هیات وزیران در جلسه مورخ 4 /6 /42 بنا بر پیشنهاد شماره 5199 مورخ 29 /5 /42 سازمان برنامه به استناد تبصره 4 ماده واحده قانون اجازه تحصیل 42 میلیون دلار وام از بانک بینالملل توسعه و عمران مصوب دوم خرداد ماه 1339 ایجاد سازمان آب و برق آذربایجان را به شرح اساسنامه و آییننامه پیوست (طبق اساسنامه و آییننامه سازمان آب و برق خوزستان) تصویب نمودند.
اساسنامه سازمان آب و برق آذربایجان))
ماده 1- برای اجراء مقاصد مشروح زیر:
الف - عملیات عمرانی مربوط بآبیاری در مناطقی که از آب رودخانه های واقع در آذربایجان مشروب خواهد خواهد شد متضمن احداث سد و آب بند و ایجاد شبکه توزیع و توسعه آن و همچنین اجرای طرحهای مربوط بایجاد و توسعه برق و انتقال آن در آذربایجان و مناطقی که انتقال برق بآن مناطق از نظر اقتصادی و فنی صحیح باشد.
ب - اداره و بهره برداری از تاسیساتی که بر اثر اجراء طرحهای مذکور فوق ایجاد خواهد گردید.
ج - اتخاذ طریقه های جدید فنی برای پیشرفت و توسعه کشاورزی و حداکثر استفاده از منابع موجود- راهنمائی و تشویق مالکین و زارعین برای بهبود وضع کشاورزی و همچنین آشنا ساختن آنها به سایر عواملی که موجب ازدیاد تولید و بهره برداری بیشتر از منابع میباشد مانند کشاورزی مکانیزه و استفاده از کود شیمیائی و انتخاب نوع زراعت و نوع بذر و همچنین تثبیت حقوق و وضع زارعین.
د - ترویج استفاده از نیروی برق در صنایع و شهرها و ایجاد امکانات استفاده برق برای تاسیسات صنعتی و افراد بنازلترین قیمتی که با اصول صحیح فنی و مالی و بازرگانی منطبق باشد."
سازمانی به نام " سازمان آب و برق آذربایجان" که از این پس سازمان نامیده میشود برای مدت نامحدود تشکیل و بر طبق مقررات این اساسنامه اداره خواهد گردید و از تاریخ بهره برداری تشکیلات واحدهائی که اکنون مسئولیت اداره رودخانه های منطقه مذکور را دارند باتمام وظایف و تشکیلات و اختیارات و دارائیهای خود ضمیمه سازمان مذکور خواهد شد.
ماده 2- سازمان دارای شخصیت حقوقی بوده و مرکز اداری آن در تبریز (یا هر محل دیگری که بنا بر احتیاج از طرف رئیس سازمان معین شود) و منطقه عملیاتش در مناطق مذکور در بند (الف) ماده (1) خواهد بود و میتواند در سایر نقاط دفتر یا شعب یا نمایندگی بنا بر احتیاج داشته باشد.
ماده 3- سازمان دارای استقلال مالی بوده و در حدود اعتبارات مصوب میتواند هرگونه قراردادی که برای اجراء مقاصد مذکور در ماده (1) لازم بداند منعقد کند.
ماده 4- سازمان میتواند کلیه اقدامات قانونی را که جهت پیشرفت مقاصد مذکور در ماده (1) لازم و یا مناسب بداند انجام دهد. این اختیارات بدون اینکه منحصر و محدود بموارد مذکور زیر باشد عبارتست از:
الف - حق اداره و کنترل رودخانه های واقع در آذربایجان و تنظیم آب انهار و حق اعطای اجازه برای احداث تاسیسات جدید یا تغییر در تاسیسات موجود در مسیر آبهای آن مناطق در حدود مقررات مملکتی.
تبصره - حقوق مکتسبه افراد و موسسات خصوصی محترم و محفوظ خواهد بود ولی از تاریخ تصویب این اساسنامه هیچگونه مستحدثات جدید مربوط بامور آبیاری بدون موافقت سازمان نباید در آن منطقه بوجود آید. طرز تحصیل اجازه و شرایط آن طبق آیین نامه سازمان تعیین خواهد گردید.
ب - مبادرت بفعالیتهای تولیدی و تاسیساتی و بهره برداری از طرح ها.
ج - حق تولید و انتقال و فروش و واگذاری نیروی برق و تعیین نرخ آن و وصول بهای برق.
د - حق توزیع و فروش و واگذاری آب و همچنین تعیین آب بهاء و هزینه های دیگر و وصول آنها به منظور استهلاک هزینه و سرمایه تاسیساتی.
ه- - در صورتی که ادارات ثبت املاک برای روشن ساختن وضع مالکیت محل مساعدت یا توضیحی از سازمان نسبت بحقوق مربوط بمالکیت اراضی و آب بخواهند سازمان مذکور موظف است بآن ادارات درباره موضوعات مذکور مساعدت نماید.
و - سازمان میتواند به نام خود هرگونه معامله ای انجام دهد و هرنوع قرارداد منعقد و اجراء کند و اموال مورد نیاز را خریداری نماید و اقدام بتاسیس شرکت و خرید سهام شرکتهای دیگر نماید و در بانکها حساب جاری افتتاح نماید و با اخذ تضمینات کافی وام یا اعتبار بدهد و همچنین میتواند مطالبات و حقوق خود را وصول کند.
ز - سازمان برای اجرای وظائف خود میتواند هر قسمت از اختیارات خود را که لازم بداند بمسئولیت خود به سایر موسسات دولتی یا غیر دولتی محول نماید.
ماده 5- سازمان تحت ریاست مدیرعامل سازمان برنامه طبق اصول بازرگانی اداره خواهد شد.