ماده واحده) مجلسین قرارداد پیوست را مشتمل بر 44 ماده و یک پروتکل و سه ضمیمه که راجع بانتظامات مرزی ایران و شوروی و ترتیب تصفیه اختلافات و حوادث در مرز بین دولتین در تاریخ 24 اردیبهشت ماه 1336 برابر با 14 مه یکهزار و نهصد و پنجاه و هفت در مسکو امضا گردیده تصویب موده [نموده] و اجازه مبادله آن را میدهد.
قانون فوق که مشتمل بر ماده واحده و متن قرارداد ضمیمه است در جلسه پنجشنبه بیست و نهم خرداد ماه یکهزار و سیصد و سی و هفت به تصویب مجلس شورای ملی رسید.
نایب رئیس مجلس شورای ملی - دکتر عمید
قانون بالا در جلسه 1337.2.20 به تصویب مجلس سنا رسیده است.
قرارداد بین دولت شاهنشاهی ایران و دولت اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی راجع به انتظامات مرزی ایران و شوروی و ترتیب تصفیه اختلافاتو حوادث در مرز
دولت شاهنشاهی ایران و دولت اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی نظر باین که مایلند انتظامات در مرز ایران و اتحاد جماهیر شوروی حفظ شود واز بروز هر گونه اختلافات و حوادث جلوگیری به عمل آید و در صورت وقوع در رسیدگی و تصفیه آن تسهیل و تسریع شود عقد قرارداد زیر را لازم شمرده و نمایندگان مختار خود را به قرار ذیل تعیین نمودهاند:
از طرف دولت شاهنشاهی ایران
تیمسار سپهبد امانالله جهانبانی سناتور.
از طرف دولت اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی.
جناب آقای آرلفپاول دیمتریویچ وزیر مختار اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی.
نمایندگان پس از ارائه اختیارنامههای خود که در کمال صحت و اعتبار بوده در مقررات ذیل موافقت نمودند.
فصل اول
عبور خط مرز و مراقبت از علائم و نوار تراشیده مرزی
ماده اول(اصلاحی 1352/12/28)
خط مرزی مملکتی بین ایران و شوروی به طریقی عبور مینماید که در موافقتنامه حل مسائل مرزی و مالی بین ایران و شوروی مورخ 2 دسامبر 1954تثبیت و توسط پروتکل الحاقی به این موافقتنامه (پروتکل تثبیت مرز بین ایران و شوروی در دریاچههای پشت سدهای رودخانه ارس مورخ 7 مه(1970) - تغییر یافته است و نیز طبق اسناد زیر:
اول - اسناد پروتکل شرح عبور خط مرز بین ایران و شوروی از علامت سهجانبی که در ملتقای مرزهای ایران و شوروی و ترکیه نصب گردیده و تاعلامت سهجانبی که در ملتقای مرزهای ایران و شوروی و افغانستان مستقر میباشد (مورخ 11 آوریل 1957(-همچنین ضمائم و اسناد تکمیلی وپروتکل شرح مزبور که از این قرار است:
الف - آلبوم نقشهها و شمای مختصات ژئودزی علائم مرزی سرحدات مملکتی ایران و اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی.
ب - پروتکلهای علائم مرزی با شمای کروکی که در پشت آن ترسیم شده است.
ج - جزوه مختصات علائم مرزی.
د - فهرست علائم مرزی.
دوم - اسناد مربوط به علامت مرزی سهجانبی نصب شده در ملتقای مرزهای ایران و شوروی و ترکیه که به تاریخ 15 اکتبر 1956 در دیم قشلاق امضا شده است.
سوم - اسناد مربوط بعلامت مرزی سهجانبی نصب شده در ملتقای مرزهای ایران و شوروی و افغانستان که در تاریخ 30 ژوئن 1948 در سرخسامضا شده است.
چهارم - اسناد مربوط به پروتکل شرح مسیر خط مرز بین ایران و شوروی در دریاچههای پشت سدهای رودخانه ارس مورخ 5 دسامبر 1970 و ضمائمآن:
الف - آلبوم نقشهها و شمای مختصات ژئودزی علائم مرزی بسرحدات ایران و شوروی در دریاچههای پشت سدهای رودخانه ارس.
ب - پروتکلهای علائم مرزی نصب شده در این خط مرز با شمای کروکی که در پشت آن ترسیم شده است.
پنجم - ضمائم و اسناد تکمیلی دیگری که در مدت اجرای این پروتکل ممکن است تنظیم شود.
خط مرزی که طبق اسناد فوق تعیین شده است در سطح قائم ماربر آن مرزهای هوایی و زیرزمینی را نیز مشخص مینماید.
این خط مرز در پروتکل حاضر با کلمه «مرز» یا «خط مرز» یعنی خط مرز مملکتی بین ایران و شوروی که در سالهای 1955 - 1956 و 1970 - تعیین یامجدداً تعیین شده است نامیده میشود.
ماده دوم(اصلاحی 1352/12/28):
طرفین متعاهدین وظیفه دارند علائم مرزی را که برای تشخیص مرز بین ایران و شوروی برقرار گردیده و همچنین نوار تراشیده مرز را بوضعی نگاهداری بکنند که محل استقرار و شکل و فرم و اندازه و رنگآمیزی ستونها و علائم و وضع کپههای مرزی و همچنین عرض نوار تراشیده و دائرنگاهداشتن آن با سوابقی که در اسناد تعیین و تجدید تعیین مرز مورخ 11 آوریل 1957 برابر 22 فروردین 1336 و 5 دسامبر 1970 برابر 14 آذر ماه 1349تشریح شده است تطبیق داشته باشد.
ماده سوم(اصلاحی 1352/12/28)
مراقبت از علائم و نوارهای تراشیده خط مرز بدین طریق به عهده طرفین متعاهدتین واگذار میشود:
1- مراقبت از ستونهای مرزی و قسمتهائی از نوار تراشیده که در قلمرو و اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی واقع شده به عهده طرف شوروی خواهدبود.
2- مراقبت از ستونهای مرزی و قسمتهائی از نوار تراشیده که در قلمرو کشور شاهنشاهی ایران واقع شده به عهده طرف ایران خواهد بود.
3- مراقبت از مراکز علائم مرزی که روی خود خط مرز واقع گردیده بدین طریق تقسیم میشود:
الف - مراکز علائم مرزی با نمرات فرد بر عهده طرف ایران.
ب - مراکز علائم مرزی با نمرات زوج بر عهده طرف اتحاد شوروی خواهد بود.
4- مراقبت از علائم مرزی که به صورت ستونهای منفرد بر روی بریدگی های دشوار رس نصب شدهاند طرفی عهدهدار خواهد بود که دست یافتن بدانعلائم در قلمرو آن طرف سهلتر باشد.
5 - مراقبت از علائم مرزی جدیدالنصب در دریاچه پشت سد مخزنی ارس شماره 9/1 و 10 - 10/2 - 10/2 و 10/3 و 11 - 11/1 - 11/2 -11/3 - 11/4 و 12 - 12/1 - 12/2 - 12/3 - 12/4 - 12/5 - 12/6 - 12/7 - 12/8 - 12/9 - 12/10 - 12/11 - 12/12 و 13 و 14 -14/1 و 15 و 16 - 16/1 - 16/2 - 16/3 و 17 و 18 و دریاچه پشت سد انحرافی میل و مغان در رودخانه ارس شماره 50/1 - 50/2 - 50/3 - 51- به ترتیب ذیل بین طرفین متعاهدین تقسیم میشود:
الف - مراقبت از ستونها و ستونهای محوری علائم مرزی نصب شده در قلمرو شوروی از طرف مقامات مربوطه مرزی شوروی انجام میشود.
ب - مراقبت از ستونهای محوری علائم مرزی نصب شده در قلمرو ایران از طرف مقامات مربوطه مرزی ایران انجام میشود.
ج - مراقبت از ستونهای علائم مرزی 12/4 - 12/6 - 12/8 - 12/10 - 12/12 - 50/1 و 50/3 و از علائم مرزی (گوی شناور) شماره 14 و 16 -16/1 - 16/3 نصب شده در خط مرز به عهده طرف شوروی خواهد بود.
د - مراقبت از علائم مرزی شماره 12/5 - 12/7 - 12/9 - 12/11 - 50/2 از علائم مرزی (گوی شناور) شماره 13 و 4/1 و 15 و 16/2 نصب شده در خط مرز به عهده طرف ایران خواهد بود.
ه - مراقبت از مراکز علائم مرزی شماره 17 و 51 نصب شده در خط مرز به عهده طرف شوروی میباشد.
و - مراقبت از مراکز علامت شماره 18 نصب شده در خط مرز به عهده طرف ایران میباشد.
6- تجدید ساختمان و تعمیر اساسی علائم مرزی ذکر شده در فقرات «ج» و «د» «ه» و «و» را دو طرف به طور مشترک انجام میدهند و هزینه ساختمان و تعمیرات به طور مساوی تقسیم میگردد.
ماده چهارم
1- بازرسی وضعیت و محل نصب علائم مرزی و همچنین نوارهای تراشیده مرزی طبق ماده (3) بنا به صوابدید و به وسیله مصادر امورهر یک از طرفین متعاهدتین انجام شود. معالوصف بغیر از بازرسیهای یک جانبه طرفین متعاهدتین سالانه مکلف باجرای بازرسی های مشترک علائممرزی و نوار تراشیده خواهند بود.
2- بازرسی مشترک علائم و نوارهای تراشیده مرزی هر سال در ماههای مرداد و شهریور (اوت و سپتامبر) انجام میشود. تاریخ آغاز بازرسیهای مشترکبا موافقت نظر مصادر امور طرفین متعاهدین هر دفعه تعیین میشود.
3- در صورتی که بازرسی فوقالعاده علائم مرزی و یا نوار تراشیده را یکی از طرفین متعاهدتین در همان سال لازم بداند مراتب را کتباً بطرف دیگراعلام میدارد و تاریخ آغاز بازرسی مشترک نباید بیش از ده روز از موعد تسلیم اعلامیه تجاوز نماید
نتیجه بازرسی نمایندگان طرفین در صورت مجلس عمل قید و در دو نسخه بزبان فارسی و روسی تنظیم میگردد.
ماده پنجم
1- در صورت از بین رفتن و خراب شدن یا معیوب شدن ستونهای مرزی مصادر امور طرفی که ستونها در قلمرو آن طرف و واقع شده یاطبق ماده (3) بستگی بآن طرف دارد برای تجدید یا تعمیر آنها اقدامات فوری مینمایند و برای آغاز کار اقلاً دهروز قبل کتباً طرف دیگر را آگاهمیسازند.
2- تجدید ستونهای مرزی از بین رفته یا خراب شده یا معیوب شده به وسیله مامورین یک طرف متعاهد در حضور نمایندگان طرف دیگر انجام میشودو راجع بنصب مجدد ستون مرزی نمایندگان مصادر امور طرفین متعاهدتین صورتجلسه عمل را در دو نسخه بزبان فارسی و روسی تنظیم مینمایند
ستونهای تجدید شده یا نمونهایکه در ماده (1) اسناد تعیین و تجدید تعیین مرز ایران و شوروی معین شده باید تطبیق نماید.
3- در موقع تجدید علامت مرزی یا ستون مرزی مراقبت میشود که محل نصب آن تغییر نکند در صورتی که محل علامت یا ستون مرزی از بین رفتهمشخص نباشد مصادر امور متعاهدتین ملزم هستند در موقع برقراری مجدد آن از اسناد و مدارک تعیین و تجدید تعیین مرز که در ماده (1) این قراردادبدان اشاره شده استفاده نمایند. مشخصات مذکوره در اسناد فوق بایستی در محل مورد بررسی و اندازهگیری قرار گیرد.
4 (اصلاحی 1352/12/28)- در قسمتهای مرز آبی محل ستونها و علائم (گوی شناور)مرزی که بر اثر سیل معیوب یا منهدم شده و تجدید یا تعمیر میشود ممکن است تغییرداده شود مشروط بر این که در خود مسیر خط مرز تغییراتی پیدا نشود.
ستونها و علائم (گوی شناور) فوق را در نقاط جدیدی باید نصب کرد که از دستبرد طبیعت مصون باشد.
تغییرات فوق در محل ستونها و علائم (گوی شناور)مرز آبی با موافقت طرفین متعاهدین انجام میشود. تغییر محل ستونها و علائم مرزی رویبریدگیهای آب شور نیز در صورت لزوم اجازه داده میشود.
در صورت وقوع چنین تغییری طرفین متعاهدین پروتکل علائم مرزی و شمای کروکی آن را از لحاظ فرم و موضوع مطابق سایر اسناد مربوط به تعیین وتجدید مرز تنظیم و ضمیمه آن مینمایند.
5(اصلاحی 1352/12/28)- در صورت لزوم مصادر امور طرفین متعاهدتین میتوانند با موافقت یکدیگر علائم تکمیلی جدیدی روی خط مرز ایجاد نمایند بدون این که مسیرخط مرز را تغییر دهند و برای این قبیل علائم اسناد لازم را که شرایط آن در بند (4) این ماده پیشبینی شده است تنظیم مینمایند.
علائم تکمیلی که روی مرز نصب میشود مطابق نمونههای همان علائمی خواهد بود که در تعیین و تجدید تعیین مرز ایران و شوروی در سالهای 1334- 1335 برابر 1955 - 1956 انتخاب شده است و همچنین نمونههای علائمی که در تعیین مرز ایران و شوروی در سال 1970 انتخاب شده است.
6- تعمیر ستونهای مرزی که طبق ماده (3) مربوط بیکی از طرفین است به وسیله همان طرف مستقلاً بدون شرکت مصادر امور طرف دیگر انجاممیشود.
7(اصلاحی 1352/12/28)- در صورتی که مصادر امور یکی از طرفین خرابی یا نقصی در ستون و علامت (گوی شناور) مرزی که در قلمرو طرف دیگر واقع یا مسئول مراقبت از آن طرف دیگر باشد مشاهده نمایند مصادر امور طرف دیگر را آگاه میسازند که در تعمیر یا تجدید ستون یا علامت (گوی شناور)مذکور اقدامنمایند. مقامات مربوطه طرفی که در قلمرو آن انهدام یا خرابی یا نقیصه ستون و علامت (گوی شناور) مرزی مشاهده شده است موظف میباشد آن را تجدید یاتعمیر نمایند.
8- طرفین متعاهدتین اقدامات لازم را برای حفظ علائم مرزی خواهند نمود و اشخاصی که محل علائم را تغییر داده یا آنها را ناقص کرده و یا از بینبردهاند به دادگاه جلب میگردند.
در این قبیل موارد علائم مرزی از بین رفته یا خراب شده بخرج طرفی که اهالی آن مبادرت باین عمل نمودهاند ترمیم میشود.
ماده ششم
1- در تمام طول خط مرز قسمتهائی که از جنگل پوشیده شده و یا علف زار و یا نی زار و یا بوتهزار میباشد نوار تراشیدهای بعرض 10 متر (5متر از خطر مرز مملکتی بهر طرف) ایجاد میشود این نوار باید همیشه دائر و کاملا مرتب نگاهداری شود و در موارد لزوم بوتهها و آنچه میدان دیدرا محدود مینماید از بین برده شود.
شخمزدن زمینها و ایجاد ساختانها و بناها در این نوار ممنوع است اشخاصی که مبادرت باین عمل نمایند جلب و مواخذه میشوند.
2- هر طرف در نگاهداری و تنظیف نوار تراشیده که در قلمرو اوست اقدام مینماید مصادر امور طرفین متعاهدتین اقلا 10 روز قبل از آغاز پاک کردن نوارتراشیده مرز طرف مقابل را مطلع میسازند و نمایندگان طرف متعاهد دیگر حق دارند در موقع جریان عمل حضور بهمرساند.
فصل دوم
آبهای سرحدی و طریقه استفاده از آنها و ترتیب استفاده از راهآهن و شوسههائی که مرز را قطع مینمایند
ماده هفتم(اصلاحی 1352/12/28)
1 - آبهای سرحدی که در این عهدنامه ذکر شده است:
بقسمتی از رودخانهها و دریاچههای پشت سدهای رودخانه ارس اطلاق میشود که طبق مدارک تعیین و تجدید تعیین مرز مورخ 1955 - 1956 ومدارک تعیین مرز ایران و شوروی در دریاچههای پشت سدهای رودخانه ارس مورخ 1970 خط مرز در امتداد آن عبور مینماید.
2- طرفین متعاهدتین اقدام لازم را خواهند نمود که در موارد استفاده از آبهای سرحدی مقررات این قرارداد رعایت و حقوق و منافع طرف مقابل محترمشمرده شود.
ماده هشتم(اصلاحی 1352/12/28)
1- به روی رودخانههای سرحدی وسائل شناور (قایق - بلم و غیره) متعلق بطرفین متعاهدتین میتوانند بدون مانع تا خط مرز ایاب وذهاب نمایند.
2- وسائل شناور طرفین متعاهدتین روی آبهای مرزی فقط در اوقات روشن شبانهروز میتوانند سیر کنند.
3- اهالی طرفین متعاهدتین حق دارند در آبهای سرحدی تا حدود خط مرز ماهیگیری نمایند.
4 - مسائل مربوط بفعالیت ماهیگیری در دریاچههای سد مخزنی ارس و سد انحرافی میل و مغان طبق موافقتنامه جداگانه بین طرفین متعاهدینترتیب داده میشود.
ماده نهم -
1- برای حفظ کرانهها از خرابی و جلوگیری از تغییر مسیر رودخانههای سرحدی در صورتی که لزوم آن را مصادر امور طرفین متعاهدتینمتفقاً ضروری بدانند کنارهبندی خواهد شد این عملیات و هزینه مربوط بآن به عهده طرفی خواهد بود که کرانه بآن تعلق دارد.
2- هیچ یک از طرفین متعاهدتین نمیتوانند مصنوعاً مسیر رودخانه را تغییر دهند چنانچه وضعیت مسیر رودخانه مرزی به طور طبیعی یا در اثرانقلابات طبیعت تغییر پیدا کند در صورتی که مصادر امور طرفین ترمیم آن را ضروری تشخیص بدهند متفقاً و با شرایط متساوی در اصلاح مسیررودخانه اقدام مینمایند.
3- طبق بند دوم پروتکل ضمیمه موافقتنامه حل و فصل مسائل مالی و مرزی بین ایران و اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی مورخ یازدهم آذر ماه1333 برابر دوم دسامبر 1954 تغییر مسیر رودخانههای سرحدی خط مرز را تغییر نمیدهد مگر اینکه بین طرفین متعاهدتین قرارداد جداگانهای در اینباب منعقد بشود
ماده دهم
1- طرفین متعاهدتین کوشش خواهند نمود که آبهای مرزی را نظیف و پاکیزه نگاهداری کنند و بهیچ صورت مصنوعاً آلوده و کثیفننمایند
2- در صورتی که مصادر امور طرفین متعاهدتین لای روبی آب های مرزی را ضروری تشخیص دهند مخارج آن متساویاً به عهده طرفین متعاهدتین خواهدبود
3- لایروبی آنقسمت از آبهای سرحدی که کلا در قلمرو یکی از طرفین متعاهدتین واقع شده عنداللزوم بهزینه آن طرف انجام میشود
4- در مواقع لایروبی آبهای سرحدی گل و لای و سنگ و تنههای درخت و غیره که از آب خارج میشود باید بقدری دور از کرانه ریخته شود یا طوریتسطیح شود که خطری برای فروریختگی کرانهها یا مسدود شدن مسیرها باقی نگذارد و در موقع پرآبی مانع جریان آب نگردد
ماده یازدهم
چنانچه در آبهای سرحدی یا کرانههای رودخانه یکی از طرفین متعاهدتین اشیائی کشف شود که مالکیت آن معلوم نباشد مصادر امور آنطرف اقدامات لازم را برای تعیین مالکیت به عمل میآورند.
تشخیص هویت جسدهائیکه در آبهای سرحدی یا کرانههای رودخانهها کشف شود و همچنین تعیین مالکیت لاشه حیوانات متفقاً به عهده مصادرامور طرفین خواهد بود
ماده دوازدهم
اهالی هر یک از طرفین متعاهدتین حق خواهند داشت احشام و اغنام خود را برای آب خوردن بطرف رودخانه مرزی برانند ولیاحشام و اغنام مزبور بقلمرو دیگر نباید داخل شوند اگر احشام و اغنام مزبور اتفاقاً بقلمرو طرف دیگر رفتند مصادر امور طرفین متعاهدتین اقداماتلازم را برای برگرداندن آنها در کوتاهترین مدت خواهند کرد
نقاطی که در هر طرف به وسیله مرزبان مربوط برای آبشخوار تعیین میشود به اطلاع مرزبان طرف مقابل میرساند.
ماده سیزدهم
مسائل مربوط بفعالیت های رودخانه سرحدی از قبیل ایجاد ساختانها و یا تاسیسات نوین که ممکن است در طرز جریان رودخانهتاثیری داشته باشد و همچنین مسائل مربوط باستفاده آبیاری طبق موافقت نامههای بخصوص بین طرفین متعاهدتین ترتیب داده میشود.
تغییر یا تخریب بعضی از ساختانهای رودخانههای مرزی که انجام آن باعث تغییر سطح آب میشود فقط با جلب موافقت نظر طرف دیگر ممکن استآغاز گردد.
ماده چهاردهم
مصادر امور طرفین متعاهدتین راجع بسطح و میزان آب رودخانههای مرزی و همچنین راجع بنزول برف و باران داخل در خاکیکدیگر حتیالامکان مرتباً مبادله اطلاعات خواهند نمود تا بدینوسیله بتوان از ایجاد خطر و صدمه طغیان آب و سیل جلوگیری نمود.
ماده پانزدهم
1- ارتباط با راههای آهن و شوسه که مرز را قطع مینماید و نقاط عبور در این راهها با موافقت نامه مخصوص بین طرفین متعاهدتین تنظیممیگردد.
2- در محل های تقاطع خط مرز با راههای آن و شوسه هر یک از طرفین متعاهدتین در خاک خود علائم مخصوص و راهبند نصب مینمایند و برای دایربودن آنها مراقبت لازم به عمل میآورند.
3- طرفین متعاهدتین اقداماتی خواهند نمود که راههای آهن و شوسه که برای عبور و مرور باز و خط مرز را قطع مینمایند دائر نگاهداری شوند. تعمیرآنها تا خط مرز به وسیله هر یک از طرفین متعاهدتین به هزینه کشور مربوطه انجام میگیرد
ماده شانزدهم(اصلاحی 1352/12/28)
1- پلهای روی مرز که از روی آنها ایاب و ذهاب میشود مرتب نگهداری و به وسیله و هزینه هر یک از طرفین متعاهدتین تا خط مرز کهروی پل مشخص شده تعمیر میگردند مگر در این باره توافق دیگری حاصل شده باشد.
راجع به ترتیب و موعد و نحوه تعمیر پلها در امور طرفین متعاهدتین قبلا با یکدیگر توافق حاصل خواهند نمود.
2- هر یک از طرفین متعاهدتین میتوانند در موقع لزوم بازدید فنی آن قسمت از پلهای مرزی را که در خاک طرف مقابل قرار گرفتهاند به عمل آورند دراین مورد مصادر امور طرف مقابل بایستی اقلا 48 ساعت قبل از بازدید فنی که در نظر است از تاریخ شروع بازدید مستحضر شوند و پس از خاتمه بازدیداز نتیجه آن مطلع گردند ضمناً بازدید با حضور طرف مقابل انجام میگیرد.
3- ترتیب عبور و مرور از روی پلهای مرزی طبق موافقت نمایندگان مصادر امور مرزی مربوطه برقرار میشود.
4- مقررات این ماده مربوط به پل راهآهن جلفا در روی رود ارس نمیباشد که بهرهبرداری از آن طبق موافقت نامه خاصی تعیین شده است
5- احداث پلهای جدید روی رودخانههای مرزی طبق موافقتنامه مخصوص طرفین متعاهدتین صورت خواهد گرفت.
6 - مطابق ماده 5 موافقتنامه همکاری اقتصادی و فنی ایران و شوروی مورخ 27 ژوئیه 1963 و ماده 6 پروتکل تثبیت مرز بین ایران و شوروی دردریاچههای پشت سدهای رودخانه ارس مورخ 7 مه 1970 - طرفین متعاهدین مذاکرات راجع به ترتیب حق ورود و اقامت بلامانع در قطعات خاکدولت همجوار را باتباع ایران و شوروی که با اداره کردن و بهرهبرداری از تاسیسات هیدرولیک سر و کار دارند انجام خواهند داد و این ترتیب را به وسیله دستورالعمل مربوطه در کوتاهترین مدت ممکنه تنظیم خواهند کرد.
فصل سوم
شکار و مسائل مربوط بجنگلبانی و کشاورزی و معادن
ماده هفدهم
1- هر یک از طرفین متعاهدتین مراقبت خواهند نمود که مقررات موجود شکار در خاک آنها در نزدیکی خط مرز شدیداً رعایت شود و درحین شکار تیراندازی و تعقیب حیوانات وحشی و طیور از خط مرز تجاوز ننماید
2- مصادر امور مربوطه طرفین متعاهدتین در تمام مسائل حفظ حیوانات وحشی و پرندگان تدریجاً توافق حاصل کرده و راجع بممنوع شدن شکار درقسمتهای مخصوص از مرز زمان واحدی را اعلام مینمایند
ماده هجدهم
چنانچه به حکم حوادث طبیعی و یا در موقع جنگلبری درختهائی روی مرز بیافتد مصادر امور طرفین متعاهدتین اقداماتی به عملمیارند که اشخاص ذینفع که درختها متعلق بآنها است بتوانند درختها را قطعه قطعه کرده و بخاک خود حمل نمایند در این قبیل موارد مصادر امورطرفی که درختها متعلق بآن است بایستی مراتب را بمصادر امور طرف دیگر اطلاع دهد.
ماده نوزدهم
1- عملیات کشاورزی و اکتشافی و بهرهبرداری معادن واقع در مجاورت بلافصل خط مرز بایستی طوری انجام گیرد که صدمه بخاکطرف مقابل نرساند
2- برای تامین حفاظت خط مرز بایستی نواری بعرض 20 متر در طرفین مرز باقی بماند که عملیات مذکور در بند یک این ماده در آن نوار اصولا قدغنباشد مگر در موارد مخصوص که با موافقت مصادر امور طرفین متعاهدتین اجازه داده شود.
3- چنانچه در موارد مخصوص تعیین نوار مذکور در بند (2) این ماده مناسب نباشد مصادر امور طرفین متعاهدتین با موافقت نظر بین خود اقداماتاحتیاطی دیگری معمول میدارند که حفظ خط مرز را تامین نماید.
4- هر گونه عملیات انفجاری در نزدیکی خط مرز و عملیات دیگری که به موجب آن خرابی و یا تغییر محل قسمتی از کوهستان و یا مواد ارضی ایجابشود فقط از اطلاع قبلی طرف مقابل که نباید کمتر از 48 ساعت باشد انجام گیرد.
در موقع این عملیات اقدامات احتیاطی باید به عمل آید که زیانی باشخاص و مایملک طرف مقابل وارد نشود.
فصل چهارم
اختلافات و حوادث در مرز
ماده بیستم
مصادر امور مربوطه طرفین متعاهدتین در خاک خود موظف باقدامات ذیل میباشند:
1- جلوگیری از هر گونه اختلافات و حوادثی که ممکن است در مرز رخ دهد.
2- جلوگیری از تهیه عملیات جنایتکارانه اشخاص مسلح یا غیرمسلح به منظور انجام این عملیات در خاک طرف مقابل و همچنین ممانعت از تجاوزآنها از مرز به خاک یکدیگر و اتخاذ تدابیر لازم و مستحضر نمودن مصادر امور طرف مقابل در صورتی که جنایتکاران از مرز عبور نموده و بخاک طرفمقابل داخل شوند مصادر امور هر طرف مراتب را باستحضار مصادر امور طرف دیگر میرسانند.
3- جلوگیری از تهیه عملیات و فعالیتهائیکه اختلال در امنیت و آرامش نوار مرزی به وجود میآورد یا زیان به منافع طرف متعاهد دیگر میرساند و یاساکنین نوار مذکور را تحریک میکنند و همچنین اقدامات بر علیه اشخاصی که همراهی و حمایت برای عبور غیر قانونی از مرز مینمایند و اهالی را بکوچ کردن از خاک یکطرف به خاک طرف دیگر تشویق و تحریک میکنند.
چنانچه در نوار مرزی مصادر امور یکی از طرفین متعاهدتین بوجود اشخاصی پی ببرند که عملیات آنها در قسمت اول این بند ذکر شده خواه بابتکارخود خواه بمحض دریافت اطلاعات و مدارک لازم از طرف مقابل در خصوص هویت این اشخاص یا محل توقف آنها طبق قوانین کشور اقداماتلازمه را جهت جلوگیری از انجام این عملیات اتخاذ مینمایند:
4- مبارزه با قاچاق و دور کردن قاچاقچیان از نوار مرزی.
5- برای جلوگیری از سرایت امراض مسری و آفات حیوانی و نباتی بخاک طرف متعاهد دیگر مصادر امور طرف متعاهد که در خاک آن امراضواگیردار و آفات حیوانی یا نباتی پیدا شده مصادر امور طرف دیگر را مطلع میسازند.
در صورت احتمال سرایت امراض حیوانی به وسیله اغنامی که از یکطرف بطرف دیگر باید انتقال داده شوند مصادر امور مربوط طرفینمتعاهدتین طبق مقررات بهداشتی حیوانی اقدامات لازم جهت جلوگیری از سرایت امراض مینمایند.
6- رسیدگی به کلیه حوادث واقعه و اختلافات پیدا شده در مرز و حل و فصل موارد ممکنه آنها منجمله:
آ - تیراندازی از روی مرز بطرف اشخاص و حیوانات و هدفها و یا بخاک طرف متعاهد دیگر.
ب - قتل و جرح و وارد آوردن نقص بدنی و صدمه بسلامتی اتباع طرف مقابل در نتیجه تیراندازی از روی مرز و یا در موقع عبور از مرز همچنین رفتارخشونتآمیز نسبت باشخاص یکطرف که بخاک طرف دیگر عبور نمودهاند.
ث - در صورتی که مستخدمین دولت و یا اشخاص عادی بر خلاف مقررات از خط مرز عبور نمایند مصادر امور طرفین متعاهدتین باید فوراً رسیدگیکرده و اگر معلوم شد که عبور از مرز بکلی غیر عمدی بوده اشخاصی را که عبور کردهاند بطرف دیگر رجعت میدهند و هیچ یک از طرفین متعاهدتینحق ندارند از قبول بازگشت اشخاص که به طور غیر عمد از مرز عبور کردهاند امتناع ورزند.
د - عبور دادن اجباری اشخاص از کشور خود بخاک طرف مقابل.
ا - ادای کلمات ناشایسته و عمل توهینآمیز در خط مرز نسبت به یکدیگر
ف - تجاوز سفاین هوایی و یا قایق و وسائل شناور از مرز.
ک- مواقع کشف کرجی ماهیگیری و اسباب صید و سایر اشیائیکه بعلل انقلاب طبیعت بقلمرو طرف دیگر رانده شده باشد:
ح - انتقال و معیوب کردن و یا خراب کردن علائم مرزی و سایر تاسیسات مرزی منجمله تاسیسات رودخانهای.
ی - سرقت و از بین بردن و یا معیوب کردن اموال دولتی و یا شخصی و غیره در خاک طرف مقابل.
در این موارد اموال دولتی و شخصی و غیره که بسرقت و یا تصادفاً و یا عمداً بخاک طرف انتقال داده شده در صورت ثبوت بایستی حتیالامکان به کشوری عودت داده شود که اموال متعلق بآن است چنانچه استرداد عین اموال مسروقه کلاً یا جزاً ممکن نباشد مصادر امور طرفین متعاهدتین باموافقت یکدیگر میزان خسارت و امکان جبران آن را تعیین مینمایند.
و - عکس برداری از خاک مرزی طرف مقابل.
ک - رد شدن و یا عبور دادن حیوانات اهلی و طیور از مرز.
در این موارد حیوانات و طیور اهلی که از مرز رد شدهاند یا عبور داده شدهاند حتیالامکان بایستی بطرفی که تعلق دارند اعاده داده شوند و در صورتثبوت خسران مالی باید حتیالامکان خسارت وارده طبق بند 6 (قسمت ی) این ماده جبران گردد
ل - جلوگیری از سرایت آتشسوزی از مرز بخاک طرف مقابل
م - مذاکرات و نوع معاشرتها در روی مرز برای اشخاص رسمی و عادی که فاقد استوارنامه میباشند.
ن - سایر اختلاف و حوادث مرزی.
ا - رسیدگی و حل و فصل هر گونه ادعای خسارت در حدود اختیارات محوله چه خسارت وارده در نتیجه بروز اختلافات و حوادث وارده از جانبیکی از طرفین یا از جانب اشخاص مقیم خاک آنها رخ داده باشد و ضمن حل اختلافات یا حادثه مرزی طبق قسمت های گ - ح - ی ک بند 6 همینماده مصادر امور طرفین متعاهدتین مسائل مربوط به ترتیب اعاده اموالی را که در خاک طرف مقابل واقع شده نیز حل میکنند
فصل پنجم
مصادر امور مرزی و محل اقامت آنها و منطقه عمل و ترتیب گذشتن از مرز
ماده بیست و یکم
مصادر امور مربوطه که در این قرارداد نامبرده میشوند عبارتند از مرزبانان و جانشینان و معاونین آنها.
ماده بیست و دوم
دولت شاهنشاهی ایران و دولت اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی هر یک مرزبانان و جانشینان و معاونین آنان را تعیینمینمایند.
مرزبانان با یکدیگر همکاری کرده و وظایف خودشان را در حدود موازین این قرارداد انجام میدهند.
نخستین ملاقات مرزبانان نباید دیرتر از 14 روز پس از اعتبار یافتن این قرارداد انجام گیرد.
ماده بیست و سوم
تعداد مرزبانان و حوزه عملیات و مقر دائمی آنان طبق پروتکل پیوست این قرارداد تعیین میگردد.
نامو نام خانوادگی مرزبانان و جانشینان و معاونین آنها از طریق سیاسی به اطلاع طرفین خواهد رسید.
جانشینان مرزبانان از تمام اختیاراتی که بمرزبانان داده شده است استفاده مینمایند و در غیاب مرزبانان وظائف آنها را انجام میدهند.
در صورت لزوم تغییر تعداد مرزبانان وظائف مقرره آنها یا حوزه عملیات و مقر دائمی آنان که در پروتکل -ضمیمه این قرارداد ذکر شده شده است طرفینمتعاهدین راجع باین تغییرات از طریق سیاسی اقدام خواهند نمود.
ماده بیست و چهارم
1- مرزبانان محل اقامت دائمی معاونین خود را بیکدیگر اطلاع میدهند. اطلاع راجع به محل اقامت دائمی و حوزه عملیاتمعاونین در جلسه اول ملاقات بعد از رسمیت یافتن این قرارداد توسط مرزبانان انجام خواهد شد.
2- حدود اختیارات معاونین به وسیله مرزبانان تعیین میگردد.
3- مقر دائمی جانشینان و معاونین مرزبانان و حوزه عملیات آنها میتواند به وسیله مرزبان مربوطه در طی مدت عمل این قرارداد تغییر پذیرد.
4- هر مرزبان اختیار دارد در مواقع ضروری کارشناسانی برای همکاری خود دعوت نماید.
ماده بیست و پنجم
به نام اشخاصی که در ماده (21) این قرارداد ذکر شده استوارنامههای کتبی که بزبان هر دو طرف تنظیم شده به شرح زیر صادرمیگردد
به مرزبانان دولت شاهنشاهی ایران و جانشینان و معاونین آنها از طرف رئیس اداره مرزبانی کل کشور
بمرزبانان اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی و جانشینان و معاونین آنها از طرف رئیس نیروی مرزی اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی.
ماده بیست و ششم
در صورت تعیین مرزبانان جدید و جانشینان و معاونین آنان مقامات مربوطه طرفین متعاهدتین اهتمام مینمایند که در جریانکارها وقفهای حاصل نشود.
ماده بیست و هفتم
مرزبانان جهت حل و فصل اختلافات و حوادثی که در مرز پیش میآید و مربوط بوظایف آنها است اقدامات لازم را مینمایند. دراینگونه موارد مرزبانان پس از حصول موافقت نظر مشترکاً باختلافات و حوادث رسیدگی و مراتب را در صورت جلسه قید مینمایند.
مسائلی که نسبت بآنها بین معاونین مرزبانان توافق حاصل نشود برای حل و فصل قطعی بمرزبانان احاله میگردد.
اختلافات و حوادثی که مرزبانان درباره آنها نتوانند موافقت حاصل کنند از طریق سیاسی حل و تصفیه میگردد. به علاوه هر مرزبان مختار است به نظریهشخصی هر گونه مسئلهایکه اهمیت زیاد دارد برای حل به طریق سیاسی احاله نماید و موضوع را به اطلاع مرزبان مقابل برساند.
مقررات این ماده مانع از آن نیست مسئلهایکه به طریق سیاسی احاله شده مجدداً برای حل بمرزبانان محول گردد.
ماده بیست و هشتم
تصمیماتی که متفقاً از طرف مرزبانان جهت فیصله دادن بهر اختلاف و یا حادثهای اتخاذ میشود خاتمه یافته تلقی میگردد.
میزان خسارات وارده به هر یک از طرفین بر اساس موافقت حاصله راجع بجبران آن بلافاصله بعد از حل اختلاف به وسیله مرزبانان تعیین میشودترتیب تصفیه خسارات و در صورت لزوم تغییر این ترتیب از طریق سیاسی انجام میشود
ماده بیست و نهم
مرزبانان و معاونین آنها کارهای مشترک را حسبالمعمول در جلسات و ملاقاتها انجام میدهند نسبت بهر جلسه مرزبانانصورت مجلس تنظیم و در آن جریان جلسه و قرارهای متخذه و موعد انجام آنها را به طور خلاصه منعکس مینمایند
قرارهای مرزبانان پس از امضای پروتکل برای هر دو طرف اجباری و لازمالاجرا بوده و خاتمه یافته تلقی میگردد.
مرزبانان مسائل کوچک را در صورتی که هیچ یک از آنها اصرار برسیدگی آن در جلسه مشترک نداشته باشند از طریق مکاتبه بین خود حل و فصلمینمایند.
راجع بهر ملاقات معاونین صورتجلسه کار (آکت) تنظیم میشود و در آن صورت جلسه اقداماتی که شده است به تفصیل شرح داده میشود و درصورت لزوم تصمیمات و پیشنهادات نیز ذکر میگردد.
تصمیمات متخذه از طرف معاونین پس از تصویب مرزبانان به موقع اجرا گذارده میشود.
-پروتکل ها و صورتجلسههای کار راجع بجلسات مرزبانان و راجع بملاقاتهای معاونین در دو نسخه و هر یک بزبانهای فارسی و روسی تنظیممیگردد.
ماده سیام
جلسه و یا ملاقات مرزبانان با پیشنهاد یکی از آنها حتیالامکان در تاریخی که پیشنهاد شده انجام میگردد.
پاسخ دعوت نامه بایستی حتیالامکان فوری داده شود و در هر صورت بیشتر از 48 ساعت پس از وصول دعوتنامه بطول نیانجامد.
چنانچه تاریخ جلسه یا ملاقات پیشنهادی مورد قبول واقع نشود مرزبان در پاسخ وقت دیگری پیشنهاد مینماید.
برای جلسه و یا ملاقاتی که یکی از مرزبانان مرزبان مقابل را دعوت میکند در صورتی که عذر موجهی نداشته باشد (بیماری - ماموریت - مرخصی)مرزبان باید شخصاً حضور بهمرساند. در صورت وجود عذر موجه به جای مرزبان جانشین او که بایستی قبلا مرزبان طرف مقابل را مطلع سازد حاضرمیگردد. با موافقت مرزبان ممکن است جلسه یا ملاقات جانشینان صورت گیرد.
ملاقات معاونین مرزبانان فقط به دستور مرزبانان انجام میشود.
در جلسه یا ملاقاتهای مرزبانان یا معاونین آنها منشی ها و مترجمین نیز میتوانند حضور داشته باشند.
ماده سی و یکم
جلسات و ملاقاتهائیکه در ماده (30) همین قرارداد ذکر شده باید به طور کلی در خاک آن طرف متعاهدی صورت گیرد که تقاضایتشکیل جلسه یا ملاقات نموده معالوصف در صورتی که دلائل موجهی ایجاب نماید مرزبانان میتوانند این قاعده کلی را رعایت ننماید.
جلسه یا ملاقاتها به وسیله مرزبان و یا معاون طرفی که در خاک آن مذاکره جریان دارد اداره میگردد.
دستور جلسه باید با دعوت ملاقات همراه باشد یا از طریق مذاکرات قبلی و یا مبادله مکاتبات تنظیم گردد در موارد فوقالعاده با موافقت طرفین ممکناست مسائلی مورد بررسی قرار گیرد که در دستور روز جلسه پیشبینی نشده باشد.
ماده سی و دوم
مرزبانان و معاونین آنها میتوانند طبق موافقت قبلی برای وقوف بماهیت موضوع بررسی خود را در محل وقوع اختلاف و حوادثمرزی به عمل آورند در این مورد مرزبانان و معاونین آنها اگر ضرورت ایجاب نماید میتوانند کارشناسان - مترجمین و شهود و شاکیان را با خود بمحلوقوع اختلاف یا حادثه ببرند
رهبری امور بررسی تحت نظر طرفی خواهد بود که در خاک آن بررسی به عمل میآید.
راجع به بررسی های مزبور باید صورت مجلس کار و یا اسناد دیگری تنظیم شوند که بعداً به صورت جلسه ضمیمه گردد. صورت های مجلس کار مزبور و اسناد دیگری که ذکر شد با مراعات مقررات ماده (29) این قرارداد تنظیم میگردد.
ماده سی و سوم
مرزبانان موظفند نتیجه اقداماتی را که طبق تصمیمات متخذه در جلسه مشترک یا ملاقات به عمل میآورند در کمترین مدت به اطلاع یکدیگر برسانند.
ماده سی و چهارم
مرزبانان طبق توافق متقابل باید بری[برای] تبادلنامهها و همچنین تحویل اشخاص و اموال نقاطی را در مرز تعیین نمایند. تعیین نقاطبرای ملاقاتهای آنها در اولین جلسه ملاقات مرزبان که بعد از رسمیت یافتن این قرارداد تشکیل میشود به عمل خواهد آمد تعداد و محل نقاط ملاقات هامیتواند با توافق مرزبانان تغییر یابد.
تحویل اشخاص باید شخصاً به وسیله مرزبانان و یا معاونین آنها اجرا گردد.
مرزبانان و یا معاونین آنها باید هر بار راجع بمحل و وقت برای تحویل اشخاص توافق حاصل نمایند.
تحویل اغنام و احشام در محلی انجام میگیرد که آنها از مرز عبور کردهاند.
تحویل چهارپایان و یا اموال و همچنین مراسلات اداری را رئیس پاسگاه مرزیآن منطقه بر حسب دستور مرزبان میتواند انجام دهد.
مراسلات اداری بایستی به طور مداوم اعم از روز تعطیل و یا روز استراحت شبانهروزی مبادله گردد.
مرزبانان با موافقت یکدیگر نمونه قبض رسید تنظیم نموده و در مقابل دریافت یا تحویل مراسلات یا چهارپایان و یا اموال دیگر آن را امضا و بطرفمقابل تسلیم مینمایند.
مرزبانان درباره علاماتی که برای احضار پاسدار مرزی طرف مقابل باید به کار برده شود با یکدیگر قرار لازم را میگذارند.
ماده سی و پنجم
مرزبانان و یا جانشینان آنها یا معاونین - منشی ها- مترجمین و کارشناسان برای انجام ماموریت های خود که مطابق مفاد این قرارداد باشدمیتوانند از مرز عبور نمایند
مرزبانان و جانشین و معاونین آنها به موجب استوارنامه که در ماده (25) این قرارداد پیشبینی شده است دارای عکس و امضای دارنده آن است وهمچنین به وسیله مرزبانان مقابل روادید شده میتوانند از مرز عبور کنند.
(نمونه استوارنامه پیوست شماره 1(
منشی ها و مترجمین به وسیله گواهینامه که اعتبار آن شش ماه است و مرزبان یکی از طرفین به آنها میدهد از مرز عبور میکنند این گواهینامه باید دارایعکس و امضای دارنده آن باشد. (نمونه گواهینامه پیوست شماره 2(
کارشناسان و اشخاصی که وجود آنها برای روشن ساختن موضوعی ضروری است از گواهی نامه موقتی استفاده میکنند و با این گواهی نامه فقط یکبارمیتوانند از مرز رفت و آمد نمایند. اعتبار گواهی نامه از زمان عبور از مرز فقط 24 ساعت میباشد. گواهی نامه مزبور را مرزبان یکی از طرفین باشخاصنامبرده میدهد و به وسیله مرزبان مقابل ویزا میشود. (نمونه گواهینامه پیوست شماره 3(
ماده سی و ششم
عبور از مرز به وسیله اشخاصی که در قسمت اول ماده (35) این قرارداد ذکر شده فقط در نقاطی که مطابق ماده (34) تعیین شدهانجام میشود مگر مرزبانان و یا معاونین آنها راجع بعبور از مرز در نقطه دیگری قرار گذاشته باشند.
روز و ساعت عبور از مرز باید قبلا و در هر حال 24 ساعت پیش از موعد بنزدیکترین پست مرزی طرف مقابل ابلاغ شود که مشایعتکننده خود را قبلابمحل ملاقات اعزام دارد.
مرزبانان و همچنین سایر اشخاصی که در قسمت اول ماده (35) این قرارداد ذکر شدهاند در موقع عبور از مرز حق دارند به لباس مقرره خود ملبس بوده واسلحه خویش همراه داشته باشند.
ماده سی و هفتم
مرزبانان و همچنین اشخاص دیگری که در قسمت اول ماده (35) این قرارداد ذکر شده با کلیه کاغذها و اسنادی که همراه دارند دارایمصونیت میباشند.
اشخاص نامبرده حق دارند بدون تادیه حقوق مالیاتی و گمرکی در خاک طرف مقابل با خود اشیاء ضروری کار، وسائل نقلیه و اموال دیگر از قبیلخواربار و سیگار و توتون برای مصرف شخصی خود همراه داشته باشند به شرط اینکه در مراجعت دوباره آنها را با خود از مرز خارج نمایند (سوای آنچه که مصرف شده باشد).
اشخاصی که در قسمت چهارم ماده (35) این قرارداد ذکر شدهاند در مدت توقف در خاک طرف دیگر مصونیت داشته و بهیچ صورت بازداشتنمیشوند.
ماده سی و هشتم
هر یک از طرفین این قرارداد تمام مخارج ناشیه از انجام ماموریت و وظائفی که طبق این قرارداد بوی محول گردیده عهدهدارخواهد بود.
ماده سی و نهم
هر کدام از طرفین نسبت باشخاص طرف دیگر که در قسمت های یک و چهار از ماده (35) ذکر شده بود و در خاک آن طرف برای انجام وظیفه و برای ماموریت مطابق این قرارداد میروند از مساعدت های لازم از قبیل وسائل نقلیه منزل و وسائل تامین ارتباط با مصادر امور مربوط خوداستفاده خواهند نمود.
فصل ششم)
مقررات نهایی
ماده چهلم
این قرارداد در مدت سه سال معتبر و مجرا خواهد بود.
چنانچه هیچ یک از طرفین تا مدت6 ماه قبل از خاتمه موعد این قرارداد اظهار تمایل خود را دایر بر لغو و یا تغییر یک یا چند ماده از مواد آن اعلامنکنند قرارداد حاضر عیناً برای هر سه سال دیگر بخودی خود معتبر و مجرا خواهد بود.
ماده چهل و یکم
-پروتکل ضمیمه این قرارداد جزو لاینفک آن میباشد.
ماده چهل و دوم
با انعقاد این قرارداد موافقت نامههای موجوده از راه تبادل یادداشت های بین ایران و اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی درباره تاسیسمرزبانی های به تاریخ 14 اوت 1927 - 15 اکتبر 1928 - 20 نوامبر 1929 - 27 اکتبر 1931 - 28 نوامبر 1949 - 27 دسامبر 1949 - 4 ژانویه 1950- 17 ژانویه 1950 - 28 ژانویه 1950 - 11 ژوئیه 1950 و نهم اوت 1950 را باید لغو و از درجه اعتبار ساقط دانست.
ماده چهل و سوم
این قرارداد پس از تصویب و تبادل نسخ مصوبه آن که در کوتاهترین مدت در تهران به عمل خواهد آمد بلافاصله به موقع اجراءگذارده خواهد شد.
ماده چهل و چهارم
این قرارداد در دو نسخه و هر نسخه بزبان فارسی و روسی نوشته شده و هر دو متن دارای اعتبار یکسان میباشد.
علیهذا اختیارداران نامبرده در فوق این قرارداد را امضا و بمهر خود ممهور نمودند.
در مسکو به تاریخ 24 اردیبهشت 1336 برابر با 14 مه 1957
بنمایندگی دولت شاهنشاهی ایران بنمایندگی دولت اتحاد جماهیر
شوروی سوسیالیستی
تیمسار سپهبد امانالله جهانبانی جناب آقای آرلف وزیر مختار
اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی
پروتکل
ضمیمه قرارداد بین دولت شاهنشاهی ایران و دولت اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی راجع به انتظامات مرزی ایران و شوروی و ترتیب تصفیهاختلافات و حوادث در مرز
در اجرای ماده 23 قرارداد بین دولت شاهنشاهی ایران و دولت اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی راجع بانتظامات مرزی ایران و شوروی و ترتیبتصفیه اختلافات و حوادث مرزی در شهر مسکو مورخ 24 اردیبهشت 1336 برابر با 14 مه 1957 منعقد گردیده امضاءکنندگان زیر مامورین مجاز طرفینقراردادی معین کردند که مناطق عملیات مرزبانی ها عبارت باشند از:
در طرف کشور شاهنشاهی ایران
1 - مرزبان منطقه پلدشت با مقر دائمی آریاشهر (پلدشت) - منطقه عمل او، از محل ملتقای مرزهای مملکتی ایران و شوروی و ترکیه تا علامتمرزی شماره 19 توسعه مییابد.
2 - مرزبان منطقه جلفا با مقر دائمی در قریه جلفا ایران - منطقه عمل او، از علامت مرزی شماره 19 تا علامت مرزی شماره 35 - توسعه مییابد.
3 - مرزبان منطقه کلیبر با مقر دائمی در قریه اصلاندوز، منطقه عمل او، از علامت مرزی شماره 35 تا علامت مرزی شماره 64 - توسعه مییابد.
4- مرزبان منطقه مغان با مقر دائمی در قریه گرمی. منطقه عمل او از علامت مرزی 64 تا علامت مرزی شماره 108 توسعه مییابد.
5 - الف - مرزبان منطقه اردبیل با مقر دائمی در شهر اردبیل - منطقه عمل او، از علامت مرزی شماره 108 تا علامت مرزی شماره 131.
ب - مرزبان منطقه آستارا با مقر دائمی شهر آستارا - منطقه عمل او، از علامت مرزی شماره 131 تا علامت مرزی شماره 144 (دریای خزر) توسعهمییابد.
6- مرزبان منطقه اترک با مقر دائمی در شهر گنبد قابوس. منطقه عمل او از دریای خزر (علامت مرزی شماره 0/145) تا علامت مرزی شماره 188توسعه مییابد.
7- مرزبان منطقه غلامان با مقر دائمی در قریه غلامان. منطقه عمل او از علامت مرزی شماره 188 تا علامت مرزی شماره 218 توسعه مییابد.
8- مرزبان منطقه لطفآباد با مقر دائمی در قصبه لطفآباد. منطقه عمل او از علامت مرزی شماره 218 تا علامت مرزی شماره 272 توسعه مییابد.
9- مرزبان منطقه سرخس با مقر دائمی در شهر سرخس. منطقه عمل او از علامت مرزی شماره 272 الی ملتقای مرزهای سه کشور (ایران - اتحادجماهیر شوروی سوسیالیستی و افغانستان) توسعه مییابد.
در طرف اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی
1- مرزبان منطقه نخجوان با مقر دائمی در قریه شاهتختی. منطقه عمل او از ملتقای مرزهای سه کشور (ایران - اتحاد جماهیر شوروی و ترکیه) تاعلامت مرزی شماره 25) توسعه مییابد.
2- مرزبان منطقه مغری با مقر دائمی در جلفا - منطقه عمل او از علامت مرزی شماره 25 تا علامت مرزی شماره 35 توسعه مییابد.
3- مرزبان منطقه جبرئیل با مقر دائمی در قریه حادرود. منطقه عمل او از علامت شماره 35 تا علامت مرزی شماره 64 توسعه مییابد.
4- مرزبان منطقه بیلهسوار با مقر دائمی در قریه بیلهسوار. منطقه عمل او از علامت مرزی شماره 64 تا علامت مرزی شماره 108 توسعه مییابد.
5- مرزبان منطقه لنکران با مقر دائمی در شهر لنکران. منطقه عمل او از علامت مرزی 108 الی علامت مرزی شماره 144 (دریای خزر) توسعهمییابد.
6- مرزبان منطقه قزل اترک با مقر دائمی در قریه قزل اترک منطقه عمل او از دریای خزر (علامت مرزی شماره 0/145) تا علامت مرزی شماره 188توسعه مییابد.
7- مرزبان منطقه بهاردن با مقر دائمی در قریه بهاردن. منطقه عمل او از علامت مرزی شماره 188 الی علامت مرزی شماره 218 توسعه مییابد.
8- مرزبان منطقه قهقهه با مقر دائمی در قریه قهقهه. منطقه عمل او از علامت مرزی شماره 218 الی علامت مرزی شماره 272 توسعه مییابد.
9- مرزبان منطقه سرخس با مقر دائمی در قریه سرخس. منطقه عمل او از علامت مرزی شماره 272 تا ملتقای مرزهای سه کشور (ایران - اتحادشوروی - افغانستان) توسعه مییابد.
پروتکل مزبور جزو لاینفک قرارداد بوده و در دو زبان فارسی و روسی و هر کدام در دو نسخه تنظیم و تهیه شده و ضمناً هر دو نسخه دارای اعتباریکسان میباشد.
در تاریخ 24 اردیبهشت 1336 برابر با 14 مه 1957 در شهر مسکو امضا شد.
بنمایندگی دولت شاهنشاهی ایران بنمایندگی دولت اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی
تیمسار سپهبد امانالله جهانبانی جناب آقای آدولف وزیر مختار
اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی
ضمیمه شماره یک
نمونه
صفحه اول
(ابعاد 15×10 سانتیمتر)
| استوارنامه محل الصاق عکس محل مهر (امضا دارنده استوارنامه) |
ضمیمه شماره دوم
صفحه یک
(ابعاد 10× 15 سانتیمتر)
| گواهینامه محل الصاق عکس محل مهر محل امضای دارنده |
ضمیمه شماره سوم
نمونه
صفحه اول
(ابعاد 10× 15 سانتیمتر)
| گواهینامه برای عبور یک دفعه و مراجعت از مرز ایران و شوروی |