1- نظر به اینکه دادرس پس از فراغ از رسیدگی و امضای رای حق تغییر آن را ندارد مگر در موارد تصحیح رای که منحصر است به سهو قلم و اشتباهاتی از این قبیل. لذا در مورد بندهای یک و دو ماده 284 وقتی قاضی به اشتباه خود متوجه گردید باید مراتب را به دیوان عالی کشور اعلام دارد تا در صورت نقض و تجویز مرجع مذکور به ترتیب مقرر در تصمیم دیوانعالی کشور عمل گردد.
2- دادستانها و دادیاران که باقتضای وظایف خود در جریان صدور احکام قرار میگیرند یا وظیفه دار اجرای حکم میشوند مکلفند در مواردی که قطع باشتباه قانونی یا شرعی قاضی پرونده پیدا میکنند، مراتب را بوی تذکر دهند، بدیهی است در صورت عدم تنبه قاضی و بقاء یقین باشتباه باید مراتب را مشروحاً و مستدلاً به اطلاع دادستان کل برسانند تا مقام مزبور اقدام مقتضی معمول دارد و تا وصول نظر دادستان کل اجرای حکم را معوق نمایند.
3- در مورد بند 3 ماده 284 درصورتی که عدم صلاحیت قاضی مربوط به عدم صلاحیت ذاتی یا محلی دادگاه و مواردی از این قبیل باشد، لازم است به ترتیب مقرر در بند 2 اقدام گردد و درصورتی که عدم صلاحیت قاضی ناشی از زوال صلاحیت لازم برای قضاوت باشد، باید مراتب مستدلاً به شورای عالی قضایی که عهده دار رسیدگی به صلاحیت قضات میباشد اعلام گردد. در این مورد شورای عالی قضایی به موضوع رسیدگی نموده و درصورتی که زوال صلاحیت را محرز دانست تاریخ حدوث آن را مشخص خواهد نمود در این صورت دیوانعالی کشور نقض آراء قاضی مذکور را اعلام خواهد داشت.
4- دادسرای انتظامی قضات و همچنین دادگاه عالی انتظامی در مواردی که طبق بند 2 ماده 284 باشتباه قانونی یا شرعی قاضی پرونده قطع پیدا میکند باید مراتب را باو تذکر دهند و در صورت عدم تنبه و بقاء قطع به وقوع اشتباه، لازم است مراتب را به دادستان کل گزارش نمایند.
5- دادسرای انتظامی قضات و همچنین دادگاه عالی انتظامی که در مقام رسیدگی به تخلف قاضی از تنبه او اطلاع مییابند باید جریان را به دیوان عالی کشور گزارش نمایند.
6- در مواردی که دادستان کل تخلف از مواد قانون یا اعمال غرض یا بیاطلاعی از مبانی قضایی مشاهده نمود و همچنین در مواقعیکه دیوانعالی کشور حکم را به جهات مذکور در ماده 284 نقض کرد، باید مراتب به دادگاه عالی انتظامی قضات اعلام شود.
7- با توجه به اختیارات حاصل از اصل 161 قانون اساسی لازم است دیوانعالی کشور برحسب نیاز شعبه یا شعب خاصی را از شعب کیفری برای رسیدگی باین اعلامات تخصیص دهد. رسیدگی باین پروندهها طبق عمومات مقررات موجود و به ترتیبی خواهد بود که برای رسیدگی بامور کیفری در دیوانعالی کشور مقرر است. شعبه مامور رسیدگی در دیوانعالی کشور در اجرای ماده 284 مکرر باید پس از نقض شعبه مرجوعالیه را نیز معین نماید.
بند 8(الحاقی 1362/10/20)- نظر به وظایف دادستان کل کشور به نظارت برحسن اجرای قوانین، هرگاه تذکر به قاضی صادر کننده حکم موجب تنبه او شده و باشتباه خود متوجه شود و این امر مورد تایید دادستان کل قرار گیرد و وقوع اشتباه یا مخالفت حکم را با قانون محرزداند درصورتی که مورد از مصادیق عدم صلاحیت قاضی نباشد راساً اجازه رسیدگی مجدد را خواهد داد.
در جلسه (421) مورخ 1362/5/30 به تصویب رسید.
شورای عالی قضائی