بسمه تعالی
کلاسه پرونده: ه- ع/92/1123 دادنامه 202 تاریخ صدور 28/5/94 93/ ا ق/101
مرجع رسیدگی: هیات تخصصی اقتصادی، مالی و اصناف
موضوع خواسته: ابطال بند 9 از قسمت الف اطلاعیه مرحله چهارم اجرای قانون مالیات برارزش افزوده 2- ابطال توافقنامه مورخ 28/6/89 سازمان امور مالیاتی و کانون سردفتران و دفتریاران
شاکی: آقای میکائیل دهقانی
طرف شکایت:1- سازمان امور مالیاتی کشور 2- معاونت مالیات برارزش افزوده سازمان امور مالیاتی کشور 3- کانون سردفتران و دفتریاران
گردش کار: خلاصه دادخواست شاکی با ذکر دلیل مغایرت مصوبه با قانون یا شرع: سازمان امور مالیاتی طی اطلاعیه مورخ 2/3/89 دفاتر اسناد رسمی را مشمول قانون مالیات برارزش افزوده اعلام نمود و آنها را مکلف کرد که از مورخ 1/7/89 این قانون را اجرا نمایند. دفاتر اسناد رسمی قابلیت انطباق با قانون مذکور را ندارد کانون سردفتران و دفتریاران به ناچار جهت جلوگیری از تحمیل جرائم مالیاتی مبادرت به تنظیم توافق نامه با سازمان مذکور نموده که هر دو خلاف قانون وشرع هستند: 1- دفاتر اسناد رسمی زیر مجموعه قوه قضائیه و جزء نهادهای حاکمیتی هستند و با مشاغل و صنوف دیگر تفاوت دارند و مقررات خاصی بر آنها حاکم بوده و به عنوان نمایندگی از وزارت دادگستری مسئول ثبت اسناد هستند.
2- مغایرت با ماده 2 و3 قانون مالیات بر ارزش افزوده: زیرا دفاتر اسناد رسمی خریدار هیچ گونه کالا یا خدماتی نیستند.
3- مغایرت با ماده 19: ماده مذکور به قانون نظام صنفی اشاره کرده بنابراین شامل دفاتر اسناد رسمی نمی شود. 4- مغایرت با ماده 42 قانون مالیات برارزش افزوده: در این ماده تکالیف دفاتر اسناد رسمی بیان شده است لذا نباید تکالیف دیگری در خصوص این قانون متوجه آنها شود. با توجه به موارد فوق تفاهمنامه نیز خلاف قانون خواهد بود.
خلاصه مدافعات مشتکی عنه: 1- معافیت های قانون مالیات برارزش افزوده در ماده 12 قانون بیان شده است و دفاتر اسناد رسمی از آن مستثنی نشده اند. 2- براساس ماده 25 قانون شناسایی، نحوه رسیدگی و تشخیص مطالبه و وصول مالیاتها به سازمان امور مالیاتی کشور محول شده است.3- طبق ماده 5 قانون ارائه خدمت تعریف شده و معنای آن ارائه خدمت به غیر در قبال مابه ازاء میباشد.4- ارائه خدمات مندرج در ماده 1 عام بوده و شامل دفاتر اسناد رسمی نیز میگردد.
نظریه تهیه کننده گزارش: 1- قائم مقام دبیر شورای نگهبان طی نامه مورخ 16/4/93 (صفحه 39) اعلام نمودند که فقهای شورای نگهبان موارد مورد شکایت را خلاف شرع نشناختند. 2- در توافق نامه فیمابین فقط حق ا لتحریر مشمول مالیات برارزش افزوده قرارگرفته است. 3- شکی نیست که عملیات دفاتر اسناد رسمی ارائه خدمت است اما شبهه ای که وجود دارد این است که آیا منظور از ارائه خدمت در ماده (1) قانون مالیات بر ارزش افزوده شامل خدماتی که اشخاص یا نهادهایی از طرف یا به نیابت از حاکمیت انجام می دهند و برای آنها نرخ یا تعرفه قانونی مشخص شده میگردد یا خیر؟ اگر مطلق تلقی شود شکی نیست که دفاتر اسناد رسمی نیز در دایره شمول آن قرار خواهند گرفت. دفاتر اسناد رسمی اخیراً عهده دار ثبت دادخواست و شکایات نیز شده اند (به عنوان دفاتر خدمات الکترونیک قضایی) که در صورت پذیرش این استدلال ممکن است بعدها دایره مالیات بر ارزش افزوده به آنها نیز تسری پیدا کند. شبهه شاکی در خصوص سیاق ماده 19 که به قانون نظام صنفی اشاره کرده وارد نیست زیرا ماده مذکور صرفاً ناظر به ارائه دهندگان خدمت یا کالا به اشخاص مشمول قانون نظام صنفی میباشد و سایر مواد راجع به دیگر ارائه دهندگان خدمت وکالا ست. تهیه کننده گزارش: سعید کریمی
موضوع در جلسه مورخ 5/5/94 هیات تخصصی اقتصادی، مالی و اصناف دیوان عدالت اداری مطرح، نظریه هیات به شرح آتی اعلام میگردد.
رای هیات تخصصی
در خصوص شکایت آقای میکائیل دهقانی فرزند حسین به طرفیت سازمان امورمالیاتی کشور به خواسته ابطال بند 9 از قسمت الف اطلاعیه مرحله چهارم اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده و توافقنامه مورخ 28/6/89 سازمان امور مالیاتی با کانون سردفتران و دفتر یاران اولاً: برمبنای ماده 25 قانون مالیات برارزش افزوده، شناسائی، نحوه رسیدگی و تشخیص مطالبه و وصول مالیات به سازمان امور مالیاتی کشور محول گردیده است و مواد 1و5 و 8 قانون فوق الذکر ارائه خدمات در ایران معین و مطابق ماده 12 آن معافیت ها مشخص گردیده و به موجب مواد 19 و20 قانون یاد شده، مودیان مکلفند در قبال ارائه خدمات موضوع این قانون با رعایت قانون نظام صنفی کشور صورتحساب های این قانون را صادر و مالیات و عوارض متعلقه را از خریداران خدمات از ماخذ بهای خدمت محاسبه و ذیل آن درج و مطالبه ووصول نمایند نظر به اینکه بند 9 قسمت الف اطلاعیه و مرحله چهارم اجرای قانون مالیات برارزش افزوده و توافقنامه مورخ 28/6/89 مورد شکایت در تبیین حکم مقنن و شیوه های اجرایی آن میباشد. ثانیاً: براساس نامه شماره 2184/102/93 - 16/7/93 قائم مقام محترم دبیر شورای نگهبان موضوع مورد بحث در جلسه مورخ 9/7/93 فقهای معظم شورای نگهبان مورد بحث و بررسی قرار گرفت و مصوبه مذکور خلاف موازین شرع شناخته نشد. لذا بند 9 قسمت الف اطلاعیه و مرحله چهارم اجرای قانون مالیات برارزش افزوده و توافقنامه مورخ 28/6/89 مورد شکایت خلاف شرع و قانون و خارج از اختیار نبوده و به استناد بند (ب) ماده 84 قانون تشکیلات وآیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب 1392 رای به رد شکایت صادر و ا علام می کند. رای صادره ظرف مدت بیست روز از تاریخ صدور از سوی ریاست ارزشمند دیوان یا ده نفر از قضات گرانقدر قابل اعتراض است.
زین العابدین تقویرئیس هیات تخصصی اقتصادی مالی و اصناف دیوان عدالت اداری