احتراماً، همان گونه که مستحضرند احراز هویت و شناسایی مشتری یکی از ارکان و الزامات مقرر در قانون مبارزه با پولشویی و ضوابط اجرایی آن میباشد. بر همین مبنا، در سال 1388 و وفق آییننامه اجرایی قانون مبارزه با پولشویی - موضوع مصوبه شماره 181434 / ت43182ک مورخ 1388/09/14 هیات محترم وزیران - بانک ها و موسسات اعتباری مکلف شدند "مدارک مربوط به سوابق شناسایی ارباب رجوع هنگام ارائه خدمات پایه را به صورت فیزیکی و یا سایر روشهای قانونی، حداقل به مدت پنج سال بعد از پایان عملیات نگهداری کنند." همچنین حسب مفاد بند 12 - 2 - 4 «دستورالعمل چگونگی شناسایی مشتریان ایرانی موسسات اعتباری» موضوع بخشنامه شماره 41478 /90 مورخ 1390/02/26 مقرر شد: "در شناسایی کامل شخص حقیقی مشخصات اعلام شده از سوی مشتری باید توسط دارنده امضای مجاز در موسسه اعتباری با اصل مدارک معتبر تطبیق داده شده و پس از تایید و درج عبارت «تصویر برابر اصل است» بر روی آن ها توسط وی در سوابق مشتری نگهداری شود. "البته پیش از آن نیز بانک ها و موسسات اعتباری وفق بخشنامه شماره مب /1753 مورخ 1384/09/08 موظف شده بودند در راستای احراز هویت مشتریان، روگرفت شناسنامه آن ها را اخذ و نگهداری نمایند.
لیکن در سنوات اخیر، با توجه به توسعه دولت الکترونیک و ارائه خدمات الکترونیکی از سوی دستگاه های اجرایی و به منظور رضایت بیشتر مردم و ارائه خدمات با کیفیت و پرهیز از تبادل اطلاعات کاغذی غیرضروری برای دریافت خدمات، ابلاغیه هایی از جمله نامه شماره 13131 /93 /200 مورخ 1393/10/03 از سوی «معاون توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمهور» صادر گردید که طی آن مقرر شد طرح عدم اخذ تصویر شناسنامه و کارت ملی در استان قم به عنوان استان پایلوت به مورد اجرا گذارده شود. متعاقباً از سوی «سازمان اداری و استخدامی کشور» طرح مذکور طی بخشنامه شماره 1595344 مورخ 1396/10/5 به استان های خوزستان و سمنان نیز تعمیم داده شد.
با عنایت به مراتب پیش گفته و با توجه به برخی تعارضات ابلاغیه های اخیرالذکر با الزامات و ضوابط ناظر بر مبارزه با پولشویی، موضوع توسط بانک مرکزی به شورای عالی مقابله و پیشگیری از جرایم پولشویی و تامین مالی تروریسم منعکس شد تا تصمیم مقتضی در این رابطه اتخاذ شود. بر همین اساس، حسب مصوبه هشتمین جلسه مورخ 1398/06/10 شورای عالی مقابله و پیشگیری از جرایم پولشویی و تامین مالی تروریسم در خصوص نحوه اخذ اسناد هویتی و نگهداری آن موضوع بند 1 ماده (142) آییننامه اجرایی قانون مبارزه با پولشویی مصوب جلسه مورخ 1398/07/21 هیات محترم وزیران ابلاغی طی بخشنامه شماره 263550 /98 مورخ 1398/8/4 مقرر شده است:
"کلیه اشخاص مشمول موضوع مواد (5) و (6) قانون اصلاح قانون مبارزه با پولشویی موظفند در اجرای شناسایی کامل اشخاص حقیقی، مشخصات هویتی اعلام شده از سوی شخص حقیقی را با اصل مدارک تطبیق داده و پس از احراز هویت و استعلام بر خط از سازمان ثبت احوال کشور و دریافت کد رهگیری تایید نمایند. بدیهی است نگهداری کد رهگیری معتبر در پرونده ارباب رجوع قابل استناد میباشد."
خواهشمند است دستور فرمایند مراتب با لحاظ مفاد بخشنامه شماره 149153 /96 مورخ 1396/6/16 به واحدهای ذیربط آن بانک/ موسسه اعتباری غیربانکی ابلاغ شده، بر حسن اجرای آن نظارت دقیق به عمل آید و نسخه ای از آن نیز به این مدیریت کل ارسال گردد.
مدیریت کل مقررات، مجوزهای بانکی و مبارزه با پولشویی
اداره مبارزه با پولشویی و تامین مالی تروریسم
حمیدرضا غنی آبادی - محمد حسین دهقان