هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی
شماره پرونده: ه- ع؍ 9901540 شماره دادنامه: 140009970906011431 تاریخ: 22/12/1400
شاکی: آقای محمد محمدعلیپور
طرف شکایت: مرکز آموزشی تحقیقاتی و درمانی قلب و عروق شهید رجایی
موضوع شکایت و خواسته: ابطال بخشنامه شماره 6733؍99 (مورخ 1399/05/26 معاون توسعه مدیریت و منابع مرکز آموزشی تحقیقاتی و درمانی قلب و عروق شهید رجایی)
شاکی دادخواستی به طرفیت مرکز آموزشی تحقیقاتی و درمانی قلب و عروق شهید رجایی به خواسته ابطال بخشنامه شماره 6733؍99 (مورخ 26؍5؍1399 معاون توسعه مدیریت و منابع مرکز آموزشی تحقیقاتی و درمانی قلب و عروق شهید رجایی) به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است. متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر میباشد:
«نظر به اینکه بازنشستگی همکاران پیمانی و رسمی مشترک صندوق تامین اجتماعی، به استناد بخشنامه 58 مستمریهای سازمان تامین اجتماعی و بر اساس ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری صورت میگیرد و کلیه سوابق قابل قبول کارکنان (اعم از خدمت نظام وظیفه، طرح نیروی انسانی، شرکتی، قراردادی، پیمانی و رسمی) که در طبقه و رتبه آنان لحاظ شده است، ملاک محاسبه برای تاریخ اجرای بازنشستگی است، و با امعان نظر به مصوبه هیات رئیسه محترم مرکز مبنی بر حفظ وحدت رویه در بازنشستگی مشترکین صندوق کشوری و تامین اجتماعی، مقتضی است همکاران محترم نسبت به واریز حق بیمه دوران سربازی و... اقدام نمایند. از آنجا که مبلغ بدهی یا حق بیمه بر اساس زمان تقاضای مستخدمین توسط سازمان مذکور محاسبه و دریافت میگردد، لذا در خصوص سوابق خدمت سربازی و طرح نیروی انسانی کلیه مشمولین فوقالذکر اعم از رسمی و پیمانی و... میباید با در دست داشتن اصل کارت پایان خدمت و مدارک پایان طرح و کارت ملی...، در اسرع وقت به سازمان تامین اجتماعی (شعبه 25) مراجعه و نسبت به پرداخت حق بیمه دوران موصوف و ارائه مدارک به مدیریت منابع انسانی جهت ضبط در پرونده پرسنلی اقدام نمایند. چنانچه به هر دلیلی این موضوع به اواخر سالهای خدمت موکول گردد و یا اقدام نگردد، هیچگونه تقصیری متوجه این مرکز نبوده و مرکز راساً به صدور حکم بازنشستگی و یا اعلام پایان کار آنان در تاریخ مقرر اقدام خواهد نمود».
دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:
شاکی به موجب دادخواستی که در صفحه 7 پرونده به ثبت رسیده، اعلام کرده است:
بیمارستان با صدور بخشنامه مورد شکایت، در جهت تعدیل نیروی خود، مستخدمین را ملزم به پرداخت حق بیمه مربوط به دوره سربازی کرده و سپس اقدام به بازنشستگی آنان مینماید. حال آنکه این بخشنامه، تکلیف مالایطاق بوده و همچنین تضییع حق مکتسب مستخدمین میباشد، که آمادگی بازنشستگی پیش از موعد را نداشته اند.
- همچنین شاکی طی نامهایی، اعلام کرده است:
1. طبق ماده 95 قانون تامین اجتماعی و با توجه به «قانون استفساریه قانون اصلاح تبصره ماده 14 قانون کار و الحاق یک تبصره به آن مصوب 1383 (مصوب 28؍3؍1385)»، کلیه بیمه شدگان و مستمری بگیران بازنشستگی و ازکارافتادگی مشمول قانون تامین اجتماعی که قبل از تاریخ لازمالاجرا شدن قانون استفساریه مذکور (یعنی تاریخ 7؍5؍1385)، در کارگاه های مشمول قانون تامین اجتماعی ارائه تقاضا نمودهاند (صرف نظر از بیمهپردازی و تاریخ تقاضا)، مشمول ماده 95 قانون تامین اجتماعی بوده و از پرداخت حق بیمه معاف میباشند.
آن دسته از متقاضیان احتساب سابقه خدمت نظام وظیفه نیز که وضعیت آنان منطبق با شرایط فوق نمیباشد، از شمول ماده 95 قانون مذکور خارج بوده و پذیرش سوابق مورد نظر، تابع ضوابط مقرر در قانون اصلاح تبصره ماده 14 قانون کار و الحاق یک تبصره به آن (مصوب 30؍1؍1383) و قانون استفساریه (مصوب 28؍3؍1385) بوده و با پرداخت حق بیمه متعلقه میباشد، که این موضوع طی رای هیات عمومی دیوان عدالت به شماره 1397- 1398 (مورخ 28؍11؍1386) نیز مورد تایید واقع شده است.
2. محاسبه بیمه نظام وظیفه تنها با تقاضا و درخواست بیمهشونده و البته با شرایط پیشبینیشده در قوانین مرتبط قابل محاسبه خواهد بود و هیچ الزام و اجباری در قانون ذکر نشده است.
3. بخشنامه مورد شکایت، شامل الزامی بودن خرید بیمه مدت سربازی برای کارکنان نیز میباشد.
در پاسخ به شکایت مذکور، علیرغم انقضای مهلت یک ماهه، طرف شکایت لایحه دفاعیهای ارسال نکرده است. لیکن در متن لایحه دفاعیه شماره 11830؍99 (مورخ 26؍8؍1399) مثبوت در صفحه 28- 29 پرونده که خطاب به ریاست شعبه 35 بدوی ارسال نموده، اعلام کرده است:
1. طبق بند «ج» ماده 34 آییننامه اداری و استخدامی کارکنان غیرهیات علمی دانشگاه ها، انجام خدمت نظام وظیفه جزو شرایط عمومی استخدام بوده و وفق ماده 5 آییننامه مذکور نیز مدت خدمت نظام وظیفه جزو سوابق خدمتی خدمات دولتی محسوب میشود.
لذا پذیرش این سوابق از حیث سنوات خدمت، از نظر سازمان تامین اجتماعی مستلزم پرداخت کسور بازنشستگی مدت نظام وظیفه میباشد. در نتیجه بخشنامه صادره از این مرکز در جهت اجرای بخشنامه شماره 58 بوده است و این مرکز، قادر به اتخاذ تصمیم بر خلاف بخشنامه مذکور در جهت حصول خواسته شاکی نمیباشد.
2. ابطال بخشنامه این مرکز منجر به اجابت خواسته شاکی نخواهد شد. زیرا مرجع پذیرش مدت نظام وظیفه جهت احتساب سنوات خدمتی، سازمان تامین اجتماعی مطالبهکننده کسور مدت مذکور میباشد و باید در خصوص خواسته شاکی، ابطال مصوبه سازمان مذکور، موضوع خواسته واقع گردد و اساساً دعوا به این مرکز توجهی ندارد.
پرونده شماره ه- ع؍9901540 مبنی بر درخواست ابطال بخشنامه شماره 6733؍99 مورخ 26؍5؍1399 معاون توسعه مدیریت و منابع مرکز آموزشی تحقیقاتی و درمانی قلب و عروق شهید رجایی در جلسه مورخ 15؍12؍1400 هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی مورد رسیدگی قرارگرفت و اعضا با اکثریت آرا 15 نفر از 17 نفر به شرح ذیل اعلام نظر نمودند:
رای هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی:
وفق مواد 151 قانون استخدام کشوری و ماده 105 قانون مدیریت خدمات کشوری، مدت خدمت نظام وظیفه ی کارکنان به عنوان سابقه ی قابل قبول، مورد پذیرش واقع شده است و همین موضوع نیز در ماده 5 آییننامه اداری و استخدامی کارکنان غیر هیات علمی دانشگاهها تصریح شده است و تبعاً پرداخت حق بیمه ی ایام مزبور از تکالیف مشمولان است و بخشنامه مورد شکایت دلالت بر الزامی بودن رعایت تشریفات مربوطه جهت احتساب سابقه ی خدمت نظام وظیفه برای کارکنانی دارد که در بدو استخدام سابقه ی مزبور را ارائه و دستگاه متبوع آن را مورد پذیرش و سوابق قابل قبول خدمتی قرار داده است و مفاد بخشنامه معترض عنه حکمی مبنی بر احتساب اجباری سوابق مربوط به دوران سربازی کارکنان پیمانی و رسمی مشترک صندوق تامین اجتماعی مرکز آموزشی تحقیقاتی و درمانی قلب و عروق شهید رجایی جزء سنوات اشتغال کارکنان مذکور نداشته و عبارت «در طبقه و رتبه آنان لحاظ شده است» در متن بخشنامه معترض عنه حاکی از آن است که سوابق مذکور سالیان متمادی برای کارکنان مذکور لحاظ گردیده و مورد اعتراض آنها نیز واقع نشده که این امر نشان دهنده رضایت ضمنی آنان نسبت به احتساب سوابق مربوط به دوران سربازی جزء سنوات اشتغال آنها میباشد، لذا مفاد بخشنامه معترض عنه مغایرتی با قوانین و مقررات مربوطه نداشته و قابل ابطال نمیباشد. این رای به استناد بند (ب) ماده 84 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 ظرف مهلت بیست روز از تاریخ صدور از جانب رییس محترم دیوان عدالت اداری یا 10 نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است.
محمد جواد انصاری
رئیس هیات تخصصی کار، بیمه و تامین اجتماعی
دیوان عدالت اداری