رای وحدت رویه شماره 1777 مورخ 1397/08/15 هیات عمومی دیوان عدالت اداری

بسم الله الرحمن الرحیم

شماره دادنامه: 1777

تاریخ دادنامه: 15/08/1397

شماره پرونده: 97/2564

مرجع رسیدگی: هیات عمومی دیوان عدالت اداری

اعلام کننده تعارض: آقای یوسف مهربان فر

موضوع: اعلام تعارض در آراء صادر شده از شعب دیوان عدالت اداری

گردش کار: شاکیان پرونده های موضوع تعارض از کارمندان سابق سازمان صنایع و معادن استان لرستان هستند که این سازمان به استناد ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری آنها را بازنشسته کرده است. با این حال شاکیان ادعا دارند که دارای مدرک معادل کارشناسی ارشد هستند و مشاغل آنها نیز تخصصی بوده و بنابراین با توجه به حکم مقرر در صدر ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری، سازمان متبوع آنها نمی توانسته آنها را قبل از آن که سنوات خدمتشان به 35 سال برسد، بازنشسته کند. از این رو به خواسته «الزام طرف شکایت به لغو حکم بازنشستگی به لحاظ عدم رعایت شرط 35 سال سابقه خدمت مشاغل تخصصی برای دارندگان مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد» در شعب دیوان عدالت اداری طرح دعوا کرده اند. در مقام رسیدگی به این شکایات، شعب 7 و 11 بدوی دیوان عدالت اداری آراء معارض صادر کرده اند.

گردش کار پرونده ها و مشروح آراء به قرار زیر است:

الف: شعبه 11 بدوی دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 8809980900032519 با موضوع دادخواست آقای مراد احسانفر درویش به طرفیت سازمان صنایع و معادن استان لرستان و به خواسته لغو حکم بازنشستگی به موجب دادنامه شماره 8909970901100584-9/11/1389 به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است:

با توجه به محتویات پرونده و با استناد به آراء‌ وحدت رویه شماره 65-3/3/1378 و 198-3/4/1386 و 227 و 226-22/9/1389 و200-17/4/1376 و 338-337-16/11/1379 و 1192-11/10/1386 هیات عمومی دیوان عدالت اداری راجع به ارزش مدارک تحصیلی نظیر مدرک تحصیلی شاکی و اعتبار قانونی آن از حیث پذیرش در مراجع ذیصلاح قانونی و مستفاد از تبصره های ماده 48 قانون برنامه اول توسعه اقتصادی و اجتماعی و تبصره ماده 87 قانون برنامه دوم توسعه و ماده 180 قانون برنامه سوم توسعه و مواد 54 و143 قانون برنامه چهارم توسعه در خصوص مدرک تحصیل شاکی از جهت استخدامی و همترازی و عدم نفی آن از سوی قانونگذار و با توجه به مفاد بخشنامه شماره 15382/1803-23/8/1383 معاون توسعه مدیریت و سرمایه انسانی سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور مبنی بر لزوم تائید مدارک تحصیلی کارکنان دولت توسط وزارت علوم و تحقیقات و فناوری و عطف عنایت به مفاد ماده 1 دستورالعمل اجرایی ماده 8 قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت مصوب 1370 موضوع ماده 16 آیین‌نامه اجرایی آن مصوب 22/10/1370 به شماره 6723-23/11/1372 سازمان امور اداری و استخدامی کشور که مدرک تحصیلی شاکی را به عنوان معادل مدارک تحصیلی دانشگاهی به شمار آورده است و از آنجائی که شغل مورد تصدی شاکی براساس تبصره 2 از ماده 4 قانون نظام هماهنگ پرداخت کارکنان دولت مصوب 1370 مجلس شورای اسلامی و همچنین آیین‌نامه اجرایی آن ماده 13 مصوب هیات وزیران مورخ 22/10/1370 که تصریح می‌دارد مشاغل تخصصی و تحقیقی موضوع تبصره 2 ماده 4 قانون فوق الذکر در خصوص پرداخت فوق العاده شغل آن دسته از مستخدمینی که تصدی مشاغل تخصصی تحقیقی و آموزش را به عهده دارند علاوه بر موارد فوق تا 25% حقوق مبنا آنان قابل افزایش است شامل مشاغلی است که تصدی آن مستلزم داشتن مدرک تحصیلی کارشناس لیسانس یا بالاتر بوده و در شرح وظایف مربوط انجام وظایف تخصصی و تحقیقی پیش بینی شده باشد و این موضوع با توجه به حکم حقوقی شاکی از جمله مشاغل تخصصی می‌باشد و لذا بنا به مراتب فوق با توجه به اینکه مطابق ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری و تبصره 2 ذیل آن در خصوص مشاغل تخصصی بدون برقراری شروط سن و سابقه و بدون تقاضای کتبی کارمند امکان صدور حکم بازنشستگی قبل از 35 سال تمام سابقه و 65 سال تمام سن نبوده و در خصوص شاکی رعایت نشده و بدون حصول شرایط قانونی مبادرت به صدور حکم بازنشستگی راجع به شاکی شده است و لذا از این حیث خواسته شاکی مقرون به صحت تشخیص و حکم به لغو بازنشستگی شاکی صادر و اعلام می‌گردد. بدیهی است اعاده به کار شاکی مستلزم اعاده وضع به حالت سابق و مسترد نمودن کلیه حقوق و مزایایی است که بابت بازنشستگی شاکی دریافت نموده است. رای صادره قطعی است.

ب: شعبه 7 بدوی دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 7/88/836 با موضوع دادخواست آقای یوسف مهربان فر به طرفیت سازمان صنایع و معادن و سازمان بازنشستگی و به خواسته لغو حکم بازنشستگی به موجب دادنامه شماره 43-21/1/1389 به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است:

مطابق ماده 103 قانون خدمات کشوری مشاغل تخصصی با مدرک تحصیلی فوق لیسانس و دکترا استحقاق خدمت با 35 سال را دارند و بین 30 سال تا 35 سال در صورت تقاضای بازنشستگی اداره متبوع می‌تواند با بازنشستگی موافقت نماید شاکی مدعی است دارای مدرک فوق لیسانس و در مشاغل تخصصی است نتیجتاً حق دارد تا 35 سال به خدمت خود ادامه دهد اداره طرف شکایت مدرک تخصصی وی را فوق لیسانس دریافتی از دانشگاهی ندانسته و شاکی را مشمول بند الف ماده 103 از حیث مدرک تحصیلی نمی داند، علیهذا با توجه به اینکه در بند الف مذکور صراحت بر تحصیل دانشگاهی کارشناسی ارشد دارد مدرک تحصیلی شاکی از جمله مدارک دانشگاهی تلقی نشده حکم به رد شکایت وی صادر و اعلام می‌گردد. رای صادره قطعی است.

هیات عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 15/8/1397 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و روسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رای مبادرت کرده است.

رای هیات عمومی

اولاً: تعارض در آراء محرز است.

ثانیاً: حکم مقرر در ماده 103 قانون مدیریت خدمات کشوری در خصوص نحوه بازنشستگی کارمندان با تحصیلات دانشگاهی کارشناسی ارشد و بالاتر به دارندگان مدارک تحصیلی معادل کارشناسی ارشد و بالاتر قابل تعمیم نیست و رای شعبه 7 دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه 42- 21/7/1389 که حکم بند الف ماده 103 قانون یاد شده را برای لغو حکم بازنشستگی به کارمندی که مدرک معادل کارشناسی ارشد دارد، تعمیم نداده و به رد شکایت صادر شده صحیح و موافق قانون است. این رای به استناد بند 2 ماده 12 و ماده 89 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 برای شعب دیوان عدالت اداری و سایر مراجع اداری مربوط در موارد مشابه لازم الاتباع است.

محمدکاظم بهرامیرئیس هیات عمومی دیوان عدالت اداری

منبع