هیات وزیران در جلسات 1397/9/14 و 1398/4/2 به پیشنهاد وزارت راه و شهرسازی (با هماهنگی وزارت امور اقتصادی و دارایی و سازمان برنامه و بودجه کشور) و به استناد بند (1) ماده (48) قانون احکام دایمی برنامه های توسعه کشور - مصوب 1395 - اساسنامه صندوق توسعه حمل و نقل کشور را به شرح زیر تصویب کرد:
فصل اول - کلیات
ماده 1 - صندوق توسعه حمل و نقل کشور که از این پس در این اساسنامه «صندوق» نامیده میشود، با هدف ایجاد ساز و کار تجهیز و تامین منابع مالی پایدار برای توسعه زیرساخت و ناوگان حمل و نقل کشور، ارتقای ایمنی و افزایش سطح خدمات حمل و نقل کالا و مسافر تاسیس و به صورت شرکت دولتی اداره میشود.
ماده 2 - موضوع فعالیت صندوق با رعایت قوانین و مقررات مربوط به شرح زیر است:
الف - تشویق، حمایت و مشارکت در تامین مالی و سرمایه گذاری داخلی و خارجی در ساخت، توسعه، تجهیز، بهسازی، نوسازی، نگهداری، بهره برداری زیرساخت های شبکه و ناوگان حمل و نقل کشور.
ب - اعطای تسهیلات به متقاضیان سرمایه گذاری در حوزه حمل و نقل از طریق بانک های عامل.
پ - بررسی بازار و وضعیت فنی، اقتصادی و مالی پروژه های پیشنهادی متقاضیان استفاده از منابع مالی صندوق.
ت - حمایت و تشویق از صنایع و شرکت های دانش بنیان مرتبط با حوزه حمل و نقل.
ث - بیمه سرمایه گذاری در حوزه حمل و نقل و ارایه تضامین به متقاضیان.
ج - حمایت از تهیه و ارایه بسته های سرمایه گذاری.
چ - ارایه خدمات از طریق بانک های عامل به شرکت های واسپاری (لیزینگ) جهت فروش اقساطی ناوگان حمل و نقل عمومی به منظور نوسازی ناوگان.
ح - مشارکت در شرکت پروژه های زیرساختی حمل و نقل.
خ - همکاری با سازمان ها و شرکت های تابع وزارت راه و شهرسازی به منظور مدیریت بهینه منابع در اختیار از جمله وجوه اداره شده.
د - جلب مشارکت بانک ها و موسسات اعتباری غیربانکی و نهادهای مالی داخلی و خارجی برای ارایه تسهیلات و استفاده از سایر ابزارهای مالی اعم از اوراق بهادار اسلامی برای شرکت پروژه، به نحوی که تعهدات ایجاد شده بدهی صندوق محسوب نشود و بازپرداخت آن بر عهده شرکت پروژه باشد.
ماده 3 - صندوق با دارا بودن شخصیت حقوقی مستقل، استقلال اداری و مالی و وابسته به وزارت راه و شهرسازی به مدت نامحدود تشکیل و با رعایت این اساسنامه و قوانین و مقررات حاکم بر شرکت های دولتی اداره میشود.
ماده 4 - سرمایه اولیه صندوق به میزان یکصد و نود هزار میلیارد (000/000/000 /000 /190) ریال از طریق ساز و کار بودجه سنواتی از محل دارایی های دولت که در اختیار وزارت راه و شهرسازی، سازمان ها و شرکت های تابع و وابسته به آن و صد درصد آن متعلق به دولت است، تامین میشود.
ماده 5 - مرکز اصلی استقرار صندوق در تهران و حوزه عملیات آن سراسر کشور است.
فصل دوم - ارکان صندوق
ماده 6 - ارکان صندوق عبارتند از:
الف - هیات امنا.
ب - هیات عامل.
پ - حسابرس و بازرس قانونی.
ماده 7 - ترکیب اعضای هیات امنا به شرح زیر است:
الف - وزیر راه و شهرسازی (رئیس هیات امنا).
ب - وزیر امور اقتصادی و دارایی.
پ - رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور.
ماده 8 - هیات امنا به عنوان بالاترین رکن صندوق، دارای وظایف و اختیارات زیر است:
الف - راهبری و تعیین سیاست ها و خط مشی و اولویت های صندوق.
ب - بررسی و اتخاذ تصمیم در خصوص عملکرد سالانه هیات عامل و صورت های مالی سالانه.
پ - بررسی و اتخاذ تصمیم در خصوص برنامه های راهبردی و بودجه سالانه در چهارچوب برنامه های توسعه ای کشور و طرح جامع حمل و نقل.
ت - تصویب ساختار، تشکیلات و آییننامه های مالی، استخدامی، اداری و معاملاتی صندوق به پیشنهاد هیات عامل در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط و حسب مورد تایید مراجع ذی صلاح.
ث - نصب، قبول استعفا و عزل اعضای هیات عامل به پیشنهاد رئیس هیات امنا و تعیین حقوق و مزایا و پاداش اعضای هیات عامل با رعایت قوانین و مقررات مربوط.
ج - انتخاب حسابرس و بازرس قانونی با رعایت قوانین و مقررات مربوط و تعیین حق الزحمه وی.
چ - اتخاذ تصمیم در مورد مطالبات مشکوک الوصول و لاوصول.
ح - پیشنهاد تغییر و اصلاح اساسنامه صندوق و اتخاذ تصمیم در خصوص انحلال صندوق و ارایه آن به هیات وزیران.
خ - اتخاذ تصمیم برای افزایش یا کاهش سرمایه صندوق و پیشنهاد به هیات وزیران جهت تصویب.
د - صلح و سازش و ارجاع به داوری و استرداد دعوی با رعایت اصل (139) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران.
ذ - تصویب نظام نامه اعطای تسهیلات برای سرمایه گذاری ها، مطابق با اهداف و موضوع فعالیت های صندوق.
ر - تعیین ضوابط و مقررات نحوه مشارکت در طرح های سرمایه گذاری با رعایت قوانین و مقررات مربوط.
ز - سایر موارد مندرج در متن اساسنامه و در راستای اهداف صندوق.
ژ - سایر وظایفی که مطابق قانون تجارت (در موارد که به تشخیص فقهای شورای نگهبان مغایر شرع نباشد) به عهده مجامع شرکت های سهامی است.
ماده 9 - رئیس هیات عامل به عنوان دبیر هیات امنا، مسئول تنظیم دستور کار، تاریخ جلسه و تعیین محل تشکیل جلسات و همچنین پیگیری مصوبات جلسات است و میتواند بدون حق رای در جلسات هیات امنا شرکت کند. دعوتنامه جلسات به امضای رئیس هیات امنا و حداقل پانزده روز قبل از تشکیل جلسه برای اعضا ارسال میشود.
تبصره - جلسات هیات امنا با حضور کلیه اعضا و حداقل دو بار در سال تشکیل میشود و با حداقل دو رای اتخاذ تصمیم می نماید.
ماده 10 - به منظور اداره صندوق در چهارچوب مفاد اساسنامه و مصوبات هیات امنا، هیات عامل مرکب از پنج نفر از افراد مورد وثوق، امین و صاحبه نظر و با تجربه در امور اقتصادی، بانکی، حمل و نقل و حقوقی با حداقل هفت سال سابقه مدیریتی مرتبط و همچنین حداقل مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد مرتبط، به پیشنهاد رئیس هیات امنا و تصویب هیات امنا با حکم رئیس هیات امنا منصوب میشوند و انتخاب مجدد ایشان نیز بلامانع است.
تبصره 1 - برکناری و قبول استعفای اعضای هیات عامل با تایید حداقل دو عضو از اعضای هیات امنا خواهد بود.
تبصره 2 - اعضای هیات عامل برای مدت سه سال و به صورت تمام وقت منصوب میشوند که در صورت انقضای مدت تصدی مدیریت هر یک از اعضای هیات عامل تا تعیین اعضای جدید، مسئولیت آنان به قوت خود باقی خواهد بود. انتخاب مجدد اعضای هیات عامل بلامانع است.
ماده 11 - هیات عامل دارای وظایف و اختیارات زیر است:
الف - اجرای مصوبات هیات امنا در چهارچوب قوانین و مقررات.
ب - تهیه و تنظیم سیاست های کلی و خط مشی عمومی صندوق و پیشنهاد به هیات امنا.
پ - تهیه بودجه سالانه و تنظیم گزارش های عملکرد و صورت های مالی صندوق برای ارایه به هیات امنا، وزارت امور اقتصادی و دارایی و سازمان برنامه و بودجه کشور.
ت - ارایه گزارش عملکرد فعالیت صندوق به اعضای هیات امنا هر شش ماه یکبار.
ث - تصویب دستورالعمل های مورد نیاز بر اساس پیشنهاد رئیس هیات عامل.
ج - تهیه آییننامه های مربوط بر اساس مفاد اساسنامه و پیشنهاد به هیات امنا.
چ - تهیه ساختار و تشکیلات صندوق و ارایه آن به هیات امنا.
ح - اتخاذ تصمیم در مورد خرید، فروش و اجاره، قبول ضمانت یا ظهرنویسی تضمینات، توثیق یا رهن اموال غیرمنقول صندوق، سرمایه گذاری، مشارکت در چهارچوب آییننامه های مصوب هیات امنا.
خ - تعیین چهارچوب قراردادهای عاملیت با بانک های عامل.
د - برقراری نظام حسابرسی داخلی و استقرار نظام پایش (کنترل) مناسب.
ذ - تهیه نظام نامه نحوه اعطای تسهیلات و بیمه سرمایه گذاری ها و ارایه تضامین لازم به بخش خصوصی و پیشنهاد به هیات امنا.
ر - ارایه پیشنهادهای مربوط به تغییر و اصلاح اساسنامه و نیز کاهش یا افزایش سرمایه صندوق به هیات امنا.
ز - پیشنهاد صلح، سازش و ارجاع امر داوری به هیات امنا.
ژ - اتخاذ تصمیم نسبت به هرگونه اقدامی به نام صندوق در محدوده وظایف و اهداف، به جز آنچه صراحتاً در صلاحیت هیات امنا یا رئیس هیات عامل است.
س - افتتاح یا بستن حساب های ریالی یا ارزی در حساب های بانکی داخلی و خارجی و استفاده از آنها به نام صندوق و انسداد حساب های یاد شده حسب مورد با رعایت قوانین و مقررات مربوط.
ش - انعقاد قرارداد مشاوره ای با شرکت ها و موسسات معتبر در امور سرمایه گذاری و مهندسی مالی برای ارزیابی، بهبود و ارتقای عملکرد صندوق.
ص - اتخاذ تصمیم راجع به کلیه اموری که توسط رئیس هیات عامل در محدوده اختیارات خود در دستور کار هیات عامل قرار میگیرد.
ص - اتخاذ تصمیم راجع به کلیه اموری که توسط رئیس هیات عامل در محدوده اختیارات خود در دستور کار هیات عامل قرار میگیرد.
ماده 12 - رئیس هیات عامل بالاترین مقام اجرایی صندوق است که از بین اعضای هیات عامل و با حکم رئیس هیات امنا انتخاب و منصوب میشود و دارای وظایف و اختیاراتی به شرح زیر است:
الف - اداره کلیه امور صندوق از جمله انجام امور اداری، استخدامی، مالی و معاملاتی، انجام عملیات موضوع صندوق و اجرای تصمیمات هیات عامل و مصوبات هیات امنا.
ب - اقدام در مورد وصول مطالبات صندوق و گزارش مشکلات به هیات عامل.
پ - ابلاغ و صدور دستور اجرایی تصمیمات هیات عامل و نظارت بر حسن اجرای آن.
ت - تنظیم دستور جلسه و اداره جلسات هیات عامل.
ث - نمایندگی صندوق در برابر اشخاص ثالث و کلیه مراجع داخلی و خارجی اعم از قضایی، اداری، ثبتی و سایر مراجع با حق تعیین وکیل، تعیین حق الوکاله، توکیل به غیر برای طرح یا دفاع از دعاوی له و علیه و شکایات در چهارچوب قوانین و مقررات مربوط.
ج - سایر امور ارجاعی از سوی هیات عامل.
چ - سایر وظایف و اختیاراتی که طبق این اساسنامه یا اهداف صندوق بر عهده رئیس هیات عامل است.
ماده 13 - اسناد و اوراق مالی با امضای رئیس و ذی حساب یا مقام مجاز از سوی آنها و مهر صندوق معتبر است و سایر مکاتبات با امضای رئیس هیات عامل خواهد بود.
تبصره - اسناد تعهدآور و قراردادهای صندوق با امضای رئیس و یکی از اعضای هیات عامل معتبر است.
ماده 14 - نیروهای انسانی مورد نیاز جهت تشکیل صندوق از نیروهای انسانی موجود وزارت راه و شهرسازی تامین میشود.
فصل سوم - شرایط و مقررات فعالیت
ماده 15 - افزایش یا کاهش سرمایه صندوق با پیشنهاد هیات امنا به تصویب هیات وزیران خواهد رسید.
ماده 16 - انجام کلیه عملیات پولی صندوق صرفاً از طریق بانک های دولتی و غیردولتی طرف قرارداد عاملیت با صندوق صورت میگیرد.
تبصره - صندوق موظف است منابع مالی خود را صرفاً در بانک های طرف قرارداد، سپرده گذاری کند و اعطای تسهیلات متناسب با سپرده گذاری صندوق نزد بانک های عامل صورت می پذیرد.
ماده 17 - فعالیت های صندوق از هرگونه مالیات و عوارض معاف است.
ماده 18 - انحلال صندوق به پیشنهاد هیات امنا و با تصویب هیات وزیران امکان پذیر است.
ماده 19 - در صورت انحلال صندوق، کلیه اموال و دارایی ها پس از کسر تعهدات و بدهی ها به دولت تعلق دارد.
ماده 20 - منابع صندوق عبارتند از:
الف - سرمایه اولیه دولت که از طریق بودجه های سنواتی تامین میشود.
ب - بخشی از عوارض خودرو، جاده و سوخت که هر ساله در قوانین بودجه سنواتی تعیین میشود.
پ - کلیه درآمدهای حاصل از واگذاری بهره برداری و نگهداری از طرح های دولتی به بخش غیردولتی.
ت - درآمدهای حاصل از پروژه های مشارکتی که استهلاک اصل و فرع سرمایه گذاری آن پایان یافته و به دولت منتقل شده است.
ث - درآمد حاصل از واگذاری املاک و اراضی مازاد وزارت راه و شهرسازی.
ج - کمک ها و هدایای اعطایی از سوی نهادهای مختلف و دولت.
تبصره - منابع صندوق پس از گردش خزانه صرفاً در جهت تحقق اهداف صندوق و در راستای فعالیت های موضوع ماده (2) این اساسنامه مورد بهره برداری قرار میگیرد و استفاده از منابع صندوق برای اعتبارات هزینه ای و تملک دارایی های سرمایه ای و بازپرداخت بدهی های دولت به هر شکل ممنوع است.
فصل چهارم - سایر مقررات
ماده 21 - پرداخت تسهیلات از محل منابع صندوق بدون توجیه فنی، اقتصادی و مالی ممنوع است.
ماده 22 - قراردادهای عاملیت باید به نحوی تنظیم شود که نافی مسئولیت بانک های عامل در وصول مطالبات صندوق از متقاضیان نباشد.
ماده 23 - سال مالی صندوق از اول فروردین ماه هر سال تا پایان اسفندماه همان سال است؛ به جز سال اول که از تاریخ تاسیس شروع میشود.
این اساسنامه به موجب نامه شماره 11129 /102 /98 مورخ 1398/4/30 شورای نگهبان تایید شده است.
معاون اول رئیس جمهور - اسحاق جهانگیری