هیات وزیران در جلسه 1395/12/11 به پیشنهاد مشترک وزارتخانه های راه و شهرسازی، صنعت، معدن و تجارت، نیرو و آموزش و پرورش و سازمان های صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران و برنامه و بودجه کشور و به استناد مواد (2) و (3) قانون توسعه و بهینه - سازی آب شرب شهری و روستایی در کشور - مصوب 1394- آییننامه اجرایی مواد یاد شده را به شرح زیر تصویب کرد:
ماده 1- اصطلاحات مندرج در این آییننامه در معانی مشروح مربوط به کار می روند:
الف - قانون: قانون توسعه و بهینه سازی آب شرب شهری و روستایی در کشور - مصوب 1394-.
ب - الگوی مصرف آب: میزان مصرف آبی که به عنوان متوسط مصرف ماهانه آب مشترکین خانگی بر اساس بعد خانوار استانی و مناطق جغرافیایی مطابق با تبصره (4) ماده (1) قانون به تفکیک شرایط عادی، تنش و بحران توسط وزارت نیرو تهیه و ابلاغ میگردد. الگوی مصرف آب مشترکین آب غیرخانگی، ظرفیت قراردادی نامیده میشود که در قرارداد مشترک درج شده و مشترک مجاز به مصرف تا این حد بر حسب متر مکعب در ماه میباشد.
پ - تجهیزات آب بر: مجموعه ای از وسایل و تجهیزاتی که در آن آب، مصرف، تبدیل یا منتقل میشود مانند ماشین لباسشویی، ظرفشویی، کولر آبی، شوفاژ و آب گرمکن.
ت - تجهیزات آب پخش: تجهیزاتی که فقط آب را منتقل و پخش می نمایند مانند انواع شیرآلات، آب شویه (سیفون)، دوش و سرشیر.
ث - تجهیزات کاهنده مصرف: تجهیزاتی مانند وسایل کاهنده دبی جریان، کاهنده فشار و افزایش دهنده سرعت خروجی آب که باعث کاهش مصرف آب اعم از آب بر و آب پخش می گردند.
ج - آب خاکستری: فاضلاب تولید شده در خانه به جز فاضلاب توالت.
چ - بازچرخانی آب: فرآیند استفاده مجدد از آب خاکستری یا پساب.
ح - برچسب آب: صفحه حاوی اطلاعات مربوط به معیارها و برخی مشخصات فنی از قبیل مقدار مصرف و یا بازده که بر روی بدنه کالاهای آب بر و کالاهای آب پخش جهت اطلاع استفاده کنندگان از میزان مصرف آب، قابل نصب میباشد.
خ - تاسیسات جمع آوری آب باران: تجهیزات جمع آوری، ذخیره سازی و بهره برداری از آب باران که از پشت بام یا محوطه ساختمان یا بخشی از معابر عمومی سرازیر میشود.
ماده 2- سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران مکلف است با هماهنگی و کمک وزارت نیرو در همه ایام به ویژه در ماههای گرم سال در شبکه های رادیویی و تلویزیونی سراسری و استانی، برنامه های مرتبط با مدیریت مصرف و بهره وری آب شرب در گروه های مختلف سنی شامل کودکان و بزرگسالان را تولید و نسبت به پخش رایگان آن در ساعات پرمخاطب و در ساختارها و قالب های متنوع به شرح جدول زیر اقدام نماید:
| ردیف | پوشش شبکه | استان موضوع پخش برنامه ها | نوع شبکه (تلویزیونی/رادیویی) | حداقل ماهانه پخش برنامه مرتبط | هدف پخش |
| 1 | شبکه های سراسری | تمامی استانها | تلویزیونی | 1200 دقیقه | ترویج مناسب فرهنگ بهینه مصرف |
| رادیویی | 2400 دقیقه | ||||
| 2 | شبکه های استانی | استانهایی که اکثریت جمعیت آنها به تشخیص وزارت نیرو تحت شرایط عادی تامین آب قرار دارند | تلویزیونی | 360 دقیقه | آموزش مخاطبان در خصوص مدیریت و کاهش مصرف آب |
| رادیویی | 720 دقیقه | ||||
| استان هایی که اکثریت جمعیت آنها به تشخیص وزارت نیرو تحت شرایط تنش در تامین آب قرار دارند | تلویزیونی | 480 دقیقه | آموزش مخاطبان در خصوص مدیریت و کاهش مصرف آب و هشدار درباره وضعیت آبی کشور و استان مربوط | ||
| رادیویی | 960 دقیقه | ||||
| استان هایی که اکثریت جمعیت آنها به تشخیص وزارت نیرو در شرایط بحرانی تامین آب قرار دارند | تلویزیونی | 660 دقیقه | آموزش مخاطبان در خصوص مدیریت و کاهش مصرف آب، پخش اعلامیه های وزارت نیرو، نشان دادن فاجعه آبی و نتایج حاصل از بی آبی | ||
| رادیویی | 1320 دقیقه |
تبصره 1- در اجرای بند (الف) ماده (2) قانون، وزارت نیرو مکلف است با همکاری سازمان صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران محتوا و اثربخشی برنامه های موضوع این ماده را بررسی و ارزیابی نموده و به صورت مستمر نسبت به رفع نواقص و بهبود آنها اقدام نماید.
تبصره 2(اصلاحی 1396/08/03)- رسانه های دولتی مکلفند در هر ماه نسبت به آگاهی بخشی در زمینه مدیریت مصرف آب از طرق مختلف از جمله پخش آگهی، گزارش، چاپ مقاله و تهیه ویژه نامه ها با هماهنگی وزارت نیرو اقدام نمایند. وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مکلف است در مقاطع شش ماهه گزارش فعالیت های صورت گرفته در این خصوص را به سازمان برنامه و بودجه کشور ارایه نماید. دستگاه هایی که اختیار کمک از محل بودجه عمومی دولت به رسانه های غیردولتی را دارند در چارچوب قوانین، اولویت کمک را به موارد ترویج فرهنگ مصرف بهینه آب اختصاص دهند.
ماده 3- وزارت آموزش و پرورش مکلف است با همکاری وزارت نیرو ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ آییننامه، آموزش نحوه مصرف بهینه آب را در تدوین کتب درسی و برنامه های آموزشی و پرورشی منظور نماید.
ماده 4- سازمان ملی استاندارد ایران مکلف است با همکاری وزارتخانه های نیرو و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی استانداردهای ملی تجهیزات و ماشین آلات آب بر و آب پخش شامل استاندارد برچسب آب، استانداردهای فنی و تاسیسات جمع آوری آب باران و باز چرخانی آب را متناسب با شرایط کم آبی کشوری در راستای مدیریت مصرف بهینه آب، ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آییننامه، تدوین و جهت طی مراحل اجباری شدن به شورای عالی استاندارد ارایه نماید.
تبصره 1- کلیه تولیدکنندگان و واردکنندگان تجهیزات آب بر و آب پخش و تجهیزات مرتبط با تاسیسات جمع آوری آب باران و بازچرخانی آب مکلفند با رعایت قوانین و مقررات و بر مبنای استانداردهای ملی مربوط، نسبت به تهیه و نصب برچسب آب بر روی کالا و بسته بندی آن اقدام نمایند. واردات، توزیع و فروش تجهیزات آب بر و آب پخش پرمصرف مغایر با الزامات برچسب آب ممنوع است.
تبصره 2- ثبت سفارش و واردات کالاها و تجهیزات مغایر با استاندارد ملی و بین المللی مورد تایید سازمان ملی استاندارد ایران موضوع این ماده ممنوع بوده و گمرک جمهوری اسلامی ایران موظف است از ورود تجهیزات یاد شده جلوگیری نماید. موارد ثبت سفارش شده قبل از ابلاغ این آییننامه مستثنی میباشند.
تبصره 3- تمامی کاربران آب در بخش های دولتی، نظامی، انتظامی، نهادها و موسسات عمومی غیردولتی مکلفند تجهیزات و ماشین آلات مورد نیاز خود را براساس استانداردهای این ماده خریداری نمایند. ذی حساب های مربوط مکلف به نظارت بر رعایت مفاد این تبصره میباشند.
ماده 5 - سازمان برنامه و بودجه کشور مکلف است به منظور تامین منابع مورد نیاز جهت خرید و نصب تجهیزات کاهنده مصرف آب، بازچرخانی آب و تاسیسات جمع آوری آب باران در تمامی مراکزی که برابر قانون معاف از پرداخت آب بها میباشند، اعتبار لازم را با هماهنگی وزارت نیرو در قالب طرح ملی مدیریت مصرف آب شهری (تملک دارایی های سرمایه ای) پیش بینی و در بودجه سالانه طرح های عمرانی تامین نماید.
ماده 6- وزارت راه و شهرسازی مکلف است ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این آییننامه، نسبت به اصلاح مبحث (16) مقررات ملی ساختمان در زمینه طراحی و اجرای تاسیسات باز چرخانی آب، جمع آوری آب باران و دفع بهداشتی فاضلاب در ساختمان های موضوع بند (ث) ماده (2) قانون و استفاده از تجهیزات کاهنده مصرف و الزامات مدیریت بهینه مصرف آب در تمامی ساختمان ها اقدام و شرایط لازم را جهت کنترل و تایید طراحی و اجرای آن فراهم نماید.
تبصره - سازمان هواشناسی کشور موظف است ظرف شش ماه از تاریخ ابلاغ این آییننامه، نقشه و فهرست شهرها و روستاهای دارای میانگین بلند مدت بارش سالانه (250) میلیمتر و بالاتر را تهیه و اعلام نماید.
ماده 7- شرکت های آب و فاضلاب شهری و روستایی مکلفند پس از دریافت تاییدیه سازمان نظام مهندسی ساختمان در شهرها و بنیاد مسکن انقلاب اسلامی در مناطق روستایی مبنی بر نصب تاسیسات باز چرخانی آب و جمع آوری آب باران در ساختمان های جدید الاحداث موضوع بند (ث) ماده (2) قانون، نسبت به اعمال تخفیف در حق انشعاب آب به میزانی که به پیشنهاد وزارت نیرو به تصویب هیات وزیران میرسد، اقدام نمایند.
تبصره 1- در صورت نصب تاسیسات بازچرخانی آب و جمع آوری آب باران در ساختمان های یاد شده، شرکت های آب و فاضلاب شهری مکلفند پس از تایید نصب تجهیزات مذکور و کنترل مستمر آن، نسبت به تخفیف بیست درصدی کارمزد دفع فاضلاب اقدام نمایند.
تبصره 2- در صورتی که در کنترلهای دوره ای مشخص گردد تاسیسات بازچرخانی آب یا جمع آوری آب باران، کارکرد استاندارد را نداشته یا اینکه از مدار بهره برداری خارج شده اند، تخفیف مذکور برای اینگونه املاک تا زمان اصلاح قطع میگردد.
ماده 8- وزارت نیرو موظف است تعرفه های آب و فاضلاب را سالانه با هماهنگی سازمان برنامه و بودجه کشور به تفکیک شرایط عادی، تنش و بحرانی به تصویب هیات وزیران برساند به نحوی که حداقل پنجاه درصد از منابع مورد نیاز جهت کاهش حداقل یک درصد از هدررفت آب در شبکه تا رسیدن به استاندارد جهانی تامین گردد. مابقی منابع مورد نیاز در بودجه سنواتی پیش بینی میگردد.
معاون اول رئیس جمهور - اسحاق جهانگیری