تاریخ نظریه: 1405/07/14
شماره نظریه: 7/1405/10
شماره پرونده: 1405-168-10ک
استعلام:
همانگونه که مستحضرید در خصوص امکان محاسبه ایام بازداشت قبلی بابت مجازات‌های تکمیلی و شیوه آن تصریح قانونی وجود ندارد؛ ماده 516 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 به امکان محاسبه ایام بازداشت قبلی از بابت خدمات عمومی به عنوان مجازات‌های جایگزین حبس و بند «ب» ماده 641 این قانون به امکان محاسبه این ایام بابت انفصال موقت نظامیان تصریح دارد؛ اما در مورد مجازات‌های تکمیلی مقرره خاصی وجود ندارد؛ آن اداره کل در نظریه مشورتی شماره 7/99/1374 مورخ 1399/10/09 به امکان محاسبه ایام بازداشت قبلی بابت اقامت اجباری اشاره کرده است؛ اما در مورد دیگر مجازات‌های تکمیلی؛ از جمله منع از اقامت در محل یا محل‌های معین، انفصال از خدمات دولتی و عمومی و الزام به خدمات عمومی ابهام وجود دارد. آیا در این موارد می‌توان به ملاک مواد یادشده استناد کرده و محاسبه این ایام را امکانپذیر دانست؟
نظریه مشورتی اداره کل حقوقی قوه قضاییه:
با استفاده از ملاک بند «الف» ماده 516 و بند «ب» ماده 641 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 و با الغاء خصوصیت از آن و با عنایت به هدف مقنن از حکم ماده 515 قانون یادشده و همچنین ماده 27 قانون مجازات اسلامی مصوب 1392، محاسبه ایام بازداشت قبلی (با رعایت ترتیبات قانونی) بابت مجازات‌های تکمیلی منع از اقامت در محل یا محل‌های معین، انفصال از خدمات دولتی و عمومی و الزام به انجام خدمات عمومی موضوع بندهای «ب»، «ت» و «د» ماده 23 قانون مجازات اسلامی، فاقد منع قانونی است و نادیده گرفتن و عدم محاسبه آن بر خلاف مقتضای عدالت قضایی است.
شایسته ذکر است، نحوه محاسبه ایام بازداشت قبلی، وفق بند «الف» ماده 516 قانون آیین دادرسی کیفری، به ازای هر روز بازداشت قبلی، هشت ساعت خدمات عمومی و مطابق بند «ب» ماده 641 همان قانون، کسر چهار روز از مدت انفصال موقت از خدمت به ازای هر روز بازداشت خواهد بود و با توجه به ملاک مواد اخیرالذکر، به ازای هر روز بازداشت قبلی، یک روز منع از اقامت در محل یا محل‌های معین محاسبه و کسر می‌شود.