آیین نامه حمایت از تولید دانش ‎بنیان و اشتغال ‎آفرین در بخش کشاورزی و منابع طبیعی ۱۴۰۱/۰۱/۲۷

وزارت جهادکشاورزی مکلف است با همکاری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری و معاونت علمی و فناوری رییس جمهور، به­گونه ‎ ای برنامه ‎ ریزی نماید تا در پایان سال ۱۴۰۱، حداقل بیست درصد (۲۰%) از تعداد کل شرکت‏های دانش‏بنیان و فناور و ده درصد (۱۰%) فروش آنها از طریق شرکت‏های دانش‏بنیان و فناور کشاورزی و منابع طبیعی محقق گردد.

وزارت جهادکشاورزی مکلف است از طریق شرکت‏های دانش‏بنیان در چهارچوب قانون افزایش بهره‌‏وری بخش کشاورزی و منابع طبیعی - مصوب ۱۳۸۹ - از محل اعتبارات مصوب با پرداخت تسهیلات ارزان ‎ قیمت از طریق بانک‏های عامل از شرکت ‎ های دانش ‎ بنیان که با استفاده از فناوری و نهاده ‎ های فناورانه کشاورزی، موجبات کاهش هزینه تولید محصولات کشاورزی و ارتقای بهره ‎ وری را فراهم می ‎ آورند، در زمینه فناوری ‎ هایی از جمله توزیع هوشمند محصولات کشاورزی و کالاهای اساسی، هوشمندسازی کشاورزی، کاهش و فرآوری ضایعات برای تأمین نهاده ‎ های دام و طیور (از جمله فرآوری سرشاخه ‎ های نیشکر)، توسعه ارقام جدید زراعی متناسب با اقلیم ایران از جمله کبر و گوار، استفاده از منابع پروتئینی کمتر متعارف از جمله میلورم، توسعه استفاده از پهپاد در کشاورزی، تأمین پایه ‎ های رویشی حاصل از کشت بافت، تکمیل زنجیره ارزش آفت ‎ کش ‎ ها و حاصلخیزکننده ‎ ها، استفاده از آفت‏کش‏ها و حاصلخیزکننده‏های سبز، تغذیه تلفیقی، تولید بذر دورگه(هیبرید) و بذرهایی که در داخل کشور تولید نمی شوند، واکسن ‎ ها، ویتامین ‎ ها، آنزیم ‎ ها و داروهای دام، طیور و آبزیان، اصلاح نژادهای بومی، روش ‎ های نوین پرورش آبزیان، توسعه پرورش و فرآوری انواع جلبک، فناوری هسته‏ای، پرتودهی و پلاسما و نهاده‏های فناورانه به ‏منظور کاهش آفت‏پذیری، سم‏زدایی و افزایش انبارمانی، ایجاد و فعال نمودن شهرک ‎ های نوآوری گلخانه ‎ های آب­کشت (هیدروپونیک)، تلفیقی آب­کشت و پرورش ماهی (آکواپونیک) و هواکشت (آیروپونیک) هوشمند و بازار خرید برای محصولات تولیدی آنها و سایر حوزه‏های کشاورزی از قبیل تجهیزات و ماشین‏آلات کشاورزی حمایت نماید.
تبصره ۱- شرکت مادر تخصصی صندوق حمایت از توسعه سرمایه ‎ گذاری در بخش کشاورزی موظ-ف است در چهارچوب ماده (۱۲) قانون تشکیل وزارت جهادکشاورزی - مصوب ۱۳۷۹ - و سایر قوانین و مقررات مرتبط، اساسنامه صندوق حمایت از توسعه پژوهش و فناوری ‏در بخش کشاورزی را از طریق مراجع ذی­صلاح اصلاح نماید تا بسترهای لازم برای حمایت از سرمایه‏گذاری‏های خطرپذیر به­ویژه در شرکت‏های دانش‏بنیان بخش کشاورزی و منابع طبیعی از طریق این صندوق فراهم و تقویت گردد.
تبصره ۲- وزارت جهادکشاورزی موظف است در چهارچوب قوانین و مقررات با همکاری بانک کشاورزی و صندوق نوآوری و شکوفایی، از طریق شرکت ‎ های دانش ‎ بنیان و از محل اعتبارات مصوب مربوط، سالانه تا هزار هکتار مزارع الگویی در حداکثر (۲۰) استان را با اولویت اجرا در مزارع هنرستان‏های کشاورزی، دانشگاه‏ها و دانشکده‏های کشاورزی برای ترویج برنامه‏های منجر به افزایش عملکرد در واحد سطح و بهینه‏سازی تولید از جمله مدیریت تغذیه تلفیقی، توسعه پایه‏های رویشی کشت بافتی و زراعت و دامپروری در مشارکت با شرکت‏های دانش‏بنیان ایجاد نماید.
تبصره ۳- وزارت جهاد کشاورزی مکلف است بسته حمایتی نژاد مرغ آرین را با رویکرد ارتقای نرخ پذیرش آن در واحدهای پرورش طیور و همچنین بسته حمایتی نژادهای بومی دام­های سبک و سنگین و آبزیان را ظرف یک­ماه از تاریخ ابلاغ این آیین نامه، تدوین و نسبت به اجرای آنها اقدام نماید.
تبصره ۴- وزارت علوم، تحقیقات و فناوری مکلف است با استفاده از ظرفیت شورای­عالی علوم، تحقیقات و فناوری، شرکت‏های دانش‏بنیان و فناور موضوع ماده (۲) این آیین‌­نامه را مورد حمایت قرار دهد.
تبصره ۵ - سازمان امور اراضی و سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور بر اساس قانون جامع حدنگار - مصوب ۱۳۹۳ - با همکاری سازمان ثبت اسناد و املاک کشور موظفند ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌­نامه، با استفاده از ظرفیت شرکت ‎ های دانش ‎ بنیان در زمینه شناسایی و توقف تغییرکاربری غیرمجاز در اراضی کشاورزی و منابع طبیعی به صورت هوشمند اقدام نمایند.

وزارت جهاد کشاورزی مکلف است با همکاری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، ظرف دو ماه از تاریخ ابلاغ این آیین­نامه، ساختار و وظایف سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی (تات) را با رویکرد دانش‏بنیان و فناورکردن بخش کشاورزی و منابع طبیعی و با رعایت مفهوم پارک علم و فناوری برای طی تشریفات قانونی تصویب در شورای­عالی اداری به سازمان امور اداری و استخدامی کشور ارایه نماید.
سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی در راستای پاسخگویی به اولویت‏های بخش کشاورزی مکلف است ظرف دو ماه از تاریخ ابلاغ این آیین­نامه، با همکاری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، با اصلاح آیین نامه ترفیع و ارتقای مرتبه اعضای هیأت علمی فعال در بخش کشاورزی و منابع طبیعی در چهارچوب قوانین و مقررات با اعطای امتیازاتی از جمله تشکیل شرکت­های دانش بنیان و فرصت های مطالعاتی مزرعه و طبیعت‏محور، مشارکت اعضای هیأت علمی را در دانش­بنیان کردن تولید تقویت نماید. وزارت علوم، تحقیقات و فناوری نیز مکلف است ظرف مدت یادشده نسبت به ارایه سازوکار اجرای فرصت ‎ های مطالعاتی مزرعه ‎ و طبیعت‏محور ویژه اعضای هیأت علمی دانشگاه ‎ ها و دانشکده ‎ های کشاورزی اقدام نماید.
وزارت جهادکشاورزی موظف است با اخذ مجوز از وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در راستای توسعه زیست‏بوم فناوری بخش کشاورزی، منابع طبیعی و غذا، پارک‏های علم و فناوری و مزارع و دهکده‏های نوآوری را با تکیه بر زیرساخت‏های موجود در بخش‏های مختلف از جمله سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی با همکاری شرکت‏های دانش‏بنیان تأمین و راه‏اندازی نموده و مورد حمایت قرار دهد.
وزارت جهادکشاورزی مکلف است با همکاری وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات از طریق شرکت‏های دانش‏بنیان و کسب‏ و‏کارهای دیجیتال (رقومی) نسبت به راه‏اندازی کارور (اپراتور)های هوشمند خدمات کشاورزی با بکارگیری فناوری‏های نوظهور نظیر تحلیل کلان داده‏ها، اینترنت اشیا، اتاق وضعیت پردازش تصویری اطلاعات کشاورزی و تحلیل داده‏های اقتصادی کشاورزی و هوش مصنوعی اقدام نماید. دستورالعمل این ماده ظرف دو ماه از تاریخ ابلاغ این آیین­نامه، توسط وزارتخانه‏های جهادکشاورزی و ارتباطات و فناوری اطلاعات تهیه و جهت تصویب به کارگروه ویژه اقتصاد دیجیتال موضوع تصویب نامه شماره ۱۲۳۳۱۳/ت۵۹۳۶۹ه- مورخ ۱۴۰۰/۱۰/۱۱ ارایه می‏شود.
وزارت جهادکشاورزی مکلف است با کمک سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی، از طریق عملیاتی ‎ سازی سهم ‎ بری دانش از تولید کشاورزی (سدات) بسترهای نفوذ دانش و فناوری در بخش کشاورزی و در نتیجه ارتقای بهره ‎ وری کشاورزی را با اولویت مزارع کوچک ‎ مقیاس عملیاتی کند به‏گونه‏ای که هر سال بیست درصد (۲۰%) تحت پوشش این طرح قرار گیرد. دستورالعمل نحوه بهره ‎ مندی از سهم دانش در تولید کشاورزی ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین­نامه، توسط وزارت جهادکشاورزی تهیه و ابلاغ می‌شود.

وزارت جهادکشاورزی مجاز است در چهارچوب قوانین و مقررات به کسب ‎و کارهای کشاورزی که با استفاده از فناوری و نهاده های فناورانه کشاورزی، موجبات ارزان سازی تولید محصولات کشاورزی اساسی را از طریق ارتقای بهره ‎ وری فراهم می ‎ آورند، بر اساس قانون افزایش بهره‌وری بخش کشاورزی و منابع طبیعی - مصوب ۱۳۸۹ - یارانه مستقیم بهره‌وری پرداخت کند. دستورالعمل نحوه پرداخت این یارانه توسط وزارت جهادکشاورزی ظرف دو ماه از تاریخ ابلاغ این آیین­‌نامه تهیه و ابلاغ می‌شود.

وزارت جهاد کشاورزی مکلف است برنامه کلان مدیریت تلفیقی آفات و بیماری‏های گیاهی و مدیریت تغذیه تلفیقی را با هدف اجرا در پنجاه درصد (۵۰%) اراضی زراعی و باغی کشور طی سه سال اجرایی نماید. دستورالعمل اجرایی این ماده ظرف دو ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‏نامه توسط وزارت جهادکشاورزی تهیه و ابلاغ می‏شود.
وزارت جهاد کشاورزی مکلف است با همکاری معاونت علمی و فناوری رییس جمهور، طرح نمونه (پایلوت) تکمیل زنجیره ارزش نان را با بکارگیری فناوری های نوین و ارتقای بهره وری، کاهش ضایعات و افزایش کیفیت و غنی­سازی را در یکی از شهرهای منتخب کشور برنامه ریزی و اجرا نماید. برنامه اجرایی این ماده، ظرف دو ماه از تاریخ ابلاغ این آیین­نامه توسط وزارت جهاد کشاورزی با همکاری معاونت علمی و فناوری رییس جمهور تهیه و ابلاغ می‏شود.
وزارت جهادکشاورزی مکلف است در طول یک دوره چهار ماهه سیاست ‎ های لازم جهت حمایت از برنامه کشت متناسب با نیاز کشور و شرایط اقلیم هر منطقه با تأکید بر تنوع بخشی دانه های روغنی و ترویج کشت ‎ های جدید از جمله کاملینا، کینوا، خارشتر، سالیکورنیا و جایگزینی ذرت با کشت سورگوم دانه ای را تدوین و با بهره گیری از ظرفیت قانون افزایش بهره وری بخش کشاورزی و منابع طبیعی - مصوب ۱۳۸۹ - در اعمال مشوق ها و حمایت از ایجاد شرکت های پشتیبان تولید در حوزه فنی، حقوقی، مالی و بازاریابی و با استفاده از ظرفیت کشاورزی قراردادی و تکمیل طرح (پروژه) (۵۵۰) هزار هکتاری خوزستان و ایلام و نیز زهکشی اراضی شمال، نرخ وابستگی کشور به روغن خوراکی و نیاز به خوراک دام و طیور و آبزیان را کاهش دهد.
تبصره ۱- سازمان برنامه و بودجه کشور و وزارتخانه­های امور اقتصادی و دارایی، نفت و جهادکشاورزی موظفند در خصوص تکمیل طرح (پروژه) (۵۵۰) هزار هکتاری خوزستان و ایلام و اجرای طرح (پروژه) زهکشی اراضی شمال کشور در چهارچوب قانون بودجه ۱۴۰۱ کل کشور به­ویژه بند (ی) تبصره (۱) قانون مذکور ظرف سه سال برنامه ‎ ریزی و اقدام نمایند.
تبصره ۲- شرکت ‎ های بازرگانی دولتی ایران و پشتیبانی امور دام کشور و سازمان مرکزی تعاون روستایی کشور موظفند در خصوص تولید قراردادی برای تأمین کالاهای اساسی با استفاده از امکانات مالی و تسهیلاتی در اختیار اقدام نمایند به‏ نحوی که ظرف سه سال تمام تولید کشور تحت پوشش طرح کشاورزی قراردادی قرار گیرد.
وزارت جهاد کشاورزی مجاز است در راستای جهاد خودکفایی کالاهای اساسی و نهاده ‎ های دام و طیور و با رعایت قوانین و مقررات و تأمین کالاهای اساسی مورد نیاز کشور و عدم اختلال در آن و نیز رعایت اصل برابری و عدم تبعیض در طول یک دوره چهارساله، به واردکنندگان به ازای هر پنج هکتار انعقاد قرارداد تولید داخلی این گونه کالاها و نهاده ‎ ها، معادل تولید دو و نیم هکتار مجوز واردات صادر نماید.
در راستای حمایت از تولید کالاهای اساسی کشاورزی و به منظور افزایش ضریب نفوذ بیمه و کاهش خطر(ریسک) تولید، صندوق بیمه کشاورزی موظف است تخفیف ویژه ‎ ای را بر اساس اساسنامه صندوق مزبور برای سهم کشاورز از حق بیمه در نظر بگیرد. دستورالعمل شرایط تخفیف، توسط صندوق بیمه کشاورزی ظرف یک­ماه از تاریخ ابلاغ این آیین­نامه تدوین و ابلاغ می‏شود. همچنین وزارت جهاد کشاورزی مکلف است با استفاده از ظرفیت صندوق یادشده، سازوکار بیمه محصولات فناورانه به ویژه عملیات اجرایی پرورش ماهیان دریایی، پرورش شیلات متراکم و محصولات گواهی شده کشت بافتی را پیش بینی نماید. دستورالعمل اجرایی این موضوع ظرف دو ماه از تاریخ ابلاغ این آیین­نامه توسط صندوق مذکور و با همکاری معاونت علمی و فناوری رییس جمهور تدوین و ابلاغ می‌گردد.
به منظور حمایت از کشاورزی قراردادی، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران موظف است سازوکار لازم برای پذیرش اسناد مربوط به کشاورزی قراردادی توسط مجریان بخش خصوصی/تعاونی و تولیدکنندگان نهاده‏ها، کالاها و فرآورده‏های کشاورزی را به عنوان وثیقه و ضمانت پرداخت تسهیلات توسط شبکه بانکی کشور را تدوین و به بانک‏ها و موسسات اعتباری ابلاغ نماید.
تبصره - سازوکار تنظیم­شده برای شرکت‏ها و موسسات دولتی طرف خرید قراردادی نهاده‏ها و محصولات کشاورزی باید به ‏گونه‏ای باشد که بانک‏های عامل ضمانت دولت را به‏ عنوان وثیقه بپذیرند.
وزارت جهادکشاورزی مکلف است با همکاری ستاد اجرایی فرمان حضرت امام (ره) و با حمایت از بکارگیری محصولات دانش ‎ بنیان سازگار با دیمزارها و ظرفیت صندوق حمایت از توسعه دیمزارهای کشور، برنامه افزایش بهره ‏وری در دیمزارها را در سال زراعی ۱۴۰۲ - ۱۴۰۱ به دو برابر سطح هدف‏گذاری در دیمزارهای موجود کشور ارتقا دهد. همچنین وزارت جهادکشاورزی مکلف است برنامه احیا، بهبود و غنی‏ سازی مراتع را با استفاده از ظرفیت شرکت‏های دانش‏بنیان تدوین و اجرا نماید.
وزارت جهاد کشاورزی موظف است در چهارچوب قوانین و آیین‏نامه‏های ذی ربط، دستورالعمل واردات بذر را به نحوی تنظیم نماید که ارقام وارداتی به ارقام دورگه (هیبرید) محدود شده و همچنین مدت زمان ماندگاری ارقام وارداتی دورگه (هیبرید) در فهرست ملی ارقام گیاهی ایران نیز حسب نوع محصول، محدود و مشروط به تولید آن در داخل گردد.
به منظور افزایش کارایی محیط‏های تحقیقاتی دولتی و حذف رقابت با بخش خصوصی و حمایت از سرمایه ‏گذاری بخش خصوصی در احیا و تجاری‏ سازی نهاده ‏های فناورانه به ویژه ‎ واکسن های دام، طیور و آبزیان، وزارت جهادکشاورزی مکلف است زمینه مشارکت حداکثری بخش خصوصی را فراهم نماید.
به ‏منظور تحقق ارتقای بهره‏ وری هدف ‏گذاری­ شده در این آیین ‏نامه، کارگروه (کمیته) بهره‏ وری وزارت جهادکشاورزی مکلف است شاخص‏ های بهره ‏وری متناسب را تا پایان اردیبهشت سال ۱۴۰۱ به سازمان ملی بهره ‏وری ایران ارایه و به تأیید سازمان مذکور برساند. کارگروه (کمیته) بهره‏وری وزارت جهادکشاورزی مکلف است هر سه ماه یک­بار گزارش اقدامات و عملکرد شاخص ‏های بهره‏ وری را به سازمان ملی بهره ‏وری ایران ارایه و این سازمان پس از بررسی و تأیید گزارش ارتقای بهره ‏وری مربوط به این آیین‏ نامه را به سازمان برنامه و بودجه کشور جهت تخصیص اعتبار ارایه نماید.
سازمان برنامه و بودجه کشور مکلف است بودجه لازم برای عملیاتی ‎ سازی این آیین‏ نامه را در چهارچوب قانون بودجه کشور تأمین و در اختیار وزارت جهاد کشاورزی قرار دهد.
معاون اول رئیس‎ جمهور - محمد مخبر