رای شماره 140431390000034226 مورخ 1404/01/16 هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری

هیات تخصصی شوراهای اسلامی

شماره پرونده: ه ت/0200169 شماره دادنامه سیلور: 140431390000034226 تاریخ: 1404/01/16

شاکی: علی رحمتی فرزند باباعلی

طرف شکایت: شورای اسلامی شهر توسیرکان

موضوع شکایت و خواسته: ابطال ماده 33 تحت عنوان عوارض بر اضافه ارزش اراضی ناشی از تغییر طرح بدون تفکیک و ماده 13 تحت عنوان عوارض بر بالکن و پیش آمدگی از دفترچه تعرفه سال های 1399 و 1400

شاکی دادخواستی به طرفیت شورای اسلامی شهر توسیرکان به خواسته ابطال ماده 33 تحت عنوان عوارض بر اضافه ارزش اراضی ناشی از تغییر طرح بدون تفکیک و ماده 13 تحت عنوان عوارض بر بالکن و پیش آمدگی از دفترچه تعرفه سال های 1399 و 1400 به دیوان عدالت اداری تقدیم کرده که به هیات عمومی ارجاع شده است متن مقرره مورد شکایت به قرار زیر می‌باشد:

ماده 13: سال 1399

کدعوارضشرح عوارضمستند قانونینحوه وصول عوارض تصویبی و توضیحات جدول شماره 14
1205عوارض بر بالکن و پیش آمدگیتبصره 1 ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال 1387 و بند 16 ماده 71 و ماده 77 قانون شوراهااز هرمتر مربع پیش آمادگی در معابر عمومی که مورد استفاده های مسکونی، تجاری، اداری و. .. قرار می‌گیرد عوارضی به شرح جدول زیر محاسبه و اخذ خواهد شد مشروط به رعایت اصول و ضوابط شهرسازی و طرح تفصیلی و قوانین و مقررات مربوطه
ردیفنوع بالکننحوه محاسبه عوارض
1بالکن و پیش آمدگی با سقف شیروانی یا مسقف صرفا به صورت سایه بان(سقف آخرین طبقه)P ×S×4 بدون وصول عوارض زیربنا
2پیش آمدگی ها و بالکن ها در معابر (به صورت روبسته وزیر بنا مفید)P ×S×4 بدون وصول عوارض زیربنا
3پیش آمدگی ها وبالکن ها در معابر (به صورت روبسته و دارای دیوارهای جانبی به صورت زیر بنای غیر مفید)P ×S×4 بدون وصول عوارض زیربنا
4پیش آمدگی ها و بالکن ها در معابر (به صورت رویار فاقد دیوار جانبی (تراس)P ×S×4 بدون وصول عوارض زیربنا

ماده 13: سال 1400

کدعوارضشرح عوارضمستند قانونینحوه وصول عوارض تصویبی و توضیحات جدول شماره 14
1205عوارض بر بالکن و پیش آمدگیتبصره 1 ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال 1387 و بند 16 ماده 71 و ماده 77 قانون شوراهااز هرمتر مربع پیش آمادگی در معابر عمومی که مورد استفاده های مسکونی، تجاری، اداری و. .. قرار می‌گیرد عوارضی به شرح جدول زیر محاسبه و اخذ خواهد شد مشروط به رعایت اصول و ضوابط شهرسازی و طرح تفصیلی و قوانین و مقررات مربوطه
ردیفنوع بالکننحوه محاسبه عوارض
1بالکن و پیش آمدگی با سقف شیروانی یا مسقف صرفا به صورت سایه بان(سقف آخرین طبقه)P ×S×4 بدون وصول عوارض زیربنا
2پیش آمدگی ها و بالکن ها در معابر (به صورت روبسته وزیر بنا مفید)P ×S×4 بدون وصول عوارض زیربنا
3پیش آمدگی ها وبالکن ها در معابر (به صورت روبسته و دارای دیوارهای جانبی به صورت زیر بنای غیر مفید)P ×S×4 بدون وصول عوارض زیربنا
4پیش آمدگی ها و بالکن ها در معابر (به صورت رویار فاقد دیوار جانبی (تراس)P ×S×4 بدون وصول عوارض زیربنا

ماده 33:سال 1399

کد عوارضشرح عوارضمستند قانونینحوه وصول عوارض تصویبی و توضیحات جدول شماره 37
6310عوارض بر اضافه ارزش اراضی ناشی از تغییر طرح بدون تفکیکتبصره 1 ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال 1387 و بند 16 ماده 71 و ماده 77 قانون شوراها
عوارض اضافه ارزش اراضی ناشی از تغییر طرح بدون تفکیک (با موافقت کمیسیون ماده 5 شورای شهرسازی و معماری استان)
ردیفشرحنحوه محاسبه (به ازای هرمترمربع)
1عوارض اضافه ارزش زمین ها ناشی از تغییر طرح از کاربریزیر 1000 مترمربعP × 10
بالای 1000 مترمربعP × 5
2عوارض اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از کاربری فضای سبز با باغ به تجاری در صورت تصویب کمیسیون ماده 5 و رعایت کلیه ضوابط و مقررات شهرداریزیر 1000 مترمربعP ×12
بالای 1000 مترمربعP ×8
3عوارض اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از فضای سبز با باغ به طرح تفصیلی دیگر (غیر از دو بند بالا)زیر 1000 مترمربعمصوب کمیسیون ماده 5P ×6
استفاده غیرمجاز از کاربریP ×8
بالای 1000 مترمربع (مصوب کمیسیون ماده 5)P × 5/4
4عوارض اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از سایر طرح های تفصیلی به تجاری یا استفاده از کاربری غیر مجاز (سایر طرح ها به عنوان تجاری)زیر 1000 مترمربعP ×8
بالای 1000 مترمربعP × 5
5عوارض بر اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از فضای سبز یا باغ به مسکونی یا استفاده از کاربری غیر مجاز (از کاربری فضای سبز یا باغ به عنوان مسکونی)بالای 1000 مترمربعP × 6
زیر 100 مترمربعمصوب کمیسیون ماده 5P × 9
استفاده غیر مجازP × 10
6عوارض بر اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از فضای سبز یا باغ به مسکونی یا استفاده از کاربری غیر مجاز (از کاربری فضای سبز یا باغ به عنوان مسکونی)بالای 1000 مترمربعP × 5
زیر 1000 مترمربعمصوب کمیسیون ماده 5P × 6
استفاده غیرمجازP ×8
7عوارض اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از یک طرح به طرح دیگر غیر از بندهای فوق با استفاده غیرمجاز از کاربری (از یک طرح به عنوان طرح دیگر غیر از بندهای فوق)زیر 1000 مترمربعP ×2
بالای 1000 مترمربعP ×2
توضیح اینکه: در فرمول های فوق: s: مساحت ملک به مترمربع p: قیمت ارزش محاسباتی عرصه D: عمق ملک به متر (از بزرگترین معبر) L: بر ملک مشرف به بزرگترین معبر تبصره 1: چنانچه شخصی خارج از بندهای فوق علاوه بر بندهای فوق، درخواست تفکیک ملک خو.د را داشته باشد در صورت تصویب مراجع ذیصلاح ابتدا عوارض بر اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح به شرح بندهای فوق اخذ و سپس عوارض تفکیک براساس ضوابط این تعرفه اخذ خواهد شد. تبصره 2: در صورتی که برای این ماده معاونت محترم امور عمرانی استانداری یا کمیسیون ماده 5 مسکن و شهرسازی مصوبه یا دستورالعملی ارسال نمایند. عوارض بر آن اساس محاسبه و اخذ خواهد شد.

ماده 33:سال 1400

کد عوارضشرح عوارضمستند قانونینحوه وصول عوارض تصویبی و توضیحات جدول شماره 37
6310عوارض بر اضافه ارزش اراضی ناشی از تغییر طرح بدون تفکیکتبصره 1 ماده 50 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب سال 1387 و بند 16 ماده 71 و ماده 77 قانون شوراها
عوارض اضافه ارزش اراضی ناشی از تغییر طرح بدون تفکیک (با موافقت کمیسیون ماده 5 شورای شهرسازی و معماری استان)
ردیفشرحنحوه محاسبه (به ازای هرمترمربع)
1عوارض اضافه ارزش زمین ها ناشی از تغییر طرح از کاربریزیر 1000 مترمربعP × 10
بالای 1000 مترمربعP × 5
2عوارض اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از کاربری فضای سبز با باغ به تجاری در صورت تصویب کمیسیون ماده 5 و رعایت کلیه ضوابط و مقررات شهرداریزیر 1000 مترمربعP ×12
بالای 1000 مترمربعP ×8
3عوارض اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از فضای سبز با باغ به طرح تفصیلی دیگر (غیر از دو بند بالا)زیر 1000 مترمربعمصوب کمیسیون ماده 5P ×6
استفاده غیرمجاز از کاربریP ×8
بالای 1000 مترمربع (مصوب کمیسیون ماده 5)P × 5/4
4عوارض اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از سایر طرح های تفصیلی به تجاری یا استفاده از کاربری غیر مجاز (سایر طرح ها به عنوان تجاری)زیر 1000 مترمربعP ×8
بالای 1000 مترمربعP × 5
5عوارض بر اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از فضای سبز یا باغ به مسکونی یا استفاده از کاربری غیر مجاز (از کاربری فضای سبز یا باغ به عنوان مسکونی)بالای 1000 مترمربعP × 6
زیر 100 مترمربعمصوب کمیسیون ماده 5P × 9
استفاده غیر مجازP × 10
6عوارض بر اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از فضای سبز یا باغ به مسکونی یا استفاده از کاربری غیر مجاز (از کاربری فضای سبز یا باغ به عنوان مسکونی)بالای 1000 مترمربعP × 5
زیر 1000 مترمربعمصوب کمیسیون ماده 5P × 6
استفاده غیرمجازP ×8
7عوارض اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح از یک طرح به طرح دیگر غیر از بندهای فوق با استفاده غیرمجاز از کاربری (از یک طرح به عنوان طرح دیگر غیر از بندهای فوق)زیر 1000 مترمربعP ×2
بالای 1000 مترمربعP ×2
توضیح اینکه: در فرمول های فوق: s: مساحت ملک به مترمربع p: قیمت ارزش محاسباتی عرصه D: عمق ملک به متر (از بزرگترین معبر) L: بر ملک مشرف به بزرگترین معبر تبصره 1: چنانچه شخصی خارج از بندهای فوق علاوه بر بندهای فوق، درخواست تفکیک ملک خو.د را داشته باشد در صورت تصویب مراجع ذیصلاح ابتدا عوارض بر اضافه ارزش زمین ناشی از تغییر طرح به شرح بندهای فوق اخذ و سپس عوارض تفکیک براساس ضوابط این تعرفه اخذ خواهد شد. تبصره 2: در صورتی که برای این ماده معاونت محترم امور عمرانی استانداری یا کمیسیون ماده 5 مسکن و شهرسازی مصوبه یا دستورالعملی ارسال نمایند. عوارض بر آن اساس محاسبه و اخذ خواهد شد.

دلایل شاکی برای ابطال مقرره مورد شکایت:

1- هیات عمومی دیوان عدالت اداری به موجب آراء متعدد وضع عوارض تمدید پروانه ساختمان یا تاخیر انجام ساختمان ابطال نموده است از جمله رای شماره 471 مورخ 3/7/95

2- اخذ عوارض تمدید پروانه ساختمانی مغایر با تبصره 2 ماده 29 قانون نوسازی و عمران شهری می‌باشد.

3- مستند به ماده 4 قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت مصوب 1380 و تبصره 3 ماده 62 قانون برنامه پنجم توسعه مصوب 1389 اخذ هرگونه وجه تحت هر عنوان از اشخاص باید به موجب قانون باشد.

4- اخذ عوارض تفکیک مغایر با ماده 101 اصلاحی قانون شهرداری می‌باشد.

5- اخذ عوارض ارزش افزوده ناشی از تغییرکاربری باید متناسب با تولیدات و درآمد اهالی باشد.

6- اخذ عوارض بالکن و پیش آمدگی از جمله عوارض مضاعف بوده و مغایر با قانون می‌باشد.

خلاصه مدافعات طرف شکایت:

شورای اسلامی شهر توسیرکان به موجب لایحه دفاعیه مورخ 1402/03/30 اعلام نموده

1- اخذ عوارض تمدید پروانه ساخت با رعایت تبصره 2 ماده 29 قانون نوسازی و عمران شهری وضع شده است.

2- اخذ عوارض بابت سابقه دار نمودن املاک فاقد هرگونه ارتباط با عوارض حق تفکیک می‌باشد.

3- اخذ عوارض ارزش افزوده ناشی از تغییر کاربری ایجاد شده می‌باشد. و ارتباطی با عوارض تغییرکاربری ندارد. لذا رد شکایت مورد استدعاست.

هیات تخصصی شوراهای اسلامی دیوان عدالت اداری با حضور اعضا تشکیل، پس از ملاحظه پرونده و اسناد و مدارک موجود در آن و بعد از قرائت گزارش عضو ممیز و بررسی و انجام مشاوره آراء اعضا حاضر در جلسه به شرح ذیل مبادرت به صدور رای می نماید.

رای هیات تخصصی شوراهای اسلامی:

1- طبق بند 16 ماده 80 قانون تشکیلات، وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی کشور و انتخاب شهرداران مصوب 1375 با اصلاحات بعدی تصویب لوایح برقراری یا لغو عوارض شهر و همچنین تغییر نوع و میزان آن با درنظر گرفتن سیاست عمومی دولت که از سوی وزارت کشور اعلام می‌شود ازجمله وظایف و مسیولیتهای شورای اسلامی شهر محسوب شده است و درتبصره یک ماده 50 قانون مالیات برارزش افزوده مصوب سال 1387 با اصلاحات و الحاقات بعدی وضع عوارض محلی جدید که تکلیف آنها در این قانون مشخص نشده باشد، با رعایت مقررات مربوطه تجویز شده است، در بند 4 ماده 22 قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی دولت مصوب سال 1380 با اصلاحات و الحاقات بعدی مقرر گردیده است: (عوارض ناشی از تغییر کاربری و فروش تراکم به اقساط پنج تا ده ساله از شروع بهره برداری توسط سرمایه گذاران به شهرداری مربوطه پرداخت خواهدشد) و در آراء هیات عمومی از جمله دادنامه شماره 1308- 1397/05/09 در پروانه 9600039 مصوبات شوراهای اسلامی در وضع عوارض برای ارزش افزوده ناشی از تغییر کاربری مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات تشخیص داده نشده است.

2- وضع اخذ عوارض صدور پروانه ساختمانی در تراکم پایه و مازاد بر تراکم توسط شوراهای اسلامی و شهرداریها طبق بند ب رای شماره 79- 1395/02/21 هیات عمومی دیوان عدالت اداری مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات قانونی تشخیص نگردیده و نظر به اینکه جرایم مندرج در تبصره های ماده صد قانون شهرداری در واقع و نفس الامر به منزله مجازات تخلفات ساختمانی مورد نظر مقنن بوده و انواع گوناگون عوارض قانونی در حقیقت از نوع حقوق دیوانی ناشی از اعمال مجاز محسوب می‌شود و آراء شماره 587 مورخه 1383/11/25 مورخ 1396/08/09 هیات عمومی دیوان عدالت اداری موید آن می‌باشد.

بنابراین ماده 33 تحت عنوان عوارض بر اضافه ارزش اراضی ناشی از تغییر طرح بدون تفکیک و ماده 13 تحت عنوان عوارض بر بالکن و پیش آمدگی مصوب شورای اسلامی شهر تویسرکان از دفترچه تعرفه سال های 1399 و 1400 مغایر قانون و خارج از حدود اختیارات نبوده و به استناد مواد 12 و84 قانون دیوان عدالت اداری رای به رد شکایت صادر می‌شود. این رای ظرف 20 روز از تاریخ صدور از سوی رییس محترم دیوان عدالت اداری و یا 10 نفر از قضات محترم دیوان عدالت اداری قابل اعتراض است./

رحمان پیوست

رییس هیات تخصصی شوراهای اسلامی

دیوان عدالت اداری

منبع