقه -جهیزیه و غیر آن)به صورت نقد می‌باشد و نسبت به این موضوع در ماده 29 قانون حمایت خانواده مصوب 1391/12/01 مجلس شورای اسلامی نیز تصریح شده است ثالثا با توجه به اظهارات وکیل خواهان در صورت جلسه مورخ 1391/02/27 و لایحه تقدیمی از ناحیه وکیل مذکور در پاسخ به تجدیدنظرخواهی خانم ف.ش. مبنی بر اینکه مشارٌالیها معتاد به تریاک بوده و دچار فساد اخلاقی است ضرورت داشت شعبه محترم --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران نسبت به موارد قید شده تحقیقات لازم از طرق قانونی انجام می داد در صورت ثبوت آیا فرجام خواه مستحق حقوق مالی قیدشده لایحه فرجام خواهی بوده یا خیر لازم است اظهارنظر شود و با توجه به اینکه یک برگ گواهی پزشکی قانونی از طرف فرجام خواه پیوست لایحه فرجام خواهی تقدیم شده که حکایت از مصدوم شدن وی می‌باشد اقتضاء داشت دادگاه محترم تجدیدنظر استان تهران با تعیین وقت دادرسی و دعوت از طرفین در این خصوص از زوجه توضیح لازم اخذ و از طریق مددکار اجتماعی و کلانتری مربوطه در خصوص رفتار زوج نسبت به زوجه در محل آنان و بستگان نامبردگان تحقیق سپس مبادرت به صدور رای می نمود لذا با تعیین موارد نقص مستندا به بند الف ماده 401 قانون آیین دادرسی مدنی مصوب سال 1379 رای فرجام خواسته نقض و پرونده برای رسیدگی مجدد به شعبه --- دادگاه تجدیدنظر استان تهران ارجاع می‌گردد.

رئیس شعبه --- دیوان عالی کشور - مستشار

طیّبی - مصطفوی